വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 6.95
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.95.1
आर्तानां राक्षसीनां तु लङ्कायां वै कुले कुले।
रावणः करुणं शब्दं शुश्राव परिदेवितम् ॥ ६.९५.१ ॥
ലങ്കയിലെ ഓരോ വീട്ടിലും ദുഃഖിതരായ രാക്ഷസിമാരുടെ കരുണാർദ്രമായ വിലാപം രാവണൻ കേട്ടു.
6.95.2
स तु दीर्घं विनिःश्वस्य मुहूर्तं ध्यानमास्थितः।
बभूव परमक्रुद्धो रावणो भीमदर्शनः ॥ ६.९५.२ ॥
അവൻ ദീർഘമായി നെടുവീർപ്പിട്ട് ഒരു നിമിഷം ധ്യാനത്തിലാണ്ടു; പിന്നെ അത്യന്തം കുപിതനും ഭയങ്കര രൂപിയുമായ രാവണനായി.
6.95.3
संदश्य दशनैरोष्ठं क्रोधसंरक्तलोचनः।
राक्षसैरपि दुर्दर्शः कालाग्निरिव मूर्तिमान् ॥ ६.९५.३ ॥
പല്ലുകൾകൊണ്ട് ചുണ്ടു കടിച്ച്, കോപത്താൽ ചുവന്ന കണ്ണുകളോടെ, രാക്ഷസർക്കുപോലും നോക്കാനാവാത്തവനായി രാവണൻ മൂർത്തീഭവിച്ച കാലാഗ്നിപോലെ നിന്നു.
6.95.4
उवाच च समीपस्थान् राक्षसान् राक्षसेश्वरः।
क्रोधाव्यक्तकथस्तत्र निर्दहन्निव चक्षुषा ॥ ६.९५.४ ॥
സമീപത്തു നിന്ന രാക്ഷസന്മാരോട് രാക്ഷസേശ്വരൻ സംസാരിച്ചു; കോപത്താൽ അവന്റെ വാക്ക് വ്യക്തമല്ലായിരുന്നു, കണ്ണുകൊണ്ടുതന്നെ ദഹിപ്പിക്കുന്നപോലെ.
6.95.5
महोदरं महापार्श्वं विरूपाक्षं च राक्षसम्।
शीघ्रं वदत सैन्यानि निर्यातेति ममाज्ञया ॥ ६.९५.५ ॥
"മഹോദരാ, മഹാപാർശ്വാ, വിരൂപാക്ഷാ! എന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം സേനകൾ ഉടൻ പുറപ്പെടട്ടെ എന്നു പറയൂ."
6.95.6
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा राक्षसास्ते भयार्दिताः।
चोदयामासुरव्यग्रान् राक्षसांस्तान् नृपाज्ञया ॥ ६.९५.६ ॥
അവന്റെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് ഭയപീഡിതരായ ആ രാക്ഷസന്മാർ, രാജാജ്ഞപ്രകാരം ഇളകാത്ത ആ രാക്ഷസന്മാരെ പ്രേരിപ്പിച്ചു.
6.95.7
ते तु सर्वे तथेत्युक्त्वा राक्षसा भीमदर्शनाः।
कृतस्वस्त्ययनाः सर्वे ते रणाभिमुखा ययुः ॥ ६.९५.७ ॥
ഭയങ്കര രൂപികളായ ആ രാക്ഷസന്മാരെല്ലാം 'അങ്ങനെ തന്നെ' എന്ന് പറഞ്ഞ് മംഗളകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്ത് യുദ്ധത്തിനഭിമുഖമായി പുറപ്പെട്ടു.
6.95.8
प्रतिपूज्य यथान्यायं रावणं ते महारथाः।
तस्थुः प्राञ्जलयः सर्वे भर्तुर्विजयकाङ्क्षिणः ॥ ६.९५.८ ॥
ആ മഹാരഥന്മാർ യഥാവിധി രാവണനെ വന്ദിച്ച്, തങ്ങളുടെ നാഥന്റെ വിജയം ആഗ്രഹിച്ച് കൈകൂപ്പി നിന്നു.
6.95.9
ततोवाच प्रहस्यैतान् रावणः क्रोधमूर्च्छितः।
महोदरमहापार्श्वौ विरूपाक्षं च राक्षसम् ॥ ६.९५.९ ॥
അപ്പോൾ ക്രോധത്താൽ മൂർച്ഛിതനായ രാവണൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ഇവരോടും മഹോദരനോടും മഹാപാർശ്വനോടും വിരൂപാക്ഷനാം രാക്ഷസനോടും പറഞ്ഞു.
6.95.10
अद्य बाणैर्धनुर्मुक्तैर्युगान्तादित्यसंनिभैः।
राघवं लक्ष्मणं चैव नेष्यामि यमसादनम् ॥ ६.९५.१० ॥
ഇന്ന് വില്ലിൽനിന്ന് തൊടുക്കുന്ന, യുഗാന്ത സൂര്യന്മാർക്കു തുല്യമായ ശരങ്ങളാൽ രാഘവനെയും ലക്ഷ്മണനെയും യമലോകത്തേക്ക് അയക്കും.
6.95.11
खरस्य कुम्भकर्णस्य प्रहस्तेन्द्रजितोस्तथा।
करिष्यामि प्रतीकारमद्य शत्रुवधादहम् ॥ ६.९५.११ ॥
ഖരന്റെയും കുംഭകർണ്ണന്റെയും പ്രഹസ്തന്റെയും ഇന്ദ്രജിത്തിന്റെയും പ്രതികാരം ഇന്ന് ശത്രുവധത്താൽ ഞാൻ ചെയ്യും.
6.95.12
नैवान्तरिक्षं न दिशो न च द्यौर्नापि सागराः।
प्रकाशत्वं गमिष्यन्ति मद्बाणजलदावृताः ॥ ६.९५.१२ ॥
എന്റെ ശരങ്ങളാകുന്ന മേഘങ്ങളാൽ മൂടപ്പെട്ട്, ആകാശവും ദിക്കുകളും സ്വർഗ്ഗവും സമുദ്രങ്ങളും പോലും തെളിഞ്ഞു കാണാതാകും.
6.95.13
अद्य वानरमुख्यानां तानि यूथानि भागशः।
धनुषा शरजालेन वधिष्यामि पतत्त्रिणा ॥ ६.९५.१३ ॥
ഇന്ന് ഞാൻ വാനരപ്രമുഖന്മാരുടെ ആ സൈന്യവ്യൂഹങ്ങളെ വില്ലുകൊണ്ടും ശരജാലംകൊണ്ടും ചിറകുള്ള ശരങ്ങളാലും ഭാഗം ഭാഗമായി വധിക്കും.
6.95.14
अद्य वानरसैन्यानि रथेन पवनौजसा।
धनुःसमुद्रादुद्भूतैर्मथिष्यामि शरोर्मिभिः ॥ ६.९५.१४ ॥
ഇന്ന് കാറ്റിന്റെ വേഗമുള്ള രഥത്തിൽ, വില്ലാകുന്ന സമുദ്രത്തിൽനിന്നുയർന്ന ശരത്തിരമാലകളാൽ ഞാൻ വാനരസൈന്യങ്ങളെ കടഞ്ഞെടുക്കും.
6.95.15
व्याकोशपद्मवक्त्राणि पद्मकेसरवर्चसाम्।
अद्य यूथतटाकानि गजवत् प्रमथाम्यहम् ॥ ६.९५.१५ ॥
ഇന്ന് ആന സരസ്സിനെ കലക്കുന്നതുപോലെ, വിടർന്ന താമരമുഖങ്ങളും താമരക്കേസരപ്രഭയുമുള്ള വാനരയൂഥങ്ങളുടെ കുളങ്ങളെ ഞാൻ കലക്കും.
6.95.16
सशरैरद्य वदनैः संख्ये वानरयूथपाः।
मण्डयिष्यन्ति वसुधां सनालैरिव पङ्कजैः ॥ ६.९५.१६ ॥
ഇന്ന് യുദ്ധത്തിൽ ശരങ്ങളേറ്റ മുഖങ്ങളുള്ള വാനരയൂഥപന്മാർ, തണ്ടോടുകൂടിയ താമരകളാൽ എന്നപോലെ ഭൂമിയെ അലങ്കരിക്കും.
6.95.17
अद्य यूथप्रचण्डानां हरीणां द्रुमयोधिनाम्।
मुक्तेनैकेषुणा युद्धे भेत्स्यामि च शतं शतम् ॥ ६.९५.१७ ॥
ഇന്ന് യുദ്ധത്തിൽ മരങ്ങൾകൊണ്ട് പൊരുതുന്ന, യൂഥങ്ങളിലെ ഭീകരരായ കുരങ്ങന്മാരെ ഒറ്റ ശരംകൊണ്ട് നൂറുനൂറായി ഞാൻ തുളയ്ക്കും.
6.95.18
हतो भ्राता च येषां वै येषां च तनयो हतः।
वधेनाद्य रिपोस्तेषां करोम्यश्रुप्रमार्जनम् ॥ ६.९५.१८ ॥
ആരുടെ സഹോദരൻ വധിക്കപ്പെട്ടുവോ, ആരുടെ പുത്രൻ വധിക്കപ്പെട്ടുവോ, അവരുടെ കണ്ണീർ ഇന്ന് ശത്രുവിന്റെ വധത്താൽ ഞാൻ തുടയ്ക്കും.
6.95.19
अद्य मद्बाणनिर्भिन्नैः प्रस्तीर्णैर्गतचेतनैः।
करोमि वानरैर्युद्धे यत्नावेक्ष्यतलां महीम् ॥ ६.९५.१९ ॥
ഇന്ന് എന്റെ അമ്പുകളാൽ തുളയ്ക്കപ്പെട്ട്, ചിതറിക്കിടക്കുന്ന, ജീവനറ്റ വാനരന്മാരാൽ യുദ്ധത്തിൽ ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലം ഞാൻ ശ്രദ്ധയോടെ നോക്കി നിരപ്പാക്കും.
6.95.20
अद्य काकाश्च गृध्राश्च ये च मांसाशिनोऽपरे।
सर्वांस्तांस्तर्पयिष्यामि शत्रुमांसैः शराहतैः ॥ ६.९५.२० ॥
ഇന്ന് കാക്കകളെയും കഴുകന്മാരെയും മറ്റ് മാംസഭോജികളെയും എല്ലാവരെയും അമ്പുകളാൽ വധിക്കപ്പെട്ട ശത്രുക്കളുടെ മാംസംകൊണ്ട് ഞാൻ തൃപ്തരാക്കും.
6.95.21
कल्प्यतां मे रथः शीघ्रं क्षिप्रमानीयतां धनुः।
अनुप्रयान्तु मां युद्धे येऽत्र शिष्टा निशाचराः ॥ ६.९५.२१ ॥
എന്റെ രഥം വേഗം ഒരുക്കുക, വില്ല് ഉടൻ കൊണ്ടുവരിക; ഇവിടെ ശേഷിക്കുന്ന രാക്ഷസന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ എന്നെ പിന്തുടരട്ടെ.
6.95.22
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा महापार्श्वोऽब्रवीद् वचः।
बलाध्यक्षान् स्थितांस्तत्र बलं संत्वर्यतामिति ॥ ६.९५.२२ ॥
അവന്റെ ആ വാക്ക് കേട്ട് മഹാപാർശ്വൻ അവിടെ നിന്നിരുന്ന സേനാധിപന്മാരോട്, "സൈന്യത്തെ ത്വരിതപ്പെടുത്തുക" എന്ന് പറഞ്ഞു.
6.95.23
बलाध्यक्षास्तु संयुक्ता राक्षसांस्तान् गृहे गृहे।
चोदयन्तः परिययुर्लङ्कां लघुपराक्रमाः ॥ ६.९५.२३ ॥
അപ്പോൾ സേനാധിപന്മാർ ഒന്നിച്ചുചേർന്ന്, ആ രാക്ഷസന്മാരെ ഓരോ വീട്ടിലും ചെന്ന് പ്രേരിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ലങ്കയെ ചുറ്റി സഞ്ചരിച്ചു; അവർ വേഗതയേറിയ വീര്യമുള്ളവരായിരുന്നു.
6.95.24
ततो मुहूर्तान्निष्पेतू राक्षसा भीमदर्शनाः।
नदन्तो भीमवदना नानाप्रहरणैर्भुजैः ॥ ६.९५.२४ ॥
പിന്നെ ഒരു നിമിഷത്തിനുള്ളിൽ ഭയങ്കര രൂപമുള്ള രാക്ഷസന്മാർ പുറപ്പെട്ടു; ഗർജിച്ചുകൊണ്ട്, ഭയങ്കര മുഖങ്ങളോടെ, കൈകളിൽ പലതരം ആയുധങ്ങളുമായി.
6.95.25
असिभिः पट्टिशैः शूलैर्गदाभिर्मुसलैर्हलैः।
शक्तिभिस्तीक्ष्णधाराभिर्महद्भिः कूटमुद्गरैः ॥ ६.९५.२५ ॥
വാളുകൾകൊണ്ടും പട്ടിശങ്ങൾകൊണ്ടും ശൂലങ്ങൾകൊണ്ടും ഗദകൾകൊണ്ടും മുസലങ്ങൾകൊണ്ടും കലപ്പകൾകൊണ്ടും മൂർച്ചയുള്ള വായ്ത്തലയുള്ള ശക്തികൾകൊണ്ടും വലിയ കൂടമുദ്ഗരങ്ങൾകൊണ്ടും.
6.95.26
यष्टिभिर्विविधैश्चक्रैर्निशितैश्च परश्वधैः।
भिन्दिपालैः शतघ्नीभिरन्यैश्चापि वरायुधैः ॥ ६.९५.२६ ॥
പലതരം യഷ്ടികൾകൊണ്ടും ചക്രങ്ങൾകൊണ്ടും മൂർച്ചയുള്ള പരശ്വധങ്ങൾകൊണ്ടും ഭിന്ദിപാലങ്ങൾകൊണ്ടും ശതഘ്നികൾകൊണ്ടും മറ്റ് ഉത്തമായുധങ്ങൾകൊണ്ടും.
6.95.27
अथानयन् बलाध्यक्षाश्चत्वारो रावणाज्ञया।
रथानां नियुतं साग्रं नागानां नियुतत्रयम् ॥ ६.९५.२७ ॥
അപ്പോൾ രാവണന്റെ കല്പനപ്രകാരം നാല് സേനാധിപന്മാർ കൊണ്ടുവന്നു—ഒരു നിയുതത്തിലധികം രഥങ്ങളും മൂന്നു നിയുതം ആനകളും.
6.95.28
अश्वानां षष्टिकोट्यस्तु खरोष्ट्राणां तथैव च।
पदातयस्त्वसंख्याता जग्मुस्ते राजशासनात् ॥ ६.९५.२८ ॥
അറുപത് കോടി കുതിരകളും, അതുപോലെ കഴുതകളും ഒട്ടകങ്ങളും, എണ്ണമറ്റ കാലാൾപ്പടയും രാജശാസനപ്രകാരം പുറപ്പെട്ടു.
6.95.29
बलाध्यक्षाश्च संस्थाप्य राज्ञः सेनां पुरःस्थिताम्।
एतस्मिन्नन्तरे सूतः स्थापयामास तं रथम् ॥ ६.९५.२९ ॥
സേനാധിപന്മാർ രാജാവിന്റെ സേനയെ മുന്നിൽ നിർത്തി; ഇതിനിടയിൽ സാരഥി ആ രഥം നിർത്തി.
6.95.30
दिव्यास्त्रवरसम्पन्नं नानालंकारभूषितम्।
नानायुधसमाकीर्णं किङ्किणीजालसंयुतम् ॥ ६.९५.३० ॥
ദിവ്യമായ ഉത്തമാസ്ത്രങ്ങളാൽ സമ്പന്നമായ, പലതരം അലങ്കാരങ്ങളാൽ ഭൂഷിതമായ, പലവിധ ആയുധങ്ങൾ നിറഞ്ഞ, കിങ്കിണിജാലങ്ങളോടു കൂടിയ ആ രഥം.
6.95.31
नानारत्नपरिक्षिप्तं रत्नस्तम्भैर्विराजितम्।
जाम्बूनदमयैश्चैव सहस्रकलशैर्वृतम् ॥ ६.९५.३१ ॥
അത് നാനാവിധ രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടും, രത്നസ്തംഭങ്ങളാൽ ശോഭിച്ചും, സ്വർണ്ണനിർമ്മിതമായ ആയിരം കലശങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടും ഇരുന്നു.
6.95.32
तं दृष्ट्वा राक्षसाः सर्वे विस्मयं परमं गताः।
तं दृष्ट्वा सहसोत्थाय रावणो राक्षसेश्वरः ॥ ६.९५.३२ ॥
അതു കണ്ട് എല്ലാ രാക്ഷസന്മാരും വലിയ വിസ്മയത്തിലായി. അതു കണ്ടയുടൻ രാക്ഷസേശ്വരനായ രാവണൻ പെട്ടെന്ന് എഴുന്നേറ്റു.
6.95.33
कोटिसूर्यप्रतीकाशं ज्वलन्तमिव पावकम्।
द्रुतं सूतसमायुक्तं युक्ताष्टतुरगं रथम्।
आरुरोह तदा भीमं दीप्यमानं स्वतेजसा ॥ ६.९५.३३ ॥
കോടി സൂര്യന്മാർക്ക് തുല്യമായി, ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നിപോലെ, വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന, സാരഥിയും എട്ടു കുതിരകളും പൂട്ടിയ ആ രഥം ഉണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോൾ രാവണൻ സ്വന്തം തേജസ്സിനാൽ ദീപ്തമായ ആ ഭീമരഥത്തിൽ കയറി.
6.95.34
ततः प्रयातः सहसा राक्षसैर्बहुभिर्वृतः।
रावणः सत्त्वगाम्भीर्याद् दारयन्निव मेदिनीम् ॥ ६.९५.३४ ॥
അപ്പോൾ രാവണൻ അനേകം രാക്ഷസന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് പെട്ടെന്ന് പുറപ്പെട്ടു; തന്റെ ശക്തിയുടെ ഗാംഭീര്യത്താൽ ഭൂമിയെ പിളർക്കുന്നതുപോലെ.
6.95.35
ततश्चासीन्महानादस्तूर्याणां च ततस्ततः।
मृदङ्गैः पटहैः शङ्खैः कलहैः सह रक्षसाम् ॥ ६.९५.३५ ॥
അപ്പോൾ രാക്ഷസന്മാരുടെ വാദ്യങ്ങളുടെ മഹാനാദം അവിടവിടെ മുഴങ്ങി; മൃദംഗങ്ങളും പടഹങ്ങളും ശംഖുകളും രാക്ഷസരുടെ പോർവിളികളും ചേർന്ന്.
6.95.36
आगतो रक्षसां राजा छत्रचामरसंयुतः।
सीतापहारी दुर्वृत्तो ब्रह्मघ्नो देवकण्टकः।
योद्धुं रघुवरेणेति शुश्रुवे कलहध्वनिः ॥ ६.९५.३६ ॥
രാക്ഷസരാജാവ് കുടയും ചാമരങ്ങളുമായി വന്നു — സീതയെ അപഹരിച്ചവൻ, ദുർവൃത്തൻ, ബ്രാഹ്മണഹന്താവ്, ദേവകൾക്ക് മുള്ള്. 'രഘുവരനോട് യുദ്ധം ചെയ്യാൻ' എന്ന കലഹധ്വനി കേട്ടു.
6.95.37
तेन नादेन महता पृथिवी समकम्पत।
तं शब्दं सहसा श्रुत्वा वानरा दुद्रुवुर्भयात् ॥ ६.९५.३७ ॥
ആ മഹാനാദത്താൽ ഭൂമി മുഴുവൻ വിറച്ചു. ആ ശബ്ദം പെട്ടെന്ന് കേട്ട വാനരന്മാർ ഭയന്ന് ഓടി.
6.95.38
रावणस्तु महाबाहुः सचिवैः परिवारितः।
आजगाम महातेजा जयाय विजयं प्रति ॥ ६.९५.३८ ॥
എന്നാൽ മഹാബാഹുവും മഹാതേജസ്വിയുമായ രാവണൻ മന്ത്രിമാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് വിജയത്തിനായി മുന്നോട്ടു വന്നു.
6.95.39
रावणेनाभ्यनुज्ञातौ महापार्श्वमहोदरौ।
विरूपाक्षश्च दुर्धर्षो रथानारुरुहुस्तदा ॥ ६.९५.३९ ॥
രാവണന്റെ അനുമതി ലഭിച്ച മഹാപാർശ്വനും മഹോദരനും, അജയ്യനായ വിരൂപാക്ഷനും അപ്പോൾ രഥങ്ങളിൽ കയറി.
6.95.40
ते तु हृष्टाभिनर्दन्तो भिन्दन्त इव मेदिनीम्।
नादं घोरं विमुञ्चन्तो निर्ययुर्जयकाङ्क्षिणः ॥ ६.९५.४० ॥
അവർ സന്തോഷത്തോടെ ഗർജിച്ചും ഭൂമിയെ പിളർക്കുമാറ് ഭയങ്കരനാദം മുഴക്കിയും വിജയം കാംക്ഷിച്ച് പുറപ്പെട്ടു.
6.95.41
ततो युद्धाय तेजस्वी रक्षोगणबलैर्वृतः।
निर्ययावुद्यतधनुः कालान्तकयमोपमः ॥ ६.९५.४१ ॥
അപ്പോൾ തേജസ്വിയായ രാവണൻ രാക്ഷസസൈന്യങ്ങളാൽ വളയപ്പെട്ട്, വില്ലുയർത്തി യുദ്ധത്തിനായി പുറപ്പെട്ടു; കാലനും അന്തകനും യമനും തുല്യനായി അവൻ നിന്നു.
6.95.42
ततः प्रजविताश्वेन रथेन स महारथः।
द्वारेण निर्ययौ तेन यत्र तौ रामलक्ष्मणौ ॥ ६.९५.४२ ॥
അപ്പോൾ ആ മഹാരഥൻ വേഗമുള്ള കുതിരകളുടെ രഥത്തിൽ ആ വാതിലിലൂടെ പുറപ്പെട്ട്, രാമലക്ഷ്മണന്മാർ ഉള്ളിടത്തേക്ക് പോയി.
6.95.43
ततो नष्टप्रभः सूर्यो दिशश्च तिमिरावृताः।
द्विजाश्च नेदुर्घोराश्च संचचाल च मेदिनी ॥ ६.९५.४३ ॥
അപ്പോൾ സൂര്യന്റെ പ്രഭ നഷ്ടപ്പെട്ടു, ദിക്കുകൾ ഇരുളാൽ മൂടപ്പെട്ടു, പക്ഷികൾ ഭയങ്കരമായി കരഞ്ഞു, ഭൂമി കുലുങ്ങി.
6.95.44
ववर्ष रुधिरं देवश्चस्खलुश्च तुरंगमाः।
ध्वजाग्रे न्यपतद् गृध्रो विनेदुश्चाशिवं शिवाः ॥ ६.९५.४४ ॥
ആകാശത്തുനിന്ന് രക്തമഴ പെയ്തു, കുതിരകൾ ഇടറി, കൊടിമരത്തിന്റെ അഗ്രത്തിൽ ഒരു കഴുകൻ വന്നിരുന്നു, കുറുക്കന്മാർ അശുഭമായി ഓരിയിട്ടു.
6.95.45
नयनं चास्फुरद् वामं वामो बाहुरकम्पत।
विवर्णवदनश्चासीत् किंचिदभ्रश्यत स्वनः ॥ ६.९५.४५ ॥
ഇടത് കണ്ണ് തുടിച്ചു, ഇടത് കൈ വിറച്ചു, മുഖം വിളറി, ശബ്ദം അല്പം ഇടറി.
6.95.46
ततो निष्पततो युद्धे दशग्रीवस्य रक्षसः।
रणे निधनशंसीनि रूपाण्येतानि जज्ञिरे ॥ ६.९५.४६ ॥
അപ്പോൾ യുദ്ധത്തിനായി പുറപ്പെട്ട ദശഗ്രീവനായ രാക്ഷസൻ രാവണന് യുദ്ധത്തിൽ മരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഈ ലക്ഷണങ്ങൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
6.95.47
अन्तरिक्षात् पपातोल्का निर्घातसमनिःस्वना।
विनेदुरशिवा गृध्रा वायसैरभिमिश्रिताः ॥ ६.९५.४७ ॥
ആകാശത്തുനിന്ന് ഒരു ഉൽക്ക വീണു, അതിന്റെ ശബ്ദം ഇടിമിന്നൽ പോലെയായിരുന്നു; അശുഭമായ കഴുകന്മാർ കാക്കകളോടൊപ്പം ചേർന്ന് കരഞ്ഞു.
6.95.48
एतानचिन्तयन् घोरानुत्पातान् समवस्थितान्।
निर्ययौ रावणो मोहाद् वधार्थं कालचोदितः ॥ ६.९५.४८ ॥
ഈ ഭയങ്കരമായ ദുശ്ശകുനങ്ങളെ ഗണിക്കാതെ, കാലത്താൽ പ്രേരിതനായ രാവണൻ മോഹത്താൽ തന്റെ നാശത്തിനായി പുറപ്പെട്ടു.
6.95.49
तेषां तु रथघोषेण राक्षसानां महात्मनाम्।
वानराणामपि चमूर्युद्धायैवाभ्यवर्तत ॥ ६.९५.४९ ॥
ആ മഹാത്മാക്കളായ രാക്ഷസന്മാരുടെ രഥഘോഷത്തോടൊപ്പം വാനരസേനയും യുദ്ധത്തിനായി മുന്നേറി.
6.95.50
तेषां तु तुमुलं युद्धं बभूव कपिरक्षसाम्।
अन्योन्यमाह्वयानानां क्रुद्धानां जयमिच्छताम् ॥ ६.९५.५० ॥
വാനരന്മാർക്കും രാക്ഷസന്മാർക്കും ഇടയിൽ ഘോരമായ യുദ്ധം നടന്നു; കോപത്തോടെ പരസ്പരം വെല്ലുവിളിച്ച്, വിജയം ആഗ്രഹിച്ച് അവർ പോരാടി.
6.95.51
ततः क्रुद्धो दशग्रीवः शरैः काञ्चनभूषणैः।
वानराणामनीकेषु चकार कदनं महत् ॥ ६.९५.५१ ॥
അപ്പോൾ കോപിഷ്ഠനായ ദശഗ്രീവൻ രാവണൻ സ്വർണ്ണാഭരണങ്ങളുള്ള ശരങ്ങളാൽ വാനരസേനകളിൽ മഹാസംഹാരം നടത്തി.
6.95.52
निकृत्तशिरसः केचिद् रावणेन वलीमुखाः।
केचिद् विच्छिन्नहृदयाः केचिच्छ्रोत्रविवर्जिताः ॥ ६.९५.५२ ॥
രാവണനാൽ ചിലരുടെ തലകൾ അറുക്കപ്പെട്ടു, ചിലരുടെ ഹൃദയം പിളർക്കപ്പെട്ടു, ചിലരുടെ ചെവികൾ നഷ്ടപ്പെട്ടു.
6.95.53
निरुच्छ्वासा हताः केचित् केचित् पार्श्वेषु दारिताः।
केचिद् विभिन्नशिरसः केचिच्चक्षुर्विनाकृताः ॥ ६.९५.५३ ॥
ചിലർ ശ്വാസം നിലച്ച് വീണു, ചിലരുടെ പാർശ്വങ്ങൾ കീറപ്പെട്ടു, ചിലരുടെ തലകൾ തകർക്കപ്പെട്ടു, ചിലരുടെ കണ്ണുകൾ നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.
6.95.54
दशाननः क्रोधविवृत्तनेत्रो
यतो यतोऽभ्येति रथेन संख्ये।
ततस्ततस्तस्य शरप्रवेगं
सोढुं न शेकुर्हरियूथपास्ते ॥ ६.९५.५४ ॥
കോപംകൊണ്ട് ചുഴലുന്ന കണ്ണുകളുള്ള ദശാനനൻ രാവണൻ യുദ്ധത്തിൽ രഥത്തിൽ എവിടെയെല്ലാം ചെന്നുവോ, അവിടെയെല്ലാം അവന്റെ ശരവേഗം സഹിക്കാൻ ആ വാനരയൂഥപന്മാർക്കു കഴിഞ്ഞില്ല.