ઉપનિષદો · Chāndogya 8.1

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

Chāndogya 8.1.1

अथ यदिदमस्मिन्ब्रह्मपुरे दहरं पुण्डरीकं वेश्म दहरोऽस्मिन्नन्तराकाशस्तस्मिन्यदन्तस्तदन्वेष्टव्यं तद्वाव विजिज्ञासितव्यमिति ॥ ८.१.१ ॥

હવે, આ બ્રહ્મપુરમાં રહેલું નાનું પુંડરીક (કમળ) રૂપ ઘર, તેની અંદરનું નાનું આકાશ; તેની અંદર જે છે તેને જ શોધવું જોઈએ, તેને જ જાણવાની ઇચ્છા કરવી જોઈએ.

Chāndogya 8.1.2

तं चेद्ब्रूयुर्यदिदमस्मिन्ब्रह्मपुरे दहरं पुण्डरीकं वेश्म दहरोऽस्मिन्नन्तराकाशः किं तदत्र विद्यते यदन्वेष्टव्यं यद्वाव विजिज्ञासितव्यमिति स ब्रूयात् ॥ ८.१.२ ॥

તેને જો તેઓ પૂછે: આ બ્રહ્મપુરમાં રહેલું નાનું પુંડરીક ઘર અને તેની અંદરનું નાનું આકાશ — અહીં શોધવા જેવું, જાણવા જેવું શું છે? — તો તેણે જવાબ આપવો જોઈએ.

यावान्वा अयमाकाशस्तावानेषोऽन्तर्हृदय आकाश उभे अस्मिन्द्यावापृथिवी अन्तरेव समाहिते उभावग्निश्च वायुश्च सूर्याचन्द्रमसावुभौ विद्युन्नक्षत्राणि यच्चास्येहास्ति यच्च नास्ति सर्वं तदस्मिन्समाहितमिति ॥ ८.१.३ ॥

બહારનું આ આકાશ જેટલું વિશાળ છે, તેટલું જ હૃદયની અંદરનું આ આકાશ વિશાળ છે. તેમાં દ્યુલોક અને પૃથ્વી બંને અંદર જ સમાહિત છે; અગ્નિ અને વાયુ બંને, સૂર્ય અને ચંદ્ર બંને, વીજળી અને નક્ષત્રો; અહીં જે છે અને જે નથી, તે બધું આમાં સમાહિત છે.

Chāndogya 8.1.4

तं चेद्ब्रूयुरस्मिꣳश्चेदिदं ब्रह्मपुरे सर्वꣳ समाहितꣳ सर्वाणि च भूतानि सर्वे च कामा यदैतज्जरामाप्नोति प्रध्वꣳसते वा किं ततोऽतिशिष्यत इति ॥ ८.१.४ ॥

જો કોઈ તેને કહે કે આ બ્રહ્મપુર (શરીર)માં આ બધું, સર્વ પ્રાણીઓ અને સર્વ કામનાઓ એકત્ર રાખેલી છે, તો જ્યારે આ જરા પામે છે કે નાશ પામે છે, ત્યારે પછી શું શેષ રહે છે?

Chāndogya 8.1.5

स ब्रूयान्नास्य जरयैतज्जीर्यति न वधेनास्य हन्यत एतत्सत्यं ब्रह्मपुरमस्मिन्कामाः समाहिताः एष आत्मापहतपाप्मा विजरो विमृत्युर्विशोको विजिघत्सोऽपिपासः सत्यकामः सत्यसङ्कल्पो यथा ह्येवेह प्रजा अन्वाविशन्ति यथानुशासनं यं यमन्तमभिकामा भवन्ति यं जनपदं यं क्षेत्रभागं तं तमेवोपजीवन्ति ॥ ८.१.५ ॥

તે કહે: તેની જરાથી આ જીર્ણ થતું નથી, તેના વધથી આ મરાતું નથી. આ જ સત્ય છે—બ્રહ્મપુર; આમાં કામનાઓ એકત્ર રાખેલી છે. આ આત્મા પાપરહિત, જરારહિત, મૃત્યુરહિત, શોકરહિત, ભૂખ-તરસરહિત, સત્યકામ અને સત્યસંકલ્પ છે. જેમ અહીં પ્રજા આજ્ઞા પ્રમાણે જે જે અંત, જે જે દેશ કે ક્ષેત્રભાગની કામના કરે છે, તેના પર જ નિર્વાહ કરે છે.

Chāndogya 8.1.6

तद्यथेह कर्मजितो लोकः क्षीयत एवमेवामुत्र पुण्यजितो लोकः क्षीयते तद्य इहात्मानमनुविद्य व्रजन्त्येताꣳश्च सत्यान्कामाꣳस्तेषाꣳ सर्वेषु लोकेष्वकामचारो भवत्यथ य इहात्मानमनुविद्य व्रजन्त्येताꣳश्च सत्यान्कामाꣳस्तेषाꣳ सर्वेषु लोकेषु कामचारो भवति ॥ ८.१.६ ॥

અહીં કર્મથી જીતાયેલો લોક જેમ ક્ષીણ થાય છે, તેમ જ પરલોકમાં પુણ્યથી જીતાયેલો લોક ક્ષીણ થાય છે. જેઓ અહીં આત્માને જાણીને આ સત્ય કામનાઓ પામીને પ્રયાણ કરે છે, તેમને સર્વ લોકોમાં અકામચાર થાય છે. અને જેઓ અહીં આત્માને જાણીને આ સત્ય કામનાઓ સાથે પ્રયાણ કરે છે, તેમને સર્વ લોકોમાં કામચાર થાય છે.