Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 2.57
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.57.1
कथयित्वा सुदुह्ख आर्तः सुमन्त्रेण चिरम् सह ।
रामे दक्षिण कूलस्थे जगाम स्व गृहम् गुहः ॥ २.५७.१ ॥
Depois de falar longamente com Sumantra, o profundamente aflito Guha voltou para sua casa quando Rāma já havia chegado à margem sul.
2.57.2
भरद्वाजाभिगमनम् प्रयागे च सहासनम् ।
आगिरेर्गमनम् तेषाम् तत्रस्थैरभिलक्षितम् ॥ २.५७.२ ॥
A ida deles a Bharadvāja em Prayāga, o sentarem-se juntos e a caminhada rumo à montanha foram observados pelos que ali estavam.
2.57.3
अनुज्ञातः सुमन्त्रः अथ योजयित्वा हय उत्तमान् ।
अयोध्याम् एव नगरीम् प्रययौ गाढ दुर्मनाः ॥ २.५७.३ ॥
Tendo recebido permissão, Sumantra atrelou os excelentes cavalos e partiu para a cidade de Ayodhyā, com o ânimo profundamente abatido.
2.57.4
स वनानि सुगन्धीनि सरितः च सराम्सि च ।
पश्यन्न् अतिययौ शीघ्रम् ग्रामाणि नगराणि च ॥ २.५७.४ ॥
Contemplando as florestas perfumadas, os rios e os lagos, atravessou rapidamente aldeias e cidades.
2.57.5
ततः साय अह्न समये तृतीये अहनि सारथिः ।
अयोध्याम् समनुप्राप्य निरानन्दाम् ददर्श ह ॥ २.५७.५ ॥
Então, no terceiro dia, ao entardecer, o condutor chegou a Ayodhyā e a viu sem alegria.
2.57.6
स शून्याम् इव निह्शब्दाम् दृष्ट्वा परम दुर्मनाः ।
सुमन्त्रः चिन्तयाम् आस शोक वेग समाहतः ॥ २.५७.६ ॥
Ao vê-la vazia e silenciosa, Sumantra, profundamente abatido e atingido pela força da dor, pôs-se a refletir.
2.57.7
कच्चिन् न सगजा साश्वा सजना सजन अधिपा ।
राम सम्ताप दुह्खेन दग्धा शोक अग्निना पुरी ॥ २.५७.७ ॥
Será que a cidade, com seus elefantes, cavalos, povo e seus senhores, foi consumida pelo fogo da dor, queimada pelo sofrimento causado por Rāma?
2.57.8
नगरद्वारमासाद्य त्वरितः प्रविवेश ह ॥ २.५७.८ ॥
Ao chegar à porta da cidade, entrou apressadamente.
2.57.9
सुमन्त्रम् अभियान्तम् तम् शतशो अथ सहस्रशः ।
क्व रामैति पृच्चन्तः सूतम् अभ्यद्रवन् नराः ॥ २.५७.९ ॥
Ao ver Sumantra se aproximar, centenas e milhares de homens correram até o cocheiro, perguntando: "Onde está Rāma?"
2.57.10
तेषाम् शशम्स गङ्गायाम् अहम् आपृच्च्य राघवम् ।
अनुज्ञातः निवृत्तः अस्मि धार्मिकेण महात्मना ॥ २.५७.१० ॥
A eles eu disse, às margens do Gaṅgā, que, tendo me despedido de Rāghava e recebido a permissão do justo magnânimo, eu havia voltado.
2.57.11
ते तीर्णा इति विज्ञाय बाष्प पूर्ण मुखा जनाः ।
अहो धिग् इति निश्श्वस्य हा राम इति च चुक्रुशुः ॥ २.५७.११ ॥
Ao saber que haviam atravessado, o povo, com o rosto cheio de lágrimas, suspirou dizendo: "Ai, que vergonha!" e clamou: "Ah, Rāma!"
2.57.12
शुश्राव च वचः तेषाम् बृन्दम् बृन्दम् च तिष्ठताम् ।
हताः स्म खलु ये न इह पश्यामैति राघवम् ॥ २.५७.१२ ॥
Ele ouviu as palavras do povo que estava de pé em grupos: "Estamos realmente perdidos, nós que não vemos Rāghava aqui!"
2.57.13
दान यज्ञ विवाहेषु समाजेषु महत्सु च ।
न द्रक्ष्यामः पुनर् जातु धार्मिकम् रामम् अन्तरा ॥ २.५७.१३ ॥
Em doações, sacrifícios, casamentos e grandes assembleias, jamais voltaremos a ver o justo Rāma.
2.57.15
किम् समर्थम् जनस्य अस्य किम् प्रियम् किम् सुख आवहम् ।
वात अयन गतानाम् च स्त्रीणाम् अन्वन्तर आपणम् ।
राम शोक अभितप्तानाम् शुश्राव परिदेवनम् ॥ २.५७.१५ ॥
O que convinha a este povo, o que era querido, o que trazia felicidade? Entre as mulheres do mercado ouviu-se o lamento dos atormentados pela dor por Rāma.
2.57.16
स राज मार्ग मध्येन सुमन्त्रः पिहित आननः ।
यत्र राजा दशरथः तत् एव उपययौ गृहम् ॥ २.५७.१६ ॥
Sumantra, com o rosto coberto, atravessou a estrada real pelo meio e foi diretamente à casa onde estava o rei Daśaratha.
2.57.17
सो अवतीर्य रथात् शीघ्रम् राज वेश्म प्रविश्य च ।
कक्ष्याः सप्त अभिचक्राम महा जन समाकुलाः ॥ २.५७.१७ ॥
Desceu rapidamente da carruagem, entrou no palácio real e atravessou os sete pátios cheios de grande multidão.
2.57.18
हर्म्यैर्विमानैः प्रासादैरवेक्ष्याथ समागतम् ।
हाहाकारकृता नार्यो रामदर्शनकर्शिताः ॥ २.५७.१८ ॥
Vendo-o chegar das mansões, torres e palácios, as mulheres gritaram "Ai!" e estavam consumidas pelo desejo de ver Rāma.
2.57.19
आयतैर्विमलैर्नेत्रैरश्रुवेगपरिप्लुतैः ।
अन्योन्यमभिवीक्षन्तेऽव्यक्तमार्ततराः स्त्रीयः ॥ २.५७.१९ ॥
Com os olhos grandes e claros inundados pela torrente de lágrimas, as mulheres mais aflitas olhavam umas para as outras sem enxergar com clareza.
2.57.20
ततः दशरथ स्त्रीणाम् प्रासादेभ्यः ततः ततः ।
राम शोक अभितप्तानाम् मन्दम् शुश्राव जल्पितम् ॥ २.५७.२० ॥
Então, dos terraços das mulheres de Daśaratha, ouviu fracamente o lamento daquelas queimadas pela dor por Rāma.
2.57.21
सह रामेण निर्यातः विना रामम् इह आगतः ।
सूतः किम् नाम कौसल्याम् शोचन्तीम् प्रति वक्ष्यति ॥ २.५७.२१ ॥
O cocheiro que partiu com Rāma voltou aqui sem Rāma. Que dirá ele, então, a Kausalyā, que chora?
2.57.22
यथा च मन्ये दुर्जीवम् एवम् न सुकरम् ध्रुवम् ।
आच्चिद्य पुत्रे निर्याते कौसल्या यत्र जीवति ॥ २.५७.२२ ॥
E, como penso, viver assim é certamente difícil; contudo Kausalyā ainda vive, embora seu filho tenha partido.
2.57.23
सत्य रूपम् तु तत् वाक्यम् राज्ञः स्त्रीणाम् निशामयन् ।
प्रदीप्तम् इव शोकेन विवेश सहसा गृहम् ॥ २.५७.२३ ॥
Ouvindo aquelas palavras das mulheres do rei, que na forma eram verdadeiras, entrou de repente na casa, como se ardesse de dor.
2.57.24
स प्रविश्य अष्टमीम् कक्ष्याम् राजानम् दीनम् आतुलम् ।
पुत्र शोक परिम्लानम् अपश्यत् पाण्डुरे गृहे ॥ २.५७.२४ ॥
Ao entrar na oitava câmara, viu o rei — miserável sem igual, murchado pela dor do filho — no aposento pálido.
2.57.25
अभिगम्य तम् आसीनम् नर इन्द्रम् अभिवाद्य च ।
सुमन्त्रः राम वचनम् यथा उक्तम् प्रत्यवेदयत् ॥ २.५७.२५ ॥
Aproximando-se do senhor dos homens, que estava sentado, e saudando-o, Sumantra relatou a mensagem de Rāma exatamente como fora dita.
2.57.26
स तूष्णीम् एव तत् श्रुत्वा राजा विभ्रान्त चेतनः ।
मूर्चितः न्यपतत् भूमौ राम शोक अभिपीडितः ॥ २.५७.२६ ॥
Ouvindo isso em silêncio, o rei, com a consciência perturbada, desmaiou e caiu ao chão, oprimido pela dor por Rāma.
2.57.27
ततः अन्तः पुरम् आविद्धम् मूर्चिते पृथिवी पतौ ।
उद्धृत्य बाहू चुक्रोश नृपतौ पतिते क्षितौ ॥ २.५७.२७ ॥
Então, quando o senhor da terra desmaiou e caiu, o palácio interior se agitou; caído o rei ao chão, ergueram os braços e gritaram.
2.57.28
सुमित्रया तु सहिता कौसल्या पतितम् पतिम् ।
उत्थापयाम् आस तदा वचनम् च इदम् अब्रवीत् ॥ २.५७.२८ ॥
Então Kausalyā, junto com Sumitrā, ergueu seu marido caído e disse estas palavras.
2.57.29
इमम् तस्य महा भाग दूतम् दुष्कर कारिणः ।
वन वासात् अनुप्राप्तम् कस्मान् न प्रतिभाषसे ॥ २.५७.२९ ॥
Ó grande afortunado, este mensageiro daquele que realiza feitos difíceis voltou do exílio na floresta. Por que não respondes?
2.57.30
अद्य इमम् अनयम् कृत्वा व्यपत्रपसि राघव ।
उत्तिष्ठ सुकृतम् ते अस्तु शोके न स्यात् सहायता ॥ २.५७.३० ॥
Ó Rāghava, agora que cometeste esta injustiça, sentes vergonha. Levanta-te; que as tuas boas obras permaneçam, e que não haja ajuda nesta dor.
2.57.31
देव यस्या भयात् रामम् न अनुपृच्चसि सारथिम् ।
न इह तिष्ठति कैकेयी विश्रब्धम् प्रतिभाष्यताम् ॥ २.५७.३१ ॥
Ó rei, por medo de quem não perguntas ao cocheiro sobre Rāma: Kaikeyī não está aqui. Que ele responda sem medo.
2.57.32
सा तथा उक्त्वा महा राजम् कौसल्या शोक लालसा ।
धरण्याम् निपपात आशु बाष्प विप्लुत भाषिणी ॥ २.५७.३२ ॥
Tendo falado assim ao grande rei, Kauśalyā, consumida pelo anseio da dor, caiu de imediato ao chão, falando com a voz embargada pelas lágrimas.
2.57.33
एवम् विलपतीम् दृष्ट्वा कौसल्याम् पतिताम् भुवि ।
पतिम् च अवेक्ष्य ताः सर्वाः सुस्वरम् रुरुदुः स्त्रियः ॥ २.५७.३३ ॥
Ao ver Kauśalyā caída no chão, lamentando-se assim, e ao olhar para o marido, todas as mulheres choraram em voz alta.
2.57.34
ततः तम् अन्तः पुर नादम् उत्थितम् ।
समीक्ष्य वृद्धाः तरुणाः च मानवाः ।
स्त्रियः च सर्वा रुरुदुः समन्ततः ।
पुरम् तदा आसीत् पुनर् एव सम्कुलम् ॥ २.५७.३४ ॥
Então, percebendo aquele clamor que se erguia dos aposentos internos, anciãos e jovens, homens e todas as mulheres choraram por toda parte; e a cidade voltou a encher-se de tumulto.