വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 6.117
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.117.1
ततो हि दुर्मना रामः श्रुत्वैवं वदतां गिरः ।
दध्यौ मुहूर्तं धर्मात्मा बाष्पव्याकुललोचनः ॥ ६.११७.१ ॥
ഇങ്ങനെ സംസാരിക്കുന്നവരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് രാമൻ മനസ്സിൽ വിഷമിച്ചു. ധർമ്മാത്മാവായ അദ്ദേഹം ഒരു നിമിഷം ചിന്താമഗ്നനായി; കണ്ണുകൾ കണ്ണീരിനാൽ കലങ്ങി.
6.117.2
ततो वैश्रवणो राजा यमश्च पितृभिः सह ।
सहस्राक्षश्च देवेशो वरुणश्च जलेश्वरः ॥ ६.११७.२ ॥
അപ്പോൾ രാജാവായ വൈശ്രവണനും പിതൃക്കളോടൊപ്പം യമനും, ആയിരം കണ്ണുള്ള ദേവേശനായ ഇന്ദ്രനും, ജലാധിപനായ വരുണനും എത്തി.
6.117.3
षडर्धनयनः श्रीमान्महादेवो वृषध्वजः ।
कर्ता सर्वस्य लोकस्य ब्रह्मा ब्रह्मविदां वरः ॥ ६.११७.३ ॥
മൂന്ന് കണ്ണുകളുള്ള ശ്രീമാൻ മഹാദേവനായ വൃഷധ്വജനും, സർവ്വലോകത്തിന്റെയും സ്രഷ്ടാവായ, ബ്രഹ്മജ്ഞാനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ബ്രഹ്മാവും എത്തി.
6.117.4
एते सर्वे समागम्य विमानैः सूर्यसन्निभैः ।
आगम्य नगरीं लङ्काम् अभिजग्मुश्च राघवम् ॥ ६.११७.४ ॥
സൂര്യതുല്യമായ വിമാനങ്ങളിൽ ഇവരെല്ലാവരും ഒരുമിച്ചെത്തി, ലങ്കാനഗരിയിലെത്തി രാഘവന്റെ അടുത്തേക്ക് ചെന്നു.
6.117.5
ततः सहस्ताभरणान् प्रगृह्य विपुलान् भुजान् ।
अब्रुवंस्त्रिदशश्रैष्ठाः प्राञ्जलिं राघवं स्थितम् ॥ ६.११७.५ ॥
അപ്പോൾ ദേവശ്രേഷ്ഠന്മാർ, ആഭരണമണിഞ്ഞ തങ്ങളുടെ വിശാലമായ ഭുജങ്ങൾ ഉയർത്തി, കൈകൂപ്പി നിന്ന രാഘവനോട് പറഞ്ഞു.
6.117.6
कर्ता सर्वस्य लोकस्य श्रेष्ठो ज्ञानविदां विभुः ।
उपेक्षसे कथं सीताम् पतन्तीं हव्यवाहने ॥ ६.११७.६ ॥
സർവ്വലോകസ്രഷ്ടാവേ, ജ്ഞാനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ, സർവ്വശക്തനേ! അഗ്നിയിൽ വീഴുന്ന സീതയെ നീ എങ്ങനെ അവഗണിക്കുന്നു?
6.117.7
कथं देवगणश्रेष्ठम् आत्मानं नावबुध्यसे ।
ऋतधामा वसुः पूर्वम् वसूनां त्वं प्रजापतिः ॥ ६.११७.७ ॥
ദേവഗണങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, നിന്നെ നീ എന്തുകൊണ്ട് അറിയുന്നില്ല? പണ്ട് നീ ഋതധാമാവ് എന്ന വസുവായിരുന്നു, വസുക്കളുടെ പ്രജാപതി.
6.117.8
त्रयाणां त्वं हि लोकानाम् आदिकर्ता स्वयंप्रभुः ।
रुद्राणामष्टमो रुद्रः साध्यानामसि पञ्चमः ।
अश्विनौ चापि ते कर्णौ चन्द्रसूर्यौ च चक्षुषी ॥ ६.११७.८ ॥
മൂന്നു ലോകങ്ങൾക്കും നീയാണ് ആദികർത്താവ്, സ്വയംപ്രഭു. രുദ്രന്മാരിൽ നീ എട്ടാമത്തെ രുദ്രൻ, സാധ്യന്മാരിൽ അഞ്ചാമൻ. അശ്വിനികൾ നിന്റെ ചെവികൾ; ചന്ദ്രനും സൂര്യനും നിന്റെ കണ്ണുകൾ.
6.117.9
अन्ते चादौ च लोकानाम् दृश्यसे त्वं परन्तप ।
उपेक्षसे च वैदेहीम् मानुषः प्राकृतो यथा ॥ ६.११७.९ ॥
ശത്രുക്കളെ ദഹിപ്പിക്കുന്നവനേ, ലോകങ്ങളുടെ ആദിയിലും അന്ത്യത്തിലും നീയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. എന്നിട്ടും സാധാരണ മനുഷ്യനെപ്പോലെ വൈദേഹിയെ നീ അവഗണിക്കുന്നു.
6.117.10
इत्युक्तो लोकपालैस्तैः स्वामी लोकस्य राघवः ।
अब्रवीत्रिदशश्रेष्ठान् रामो धर्मभृतां वरः ॥ ६.११७.१० ॥
ലോകപാലന്മാർ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ലോകനാഥനായ രാഘവൻ, ധർമ്മിഷ്ഠരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ രാമൻ, ദേവശ്രേഷ്ഠന്മാരോട് പറഞ്ഞു.
6.117.11
आत्मानं मानुषं मन्ये रामं दशरथात्मजम् ।
योऽहं यस्य यतश्चाहम् भगवांस्तद् ब्रवीतु मे ॥ ६.११७.११ ॥
ഞാൻ എന്നെ മനുഷ്യനായി, ദശരഥന്റെ പുത്രനായ രാമനായി കരുതുന്നു. ഞാൻ ആരാണ്, ആരുടേതാണ്, എവിടെ നിന്നാണ് വന്നത് എന്ന് ഭഗവാൻ എന്നോട് പറയട്ടെ.
6.117.12
अब्रवीच्छृणु मे राम सत्यं सत्यपराक्रम ॥ ६.११७.१२ ॥
അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: രാമാ, എന്നെ കേൾക്കൂ. സത്യപരാക്രമീ, ഇതാണ് സത്യം.
6.117.13
भवान् नारायणो देवः श्रीमांश्चक्रायुधः प्रभुः।
एकशृङ्गो वराहस्त्वम् भूतभव्यसपत्नजित् ॥ ६.११७.१३ ॥
അവിടുന്ന് നാരായണൻ, ദേവൻ, ശ്രീമാൻ, ചക്രായുധൻ, പ്രഭു ആകുന്നു; ഏകശൃംഗനായ വരാഹവും അവിടുന്നാണ്, ഭൂതഭവ്യശത്രുക്കളെ ജയിച്ചവൻ.
6.117.14
अक्षरं ब्रह्म सत्यं च मध्ये चान्ते च राघव ।
लोकानां त्वं परो धर्मो विष्वक्सेनश्चतुर्भुजः ॥ ६.११७.१४ ॥
രാഘവാ, അവിടുന്ന് അക്ഷരബ്രഹ്മവും സത്യവുമാകുന്നു; ആദിയിലും മധ്യത്തിലും അന്ത്യത്തിലും അവിടുന്നുതന്നെ. ലോകങ്ങൾക്ക് പരമധർമ്മം അവിടുന്നാണ്; വിഷ്വക്സേനനും ചതുർഭുജനും അവിടുന്നുതന്നെ.
6.117.15
शार्ङ्गधन्वा हृषीकेशः पुरुषः पुरुषोत्तमः ।
अजितः खड्गधृद्विष्णुः कृष्णश्चैव बृहद्बलः ॥ ६.११७.१५ ॥
ശാർങ്ഗധന്വാവ്, ഹൃഷീകേശൻ, പുരുഷൻ, പുരുഷോത്തമൻ, അജിതൻ, ഖഡ്ഗധാരിയായ വിഷ്ണു, കൃഷ്ണൻ, മഹാബലനും അവിടുന്നുതന്നെ.
6.117.16
सेनानीर्ग्रामणीश्च त्वम् बुद्धिः सत्त्वं क्षमा दमः ।
प्रभवश्चाप्ययश्च त्वम् उपेन्द्रो मधुसूदनः ॥ ६.११७.१६ ॥
അവിടുന്ന് സേനാനായകൻ, ഗ്രാമനായകൻ; ബുദ്ധി, സത്ത്വം, ക്ഷമ, ദമം എന്നിവയും അവിടുന്നാണ്. ഉത്പത്തിയും ലയവും അവിടുന്നുതന്നെ; അവിടുന്ന് ഉപേന്ദ്രനും മധുസൂദനനും.
6.117.17
इन्द्रकर्मा महेन्द्रस्त्वम् पद्मनाभो रणान्तकृत् ।
शरण्यं शरणं च त्वाम् आहुर्दिव्या महर्षयः ॥ ६.११७.१७ ॥
അവിടുന്ന് ഇന്ദ്രകർമ്മാവ്, മഹേന്ദ്രൻ, പദ്മനാഭൻ, യുദ്ധാന്തം വരുത്തുന്നവൻ. ദിവ്യമഹർഷിമാർ അവിടുത്തെ ശരണ്യനെന്നും ശരണമെന്നും വിളിക്കുന്നു.
6.117.18
सहस्रशृङ्गो वेदात्मा शतशीर्षो महर्षभः ।
त्वं त्रयाणां हि लोकानाम् आदिकर्ता स्वयम्प्रभुः ॥ ६.११७.१८ ॥
അവിടുന്ന് സഹസ്രശൃംഗൻ, വേദാത്മാവ്, ശതശീർഷൻ, മഹർഷഭൻ; മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെയും ആദികർത്താവും സ്വയംപ്രഭുവും അവിടുന്നുതന്നെ.
6.117.19
सिद्धानामपि साध्यानाम् आश्रयश्चासि पूर्वजः ।
त्वं यज्ञस्त्वं वषट्कारः त्वमोङ्कारः परात्परः ॥ ६.११७.१९ ॥
നീ സിദ്ധന്മാർക്കും സാധ്യന്മാർക്കും ആശ്രയമാണ്; അവരുടെ പൂർവജനുമാണ്. നീ തന്നെ യജ്ഞം, നീ തന്നെ വഷട്കാരം, നീ തന്നെ ഓങ്കാരം; നീ പരാത്പരനാണ്.
6.117.20
प्रभवं निधनं वा ते नो विदुः को भवानिति ।
दृश्यसे सर्वभूतेषु ब्राह्मणेषु च गोषु च ।
दिक्षु सर्वासु गगने पर्वतेषु वनेषु च ॥ ६.११७.२० ॥
നിന്റെ ഉത്ഭവവും അന്തവും അവർ അറിയുന്നില്ല; 'നീ ആരാണ്?' എന്ന് അവർ ചോദിക്കുന്നു. സർവഭൂതങ്ങളിലും, ബ്രാഹ്മണരിലും, പശുക്കളിലും, എല്ലാ ദിശകളിലും, ആകാശത്തിലും, പർവതങ്ങളിലും, വനങ്ങളിലും നീ കാണപ്പെടുന്നു.
6.117.21
सहस्रचरणः श्रीमान् शतशीर्षः सहस्रदृक् ।
त्वं धारयसि भूतानि पृथिवीं च सपर्वताम् ॥ ६.११७.२१ ॥
ആയിരം പാദങ്ങളുള്ളവനേ, ശ്രീമാനേ, നൂറു ശിരസ്സുകളുള്ളവനേ, ആയിരം കണ്ണുകളുള്ളവനേ! നീ സർവഭൂതങ്ങളെയും പർവതങ്ങളോടു കൂടിയ ഭൂമിയെയും ധരിക്കുന്നു.
6.117.22
अन्ते पृथिव्याः सलिले दृश्यसे त्वं महोरगः ।
त्रीन् लोकान् धारयन् राम देवगन्धर्वदानवान् ॥ ६.११७.२२ ॥
ഭൂമിയുടെ അന്ത്യത്തിൽ, ജലത്തിൽ നീ മഹാസർപ്പമായി കാണപ്പെടുന്നു. ഹേ രാമാ, ദേവ-ഗന്ധർവ-ദാനവരോടൊപ്പം മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും നീ ധരിക്കുന്നു.
6.117.23
अहं ते हृदयं राम जिह्वा देवी सरस्वती ।
देवा गात्रेषु रोमाणि ब्रह्मणा निर्मिताः प्रभो ॥ ६.११७.२३ ॥
ഹേ രാമാ, ഞാൻ നിന്റെ ഹൃദയം; ദേവി സരസ്വതി നിന്റെ നാവ്. ഹേ പ്രഭോ, ദേവന്മാർ നിന്റെ അവയവങ്ങളിലെ രോമങ്ങളാണ്; അവയെ ബ്രഹ്മാവ് സൃഷ്ടിച്ചു.
6.117.24
निमेषस्ते स्मृता रात्रिः उन्मेषस्ते भवेद्दिवा ।
संस्कारास्तेऽभवन् वेदा न तदस्ति त्वया विना ॥ ६.११७.२४ ॥
നിന്റെ കണ്ണടയ്ക്കൽ രാത്രിയായും, തുറക്കൽ പകലായും കരുതപ്പെടുന്നു. നിന്റെ സംസ്കാരങ്ങളാണ് വേദങ്ങളായത്; നിന്നെ വിട്ട് ഒന്നുമില്ല.
6.117.25
जगत् सर्वं शरीरं ते स्थैर्यं ते वसुधातलम् ।
अग्निः कोपः प्रसादस्ते सोमः श्रीवत्सलक्षणः ॥ ६.११७.२५ ॥
സമസ്ത ലോകവും നിന്റെ ശരീരം; ഭൂതലം നിന്റെ സ്ഥൈര്യം. അഗ്നി നിന്റെ കോപം, ചന്ദ്രൻ നിന്റെ പ്രസാദം; നീ ശ്രീവത്സ ലക്ഷണമുള്ളവൻ.
6.117.26
त्वया लोकास्त्रयः क्रान्ताः पुरा स्वैर्विक्रमैस्त्रिभिः ।
महेन्द्रश्च कृतो राजा बलिं बद्ध्वा सुदारुणम् ॥ ६.११७.२६ ॥
പണ്ട് നിന്റെ മൂന്ന് ചുവടുകളാൽ മൂന്ന് ലോകങ്ങളും നീ അളന്നു; ഭയങ്കരമായി ബലിയെ ബന്ധിച്ച് മഹേന്ദ്രനെ രാജാവാക്കി.
6.117.27
यत् परं श्रूयते ज्योतिर्यत् परं श्रूयते तमः ।
यत् परं परतश्चैव परमात्मेति कथ्यसे ॥ ६.११७.२७ ॥
പരമ ജ്യോതിസ്സെന്ന് കേൾക്കപ്പെടുന്നതും പരമ തമസ്സെന്ന് കേൾക്കപ്പെടുന്നതും പരത്തിനുമപ്പുറമുള്ളതും നീ തന്നെ; നീ പരമാത്മാവെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
6.117.28
परमाख्यं पर यच्च त्वमेव परिगीयसे ।
स्थित्युत्पत्ति विनाशानां त्वामाहुः परमां गतिं ॥ ६.११७.२८ ॥
'പരം' എന്ന പേരിൽ വിളിക്കപ്പെടുന്നതും പരമമായതും നീ തന്നെ വാഴ്ത്തപ്പെടുന്നു. സ്ഥിതി, ഉത്പത്തി, വിനാശം എന്നിവയുടെ പരമഗതി നീയാണെന്ന് അവർ പറയുന്നു.
6.117.29
सीता लक्ष्मीर्भवान् विष्णुः देवः कृष्णः प्रजापतिः ।
वधार्थं रावणस्येह प्रविष्टो मानुषीं तनुम् ॥ ६.११७.२९ ॥
സീത ലക്ഷ്മി; നീ വിഷ്ണു, ദേവൻ കൃഷ്ണൻ, പ്രജാപതി. രാവണനെ വധിക്കാൻ ഇവിടെ മാനുഷരൂപത്തിൽ പ്രവേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
6.117.30
तदिदं नः कृतं कार्यम् त्वया धर्मभृतां वर ।
निहतो रावणो राम प्रहृष्टो दिवमाक्रम ॥ ६.११७.३० ॥
ധർമ്മധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ! ഞങ്ങളുടെ ഈ കാര്യം നീ നിറവേറ്റി. രാവണൻ വധിക്കപ്പെട്ടു; സന്തോഷത്തോടെ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് കയറുക, രാമാ.
6.117.31
अमोघं बलवीर्यं ते अमोघस्ते पराक्रमः ।
अमोघं दर्शनं राम अमोघस्तव संस्तवः ॥ ६.११७.३१ ॥
ഹേ രാമാ! നിന്റെ ബലവീര്യം അമോഘമാണ്, നിന്റെ പരാക്രമം അമോഘമാണ്, നിന്റെ ദർശനം അമോഘമാണ്, നിന്റെ സ്തുതിയും അമോഘമാണ്.
6.117.32
अमोघास्ते भविष्यन्ति भक्तिमन्तो नरा भुवि ।
ये त्वां देवम् ध्रुवं भक्ताः पुराणं पुरुषोत्तमम् ॥ ६.११७.३२ ॥
ഭൂമിയിൽ ഭക്തിയോടെ നിന്നെ ആരാധിക്കുന്ന മനുഷ്യർ ഫലപ്രാപ്തി നേടും; നിന്നെ ദേവനായും പുരാതനനായും പുരുഷോത്തമനായും ഉറപ്പായും ഭജിക്കുന്നവർ അവരാണ്.
6.117.33
प्राप्नुवन्ति सदा कामान् इह लोके परत्र च ।
इममार्षं स्तवं नित्यम् इतिहासं पुरातनम् ।
ये नराः कीर्तयिष्यन्ति नास्ति तेषां पराभवः ॥ ६.११७.३३ ॥
അവർ ഇഹലോകത്തിലും പരലോകത്തിലും എപ്പോഴും കാമനകൾ നേടും. ഈ ഋഷിരചിതമായ പുരാതന ഇതിഹാസസ്തുതി നിത്യം കീർത്തിക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് പരാജയമില്ല.