Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

ऋग्वेद · सूक्त 10.105

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

10.105.1

क॒दा व॑सो स्तो॒त्रं हर्य॑त॒ आव॑ श्म॒शारु॑ ध॒द्वाः ।
दी॒र्घं सु॒तं वा॒ताप्या॑य ॥

हे वसो, स्तोत्र केव्हा आनंदाने अर्पिले जाईल? वातापीच्या पानासाठी दीर्घ सोम पिळला जावो.

10.105.2

हरी॒ यस्य॑ सु॒युजा॒ विव्र॑ता॒ वेरर्व॒न्तानु॒ शेपा॑ ।
उ॒भा र॒जी न के॒शिना॒ पति॒र्दन् ॥

ज्याचे दोन तपकिरी घोडे नीट जुंपलेले विविध मार्गांनी चालतात, धावणारे घोडे मागे येतात, दोन लोकांसारखे केसाळ — तोच दानाचा स्वामी.

10.105.3

अप॒ योरिन्द्रः॒ पाप॑ज॒ आ मर्तो॒ न श॑श्रमा॒णो बि॑भी॒वान् ।
शु॒भे यद्यु॑यु॒जे तवि॑षीवान् ॥

इंद्र त्या दोघांनाही दूर हाकलतो; भीत माणसाप्रमाणे प्रयत्न करीत; तेजासाठी तो जुंपतो तेव्हा तो बलवान होतो.

10.105.4

सचा॒योरिन्द्र॒श्चर्कृ॑ष॒ आँ उ॑पान॒सः स॑प॒र्यन् ।
न॒दयो॒र्विव्र॑तयोः॒ शूर॒ इन्द्रः॑ ॥

इंद्र त्या दोघांसह आहे; जवळचा सहचर होऊन सेवा करतो; वाहणाऱ्या दोन नद्यांमध्ये वीर इंद्रच.

10.105.5

अधि॒ यस्त॒स्थौ केश॑वन्ता॒ व्यच॑स्वन्ता॒ न पु॒ष्ट्यै ।
व॒नोति॒ शिप्रा॑भ्यां शि॒प्रिणी॑वान् ॥

केसाळ आणि तेजस्वी अशा दोघांवर जो उभा राहिला — जणू पोषणासाठी; तो दोन गालकवचांनी जिंकतो, कवचधारी.

10.105.6

प्रास्तौ॑दृ॒ष्वौजा॑ ऋ॒ष्वेभि॑स्त॒तक्ष॒ शूरः॒ शव॑सा ।
ऋ॒भुर्न क्रतु॑भिर्मात॒रिश्वा॑ ॥

ऋष्वौजाने ऋष्वांसह स्तुती केली; वीराने बलाने घडविले, ऋभूप्रमाणे कौशल्याने आणि मातरिश्वाप्रमाणे कर्मांनी.

10.105.7

वज्रं॒ यश्च॒क्रे सु॒हना॑य॒ दस्य॑वे हिरीम॒शो हिरी॑मान् ।
अरु॑तहनु॒रद्भु॑तं॒ न रजः॑ ॥

ज्याने सुहान आणि दस्यूसाठी वज्र घडवले, भयंकर रूप असलेला, गर्जणारे जबडे असलेला, अंतरिक्षासारखा अद्भुत.

10.105.8

अव॑ नो वृजि॒ना शि॑शीहि ऋ॒चा व॑नेमा॒नृचः॑ ।
नाब्र॑ह्मा य॒ज्ञ ऋध॒ग्जोष॑ति॒ त्वे ॥

मंत्राने आमचे वाकडे मार्ग दूर कर, आम्ही शत्रूंवर विजय मिळवू. मंत्रहीन यज्ञ तुझ्याकडे वेगळा स्वीकारला जात नाही.

10.105.9

ऊ॒र्ध्वा यत्ते॑ त्रे॒तिनी॒ भूद्य॒ज्ञस्य॑ धू॒र्षु सद्म॑न् ।
स॒जूर्नावं॒ स्वय॑शसं॒ सचा॒योः ॥

तुझा तिसरा भाग उंच होऊन यज्ञाच्या धुरांमध्ये व आसनात स्थित झाला, तेव्हा स्वयंकीर्तीच्या नौकेप्रमाणे तो दोघांशी जुळला.

10.105.10

श्रि॒ये ते॒ पृश्नि॑रुप॒सेच॑नी भूच्श्रि॒ये दर्वि॑ररे॒पाः ।
यया॒ स्वे पात्रे॑ सि॒ञ्चस॒ उत् ॥

तुझ्या श्रीसाठी ठिपकेदार उलथणी झाली; श्रीसाठी अहिंसित दांडी झाली. ज्याद्वारे तू आपल्याच पात्रात वर ओततोस.

10.105.11

श॒तं वा॒ यद॑सुर्य॒ प्रति॑ त्वा सुमि॒त्र इ॒त्थास्तौ॑द्दुर्मि॒त्र इ॒त्थास्तौ॑त् ।
आवो॒ यद्द॑स्यु॒हत्ये॑ कुत्सपु॒त्रं प्रावो॒ यद्द॑स्यु॒हत्ये॑ कुत्सव॒त्सम् ॥

हे असुरा, शंभर वेळा तुझी स्तुती झाली तरी — सुमित्राने तुझी अशीच स्तुती केली, दुर्मित्रानेही अशीच केली — दस्यूंच्या युद्धात तू कुत्सपुत्राचे रक्षण केलेस; दस्यूंच्या युद्धात तू कुत्सवत्साचे रक्षण केलेस.