Vālmīki-Rāmāyaṇa · Sarga 2.72
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.72.1
अपश्यम्स् तु ततः तत्र पितरम् पितुर् आलये ।
जगाम भरतः द्रष्टुम् मातरम् मातुर् आलये ॥ २.७२.१ ॥
Dort sah Bharata zuerst seinen Vater im Haus des Vaters; dann ging er, um seine Mutter im Haus der Mutter zu sehen.
2.72.2
अनुप्राप्तम् तु तम् दृष्ट्वा कैकेयी प्रोषितम् सुतम् ।
उत्पपात तदा हृष्टा त्यक्त्वा सौवर्ण मानसम् ॥ २.७२.२ ॥
Als sie ihren aus dem Exil zurückgekehrten Sohn ankommen sah, sprang Kaikeyī voller Freude auf und verließ ihren goldenen Sitz.
2.72.3
स प्रविश्य एव धर्म आत्मा स्व गृहम् श्री विवर्जितम् ।
भरतः प्रेक्ष्य जग्राह जनन्याः चरणौ शुभौ ॥ २.७२.३ ॥
Nachdem er sein eigenes, des Glanzes beraubtes Haus betreten hatte, sah der rechtschaffene Bharata seine Mutter und ergriff ihre beiden verehrungswürdigen Füße.
2.72.4
सा तम् मूर्ध्नि समुपाघ्राय परिष्वज्य यशस्विनम् ।
अङ्के भरतम् आरोप्य प्रष्टुम् समुपचक्रमे ॥ २.७२.४ ॥
Sie beroch den Kopf des ruhmreichen Bharata, umarmte ihn, setzte ihn auf ihren Schoß und begann ihn zu befragen.
2.72.5
अद्य ते कतिचित् रात्र्यः च्युतस्य आर्यक वेश्मनः ।
अपि न अध्व श्रमः शीघ्रम् रथेन आपततः तव ॥ २.७२.५ ॥
Erst wenige Nächte sind vergangen, seit du das Haus deines Großvaters mütterlicherseits verlassen hast; hat dich die Mühe der Reise nicht ermüdet, da du so schnell mit dem Wagen gekommen bist?
2.72.6
आर्यकः ते सुकुशलो युधा जिन् मातुलः तव ।
प्रवासाच् च सुखम् पुत्र सर्वम् मे वक्तुम् अर्हसि ॥ २.७२.६ ॥
Dein Großvater ist wohlauf, und dein Onkel mütterlicherseits, Yudhājit, ist ebenfalls wohlauf. Sohn, du sollst mir alle guten Nachrichten deiner Reise erzählen.
2.72.7
एवम् पृष्ठः तु कैकेय्या प्रियम् पार्थिव नन्दनः ।
आचष्ट भरतः सर्वम् मात्रे राजीव लोचनः ॥ २.७२.७ ॥
So von Kaikeyī befragt, erzählte Bharata, der Königssohn mit den Lotusaugen, seiner Mutter alle erfreulichen Nachrichten.
2.72.8
अद्य मे सप्तमी रात्रिः च्युतस्य आर्यक वेश्मनः ।
अम्बायाः कुशली तातः युधाजिन् मातुलः च मे ॥ २.७२.८ ॥
Heute ist die siebte Nacht, seit ich das Haus meines edlen Großvaters verlassen habe. Mutter geht es gut, Vater geht es gut, und mein Onkel mütterlicherseits, Yudhājit, geht es ebenfalls gut.
2.72.9
यन् मे धनम् च रत्नम् च ददौ राजा परम् तपः ।
परिश्रान्तम् पथि अभवत् ततः अहम् पूर्वम् आगतः ॥ २.७२.९ ॥
Der Reichtum und die Juwelen, die der König mir gab, ermüdeten mich auf dem Weg; daher kam ich früher voraus.
2.72.10
राज वाल्य हरैः दूतैः त्वर्यमाणो अहम् आगतः ।
यद् अहम् प्रष्टुम् इच्चामि तत् अम्बा वक्तुम् अर्हसि ॥ २.७२.१० ॥
Von den eiligen Boten des Königs gedrängt, bin ich gekommen. Was ich fragen möchte, Mutter, das solltest du mir sagen.
2.72.11
शून्यो अयम् शयनीयः ते पर्यन्को हेम भूषितः ।
न च अयम् इक्ष्वाकु जनः प्रहृष्टः प्रतिभाति मे ॥ २.७२.११ ॥
Dein goldverziertes Lager ist leer, und das Volk der Ikṣvāku erscheint mir nicht fröhlich.
2.72.12
राजा भवति भूयिष्ठ्गम् इह अम्बाया निवेशने ।
तम् अहम् न अद्य पश्यामि द्रष्टुम् इच्चन्न् इह आगतः ॥ २.७२.१२ ॥
Der König weilt meistens hier, im Haus der Mutter; doch heute sehe ich ihn nicht, obwohl ich kam, um ihn zu sehen.
2.72.13
पितुर् ग्रहीष्ये चरणौ तम् मम आख्याहि पृच्चतः ।
आहोस्विद् अम्ब ज्येष्ठायाः कौसल्याया निवेशने ॥ २.७२.१३ ॥
Ich werde meines Vaters Füße ergreifen. Mutter, sag mir, der ich frage: Oder ist er im Haus meiner ältesten Mutter Kauśalyā?
2.72.14
तम् प्रत्युवाच कैकेयी प्रियवद् घोरम् अप्रियम् ।
अजानन्तम् प्रजानन्ती राज्य लोभेन मोहिता ॥ २.७२.१४ ॥
Kaikeyī antwortete ihm, scheinbar gefällig, doch schrecklich und unangenehm, von der Gier nach dem Reich verblendet, wissend, doch zu einem Unwissenden sprechend.
2.72.15
या गतिः सर्व भूतानाम् ताम् गतिम् ते पिता गतः ।
राजा महात्मा तेजस्वी यायजूकः सताम् गतिः ॥ २.७२.१५ ॥
Das Ziel, das alle Wesen erreichen, dorthin ist dein Vater gegangen: der König, großmütig, strahlend, Opferer, Zuflucht der Guten.
2.72.16
तत् श्रुत्वा भरतः वाक्यम् धर्म अभिजनवान् शुचिः ।
पपात सहसा भूमौ पितृ शोक बल अर्दितः ॥ २.७२.१६ ॥
Als Bharata diese Worte hörte, der Rechtschaffene, von edler Geburt und rein, fiel plötzlich zu Boden, niedergedrückt von der Gewalt der Trauer um den Vater.
2.72.17
हा हातोऽस्मीति कृपणाम् दीनाम् वाचमुदीरयन् ।
निपपात महाबाहुर्बाहु विक्षिप्य वीर्यवान् ॥ २.७२.१७ ॥
»Wehe! Wehe! Ich bin verloren!«, so klägliche und elende Worte sprechend, warf der starkarmige, tapfere Bharata die Arme von sich und fiel nieder.
2.72.18
ततः शोकेन सम्वीतः पितुर् मरण दुह्खितः ।
विललाप महा तेजा भ्रान्त आकुलित चेतनः ॥ २.७२.१८ ॥
Da begann Bharata, von Trauer umhüllt, vom Tod seines Vaters betrübt, der an Glanz Große, verwirrt und mit verstörtem Sinn zu klagen.
2.72.19
एतत् सुरुचिरम् भाति पितुर् मे शयनम् पुरा ।
शशिनेवामलम् रात्रौ गगनम् तोयदात्यये ॥ २.७२.१९ ॥
Wie herrlich erschien einst das Lager meines Vaters, gleich dem reinen Nachthimmel, vom Mond erhellt, wenn die Regenzeit vorüber war.
2.72.20
तत् इदम् न विभाति अद्य विहीनम् तेन धीमता ।
व्योमेव श्शिना हीनमप्भुष्क इव सागरः ॥ २.७२.२० ॥
Ohne jenen weisen Vater leuchtet es heute nicht mehr so, wie es war; es gleicht dem Himmel ohne den Mond oder dem ausgetrockneten Meer.
2.72.21
बाष्पमुत्सृज्य कण्ठे स्वात्मना परिपीडितः ।
आच्चाद्य वदनम् श्रीमद्वस्त्रेण जयताम् वरः ॥ २.७२.२१ ॥
Der Beste unter den Siegern, tief in sich gequält, als Tränen ihm in der Kehle aufstiegen, verhüllte sein herrliches Antlitz mit einem Tuch.
2.72.22
तम् आर्तम् देव सम्काशम् समीक्ष्य पतितम् भुवि ।
निकृत्तमिव सालस्य स्कन्धम् परशुना वने ॥ २.७२.२२ ॥
Als er jenen Gequälten, einem Gott gleich, zu Boden gestürzt sah, wie der Stamm eines im Wald mit der Axt gefällten Sāla-Baumes.
2.72.23
मत्तमातङ्गसम्काशम् चन्द्रार्कसदृशम् भुवः ।
उत्थापयित्वा शोक आर्तम् वचनम् च इदम् अब्रवीत् ॥ २.७२.२३ ॥
Ihn, der einem brünstigen Elefanten, der Sonne und dem Mond gleicht, vom Boden aufrichtend, sprach er, von Kummer gequält, diese Worte.
2.72.24
उत्तिष्ठ उत्तिष्ठ किम् शेषे राज पुत्र महा यशः ।
त्वद् विधा न हि शोचन्ति सन्तः सदसि सम्मताः ॥ २.७२.२४ ॥
Steh auf, steh auf! Warum liegst du da, Prinz von großem Ruhm? Gute Männer wie du, in der Versammlung geehrt, trauern nicht.
2.72.25
दानयज्ञाधिकारा हि शीलश्रुतिवचोनुगा ।
बुद्धिस्ते बुद्धिसम्पन्न प्रभेवार्कस्य मन्दिरे ॥ २.७२.२५ ॥
Dein Verstand, berechtigt zu Gabe und Opfer, den guten Wandel, das Lernen und das Wort befolgend, o Verständige, ist wie der Glanz in der Wohnung der Sonne.
2.72.26
स रुदत्या चिरम् कालम् भूमौ विपरिवृत्य च ।
जननीम् प्रत्युवाच इदम् शोकैः बहुभिर् आवृतः ॥ २.७२.२६ ॥
Lange weinend, sich auf dem Boden wälzend, von vielen Sorgen überwältigt, sprach er diese Worte zu seiner Mutter.
2.72.28
अभिषेक्ष्यति रामम् तु राजा यज्ञम् नु यक्ष्यति ।
तत् इदम् हि अन्यथा भूतम् व्यवदीर्णम् मनो मम ।
पितरम् यो न पश्यामि नित्यम् प्रिय हिते रतम् ॥ २.७२.२८ ॥
Der König wird Rāma salben und gewiss das Opfer vollziehen; doch es ist anders gekommen, und mein Herz ist zerrissen, denn ich sehe meinen Vater nicht, der stets dem Wohl der Seinen ergeben war.
2.72.29
अम्ब केन अत्यगात् राजा व्याधिना मय्य् अनागते ।
धन्या राम आदयः सर्वे यैः पिता सम्स्कृतः स्वयम् ॥ २.७२.२९ ॥
Mutter, an welcher Krankheit ist der König dahingegangen, ohne dass ich da war? Glücklich sind Rāma und alle anderen, durch die der Vater selbst die Totenriten empfing.
2.72.30
न नूनम् माम् महा राजः प्राप्तम् जानाति कीर्तिमान् ।
उपजिघ्रेद्द् हि माम् मूर्ध्नि तातः सम्नम्य सत्वरम् ॥ २.७२.३० ॥
Gewiss weiß der große, ruhmreiche König nicht, dass ich angekommen bin; wüsste er es, so würde der Vater sich beugen und mir rasch den Kopf beriechen.
2.72.31
क्व स पाणिः सुख स्पर्शः तातस्य अक्लिष्ट कर्मणः ।
येन माम् रजसा ध्वस्तम् अभीक्ष्णम् परिमार्जति ॥ २.७२.३१ ॥
Wo ist jene Hand meines Vaters, angenehm zu berühren, mühelos im Tun, mit der er mich immer wieder abwischte, wenn ich vom Staub beschmutzt war?
2.72.32
यो मे भ्राता पिता बन्धुर् यस्य दासो अस्मि धीमतः ।
तस्य माम् शीघ्रम् आख्याहि रामस्य अक्लिष्ट कर्मणः ॥ २.७२.३२ ॥
Er, der mein Bruder, Vater und Verwandter ist, dessen Diener ich bin — sage mir schnell von jenem weisen Rāma, dessen Taten unermüdlich sind.
2.72.33
पिता हि भवति ज्येष्ठो धर्मम् आर्यस्य जानतः ।
तस्य पादौ ग्रहीष्यामि स हि इदानीम् गतिर् मम ॥ २.७२.३३ ॥
Für den edlen, dharma kundigen Mann ist der Vater wahrlich der Älteste. Ich werde seine Füße ergreifen; denn er allein ist nun meine Zuflucht.
2.72.34
धर्मविद्धर्मनित्यश्च सत्यसन्धो दृढव्रतः ।
आर्ये किम् अब्रवीद् राजा पिता मे सत्य विक्रमः ॥ २.७२.३४ ॥
Was sagte mein Vater, der König — Kenner des dharma, beständig im dharma, fest in Wahrheit und Gelübde, tapfer in der Wahrheit — zu dem Edlen?
2.72.36
पश्चिमम् साधु सम्देशम् इच्चामि श्रोतुम् आत्मनः ।
राम इति राजा विलपन् हा सीते लक्ष्मण इति च ।
स महात्मा परम् लोकम् गतः गतिमताम् वरः ॥ २.७२.३६ ॥
Ich möchte seine letzte gute Botschaft hören. Klagend: „Ach Rāma, ach Sītā, ach Lakṣmaṇa!“, ging jene große Seele, die Beste derer mit einem Ziel, in die höchste Welt.
2.72.37
इमाम् तु पश्चिमाम् वाचम् व्याजहार पिता तव ।
काल धर्म परिक्षिप्तः पाशैः इव महा गजः ॥ २.७२.३७ ॥
Dein Vater sprach dieses letzte Wort, wie ein großer Elefant, in Schlingen gefangen, umgeben von Zeit und dharma.
2.72.38
सिद्ध अर्थाः तु नरा रामम् आगतम् सीतया सह ।
लक्ष्मणम् च महा बाहुम् द्रक्ष्यन्ति पुनर् आगतम् ॥ २.७२.३८ ॥
Die Menschen, deren Wünsche erfüllt sind, werden Rāma zusammen mit Sītā zurückkehren sehen, und auch den starkarmigen Lakṣmaṇa, wieder zurückgekehrt.
2.72.39
तत् श्रुत्वा विषसाद एव द्वितीया प्रिय शम्सनात् ।
विषण्ण वदनो भूत्वा भूयः पप्रच्च मातरम् ॥ २.७२.३९ ॥
Als sie dies hörte, versank die zweite Königin in Verzweiflung, allein durch die Mitteilung der lieben Nachricht; mit niedergeschlagenem Gesicht fragte sie erneut ihre Mutter.
2.72.40
क्व च इदानीम् स धर्म आत्मा कौसल्य आनन्द वर्धनः ।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा सीतया च समम् गतः ॥ २.७२.४० ॥
Wohin ist jener rechtschaffene Mann, der Kausalyās Freude mehrt, nun zusammen mit seinem Bruder Lakṣmaṇa und Sītā gegangen?
2.72.41
तथा पृष्टा यथा तत्त्वम् आख्यातुम् उपचक्रमे ।
माता अस्य युगपद् वाक्यम् विप्रियम् प्रिय शन्कया ॥ २.७२.४१ ॥
So befragt, begann die Mutter, die Wahrheit zu sagen; aus Furcht um ihren lieben Sohn sprach sie zugleich unangenehme Worte.
2.72.42
स हि राज सुतः पुत्र चीर वासा महा वनम् ।
दण्डकान् सह वैदेह्या लक्ष्मण अनुचरः गतः ॥ २.७२.४२ ॥
Jener Königssohn, dein Sohn, in Baumrindengewänder gekleidet und von Lakṣmaṇa begleitet, ist mit Vaidehī Sītā in den großen Wald, das Daṇḍaka, gegangen.
2.72.43
तत् श्रुत्वा भरतः त्रस्तः भ्रातुः चारित्र शन्कया ।
स्वस्य वम्शस्य माहात्म्यात् प्रष्टुम् समुपचक्रमे ॥ २.७२.४३ ॥
Als Bharata dies hörte, erschrak er; aus Sorge um das Verhalten seines Bruders und eingedenk der Größe seines eigenen Geschlechts begann er zu fragen.
2.72.44
कच्चिन् न ब्राह्मण वधम् हृतम् रामेण कस्यचित् ।
कच्चिन् न आढ्यो दरिद्रः वा तेन अपापो विहिम्सितः ॥ २.७२.४४ ॥
Hat Rāma etwa einen Brahmanen erschlagen? Und hat er etwa einen Unschuldigen gequält, sei er reich oder arm?
2.72.45
कच्चिन् न पर दारान् वा राज पुत्रः अभिमन्यते ।
कस्मात् स दण्डक अरण्ये भ्रूणहा इव विवासितः ॥ २.७२.४५ ॥
Hat der Königssohn die Frauen anderer begehrt? Wenn nicht, warum wurde er wie ein Embryonenmörder in den Daṇḍaka-Wald verbannt?
2.72.46
अथ अस्य चपला माता तत् स्व कर्म यथा तथम् ।
तेन एव स्त्री स्वभावेन व्याहर्तुम् उपचक्रमे ॥ २.७२.४६ ॥
Da begann seine wankelmütige Mutter, ihre eigene Tat so anzuerkennen, wie sie war, und nach weiblicher Art zu sprechen.
2.72.47
एवमुक्ता तु कैकेयी भरतेन महात्मना ।
उवाच वचनम् हृष्टा मूढा पण्डितमानिनी ॥ २.७२.४७ ॥
Als der großmütige Bharata so gesprochen hatte, sprach Kaikeyī, erfreut, töricht und sich selbst für weise haltend, diese Worte.
2.72.48
न ब्राह्मण धनम् किम्चिद्द् हृतम् रामेण कस्यचित् ।
कश्चिन् न आढ्यो दरिद्रः वा तेन अपापो विहिम्सितः ॥ २.७२.४८ ॥
Rāma hat niemals den Besitz eines Brahmanen genommen, noch hat er einen unschuldigen Menschen geschädigt, weder einen reichen noch einen armen.
2.72.49
न रामः पर दारामः च चक्षुर्भ्याम् अपि पश्यति ।
मया तु पुत्र श्रुत्वा एव रामस्य एव अभिषेचनम् ॥ २.७२.४९ ॥
Rāma hebt nicht einmal die Augen, um die Frauen anderer anzusehen. Doch, mein Sohn, sobald ich von Rāmas Salbung hörte—
2.72.50
याचितः ते पिता राज्यम् रामस्य च विवासनम् ।
स स्व वृत्तिम् समास्थाय पिता ते तत् तथा अकरोत् ॥ २.७२.५० ॥
Dein Vater wurde um das Königreich und um die Verbannung Rāmas gebeten; er hielt sein Wort und tat genau das.
2.72.51
रामः च सह सौमित्रिः प्रेषितः सह सीतया ।
तम् अपश्यन् प्रियम् पुत्रम् मही पालो महा यशाः ॥ २.७२.५१ ॥
Rāma und Saumitri (Lakṣmaṇa) waren zusammen mit Sītā fortgeschickt worden. Da er seinen geliebten Sohn nicht sah, der Beschützer der Erde von großem Ruhm…
2.72.52
पुत्र शोक परिद्यूनः पन्चत्वम् उपपेदिवान् ।
त्वया तु इदानीम् धर्मज्ञ राजत्वम् अवलम्ब्यताम् ॥ २.७२.५२ ॥
Vom Schmerz um seinen Sohn zermürbt, ist er dem Tod verfallen. O Kenner des Dharma, nun möge die Königswürde von dir übernommen werden.
2.72.53
त्वत् कृते हि मया सर्वम् इदम् एवम् विधम् कृतम् ।
मा शोकम् मा च सम्तापम् धैर्यमाश्रय पुत्रक ॥ २.७२.५३ ॥
Um deinetwillen habe ich all dies so getan. Trauere nicht, sei nicht bekümmert, mein Sohn; suche Zuflucht in der Standhaftigkeit.
2.72.54
त्वदधीना हि नगरी राज्यम् चैतदनामयम् ।
तत् पुत्र शीघ्रम् विधिना विधिज्ञैः ।
वसिष्ठ मुख्यैः सहितः द्विज इन्द्रैः ।
सम्काल्य राजानम् अदीन सत्त्वम् ।
आत्मानम् उर्व्याम् अभिषेचयस्व ॥ २.७२.५४ ॥
Unter deiner Herrschaft allein sind diese Stadt und dieses Reich unversehrt. Daher, mein Sohn, möge rasch, nach den Regeln, zusammen mit den Kennern der Riten und den vornehmsten Brahmanen unter Vasiṣṭha, der König bereitet und du selbst auf der Erde gesalbt werden.