Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

ऋग्वेद · सूक्त 10.138

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

10.138.1

तव॒ त्य इ॑न्द्र स॒ख्येषु॒ वह्न॑य ऋ॒तं म॑न्वा॒ना व्य॑दर्दिरुर्व॒लम् ।
यत्रा॑ दश॒स्यन्नु॒षसो॑ रि॒णन्न॒पः कुत्सा॑य॒ मन्म॑न्न॒ह्य॑श्च दं॒सयः॑ ॥

हे इंद्रा, तुझ्या मैत्रीत बलवान वीर ऋताचा सन्मान करून वलाची गुहा खणून उघडे करतात. जिथे तू उषांना नष्ट करतोस, पाण्यांना मुक्त करतोस आणि कुत्साच्या विचारात सर्पाला चिरडतोस.

10.138.2

अवा॑सृजः प्र॒स्वः॑ श्व॒ञ्चयो॑ गि॒रीनुदा॑ज उ॒स्रा अपि॑बो॒ मधु॑ प्रि॒यम् ।
अव॑र्धयो व॒निनो॑ अस्य॒ दंस॑सा शु॒शोच॒ सूर्य॑ ऋ॒तजा॑तया गि॒रा ॥

तू पर्वतांचे जलप्रवाह खाली सोडलेस, गायींना बाहेर हाकलेस, प्रिय मधु प्यायलास. तुझ्या पराक्रमाने अरण्ये वाढवलीस; ऋतातून जन्मलेल्या गीताने सूर्य तळपला.

10.138.3

वि सूर्यो॒ मध्ये॑ अमुच॒द्रथं॑ दि॒वो वि॒दद्दा॒साय॑ प्रति॒मान॒मार्यः॑ ।
दृ॒ळ्हानि॒ पिप्रो॒रसु॑रस्य मा॒यिन॒ इन्द्रो॒ व्या॑स्यच्चकृ॒वाँ ऋ॒जिश्व॑ना ॥

सूर्याने आकाशाच्या मध्यभागी आपला रथ मोकळा केला. आर्य इंद्राने दासासाठी जोडीदार शोधला; ऋजिश्वनसह तू पिप्रू आणि मायावी असुराचे दृढ किल्ले उघडलेस.

10.138.4

अना॑धृष्टानि धृषि॒तो व्या॑स्यन्नि॒धीँरदे॑वाँ अमृणद॒यास्यः॑ ।
मा॒सेव॒ सूर्यो॒ वसु॒ पुर्य॒मा द॑दे गृणा॒नः शत्रूँ॑रशृणाद्वि॒रुक्म॑ता ॥

अजिंक्य किल्ले निर्भय इंद्राने उघडले; अयास्याने देवविरोधी खजिने फोडले. महिन्यासह सूर्यासारखा, स्तुती करत त्याने धन आणि नगर ताब्यात घेतले; तेजस्वी रंगाने शत्रूंना चिरडले.

10.138.5

अयु॑द्धसेनो वि॒भ्वा॑ विभिन्द॒ता दाश॑द्वृत्र॒हा तुज्या॑नि तेजते ।
इन्द्र॑स्य॒ वज्रा॑दबिभेदभि॒श्नथः॒ प्राक्रा॑मच्छु॒न्ध्यूरज॑हादु॒षा अनः॑ ॥

युद्धात अजिंक्य सेना असलेला, सर्वव्यापी इंद्र भेदून जिंकतो; वृत्रहंता लूट गुरांकडे धावतो. इंद्राच्या वज्राला भिऊन साप पळाला; वेगवान उषा बंधनातून सुटली.

10.138.6

ए॒ता त्या ते॒ श्रुत्या॑नि॒ केव॑ला॒ यदेक॒ एक॒मकृ॑णोरय॒ज्ञम् ।
मा॒सां वि॒धान॑मदधा॒ अधि॒ द्यवि॒ त्वया॒ विभि॑न्नं भरति प्र॒धिं पि॒ता ॥

ही तुझी एकट्याची प्रसिद्ध कर्मे आहेत; तू एकटाच अयज्ञाला (अव्यवस्थेला) व्यवस्थित केलेस. महिन्यांची व्यवस्था तू आकाशात स्थापलीस; तुझ्याद्वारे विभागलेले पिता चाकाच्या कडेवर धारण करतो.