Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 6.101
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.101.1
शक्त्या निपातितं दृष्ट्वा रावणेन बलीयसा।
लक्ष्मणं समरे शूरं शोणितौघपरिप्लुतम् ॥ ६.१०१.१ ॥
Ao ver o herói Lakṣmaṇa, abatido na batalha pela poderosa lança de Rāvaṇa e encharcado numa torrente de sangue,
6.101.2
स दत्त्वा तुमुलं युद्धं रावणस्य दुरात्मनः।
विसृजन्नेव बाणौघान् सुषेणमिदमब्रवीत् ॥ ६.१०१.२ ॥
Tendo travado uma feroz batalha com o malvado Rāvaṇa, e disparando torrentes de flechas, disse a Suṣeṇa:
6.101.3
एष रावणवीर्येण लक्ष्मणः पतितो भुवि।
सर्पवच्चेष्टते वीरो मम शोकमुदीरयन् ॥ ६.१०१.३ ॥
Pelo poder de Rāvaṇa, este Lakṣmaṇa caiu ao chão; o herói se contorce como uma serpente, despertando minha dor.
6.101.4
शोणितार्द्रमिमं वीरं प्राणैः प्रियतरं मम।
पश्यतो मम का शक्तिर्योद्धुं पर्याकुलात्मनः ॥ ६.१०१.४ ॥
Vendo este herói, encharcado de sangue e mais caro a mim do que a minha própria vida, que força tenho para lutar, com a mente tão perturbada?
6.101.5
अयं स समरश्लाघी भ्राता मे शुभलक्षणः।
यदि पञ्चत्वमापन्नः प्राणैर्मे किं सुखेन वा ॥ ६.१०१.५ ॥
Se este meu irmão, orgulhoso na batalha e marcado por sinais auspiciosos, encontrou a morte, que alegria há na minha vida?
6.101.6
लज्जतीव हि मे वीर्यं भ्रश्यतीव कराद् धनुः।
सायका व्यवसीदन्ति दृष्टिर्बाष्पवशं गता ॥ ६.१०१.६ ॥
Minha valentia parece envergonhar-se, o arco parece escorregar da minha mão; minhas flechas afundam, e minha visão está dominada pelas lágrimas.
6.101.7
अवसीदन्ति गात्राणि स्वप्नयाने नृणामिव।
चिन्ता मे वर्धते तीव्रा मुमूर्षापि च जायते ॥ ६.१०१.७ ॥
Meus membros enfraquecem como se os homens afundassem no sono dos sonhos. Minha intensa angústia cresce, e também nasce em mim o desejo de morrer.
6.101.8
भ्रातरं निहतं दृष्ट्वा रावणेन दुरात्मना।
विष्टनन्तं तु दुःखार्तं मर्मण्यभिहतं भृशम् ॥ ६.१०१.८ ॥
Vi meu irmão abatido pelo malvado Rāvaṇa, contorcendo-se atormentado pela dor, gravemente atingido num ponto vital.
6.101.9
राघवो भ्रातरं दृष्ट्वा प्रियं प्राणं बहिश्चरम्।
दुःखेन महताविष्टो ध्यानशोकपरायणः ॥ ६.१०१.९ ॥
Rāghava viu seu querido irmão, cujo sopro vital parecia deixar o corpo. Tomado por grande dor, Rāghava mergulhou em pensamento e luto.
6.101.10
परं विषादमापन्नो विललापाकुलेन्द्रियः।
भ्रातरं निहतं दृष्ट्वा लक्ष्मणं रणपांसुषु ॥ ६.१०१.१० ॥
Mergulhado em profundo desespero, com os sentidos confusos, Rāghava lamentou-se ao ver seu irmão Lakṣmaṇa morto na poeira da batalha.
6.101.11
विजयोऽपि हि मे शूर न प्रियायोपकल्पते।
अचक्षुर्विषयश्चन्द्रः कां प्रीतिं जनयिष्यति ॥ ६.१०१.११ ॥
Ó herói, nem a vitória me serve sem meu amado. Que alegria trará a lua se não é visível aos olhos?
6.101.12
किं मे युद्धेन किं प्राणैर्युद्धकार्यं न विद्यते।
यत्रायं निहतः शेते रणमूर्धनि लक्ष्मणः ॥ ६.१०१.१२ ॥
De que me serve a batalha, de que me servem os sopros de vida? Onde Lakṣmaṇa jaz morto à frente do campo de batalha, não resta propósito algum para a guerra.
6.101.13
यथैव मां वनं यान्तमनुयाति महाद्युतिः।
अहमप्यनुयास्यामि तथैवैनं यमक्षयम् ॥ ६.१०१.१३ ॥
Assim como o radiante Lakṣmaṇa me seguiu quando eu partia para a floresta, também eu o seguirei até a morada de Yama.
6.101.14
इष्टबन्धुजनो नित्यं मां स नित्यमनुव्रतः।
इमामवस्थां गमितो राक्षसैः कूटयोधिभिः ॥ ६.१०१.१४ ॥
Este querido parente, sempre devotado a mim, foi reduzido a este estado pelos rākṣasas, guerreiros que lutam com engano.
6.101.15
देशे देशे कलत्राणि देशे देशे च बान्धवाः।
तं तु देशं न पश्यामि यत्र भ्राता सहोदरः ॥ ६.१०१.१५ ॥
Em cada terra há esposas, e em cada terra há parentes; mas não vejo a terra onde esteja um irmão nascido da mesma mãe.
6.101.16
किं नु राज्येन दुर्धर्षलक्ष्मणेन विना मम।
कथं वक्ष्याम्यहं त्वम्बां सुमित्रां पुत्रवत्सलाम् ॥ ६.१०१.१६ ॥
De que me serve o reino sem o invencível Lakṣmaṇa? Como falarei à minha mãe Sumitrā, tão terna para com o filho?
6.101.17
उपालम्भं न शक्ष्यामि सोढुं दत्तं सुमित्रया।
किं नु वक्ष्यामि कौसल्यां मातरं किं नु कैकयीम् ॥ ६.१०१.१७ ॥
Não suportarei a censura de Sumitrā pelo Lakṣmaṇa que ela me confiou. O que direi à minha mãe Kausalyā, e o que direi a Kaikeyī?
6.101.18
भरतं किं नु वक्ष्यामि शत्रुघ्नं च महाबलम्।
सह तेन वनं यातो विना तेनागतः कथम् ॥ ६.१०१.१८ ॥
O que direi a Bharata e ao poderoso Śatrughna? Como voltei sem aquele que foi comigo para a floresta?
6.101.19
इहैव मरणं श्रेयो न तु बन्धुविगर्हणम्।
किं मया दुष्कृतं कर्म कृतमन्यत्र जन्मनि ॥ ६.१०१.१९ ॥
Melhor morrer aqui do que suportar a censura dos parentes. Que ação má cometi em outro nascimento?
6.101.20
येन मे धार्मिको भ्राता निहतश्चाग्रतः स्थितः।
हा भ्रातर्मनुजश्रेष्ठ शूराणां प्रवर प्रभो ॥ ६.१०१.२० ॥
Aquele por quem meu irmão virtuoso, que estava diante de mim, foi morto! Ai, irmão, o melhor dos homens, o primeiro dos heróis, senhor!
6.101.21
एकाकी किं नु मां त्यक्त्वा परलोकाय गच्छसि।
विलपन्तं च मां भ्रातः किमर्थं नावभाषसे ॥ ६.१०१.२१ ॥
Sozinho, deixando-me, vais para o outro mundo? Irmão, por que não me falas, eu que me lamento?
6.101.22
उत्तिष्ठ पश्य किं शेषे दीनं मां पश्य चक्षुषा।
शोकार्तस्य प्रमत्तस्य पर्वतेषु वनेषु च ॥ ६.१०१.२२ ॥
Levanta-te, olha! Por que estás deitado? Olha para mim com teus olhos, eu, o desventurado, atormentado pela dor, errando por montanhas e florestas.
6.101.23
विषण्णस्य महाबाहो समाश्वासयिता मम।
राममेवं ब्रुवाणं तु शोकव्याकुलितेन्द्रियम् ॥ ६.१०१.२३ ॥
Ó abatido, de braços poderosos, meu consolador! Rāma, falando assim, com os sentidos perturbados pela dor.
6.101.24
आश्वासयन्नुवाचेदं सुषेणः परमं वचः।
त्यजेमां नरशार्दूल बुद्धिं वैक्लव्यकारिणीम् ॥ ६.१०१.२४ ॥
Consolando Rāma, Suṣeṇa proferiu estas palavras supremas: Tigre entre os homens, abandona este pensamento que causa desespero.
6.101.25
शोकसंजननीं चिन्तां तुल्यां बाणैश्चमूमुखे।
नैव पञ्चत्वमापन्नो लक्ष्मणो लक्ष्मिवर्धनः ॥ ६.१०१.२५ ॥
Como a ansiedade que causa tristeza, nascida das flechas na frente do exército: Lakṣmaṇa, o aumentador da glória, não alcançou a morte.
6.101.26
नह्यस्य विकृतं वक्त्रं न च श्यामत्वमागतम्।
सुप्रभं च प्रसन्नं च मुखमस्य निरीक्ष्यताम् ॥ ६.१०१.२६ ॥
Seu rosto não está desfigurado, nem escureceu; seu rosto é luminoso e sereno. Olhem para ele.
6.101.27
पद्मपत्रतलौ हस्तौ सुप्रसन्ने च लोचने।
नेदृशं दृश्यते रूपं गतासूनां विशां पते ॥ ६.१०१.२७ ॥
Suas mãos são como o dorso das folhas de lótus, e seus olhos estão muito serenos; ó senhor dos homens, a aparência dos mortos não é assim.
6.101.28
विषादं मा कृथा वीर सप्राणोऽयमरिंदम।
आख्याति तु प्रसुप्तस्य स्रस्तगात्रस्य भूतले ॥ ६.१०१.२८ ॥
Herói, não te desesperes; ó domador de inimigos, ele está vivo. Parece um homem dormindo no chão, com os membros relaxados.
6.101.29
सोच्छ्वासं हृदयं वीर कम्पमानं मुहुर्मुहुः।
एवमुक्त्वा महाप्राज्ञः सुषेणो राघवं वचः ॥ ६.१०१.२९ ॥
Herói, seu coração treme repetidamente junto com sua respiração. Tendo dito isso, o muito sábio Suṣeṇa dirigiu estas palavras a Rāghava.
6.101.30
समीपस्थमुवाचेदं हनूमन्तं महाकपिम्।
सौम्य शीघ्रमितो गत्वा पर्वतं हि महोदयम् ॥ ६.१०१.३० ॥
A Hanumān, o grande macaco que estava por perto, disse estas palavras: Gentil amigo, vá depressa daqui até aquela montanha de grande poder...
6.101.31
पूर्वं तु कथितो योऽसौ वीर जाम्बवता तव।
दक्षिणे शिखरे जातां महौषधिमिहानय ॥ ६.१०१.३१ ॥
Ó herói, traz aqui a grande erva que Jāmbavān te descreveu antes, a que cresce no pico sul.
6.101.32
विशल्यकरणीं नाम्ना सावर्ण्यकरणीं तथा।
संजीवकरणीं वीर संधानीं च महौषधीम् ॥ ६.१०१.३२ ॥
Ó herói, aquela grande erva chamada Viśalyakaraṇī, Sāvarṇyakaraṇī, Saṃjīvakaraṇī e Saṃdhānī.
6.101.33
संजीवनार्थं वीरस्य लक्ष्मणस्य त्वमानय।
इत्येवमुक्तो हनुमान् गत्वा चौषधिपर्वतम्।
चिन्तामभ्यगमच्छ्रीमानजानंस्ता महौषधीः ॥ ६.१०१.३३ ॥
Assim instruído, o glorioso Hanumān foi à montanha das ervas, mas, não reconhecendo aquelas grandes ervas, caiu em perplexidade.
6.101.34
तस्य बुद्धिः समुत्पन्ना मारुतेरमितौजसः।
इदमेव गमिष्यामि गृहीत्वा शिखरं गिरेः ॥ ६.१०१.३४ ॥
Surgiu na mente de Māruti, de força imensurável, este pensamento: levarei este mesmo cume da montanha.
6.101.35
अस्मिंस्तु शिखरे जातामोषधीं तां सुखावहाम्।
प्रतर्केणावगच्छामि सुषेणो ह्येवमब्रवीत् ॥ ६.१०१.३५ ॥
Aquela erva que traz bem-estar e cresce neste cume eu reconheço por raciocínio; Suṣeṇa também falou assim.
6.101.36
अगृह्य यदि गच्छामि विशल्यकरणीमहम्।
कालात्ययेन दोषः स्याद् वैक्लव्यं च महद्भवेत् ॥ ६.१०१.३६ ॥
Se eu voltar sem levar Viśalyakaraṇī, o atraso trará falta e surgirá grande aflição.
6.101.37
आसाद्य पर्वतश्रेष्ठं त्रिः प्रकम्प्य गिरेः शिरः ॥ ६.१०१.३७ ॥
Tendo alcançado a melhor das montanhas, sacudiu três vezes o cume da montanha.
6.101.38
फुल्लनानातरुगणं समुत्पाट्य महाबलः।
गृहीत्वा हरिशार्दूलो हस्ताभ्यां समतोलयत् ॥ ६.१०१.३८ ॥
Arrancando um grupo de árvores floridas e variadas, o poderoso tigre dos macacos segurou-o com ambas as mãos e o equilibrou.
6.101.39
स नीलमिव जीमूतं तोयपूर्णं नभस्तलात्।
उत्पपात गृहीत्वा तु हनूमान् शिखरं गिरेः ॥ ६.१०१.३९ ॥
Como uma nuvem escura cheia de água, ergueu-se do céu; tendo agarrado o cume da montanha, Hanumān saltou para o alto.
6.101.40
समागम्य महावेगः संन्यस्य शिखरं गिरेः।
विश्रम्य किंचिद्धनुमान् सुषेणमिदमब्रवीत् ॥ ६.१०१.४० ॥
Tendo chegado com grande velocidade e depositado o cume da montanha, Hanumān descansou um pouco e disse estas palavras a Suṣeṇa.
6.101.41
औषधीर्नावगच्छामि ता अहं हरिपुङ्गव।
तदिदं शिखरं कृत्स्नं गिरेस्तस्याहृतं मया ॥ ६.१०१.४१ ॥
Ó melhor dos macacos, não reconheço aquelas ervas medicinais; por isso trouxe todo este cume daquela montanha.
6.101.42
एवं कथयमानं तु प्रशस्य पवनात्मजम्।
सुषेणो वानरश्रेष्ठो जग्राहोत्पाट्य चौषधीः ॥ ६.१०१.४२ ॥
Louvando Hanumān, filho do Vento, que assim falava, Suṣeṇa, o melhor dos macacos, arrancou as ervas e as tomou.
6.101.43
विस्मितास्तु बभूवुस्ते सर्वे वानरपुङ्गवाः।
दृष्ट्वा तु हनुमत्कर्म सुरैरपि सुदुष्करम् ॥ ६.१०१.४३ ॥
Ao ver o feito de Hanumān, tão difícil que nem os deuses o realizariam, todos aqueles melhores dos macacos ficaram maravilhados.
6.101.44
ततः संक्षोदयित्वा तामोषधीं वानरोत्तमः।
लक्ष्मणस्य ददौ नस्तः सुषेणः सुमहाद्युतिः ॥ ६.१०१.४४ ॥
Então, tendo bem triturado aquela erva, o melhor dos macacos, Suṣeṇa, de grande esplendor, a pôs nas narinas de Lakṣmaṇa.
6.101.45
सशल्यः स समाघ्राय लक्ष्मणः परवीरहा।
विशल्यो विरुजः शीघ्रमुदतिष्ठन्महीतलात् ॥ ६.१०१.४५ ॥
Ainda com a flecha cravada, Lakṣmaṇa, matador de heróis inimigos, aspirou a erva e, livre da flecha e da dor, logo se ergueu do chão.
6.101.46
तमुत्थितं तु हरयो भूतलात् प्रेक्ष्य लक्ष्मणम्।
साधुसाध्विति सुप्रीता लक्ष्मणं प्रत्यपूजयन् ॥ ६.१०१.४६ ॥
Vendo Lakṣmaṇa erguer-se do chão, os macacos, muito satisfeitos, honraram-no exclamando: "Bem feito, bem feito!"
6.101.47
एह्येहीत्यब्रवीद् रामो लक्ष्मणं परवीरहा।
सस्वजे गाढमालिङ्गय बाष्पपर्याकुलेक्षणः ॥ ६.१०१.४७ ॥
Dizendo "Vem, vem!", Rāma, matador de heróis inimigos, abraçou Lakṣmaṇa com força, os olhos cheios de lágrimas.
6.101.48
अब्रवीच्च परिष्वज्य सौमित्रिं राघवस्तदा।
दिष्ट्या त्वां वीर पश्यामि मरणात् पुनरागतम् ॥ ६.१०१.४८ ॥
Então Rāghava, abraçando Saumitri, disse: "Ó herói, por sorte vejo-te regressado da morte!"
6.101.49
नहि मे जीवितेनार्थः सीतया च जयेन वा।
को हि मे जीवितेनार्थस्त्वयि पञ्चत्वमागते ॥ ६.१०१.४९ ॥
Para mim não há sentido na vida, nem em Sītā, nem na vitória, se tu chegares à morte.
6.101.50
इत्येवं ब्रुवतस्तस्य राघवस्य महात्मनः।
खिन्नः शिथिलया वाचा लक्ष्मणो वाक्यमब्रवीत् ॥ ६.१०१.५० ॥
Enquanto o magnânimo Rāghava assim falava, Lakṣmaṇa, aflito, disse estas palavras com voz fraca.
6.101.51
तां प्रतिज्ञां प्रतिज्ञाय पुरा सत्यपराक्रम।
लघुः कश्चिदिवासत्त्वो नैवं त्वं वक्तुमर्हसि ॥ ६.१०१.५१ ॥
Ó tu de verdadeiro valor, lembra-te do voto que fizeste outrora. Não deves falar assim, como alguém leviano e fraco.
6.101.52
नहि प्रतिज्ञां कुर्वन्ति वितथां सत्यवादिनः।
लक्षणं हि महत्त्वस्य प्रतिज्ञापरिपालनम् ॥ ६.१०१.५२ ॥
Os que falam a verdade não fazem votos falsos. Cumprir a promessa é o sinal da grandeza.
6.101.53
नैराश्यमुपगन्तुं च नालं ते मत्कृतेऽनघ।
वधेन रावणस्याद्य प्रतिज्ञामनुपालय ॥ ६.१०१.५३ ॥
Ó sem mácula, não te convém cair no desespero por minha causa. Hoje, matando Rāvaṇa, cumpre o teu voto.
6.101.54
न जीवन् यास्यते शत्रुस्तव बाणपथं गतः।
नर्दतस्तीक्ष्णदंष्ट्रस्य सिंहस्येव महागजः ॥ ६.१०१.५४ ॥
O inimigo que entrou no caminho das tuas flechas não sairá vivo, como um grande elefante diante de um leão rugidor de presas afiadas.
6.101.55
अहं तु वधमच्छामि शीघ्रमस्य दुरात्मनः।
यावदस्तं न यात्येष कृतकर्मा दिवाकरः ॥ ६.१०१.५५ ॥
Desejo logo a destruição deste perverso, antes que este sol, que cumpriu sua obra, se ponha.
6.101.56
यदि वधमिच्छसि रावणस्य संख्ये
यदि च कृतां हि तवेच्छसि प्रतिज्ञाम्।
यदि तव राजसुताभिलाष आर्य
कुरु च वचो मम शीघ्रमद्य वीर ॥ ६.१०१.५६ ॥
Se desejas a destruição de Rāvaṇa na batalha, se queres cumprir o voto que fizeste, e se tens desejo pela princesa, nobre herói, então escuta minhas palavras hoje, sem demora.