ऋग्वेद · सूक्त 10.48
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.48.1
अ॒हं भु॑वं॒ वसु॑नः पू॒र्व्यस्पति॑र॒हं धना॑नि॒ सं ज॑यामि॒ शश्व॑तः ।
मां ह॑वन्ते पि॒तरं॒ न ज॒न्तवो॑ अ॒हं दा॒शुषे॒ वि भ॑जामि॒ भोज॑नम् ॥
मी संपत्तीचा पहिला स्वामी झालो; शाश्वत धने मी एकत्र जिंकतो. लोक मला पित्याप्रमाणे हाक मारतात; दात्याला मी अन्न वाटतो.
10.48.2
अ॒हमिन्द्रो॒ रोधो॒ वक्षो॒ अथ॑र्वणस्त्रि॒ताय॒ गा अ॑जनय॒महे॒रधि॑ ।
अ॒हं दस्यु॑भ्यः॒ परि॑ नृ॒म्णमा द॑दे गो॒त्रा शिक्ष॑न्दधी॒चे मा॑त॒रिश्व॑ने ॥
मी इंद्र; अथर्वणाचा अडथळा आणि वक्ष मी फोडला; त्रितासाठी सर्पापासून गायी मुक्त केल्या. दस्युंकडून पौरुष-बल मी परत घेतो; दधीचि आणि मातरिश्वनला गोत्रगुह्य शिकवले.
10.48.3
मह्यं॒ त्वष्टा॒ वज्र॑मतक्षदाय॒सं मयि॑ दे॒वासो॑ऽवृज॒न्नपि॒ क्रतु॑म् ।
ममानी॑कं॒ सूर्य॑स्येव दु॒ष्टरं॒ मामार्य॑न्ति कृ॒तेन॒ कर्त्वे॑न च ॥
माझ्यासाठी त्वष्ट्याने लोखंडी वज्र घडवले; माझ्यामध्ये देवांनीही संकल्प ठेवला. माझी ध्वजा सूर्याप्रमाणे दुर्जय आहे; ते कर्माने व कृत्याने माझ्यावर हल्ला करतात.
10.48.4
अ॒हमे॒तं ग॒व्यय॒मश्व्यं॑ प॒शुं पु॑री॒षिणं॒ साय॑केना हिर॒ण्यय॑म् ।
पु॒रू स॒हस्रा॒ नि शि॑शामि दा॒शुषे॒ यन्मा॒ सोमा॑स उ॒क्थिनो॒ अम॑न्दिषुः ॥
गायी व अश्व इच्छिणाऱ्या, शेणवाहक त्या पशूला मी सोनेरी बाणाने (राखतो); दात्याला मी हजारो वस्तू देतो, कारण स्तोत्र म्हणणाऱ्या सोमांनी मला आनंदित केले.
10.48.5
अ॒हमिन्द्रो॒ न परा॑ जिग्य॒ इद्धनं॒ न मृ॒त्यवेऽव॑ तस्थे॒ कदा॑ च॒न ।
सोम॒मिन्मा॑ सु॒न्वन्तो॑ याचता॒ वसु॒ न मे॑ पूरवः स॒ख्ये रि॑षाथन ॥
मी इंद्र; संपत्ती सोडून मी कधीही पराभूत झालो नाही, मृत्यूपुढे कधी वाकलो नाही. सोम पिळताना माझ्याकडूनच संपत्ती मागा; हे दात्यांनो, माझ्या मैत्रीत नष्ट होऊ नका.
10.48.6
अ॒हमे॒ताञ्च्छाश्व॑सतो॒ द्वाद्वेन्द्रं॒ ये वज्रं॑ यु॒धयेऽकृ॑ण्वत ।
आ॒ह्वय॑मानाँ॒ अव॒ हन्म॑नाहनं दृ॒ळ्हा वद॒न्नन॑मस्युर्नम॒स्विनः॑ ॥
मी यांना, जोड्याजोड्याने धापणाऱ्या त्यांना — ज्यांनी इंद्राचे वज्र युद्धासाठी उचलले — खाली पाडून वज्राच्या प्रहाराने ठार केले; दृढ बोलणारे, न वाकणारे आणि नमस्कार करणारेही.
10.48.7
अ॒भी॑दमेक॒मेको॑ अस्मि नि॒ष्षाळ॒भी द्वा किमु॒ त्रयः॑ करन्ति ।
खले॒ न प॒र्षान्प्रति॑ हन्मि॒ भूरि॒ किं मा॑ निन्दन्ति॒ शत्र॑वोऽनि॒न्द्राः ॥
मी एकटाच या सर्वांविरुद्ध उभा आहे; दोन-तीन जणांनी मिळून माझे काय करतील? खळ्यात भुसा झोडपावा तसा मी अनेकांना झोडपतो. इंद्राला न मानणारे शत्रू माझी निंदा का करतात?
10.48.8
अ॒हं गु॒ङ्गुभ्यो॑ अतिथि॒ग्वमिष्क॑र॒मिषं॒ न वृ॑त्र॒तुरं॑ वि॒क्षु धा॑रयम् ।
यत्प॑र्णय॒घ्न उ॒त वा॑ करञ्ज॒हे प्राहं म॒हे वृ॑त्र॒हत्ये॒ अशु॑श्रवि ॥
मी गुंगुंसाठी अतिथिग्वाला पोषण दिले; वाढणाऱ्या लोकांमध्ये वृत्राला जिंकणाऱ्या अन्नाप्रमाणे मी बल धारण केले. पर्णय वृक्षात किंवा करंज वृक्षात जेव्हा मी प्रकट झालो, तेव्हा वृत्रवधाच्या महायुद्धात माझी कीर्ती ऐकू आली.
10.48.9
प्र मे॒ नमी॑ सा॒प्य इ॒षे भु॒जे भू॒द्गवा॒मेषे॑ स॒ख्या कृ॑णुत द्वि॒ता ।
दि॒द्युं यद॑स्य समि॒थेषु॑ मं॒हय॒मादिदे॑नं॒ शंस्य॑मु॒क्थ्यं॑ करम् ॥
नामी माझा सखा होऊन अन्न आणि सुखासाठी प्रकट झाला; गाई शोधण्याच्या कार्यात त्यांनी दुहेरी मैत्री करावी. युद्धांत मी त्याचे महात्म्य वाढवतो, तेव्हाच त्याला प्रशंसनीय आणि स्तवनीय करतो.
10.48.10
प्र नेम॑स्मिन्ददृशे॒ सोमो॑ अ॒न्तर्गो॒पा नेम॑मा॒विर॒स्था कृ॑णोति ।
स ति॒ग्मशृ॑ङ्गं वृष॒भं युयु॑त्सन्द्रु॒हस्त॑स्थौ बहु॒ले ब॒द्धो अ॒न्तः ॥
सोम त्याच्यातच प्रकट झाला; गोपाळाने त्याला उघडपणे स्थिर केले. तीक्ष्ण शिंगांच्या वृषभाशी लढू इच्छिणारा तो, द्रोह्याच्या दाट बंधनात बांधलेला, आत उभा राहिला.
10.48.11
आ॒दि॒त्यानां॒ वसू॑नां रु॒द्रिया॑णां दे॒वो दे॒वानां॒ न मि॑नामि॒ धाम॑ ।
ते मा॑ भ॒द्राय॒ शव॑से ततक्षु॒रप॑राजित॒मस्तृ॑त॒मषा॑ळ्हम् ॥
आदित्य, वसू आणि रुद्रांचा देव म्हणून मी देवांच्या निवासस्थानाचे उल्लंघन करत नाही. त्यांनी कल्याण आणि बलासाठी मला घडवले; अजिंक्य, अचल, अपराजित केले.