ઋગ્વેદ · સૂક્ત 10.109

10.109.1

ते॑ऽवदन्प्रथ॒मा ब्र॑ह्मकिल्बि॒षे अकू॑पारः सलि॒लो मा॑त॒रिश्वा॑ ।
वी॒ळुह॑रा॒स्तप॑ उ॒ग्रो म॑यो॒भूरापो॑ दे॒वीः प्र॑थम॒जा ऋ॒तेन॑ ॥

બ્રહ્મ-દોષ વિશે પ્રથમ બોલનારા: અકૂપાર, સલિલ, માતરિશ્વા, વીળુહર, ઉગ્ર તપ, મયોભૂ; દિવ્ય જળો, પ્રથમજાત, ઋતથી.

सोमो॒ राजा॑ प्रथ॒मो ब्र॑ह्मजा॒यां पुनः॒ प्राय॑च्छ॒दहृ॑णीयमानः ।
अ॒न्व॒र्ति॒ता वरु॑णो मि॒त्र आ॑सीद॒ग्निर्होता॑ हस्त॒गृह्या नि॑नाय ॥

રાજા સોમે પ્રથમ બ્રહ્મજાયાને પાછી આપી, તેનું રક્ષણ કરીને; વરુણ અને મિત્ર તેની પાછળ ગયા, અને હોતા અગ્નિ તેનો હાથ પકડીને લઈ ગયા.

हस्ते॑नै॒व ग्रा॒ह्य॑ आ॒धिर॑स्या ब्रह्मजा॒येयमिति॒ चेदवो॑चन् ।
न दू॒ताय॑ प्र॒ह्ये॑ तस्थ ए॒षा तथा॑ रा॒ष्ट्रं गु॑पि॒तं क्ष॒त्रिय॑स्य ॥

હાથથી જ ગ્રહણ કરવા યોગ્ય આ ગીરવી, તેની છે — 'બ્રહ્મજાયા' એમ તેમણે કહ્યું; તે દૂતને સોંપવા ઊભી ન રહી; આ રીતે ક્ષત્રિયનું રાજ્ય સુરક્ષિત રહ્યું.

दे॒वा ए॒तस्या॑मवदन्त॒ पूर्वे॑ सप्तऋ॒षय॒स्तप॑से॒ ये नि॑षे॒दुः ।
भी॒मा जा॒या ब्रा॑ह्म॒णस्योप॑नीता दु॒र्धां द॑धाति पर॒मे व्यो॑मन् ॥

દેવોએ તેના વિશે કહ્યું — તપ માટે બેઠેલા પ્રાચીન સપ્તર્ષિઓ; ભયંકર, બ્રહ્મજાયા, નજીક લાવાયેલી, પકડવી મુશ્કેલ, પરમ આકાશમાં સ્થાપિત.

ब्र॒ह्म॒चा॒री च॑रति॒ वेवि॑ष॒द्विषः॒ स दे॒वानां॑ भव॒त्येक॒मङ्ग॑म् ।
तेन॑ जा॒यामन्व॑विन्द॒द्बृह॒स्पतिः॒ सोमे॑न नी॒तां जु॒ह्वं॑ न दे॑वाः ॥

બ્રહ્મચારી વિચરે છે, વિષોમાં પ્રવેશીને; તે દેવોનું એક અંગ બને છે; તેનાથી જ બૃહસ્પતિએ સોમ દ્વારા લઈ જવાયેલી પત્નીને શોધી — હોમની ચમચીની જેમ, હે દેવો.

पुन॒र्वै दे॒वा अ॑ददुः॒ पुन॑र्मनु॒ष्या॑ उ॒त ।
राजा॑नः स॒त्यं कृ॑ण्वा॒ना ब्र॑ह्मजा॒यां पुन॑र्ददुः ॥

દેવોએ ખરેખર ફરી પાછી આપી, અને મનુષ્યોએ પણ ફરી; રાજાઓએ સત્યને સ્થાપિત કરીને બ્રહ્મજાયાને ફરી આપી.

पु॒न॒र्दाय॑ ब्रह्मजा॒यां कृ॒त्वी दे॒वैर्नि॑किल्बि॒षम् ।
ऊर्जं॑ पृथि॒व्या भ॒क्त्वायो॑रुगा॒यमुपा॑सते ॥

દેવોએ બ્રહ્મજાયાને ફરીથી નિર્દોષ બનાવી. પૃથ્વીનું બળ અને સુખ વહેંચવા માટે, અતિ પ્રશંસિત એવી તેની પાસે તેઓ બેસે છે.