Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

ऋग्वेद · सूक्त 1.40

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

1.40.1

उत्ति॑ष्ठ ब्रह्मणस्पते देव॒यन्त॑स्त्वेमहे ।
उप॒ प्र य॑न्तु म॒रुतः॑ सु॒दान॑व॒ इन्द्र॑ प्रा॒शूर्भ॑वा॒ सचा॑ ॥

हे ब्रह्मणस्पती, उठ; देवांची इच्छा करणारे आम्ही तुला बोलावतो. उदार मरुत जवळ येवोत; हे इंद्रा, त्यांच्यासह तू तत्पर सहायक हो.

1.40.2

त्वामिद्धि स॑हसस्पुत्र॒ मर्त्य॑ उपब्रू॒ते धने॑ हि॒ते ।
सु॒वीर्यं॑ मरुत॒ आ स्वश्व्यं॒ दधी॑त॒ यो व॑ आच॒के ॥

हे मरुतांनो, बलाचा पुत्रा, धनाच्या हितकारी प्रसंगी मर्त्य तुम्हालाच बोलावतो; ज्याने तुम्हाला आवाहन केले तो उत्तम वीर्य आणि उत्तम अश्वांचे धन मिळवो.

1.40.3

प्रैतु॒ ब्रह्म॑ण॒स्पतिः॒ प्र दे॒व्ये॑तु सू॒नृता॑ ।
अच्छा॑ वी॒रं नर्यं॑ प॒ङ्क्तिरा॑धसं दे॒वा य॒ज्ञं न॑यन्तु नः ॥

ब्रह्मणस्पती पुढे जावो; देवी सूनृता हीही पुढे येवो. वीर, नर, रांगांना अन्न देणाऱ्याकडे जावोत; देव आमच्या यज्ञाला पुढे नेवोत.

1.40.4

यो वा॒घते॒ ददा॑ति सू॒नरं॒ वसु॒ स ध॑त्ते॒ अक्षि॑ति॒ श्रवः॑ ।
तस्मा॒ इळां॑ सु॒वीरा॒मा य॑जामहे सु॒प्रतू॑र्तिमने॒हस॑म् ॥

आवाहन करणाऱ्याला उत्तम पुत्र आणि धन देणारा अक्षय कीर्ती धारण करतो. त्याच्यासाठी वीरसमृद्ध इळेची आम्ही उपासना करतो; ती उत्तम प्रगती देणारी आणि निष्पाप आहे.

1.40.5

प्र नू॒नं ब्रह्म॑ण॒स्पति॒र्मन्त्रं॑ वदत्यु॒क्थ्य॑म् ।
यस्मि॒न्निन्द्रो॒ वरु॑णो मि॒त्रो अ॑र्य॒मा दे॒वा ओकां॑सि चक्रि॒रे ॥

खरोखर ब्रह्मणस्पती प्रशंसनीय मंत्र म्हणतो; ज्यात इंद्र, वरुण, मित्र, अर्यमा आणि देवांनी आपली निवासस्थाने केली.

1.40.6

तमिद्वो॑चेमा वि॒दथे॑षु श॒म्भुवं॒ मन्त्रं॑ देवा अने॒हस॑म् ।
इ॒मां च॒ वाचं॑ प्रति॒हर्य॑था नरो॒ विश्वेद्वा॒मा वो॑ अश्नवत् ॥

त्या कल्याणकारी, निष्पाप मंत्राचे आम्ही सभांमध्ये पठण करू. हे देवांनो, ही वाणीही परत आणा; हे नरांनो, तुमची सर्व इष्ट धने तुम्हाला प्राप्त होवोत.

1.40.7

को दे॑व॒यन्त॑मश्नव॒ज्जनं॒ को वृ॒क्तब॑र्हिषम् ।
प्रप्र॑ दा॒श्वान्प॒स्त्या॑भिरस्थितान्त॒र्वाव॒त्क्षयं॑ दधे ॥

देवांकडे झुकलेल्या माणसाला कोण प्राप्त करील? वृक्तबर्हिस् (दर्भ) पसरलेल्याला कोण प्राप्त करील? दाता आपल्या निवासांसह दृढ उभा राहतो; मध्यभागी असल्याप्रमाणे आपले स्थान स्थापित करतो.

1.40.8

उप॑ क्ष॒त्रं पृ॑ञ्ची॒त हन्ति॒ राज॑भिर्भ॒ये चि॑त्सुक्षि॒तिं द॑धे ।
नास्य॑ व॒र्ता न त॑रु॒ता म॑हाध॒ने नार्भे॑ अस्ति व॒ज्रिणः॑ ॥

तो राजांसह शत्रूचे बल नष्ट करतो; भयातही उत्तम आश्रय स्थापित करतो. त्याला विरोधक नाही, पराभव करणारा नाही; मोठ्या धनात किंवा लहान बालकातही नाही, कारण तो वज्रधारीचा आहे.