उपनिषदे · Chāndogya 4.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Chāndogya 4.10.1
उपकोसलो ह वै कामलायनः सत्यकामे जाबाले ब्रह्मचार्यमुवास तस्य ह द्वादशवार्षाण्यग्नीन्परिचचार स ह स्मान्यानन्तेवासिनः समावर्तयꣳस्तं ह स्मैव न समावर्तयति ॥ ४.१०.१ ॥
कामलायनाचा पुत्र उपकोसल सत्यकाम जाबालाकडे ब्रह्मचर्यात राहिला. त्याने बारा वर्षे अग्नींची सेवा केली. तो इतर शिष्यांना परत पाठवत असे, पण त्याला परत पाठवत नसे.
Chāndogya 4.10.2
तं जायोवाच तप्तो ब्रह्मचारी कुशलमग्नीन्परिचचारीन्मा त्वाग्नयः परिप्रवोचन्प्रब्रूह्यस्मा इति तस्मै हाप्रोच्यैव प्रवासाञ्चक्रे ॥ ४.१०.२ ॥
त्याची पत्नी त्याला म्हणाली: हे ब्रह्मचारी, तू थकला आहेस; तू अग्नींची चांगली सेवा केलीस. अग्नी तुझ्याबद्दल वाईट बोलू नयेत म्हणून त्यांना सांग. पण त्याने त्यांना काहीही न सांगता तो परदेशी निघून गेला.
Chāndogya 4.10.3
स ह व्याधिनानशितुं दध्रे तमाचार्यजायोवाच ब्रह्मचारिन्नशान किं नु नाश्नासीति स होवाच बहव इमेऽस्मिन्पुरुषे कामा नानात्यया व्याधिभिः प्रतिपूर्णोऽस्मि नाशिष्यामीति ॥ ४.१०.३ ॥
त्याने आजारामुळे अन्न सोडण्याचा निर्धार केला. तेव्हा आचार्यांची पत्नी त्याला म्हणाली: हे ब्रह्मचारी, तू का खात नाहीस? तो म्हणाला: या पुरुषात अनेक इच्छा आहेत, त्या अनेक व्याधींनी अडथळा पावतात; मी त्यांनी भरलेला आहे, म्हणून मी खाणार नाही.
Chāndogya 4.10.4
अथ हाग्नयः समूदिरे तप्तो ब्रह्मचारी कुशलं नः पर्यचारीद्धन्तास्मै प्रब्रवामेति तस्मै होचुः ॥ ४.१०.४ ॥
मग अग्नी एकत्र बोलले, 'तपस्वी ब्रह्मचारी आमच्या कल्याणासाठी आमची सेवा करीत आला आहे; चला, त्याला सांगू.' मग ते त्याला म्हणाले.
Chāndogya 4.10.5
प्राणो ब्रह्म कं ब्रह्म खं ब्रह्मेति स होवाच विजानाम्यहं यत्प्राणो ब्रह्म कं च तु खं च न विजानामीति ते होचुर्यद्वाव कं तदेव खं यदेव खं तदेव कमिति प्राणं च हास्मै तदाकाशं चोचुः ॥ ४.१०.५ ॥
"प्राण ब्रह्म, काम (आनंद) ब्रह्म, खं (आकाश) ब्रह्म." असे तो म्हणाला; 'प्राण ब्रह्म आहे हे मला माहीत आहे; पण काम आणि खं मला माहीत नाहीत' असे तो म्हणाला. ते म्हणाले, 'जे काम तेच खं, जे खं तेच काम.' त्यांनी त्याला प्राण आणि आकाश दोन्ही शिकवले.