ऋग्वेद · सूक्त 1.127
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.127.1
अ॒ग्निं होता॑रं मन्ये॒ दास्व॑न्तं॒ वसुं॑ सू॒नुं सह॑सो जा॒तवे॑दसं॒ विप्रं॒ न जा॒तवे॑दसं॒ य ऊ॒र्ध्वया॑ स्वध्व॒रो ।
दे॒वो दे॒वाच्या॑ कृ॒पा घृ॒तस्य॒ विभ्रा॑ष्टि॒मनु॑ वष्टि शो॒चिषा॒जुह्वा॑नस्य स॒र्पिषः॑ ॥
होता, दाता, धनाचा स्वामी, बलाचा पुत्र, सर्वज्ञ अग्नीचे मी ज्ञानी कवीप्रमाणे ध्यान करतो. वर उठणाऱ्या ज्वालेने उत्तम यज्ञ करणारा तो देव, तुपाच्या सुंदर तेजाने आवाहन केलेल्यासाठी तूप ओततो.
1.127.2
यजि॑ष्ठं त्वा॒ यज॑माना हुवेम॒ ज्येष्ठ॒मङ्गि॑रसां विप्र॒ मन्म॑भि॒र्विप्रे॑भिः शुक्र॒ मन्म॑भिः॒ परि॑ज्मानमिव॒ द्यां ।
होता॑रं चर्षणी॒नां शो॒चिष्के॑शं॒ वृष॑णं॒ यमि॒मा विशः॒ प्राव॑न्तु जू॒तये॒ विशः॑ ॥
हे ज्ञानी, हे तेजस्वी, यज्ञ करणारे आम्ही अंगिरसांमध्ये श्रेष्ठ अशा तुला प्रेरित कवींच्या मंत्रांनी आवाहन करू. आकाश जसे वेढले जाते तसे तुला; त्या होत्याला, लोकांच्या, ज्वालाकेशी, वृषभ देवाला, ज्याला या प्रजा साहाय्यासाठी पुढे नेवोत.
1.127.3
स हि पु॒रू चि॒दोज॑सा वि॒रुक्म॑ता॒ दीद्या॑नो॒ भव॑ति द्रुहंत॒रः प॑र॒शुर्न द्रु॑हंत॒रः वी॒ळु चि॒द्यस्य॒ समृ॑तौ ।
श्रुव॒द्वने॑व॒ यत्स्थि॒रं निः॒षह॑माणो यमते॒ नाय॑ते धन्वा॒सहा॒ नाय॑ते ॥
तो खरोखर आपल्या प्रचंड बलाने आणि तेजस्वी ज्वालेने अनेकांमध्ये चमकून शत्रुनाशक होतो, कुऱ्हाडीसारखा शत्रूंना फोडणारा. ज्याच्या संरक्षणात तो ऐकतो, जसे अरण्ये ऐकतात; तो स्थिरपणे रोखतो तेव्हा धनुर्धराला जिंकणाऱ्यासारखा तो वाकत नाही, हलत नाही.
1.127.4
दृ॒ळ्हा चि॑दस्मा॒ अनु॑ दु॒र्यथा॑ वि॒दे तेजि॑ष्ठाभिर॒रणि॑भिर्दा॒ष्ट्यव॑से अ॒ग्नये॑ दा॒ष्ट्यव॑से॒ प्र यः पु॒रूणि॒ गाह॑ते ।
तक्ष॒द्वने॑व शो॒चिषा॑ स्थि॒रा चि॒दन्ना॒ नि रि॑णा॒त्योज॑सा॒ नि स्थि॒राणि॑ चि॒दोज॑सा ॥
स्थिर गोष्टीही त्याला नमतात, जसे मी जाणले आहे; अत्यंत वेगवान अरणींनी तो देतो, संरक्षणासाठी, अग्नीसाठी तो देतो, संरक्षणासाठी; अनेकांत पुढे शिरणारा. अरण्याप्रमाणे तो आपल्या ज्वालेने तोडतो; स्थिर अन्नही तो आपल्या बलाने नष्ट करतो; स्थिर स्थानेही तो बलाने पाडतो.
1.127.5
तम॑स्य पृ॒क्षमुप॑रासु धीमहि॒ नक्तं॒ यः सु॒दर्श॑तरो॒ दिवा॑तरा॒दप्रा॑युषे॒ दिवा॑तरा॒ताद॒स्यायु॒र्ग्रभ॑णवद् ।
वी॒ळु शर्म॒ न सू॒नवे॑ भ॒क्तमभ॑क्त॒मवो॒ व्यन्तो॑ अ॒जरा॑ अ॒ग्नयो॒ व्यन्तो॑ अ॒जराः॑ ॥
त्या सुंदर रूपाला आपण उषांमध्ये स्थिर ठेवू; तो रात्रीपेक्षा, दिवसापेक्षाही सुंदर दिसतो; मरणरहित नसलेल्यासाठी दिवसापासून, दीर्घायुष्यासाठी दिवसापासून; तेव्हा या तेजस्वीचे आयुष्य धरले जाते. पुत्राला आश्रयासारखा सुखाचा भाग देतात, भागरहिताला देखील; जरारहित अग्नी पसरतात, जरारहित अग्नी पसरतात.
1.127.6
स हि शर्धो॒ न मारु॑तं तुवि॒ष्वणि॒रप्न॑स्वतीषू॒र्वरा॑स्वि॒ष्टनि॒रार्त॑नास्वि॒ष्टनिः॒ आद॑द्ध॒व्यान्या॑द॒दिर् ।
य॒ज्ञस्य॑ के॒तुर॒र्हणा॒ अध॑ स्मास्य॒ हर्ष॑तो॒ हृषी॑वतो॒ विश्वे॑ जुषन्त॒ पन्थां॒ नरः॑ शु॒भे न पन्था॑म् ॥
तो खरोखर मरुतांच्या बलासारखा पाण्याच्या मैदानांत, गवताळ प्रदेशांत हविर्द्रव्यांचा स्वामी होतो; तो यज्ञाचा ध्वज आहे, पूज्यांसह; त्याच्या आनंदी, हर्षित, हविर्द्रव्य असलेल्यासाठी सर्वजण प्रसन्न होऊन मार्ग स्वीकारतात, जसे मानव तेजस्वी मार्ग स्वीकारतात.
1.127.7
द्वि॒ता यदी॑ं की॒स्तासो॑ अ॒भिद्य॑वो नम॒स्यन्त॑ उप॒वोच॑न्त॒ भृग॑वो म॒थ्नन्तो॑ दा॒शा भृग॑वः अ॒ग्निरी॑शे॒ वसू॑नां ।
शुचि॒र्यो ध॒र्णिरे॑षां प्रि॒याँ अ॑पि॒धीँर्व॑निषीष्ट॒ मेधि॑र॒ आ व॑निषीष्ट॒ मेधि॑रः ॥
दोनदा भृगूंनी नमस्कार करीत स्तुती केली, आणि दासांविरुद्धच्या मंथनसाधनाने भृगूंनी मंथन केले, तेव्हा वसूंचा अधिपती अग्नी राज्य करतो. जो शुद्ध आणि यांचा पोषक आहे, त्याने प्रिय आणि लपलेले धन मिळवावे; बुद्धिमान मिळवो, येथे बुद्धिमान मिळवो.
1.127.8
विश्वा॑सां त्वा वि॒शां पतिं॑ हवामहे॒ सर्वा॑सां समा॒नं दम्प॑तिं भु॒जे स॒त्यगि॑र्वाहसं भु॒जे अति॑थिं॒ मानु॑षाणाम् ।
पि॒तुर्न यस्या॑स॒या अ॒मी च॒ विश्वे॑ अ॒मृता॑स॒ आ वयो॑ ह॒व्या दे॒वेष्वा वयः॑ ॥
सर्व विशांचा स्वामी तुला आम्ही आवाहन करतो; सर्वांसाठी समान, गृहपती, उपभोगासाठी, सत्यवाणी वाहणारा, मनुष्यांचा अतिथी, उपभोगासाठी. पित्याप्रमाणे ज्याच्या आसनावर सर्व अमर्त्य बसतात, ती हविर्द्रव्ये देवांमध्ये बलाने पोहोचतात.
1.127.9
त्वम॑ग्ने॒ सह॑सा॒ सह॑न्तमः शु॒ष्मिन्त॑मो जायसे दे॒वता॑तये र॒यिर्न दे॒वता॑तये शु॒ष्मिन्त॑मो॒ हि ते॒ मदो॑ ।
द्यु॒म्निन्त॑म उ॒त क्रतुः॒ अध॑ स्मा ते॒ परि॑ चरन्त्यजर श्रुष्टी॒वानो॒ नाज॑र ॥
तू, हे अग्नी, बलाने सर्वात बलवान आहेस; सर्वात शक्तिशाली होऊन देवांच्या साहाय्यासाठी जन्मला आहेस; धनासारखा देवांच्या साहाय्यासाठी, कारण तुझा आनंद सर्वात शक्तिशाली आहे. तुझा संकल्पही सर्वात तेजस्वी आहे; तेव्हा निश्चितच ते तुझ्याभोवती फिरतात, हे अजर, स्तोते, धनासारखे, हे अजर.
1.127.10
प्र वो॑ म॒हे सह॑सा॒ सह॑स्वत उष॒र्बुधे॑ पशु॒षे नाग्नये॒ स्तोमो॑ बभूत्व॒ग्नये॒ प्रति॒ यदी॑ं ह॒विष्मा॑न् ।
विश्वा॑सु॒ क्षासु॒ जोगु॑वे॒ अग्रे॑ रे॒भो न ज॑रत ऋषू॒णां जूर्णि॒र्होत॑ ऋषू॒णाम् ॥
महान आणि बलवान अग्नीसाठी, उषेला जागवणाऱ्यासाठी, गायींच्या धनी असलेल्यासाठी, बलाने बलवानासाठी आमची स्तुती उंचावो; हविष्मान अग्नीकडे जाताना. सर्व ठिकाणी मी पुढे स्तुती करतो; रेभाप्रमाणे तो जीर्ण होतो; ऋषींचा जीर्ण होता.
1.127.11
स नो॒ नेदि॑ष्ठं॒ ददृ॑शान॒ आ भ॒राग्ने॑ दे॒वेभिः॒ सच॑नाः सुचे॒तुना॑ म॒हो रा॒यः सु॑चे॒तुना॒ महि॑ शविष्ठ नस्कृधि ।
सं॒चक्षे॑ भु॒जे अ॒स्यै महि॑ स्तो॒तृभ्यो॑ मघवन्त्सु॒वीर्यं॒ मथी॑रु॒ग्रो न शव॑सा ॥
तो आमच्याजवळ दृष्टी ठेवून इथे आणो; हे अग्नी, देवांसह सोबती, उत्तम बुद्धीने, महान धनासाठी, उत्तम बुद्धीने, महान; हे अत्यंत बलवान, आम्हांस महान कर, पाहण्यासाठी, उपभोगासाठी, तिच्यासाठी महान, स्तोत्रकर्त्यांसाठी, हे दात्या, वीरशक्तीचे मंथन कर, बलाने उग्रासारखे.