വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 6.107
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.107.1
ततः प्रवृत्तं सुक्रूरं रामरावणयोस्तदा।
सुमहद् द्वैरथं युद्धं सर्वलोकभयावहम् ॥ ६.१०७.१ ॥
അപ്പോൾ രാമനും രാവണനും തമ്മിൽ സർവലോകങ്ങൾക്കും ഭയം ജനിപ്പിക്കുന്ന, അതികഠിനമായ, മഹത്തായ ദ്വന്ദ്വയുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
6.107.2
ततो राक्षससैन्यं च हरीणां च महद्बलम्।
प्रगृहीतप्रहरणं निश्चेष्टं समवर्तत ॥ ६.१०७.२ ॥
പിന്നെ രാക്ഷസ സൈന്യവും വാനരന്മാരുടെ മഹാബലവും ആയുധങ്ങൾ ഉയർത്തിപ്പിടിച്ച് അനങ്ങാതെ നിന്നു.
6.107.3
सम्प्रयुद्धौ तु तौ दृष्ट्वा बलवन्नरराक्षसौ।
व्याक्षिप्तहृदयाः सर्वे परं विस्मयमागताः ॥ ६.१०७.३ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ഏർപ്പെട്ട ആ ബലവാന്മാരായ മനുഷ്യനെയും രാക്ഷസനെയും കണ്ട് എല്ലാവരുടെയും മനസ്സ് ഇളകി, അവർ അത്യന്തം വിസ്മയിച്ചു.
6.107.4
नानाप्रहरणैर्व्यग्रैर्भुजैर्विस्मितबुद्धयः।
तस्थुः प्रेक्ष्य च संग्रामं नाभिजग्मुः परस्परम् ॥ ६.१०७.४ ॥
പലതരം ആയുധങ്ങൾ കൈകളിലേന്തി, വിസ്മയിച്ച മനസ്സോടെ അവർ നിന്നു; യുദ്ധം കണ്ടുകൊണ്ട് പരസ്പരം അടുത്തുചെന്നില്ല.
6.107.5
रक्षसां रावणं चापि वानराणां च राघवम्।
पश्यतां विस्मिताक्षाणां सैन्यं चित्रमिवाबभौ ॥ ६.१०७.५ ॥
രാക്ഷസന്മാർ രാവണനെയും വാനരന്മാർ രാഘവനെയും നോക്കി, വിസ്മയിച്ച കണ്ണുകളോടെ നിന്ന സൈന്യം ഒരു ചിത്രംപോലെ തിളങ്ങി.
6.107.6
तौ तु तत्र निमित्तानि दृष्ट्वा राघवरावणौ।
कृतबुद्धी स्थिरामर्षौ युयुधाते ह्यभीतवत् ॥ ६.१०७.६ ॥
അവിടത്തെ ശകുനങ്ങൾ കണ്ട്, ഉറച്ച തീരുമാനവും സ്ഥിരമായ കോപവുമുള്ള ആ രാഘവനും രാവണനും നിർഭയരെപ്പോലെ യുദ്ധം ചെയ്തു.
6.107.7
जेतव्यमिति काकुत्स्थो मर्तव्यमिति रावणः।
धृतौ स्ववीर्यसर्वस्वं युद्धेऽदर्शयतां तदा ॥ ६.१०७.७ ॥
രാമൻ 'ജയിക്കണം' എന്നും രാവണൻ 'മരിക്കണം' എന്നും കരുതി; അപ്പോൾ ഇരുവരും യുദ്ധത്തിൽ തങ്ങളുടെ വീര്യത്തിന്റെ സർവ്വസ്വവും പ്രദർശിപ്പിച്ചു.
6.107.8
ततः क्रोधाद् दशग्रीवः शरान् संधाय वीर्यवान्।
मुमोच ध्वजमुद्दिश्य राघवस्य रथे स्थितम् ॥ ६.१०७.८ ॥
അപ്പോൾ കോപത്താൽ ദശഗ്രീവനായ രാവണൻ, വീര്യവാനായി, അമ്പുകൾ തൊടുത്ത് രാഘവന്റെ രഥത്തിലെ ധ്വജത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കി അയച്ചു.
6.107.9
ते शरास्तमनासाद्य पुरंदररथध्वजम्।
रथशक्तिं परामृश्य निपेतुर्धरणीतले ॥ ६.१०७.९ ॥
ആ അമ്പുകൾ പുരന്ദരന്റെ (ഇന്ദ്രന്റെ) രഥധ്വജം പോലെയുള്ള ആ ധ്വജത്തിലെത്താതെ, രഥശക്തിയെ തൊട്ട് ഭൂമിയിൽ വീണു.
6.107.10
ततो रामोऽपि संक्रुद्धश्चापमाकृष्य वीर्यवान्।
कृतप्रतिकृतं कर्तुं मनसा सम्प्रचक्रमे ॥ ६.१०७.१० ॥
അപ്പോൾ വീര്യവാനായ രാമനും അതികോപിച്ച്, വില്ലു വലിച്ച്, തിരിച്ചടി നൽകാൻ മനസ്സിൽ ഉറപ്പിച്ചു.
6.107.11
रावणध्वजमुद्दिश्य मुमोच निशितं शरम्।
महासर्पमिवासह्यं ज्वलन्तं स्वेन तेजसा ॥ ६.१०७.११ ॥
രാവണന്റെ ധ്വജത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കി മൂർച്ചയുള്ള ഒരമ്പ് അയച്ചു; അത് സ്വന്തം തേജസ്സാൽ ജ്വലിക്കുന്ന, സഹിക്കാനാവാത്ത മഹാസർപ്പം പോലെയായിരുന്നു.
6.107.12
रामश्चिक्षेप तेजस्वी केतुमुद्दिश्य सायकम्।
जगाम स महीं छित्त्वा दशग्रीवध्वजं शरः ॥ ६.१०७.१२ ॥
തേജസ്വിയായ രാമൻ ധ്വജത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കി അമ്പ് തൊടുത്തു; ആ അമ്പ് ഭൂമിയെ പിളർന്ന് ദശഗ്രീവന്റെ (രാവണന്റെ) ധ്വജം മുറിച്ച് കടന്നുപോയി.
6.107.13
स निकृत्तोऽपतद् भूमौ रावणस्यन्दनध्वजः।
ध्वजस्योन्मथनं दृष्ट्वा रावणः स महाबलः ॥ ६.१०७.१३ ॥
രാവണന്റെ രഥധ്വജം മുറിഞ്ഞ് നിലത്തുവീണു. ധ്വജം വീഴുന്നത് കണ്ട മഹാബലനായ രാവണൻ...
6.107.14
सम्प्रदीप्तोऽभवत् क्रोधादमर्षात् प्रदहन्निव।
स रोषवशमापन्नः शरवर्षं ववर्ष ह ॥ ६.१०७.१४ ॥
ക്രോധത്താലും അമർഷത്താലും അവൻ ജ്വലിക്കുന്ന തീപോലെ ആളിക്കത്തി. രോഷവശനായി അവൻ ശരവർഷം ചൊരിഞ്ഞു.
6.107.15
रामस्य तुरगान् दीप्तैः शरैर्विव्याध रावणः।
ते दिव्या हरयस्तत्र नास्खलन्नापि बभ्रमुः ॥ ६.१०७.१५ ॥
രാവണൻ തിളങ്ങുന്ന ശരങ്ങളാൽ രാമന്റെ കുതിരകളെ മുറിവേൽപ്പിച്ചു. എന്നാൽ ആ ദിവ്യാശ്വങ്ങൾ അവിടെ ഇടറുകയോ വഴിതെറ്റുകയോ ചെയ്തില്ല.
6.107.16
बभूवुः स्वस्थहृदयाः पद्मनालैरिवाहताः।
तेषामसम्भ्रमं दृष्ट्वा वाजिनां रावणस्तदा ॥ ६.१०७.१६ ॥
അവ മനസ്സ് ശാന്തമായവയായി, താമരത്തണ്ടുകളാൽ അടിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ. ആ കുതിരകളുടെ അചഞ്ചലത കണ്ട് രാവണൻ അപ്പോൾ...
6.107.17
भूय एव सुसंक्रुद्धः शरवर्षं मुमोच ह।
गदाश्च परिघांश्चैव चक्राणि मुसलानि च ॥ ६.१०७.१७ ॥
വീണ്ടും അത്യന്തം കുപിതനായി അവൻ ശരവർഷം ചൊരിഞ്ഞു. ഗദകളും പരിഘങ്ങളും ചക്രങ്ങളും മുസലങ്ങളും അയച്ചു.
6.107.18
गिरिशृङ्गाणि वृक्षांश्च तथा शूलपरश्वधान्।
मायाविहितमेतत् तु शस्त्रवर्षमपातयत्।
सहस्रशस्तदा बाणानश्रान्तहृदयोद्यमः ॥ ६.१०७.१८ ॥
പർവതശിഖരങ്ങളും വൃക്ഷങ്ങളും ശൂലങ്ങളും കോടാലികളും അയച്ചു. മായയാൽ സൃഷ്ടിച്ച ഈ ആയുധവർഷം അവൻ ചൊരിഞ്ഞു; തളരാത്ത ഹൃദയത്തോടെ ആയിരക്കണക്കിന് ശരങ്ങൾ അയച്ചു.
6.107.19
तुमुलं त्रासजननं भीमं भीमप्रतिस्वनम्।
तद् वर्षमभवद् युद्धे नैकशस्त्रमयं महत् ॥ ६.१०७.१९ ॥
ആ യുദ്ധത്തിൽ അത് ഭയജനകവും ഭീകരമായ പ്രതിധ്വനിയോടുകൂടിയതുമായ, അനേകം ആയുധങ്ങളാലുള്ള മഹാവർഷമായി.
6.107.20
विमुच्य राघवरथं समन्ताद् वानरे बले।
सायकैरन्तरिक्षं च चकार सुनिरन्तरम् ॥ ६.१०७.२० ॥
രാഘവന്റെ രഥം വിട്ട് വാനരസേനയ്ക്കു ചുറ്റും അമ്പുകളാൽ ആകാശം പൂർണ്ണമായും നിരന്തരമായി നിറച്ചു.
6.107.21
मुमोच च दशग्रीवो निःसङ्गेनान्तरात्मना।
व्यायच्छमानं तं दृष्ट्वा तत्परं रावणं रणे ॥ ६.१०७.२१ ॥
ദശഗ്രീവൻ നിസ്സംഗമായ ഉള്ളോടെ അമ്പുകൾ വിട്ടു; യുദ്ധത്തിൽ ഉത്സാഹത്തോടെ പരിശ്രമിച്ചുനിന്ന അവനെ കണ്ടപ്പോൾ—
6.107.22
प्रहसन्निव काकुत्स्थः संदधे निशितान् शरान्।
स मुमोच ततो बाणान् शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.१०७.२२ ॥
ചിരിക്കുന്നതുപോലെ കാകുത്സ്ഥൻ മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾ തൊടുത്തു. പിന്നെ നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും അമ്പുകൾ വിട്ടു.
6.107.23
तान् दृष्ट्वा रावणश्चक्रे स्वशरैः खं निरन्तरम्।
ताभ्यां नियुक्तेन तदा शरवर्षेण भास्वता ॥ ६.१०७.२३ ॥
അവയെ കണ്ട രാവണൻ സ്വന്തം അമ്പുകളാൽ ആകാശം ഇടവിടാതെ നിറച്ചു. അപ്പോൾ അവരിരുവരും അയച്ച തേജസ്സുറ്റ ശരവർഷത്താൽ—
6.107.24
शरबद्धमिवाभाति द्वितीयं भास्वदम्बरम्।
नानिमित्तोऽभवद् बाणो नानिर्भेत्ता न निष्फलः ॥ ६.१०७.२४ ॥
അപ്പോൾ രണ്ടാമതൊരു തേജസ്സുറ്റ ആകാശം അമ്പുകളാൽ ബന്ധിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ തോന്നി. ഒരമ്പും ലക്ഷ്യമില്ലാതെ ആയില്ല; ഒന്നും തുളയ്ക്കാതെയുമായില്ല, വ്യർത്ഥമായതുമില്ല.
6.107.25
अन्योन्यमभिसंहत्य निपेतुर्धरणीतले।
तथा विसृजतोर्बाणान् रामरावणयोर्मृधे ॥ ६.१०७.२५ ॥
ഇങ്ങനെ യുദ്ധത്തിൽ രാമനും രാവണനും പരസ്പരം ആക്രമിച്ചും അമ്പുകൾ തൊടുത്തും ഭൂമിയിൽ വീണു.
6.107.26
प्रायुध्येतामविच्छिन्नमस्यन्तौ सव्यदक्षिणम्।
चक्रतुश्च शरैर्घोरैर्निरुच्छ्वासमिवाम्बरम् ॥ ६.१०७.२६ ॥
ഇരുവരും ഇടത്തും വലത്തും കൈകളാൽ തുടർച്ചയായി അമ്പെയ്ത് പോരാടി; ഭയങ്കരമായ അമ്പുകളാൽ ആകാശത്തെ ശ്വാസം മുട്ടിച്ചതുപോലെയാക്കി.
6.107.27
रावणस्य हयान् रामो हयान् रामस्य रावणः।
जघ्नतुस्तौ तदान्योन्यं कृतानुकृतकारिणौ ॥ ६.१०७.२७ ॥
രാമൻ രാവണന്റെ കുതിരകളെയും രാവണൻ രാമന്റെ കുതിരകളെയും കൊന്നു; ഒരാളുടെ പ്രവൃത്തിക്ക് മറ്റേയാൾ പ്രതികാരം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു.
6.107.28
एवं तु तौ सुसंक्रुद्धौ चक्रतुर्युद्धमुत्तमम्।
मुहूर्तमभवद् युद्धं तुमुलं रोमहर्षणम् ॥ ६.१०७.२८ ॥
ഇങ്ങനെ അത്യന്തം കോപത്തോടെ ഇരുവരും ഉത്തമമായ യുദ്ധം ചെയ്തു; ഒരു നിമിഷനേരം ആ ഭയാനകവും രോമാഞ്ചജനകവുമായ യുദ്ധം നടന്നു.
6.107.29
तौ तथा युध्यमानौ तु समरे रामरावणौ।
ददृशुः सर्वभूतानि विस्मितेनान्तरात्मना ॥ ६.१०७.२९ ॥
ഇങ്ങനെ യുദ്ധം ചെയ്യുന്ന രാമനെയും രാവണനെയും സർവ്വ ജീവജാലങ്ങളും വിസ്മയം നിറഞ്ഞ മനസ്സോടെ കണ്ടു.
6.107.30
अर्दयन्तौ तु समरे तयोस्तौ स्यन्दनोत्तमौ।
परस्परमभिक्रुद्धौ परस्परमभिद्रुतौ ॥ ६.१०७.३० ॥
യുദ്ധത്തിൽ പരസ്പരം പീഡിപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, അത്യന്തം കോപത്തോടെ, ഇരുവരും തങ്ങളുടെ ഉത്തമ രഥങ്ങളിൽ പരസ്പരം പാഞ്ഞടുത്തു.
6.107.31
परस्परवधे युक्तौ घोररूपौ बभूवतुः।
मण्डलानि च वीथीश्च गतप्रत्यागतानि च ॥ ६.१०७.३१ ॥
പരസ്പരം വധിക്കുന്നതിൽ മുഴുകിയ, ഭയങ്കര രൂപികളായ അവർ ഇരുവരും ആയി. വൃത്താകൃതിയിലുള്ള ചുറ്റലുകളും വീഥികളും മുന്നോട്ടും പിന്നോട്ടുമുള്ള ചലനങ്ങളും (നടത്തി).
6.107.32
दर्शयन्तौ बहुविधां सूतौ सारथ्यजां गतिम्।
अर्दयन् रावणं रामो राघवं चापि रावणः ॥ ६.१०७.३२ ॥
സാരഥ്യത്തിൽ നിന്നുണ്ടായ പലവിധ ഗതികൾ പ്രകടിപ്പിച്ച് (ആ രണ്ടു സാരഥികളും), രാമൻ രാവണനെയും, രാവണനും രാഘവനെയും പീഡിപ്പിച്ചു.
6.107.33
गतिवेगं समापन्नौ प्रवर्तननिवर्तने।
क्षिपतोः शरजालानि तयोस्तौ स्यन्दनोत्तमौ ॥ ६.१०७.३३ ॥
ഗതിവേഗം നേടിയ, മുന്നോട്ടുപോകലിലും പിന്മാറലിലും (പ്രവീണരായ), അമ്പുകളുടെ വലകൾ എറിഞ്ഞ ആ രണ്ടുപേരുടെയും ഉത്തമ രഥങ്ങൾ (ചലിച്ചു).
6.107.34
चेरतुः संयुगमहीं सासारौ जलदाविव।
दर्शयित्वा तदा तौ तु गतिं बहुविधां रणे ॥ ६.१०७.३४ ॥
യുദ്ധഭൂമിയിൽ മഴ പൊഴിക്കുന്ന രണ്ടു മേഘങ്ങളെപ്പോലെ ആ രണ്ടുപേരും സഞ്ചരിച്ചു. അപ്പോൾ യുദ്ധത്തിൽ പലവിധ ഗതികൾ പ്രദർശിപ്പിച്ച് അവർ (മുന്നേറി).
6.107.35
परस्परस्याभिमुखौ पुनरेव च तस्थतुः।
धुरं धुरेण रथयोर्वक्त्रं वक्त्रेण वाजिनाम् ॥ ६.१०७.३५ ॥
ആ രണ്ടുപേരും വീണ്ടും പരസ്പരം അഭിമുഖമായി നിന്നു. രണ്ടു രഥങ്ങളുടെയും നുകം നുകത്തോടും കുതിരകളുടെ മുഖം മുഖത്തോടും (അഭിമുഖമായി).
6.107.36
पताकाश्च पताकाभिः समीयुः स्थितयोस्तदा।
रावणस्य ततो रामो धनुर्मुक्तैः शितैः शरैः ॥ ६.१०७.३६ ॥
അപ്പോൾ നിന്ന ആ രണ്ടുപേരുടെയും കൊടികൾ കൊടികളോട് ചേർന്നു. പിന്നെ രാമൻ രാവണന്റെ നേരെ വില്ലിൽ നിന്ന് വിട്ട മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾകൊണ്ട് (ആക്രമിച്ചു).
6.107.37
चतुर्भिश्चतुरो दीप्तान् हयान् प्रत्यपसर्पयत्।
स क्रोधवशमापन्नो हयानामपसर्पणे ॥ ६.१०७.३७ ॥
നാല് അമ്പുകളാൽ തിളങ്ങുന്ന നാല് കുതിരകളെ അവൻ പിന്നോട്ട് ഓടിച്ചു. കോപവശനായി അവൻ കുതിരകളെ പിന്തിരിപ്പിച്ചു.
6.107.38
मुमोच निशितान् बाणान् राघवाय दशाननः।
सोऽतिविद्धो बलवता दशग्रीवेण राघवः ॥ ६.१०७.३८ ॥
ദശാനനൻ രാഘവന്റെ നേർക്ക് മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾ തൊടുത്തു. ശക്തനായ ദശഗ്രീവനാൽ അതിശയം മുറിവേറ്റ രാഘവൻ (രാമൻ) അവൻ.
6.107.39
जगाम न विकारं च न चापि व्यथितोऽभवत्।
चिक्षेप च पुनर्बाणान् वज्रसारसमस्वनान् ॥ ६.१०७.३९ ॥
അവൻ (രാമൻ) വികാരം പ്രാപിച്ചില്ല, വ്യഥയും അടഞ്ഞില്ല. പിന്നെയും വജ്രസാരത്തിന്റെ ശബ്ദം പോലെ മുഴങ്ങുന്ന അമ്പുകൾ അയച്ചു.
6.107.40
सारथिं वज्रहस्तस्य समुद्दिश्य दशाननः।
मातलेस्तु महावेगाः शरीरे पतिताः शराः ॥ ६.१०७.४० ॥
വജ്രഹസ്തന്റെ (ഇന്ദ്രന്റെ) സാരഥിയെ ലക്ഷ്യമാക്കി ദശാനനൻ (അയച്ചു). മാതലിയുടെ ശരീരത്തിൽ മഹാവേഗമുള്ള അമ്പുകൾ പതിച്ചു.
6.107.41
न सूक्ष्ममपि सम्मोहं व्यथां वा प्रददुर्युधि।
तया धर्षणया क्रुद्धो मातलेर्न तथाऽऽत्मनः ॥ ६.१०७.४१ ॥
യുദ്ധത്തിൽ അവ (രാമന്) സൂക്ഷ്മമായ മോഹമോ വ്യഥയോ പോലും നൽകിയില്ല. ആ ആക്രമണത്താൽ കോപിച്ച (രാമൻ) മാതലിക്കായി (അത്) കാണിച്ചു, തനിക്കായി അങ്ങനെ കാണിച്ചില്ല.
6.107.42
चकार शरजालेन राघवो विमुखं रिपुम्।
विंशतिं त्रिंशतिं षष्टिं शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.१०७.४२ ॥
രാഘവൻ അമ്പുകളുടെ വലയാൽ ശത്രുവെ പിന്തിരിപ്പിച്ചു — ഇരുപത്, മുപ്പത്, അറുപത്, നൂറുകണക്കിന്, പിന്നെ ആയിരക്കണക്കിന് (അമ്പുകളാൽ).
6.107.43
मुमोच राघवो वीरः सायकान् स्यन्दने रिपोः।
रावणोऽपि ततः क्रुद्धो रथस्थो राक्षसेश्वरः ॥ ६.१०७.४३ ॥
വീരനായ രാഘവൻ ശത്രുവിന്റെ രഥത്തിലേക്ക് അമ്പുകൾ അയച്ചു. അപ്പോൾ കോപിച്ച രഥസ്ഥനായ രാക്ഷസേശ്വരൻ രാവണനും.
6.107.44
गदामुसलवर्षेण रामं प्रत्यर्दयद् रणे।
तत् प्रवृत्तं पुनर्युद्धं तुमुलं रोमहर्षणम् ॥ ६.१०७.४४ ॥
ഗദകളുടെയും മുസലങ്ങളുടെയും മഴയാൽ അവൻ യുദ്ധത്തിൽ രാമനെ തിരിച്ചടിച്ചു. ആ യുദ്ധം വീണ്ടും ആരംഭിച്ചു; കഠിനവും രോമാഞ്ചമുണ്ടാക്കുന്നതുമായ യുദ്ധം.
6.107.45
गदानां मुसलानां च परिघाणां च निःस्वनैः।
शराणां पुङ्खवातैश्च क्षुभिताः सप्त सागराः ॥ ६.१०७.४५ ॥
ഗദകളുടെയും മുസലങ്ങളുടെയും പരിഘങ്ങളുടെയും ഗർജ്ജനങ്ങളാലും അമ്പുകളുടെ ചിറകടിക്കാറ്റാലും ഏഴു സമുദ്രങ്ങളും ഇളകി.
6.107.46
क्षुब्धानां सागराणां च पातालतलवासिनः।
व्यथिता दानवाः सर्वे पन्नगाश्च सहस्रशः ॥ ६.१०७.४६ ॥
ഇളകിമറിഞ്ഞ സമുദ്രങ്ങളാൽ പാതാളത്തിന്റെ അടിത്തട്ടിൽ വസിക്കുന്ന ദാനവരെല്ലാം, ആയിരക്കണക്കിന് സർപ്പങ്ങളും വ്യസനിച്ചു.
6.107.47
चकम्पे मेदिनी कृत्स्ना सशैलवनकानना।
भास्करो निष्प्रभश्चासीन्न ववौ चापि मारुतः ॥ ६.१०७.४७ ॥
പർവതങ്ങളും വനങ്ങളും കാനനങ്ങളുമടങ്ങിയ മുഴുവൻ ഭൂമിയും വിറച്ചു. സൂര്യൻ പ്രഭയറ്റു; കാറ്റും വീശിയില്ല.
6.107.48
ततो देवाः सगन्धर्वाः सिद्धाश्च परमर्षयः।
चिन्तामापेदिरे सर्वे सकिंनरमहोरगाः ॥ ६.१०७.४८ ॥
അപ്പോൾ ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും സിദ്ധന്മാരും പരമർഷിമാരും, കിന്നരന്മാരും മഹോരഗന്മാരുമെല്ലാം ആശങ്കയിലായി.
6.107.49
स्वस्ति गोब्राह्मणेभ्यस्तु लोकास्तिष्ठन्तु शाश्वताः।
जयतां राघवः संख्ये रावणं राक्षसेश्वरम् ॥ ६.१०७.४९ ॥
പശുക്കൾക്കും ബ്രാഹ്മണർക്കും ശുഭമുണ്ടാകട്ടെ; ലോകങ്ങൾ ശാശ്വതമായി നിലനിൽക്കട്ടെ. യുദ്ധത്തിൽ രാഘവൻ (രാമൻ) രാക്ഷസേശ്വരനായ രാവണനെ ജയിക്കട്ടെ.
6.107.50
एवं जपन्तोऽपश्यंस्ते देवाः सर्षिगणास्तदा।
रामरावणयोर्युद्धं सुघोरं रोमहर्षणम् ॥ ६.१०७.५० ॥
ഇങ്ങനെ ജപിച്ചുകൊണ്ട്, അപ്പോൾ ദേവന്മാരും ഋഷിഗണങ്ങളും രാമന്റെയും രാവണന്റെയും അതിഭയങ്കരവും രോമാഞ്ചജനകവുമായ യുദ്ധം കണ്ടു.
6.107.51
गन्धर्वाप्सरसां सङ्घा दृष्ट्वा युद्धमनूपमम्।
गगनं गगनाकारं सागरः सागरोपमः ॥ ६.१०७.५१ ॥
ഗന്ധർവന്മാരുടെയും അപ്സരസ്സുകളുടെയും സംഘങ്ങൾ ആ അതുല്യമായ യുദ്ധം കണ്ടു; ആകാശം ആകാശത്തിനു തുല്യവും സമുദ്രം സമുദ്രത്തിനു തുല്യവുമായി തോന്നി.
6.107.52
रामरावणयोर्युद्धं रामरावणयोरिव।
एवं ब्रुवन्तो ददृशुस्तद् युद्धं रामरावणम् ॥ ६.१०७.५२ ॥
രാമന്റെയും രാവണന്റെയും യുദ്ധം രാമനും രാവണനും പോലെ തന്നെയെന്ന് പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവർ ആ യുദ്ധം, രാമനെയും രാവണനെയും കണ്ടു.
6.107.53
ततः क्रोधान्महाबाहू रघूणां कीर्तिवर्धनः।
संधाय धनुषा रामः शरमाशीविषोपमम् ॥ ६.१०७.५३ ॥
അപ്പോൾ കോപത്തോടെ, മഹാബാഹുവും രഘുവംശത്തിന്റെ കീർത്തി വർധിപ്പിക്കുന്നവനുമായ രാമൻ, വിഷസർപ്പത്തിനു തുല്യമായ അമ്പ് വില്ലിൽ തൊടുത്തു.
6.107.54
रावणस्य शिरोऽच्छिन्दच्छ्रीमज्ज्वलितकुण्डलम्।
तच्छिरः पतितं भूमौ दृष्टं लोकैस्त्रिभिस्तदा ॥ ६.१०७.५४ ॥
അവൻ രാവണന്റെ ശിരസ്സ് അറുത്തു—ജ്വലിക്കുന്ന കുണ്ഡലങ്ങളാൽ ശോഭിക്കുന്ന ആ ശിരസ്സ്. നിലത്ത് വീണ ആ ശിരസ്സ് അപ്പോൾ മൂന്നു ലോകങ്ങളും കണ്ടു.
6.107.55
तस्यैव सदृशं चान्यद् रावणस्योत्थितं शिरः।
तत् क्षिप्तं क्षिप्रहस्तेन रामेण क्षिप्रकारिणा ॥ ६.१०७.५५ ॥
രാവണന്റെ അതുപോലെയുള്ള മറ്റൊരു തലയും ഉയർന്നു; വേഗമേറിയ കൈകളും വേഗമേറിയ പ്രവൃത്തിയുമുള്ള രാമൻ അതിനെയും ഛേദിച്ചു.
6.107.56
द्वितीयं रावणशिरश्छिन्नं संयति सायकैः।
छिन्नमात्रं च तच्छीर्षं पुनरेव प्रदृश्यते ॥ ६.१०७.५६ ॥
യുദ്ധത്തിൽ അമ്പുകളാൽ രാവണന്റെ രണ്ടാമത്തെ തലയും ഛേദിക്കപ്പെട്ടു; എന്നാൽ മുറിച്ച ഉടനെ ആ തല വീണ്ടും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
6.107.57
तदप्यशनिसंकाशैश्छिन्नं रामस्य सायकैः।
एवमेव शतं छिन्नं शिरसां तुल्यवर्चसाम् ॥ ६.१०७.५७ ॥
ഇടിമിന്നൽ പോലുള്ള രാമന്റെ അമ്പുകളാൽ അതും ഛേദിക്കപ്പെട്ടു; ഇങ്ങനെതന്നെ തുല്യ പ്രഭയുള്ള നൂറു തലകൾ ഛേദിക്കപ്പെട്ടു.
6.107.58
न चैव रावणस्यान्तो दृश्यते जीवितक्षये।
ततः सर्वास्त्रविद् वीरः कौसल्यानन्दवर्धनः ॥ ६.१०७.५८ ॥
രാവണന്റെ ജീവിതാന്ത്യത്തിന്റെ ഒരു അടയാളവും കാണപ്പെട്ടില്ല. അപ്പോൾ എല്ലാ അസ്ത്രങ്ങളും അറിയുന്ന, കൗസല്യയുടെ ആനന്ദം വർധിപ്പിക്കുന്ന വീരൻ (രാമൻ).
6.107.59
मार्गणैर्बहुभिर्युक्तश्चिन्तयामास राघवः।
मारीचो निहतो यैस्तु खरो यैस्तु सदूषणः ॥ ६.१०७.५९ ॥
അനേകം അമ്പുകളോടു കൂടിയ രാഘവൻ (രാമൻ) ചിന്തിച്ചു: ആരാൽ മാരീചൻ വധിക്കപ്പെട്ടുവോ, ആരാൽ ദൂഷണനോടൊപ്പം ഖരൻ വധിക്കപ്പെട്ടുവോ,
6.107.60
क्रौञ्चावटे विराधस्तु कबन्धो दण्डकावने।
यैः साला गिरयो भग्ना वाली च क्षुभितोऽम्बुधिः ॥ ६.१०७.६० ॥
ക്രൗഞ്ചാവടത്തിൽ വിരാധനും, ദണ്ഡകവനത്തിൽ കബന്ധനും — ആരാൽ സാലവൃക്ഷങ്ങളും പർവതങ്ങളും ഭഗ്നമാക്കപ്പെട്ടുവോ, വാലിയും സമുദ്രവും ക്ഷോഭിക്കപ്പെട്ടുവോ —
6.107.61
त इमे सायकाः सर्वे युद्धे प्रात्ययिका मम।
किं नु तत् कारणं येन रावणे मन्दतेजसः ॥ ६.१०७.६१ ॥
യുദ്ധത്തിൽ എന്റെ ഈ അമ്പുകളെല്ലാം വിശ്വസ്തങ്ങളാണ്. എന്നാൽ രാവണന്റെ മുന്നിൽ അവയുടെ തേജസ്സ് മങ്ങിയതിന് കാരണമെന്താണ്?
6.107.62
ववर्ष शरवर्षाणि राघवो रावणोरसि ॥ ६.१०७.६२ ॥
രാഘവൻ (രാമൻ) രാവണന്റെ മാറിൽ അമ്പുകളുടെ മഴ വർഷിച്ചു.
6.107.63
रावणोऽपि ततः क्रुद्धो रथस्थो राक्षसेश्वरः।
गदामुसलवर्षेण रामं प्रत्यर्दयद् रणे ॥ ६.१०७.६३ ॥
അപ്പോൾ രാവണനും കോപിച്ച്, രഥത്തിൽ നിന്നുകൊണ്ട് രാക്ഷസേശ്വരൻ യുദ്ധത്തിൽ ഗദകളുടെയും മുസലങ്ങളുടെയും മഴ വർഷിച്ച് രാമനെ പീഡിപ്പിച്ചു.
6.107.64
तत् प्रवृत्तं महद् युद्धं तुमुलं रोमहर्षणम्।
अन्तरिक्षे च भूमौ च पुनश्च गिरिमूर्धनि ॥ ६.१०७.६४ ॥
ആ മഹായുദ്ധം ആരംഭിച്ചു—ആരവമുള്ളതും രോമാഞ്ചം ഉണർത്തുന്നതുമായത്—ആകാശത്തിലും ഭൂമിയിലും വീണ്ടും പർവ്വതശിഖരത്തിലും.
6.107.65
देवदानवयक्षाणां पिशाचोरगरक्षसाम्।
पश्यतां तन्महद् युद्धं सर्वरात्रमवर्तत ॥ ६.१०७.६५ ॥
ദേവന്മാരും ദാനവരും യക്ഷന്മാരും പിശാചുക്കളും ഉരഗങ്ങളും രാക്ഷസന്മാരും കണ്ടുനിൽക്കേ ആ മഹായുദ്ധം രാത്രി മുഴുവൻ തുടർന്നു.
6.107.66
नैव रात्रिं न दिवसं न मुहूर्तं न च क्षणम्।
रामरावणयोर्युद्धं विराममुपगच्छति ॥ ६.१०७.६६ ॥
രാത്രിയുമില്ല, പകലുമില്ല, ഒരു മുഹൂർത്തവുമില്ല, ഒരു നിമിഷവുമില്ല—രാമരാവണ യുദ്ധം വിരാമത്തിലെത്തിയില്ല.
6.107.67
दशरथसुतराक्षसेन्द्रयोस्तयो-
र्जयमनवेक्ष्य रणे स राघवस्य।
सुरवररथसारथिर्महात्मा
रणरतराममुवाच वाक्यमाशु ॥ ६.१०७.६७ ॥
ദശരഥപുത്രനും രാക്ഷസേന്ദ്രനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ ഇരുവർക്കും ജയം കാണാതിരുന്നപ്പോൾ, ദേവശ്രേഷ്ഠന്റെ രഥത്തിന്റെ സാരഥിയായ മഹാത്മാവ് യുദ്ധനിരതനായ രാമനോട് വേഗത്തിൽ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.