ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 10.73
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.73.1
जनि॑ष्ठा उ॒ग्रः सह॑से तु॒राय॑ म॒न्द्र ओजि॑ष्ठो बहु॒लाभि॑मानः ।
अव॑र्ध॒न्निन्द्रं॑ म॒रुत॑श्चि॒दत्र॑ मा॒ता यद्वी॒रं द॒धन॒द्धनि॑ष्ठा ॥
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਮੇ, ਉਗਰ, ਤੁਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਲਈ, ਅਨੰਦਦਾਇਕ, ਅਤਿ ਓਜਸਵੀ, ਬਹੁਤ ਮਾਣ ਵਾਲੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਮਰੁਤਾਂ ਨੇ ਵਧਾਇਆ; ਮਾਤਾ ਨੇ ਵੀਰ ਨੂੰ ਧਾਰਿਆ ਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਨੂੰ ਹੀ ਧਾਰਿਆ।
10.73.2
द्रु॒हो निष॑त्ता पृश॒नी चि॒देवैः॑ पु॒रू शंसे॑न वावृधु॒ष्ट इन्द्र॑म् ।
अ॒भीवृ॑तेव॒ ता म॑हाप॒देन॑ ध्वा॒न्तात्प्र॑पि॒त्वादुद॑रन्त॒ गर्भाः॑ ॥
ਦ੍ਰੁਹ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਿੱਚ ਬੈਠੀ ਪ੍ਰਿਸ਼ਨੀ (ਉਸ਼ਾ) ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ; ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਗਰਭਾਂ ਵਾਂਗ ਮਹਾਨ ਰਾਹ ਰਾਹੀਂ, ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ, ਦੂਰ ਡਿੱਗੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਉਹ ਉੱਪਰ ਉੱਠੇ।
10.73.3
ऋ॒ष्वा ते॒ पादा॒ प्र यज्जिगा॑सि॒ अव॑र्ध॒न्वाजा॑ उ॒त ये चि॒दत्र॑ ।
त्वमि॑न्द्र सालावृ॒कान्त्स॒हस्र॑मा॒सन्द॑धिषे अ॒श्विना व॑वृत्याः ॥
ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰੇ ਦੋਵੇਂ ਸਤੁਤੀਯੋਗ ਪੈਰ ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ ਤਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ; ਇੱਥੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਲਾਂ ਅਤੇ ਇਨਾਮਾਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਵਧਾਇਆ, ਉਹ ਵੀ। ਤੂੰ ਸਾਲਾਵ੍ਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਫੜਦਾ ਹੈਂ; ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਦੋਵੇਂ ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਮੋੜਦਾ ਹੈਂ।
10.73.4
स॒म॒ना तूर्णि॒रुप॑ यासि य॒ज्ञमा नास॑त्या स॒ख्याय॑ वक्षि ।
व॒साव्या॑मिन्द्र धारयः स॒हस्रा॒श्विना॑ शूर ददतुर्म॒घानि॑ ॥
ਨਾਲ-ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਦੌੜਨ ਵਾਲਾ ਤੂੰ ਯੱਗ ਵੱਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈਂ; ਮਿੱਤਰਤਾ ਲਈ ਨਾਸਤਿਆਂ ਨੂੰ (ਇੱਥੇ) ਲਿਆ। ਵਸਾਵੀ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ (ਧਨ ਨਾਲ) ਧਾਰਦਾ ਹੈਂ; ਹੇ ਸ਼ੂਰ, ਦੋਵੇਂ ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਨੇ ਮਹਾਨ ਧਨ ਦਿੱਤਾ।
10.73.5
मन्द॑मान ऋ॒तादधि॑ प्र॒जायै॒ सखि॑भि॒रिन्द्र॑ इषि॒रेभि॒रर्थ॑म् ।
आभि॒र्हि मा॒या उप॒ दस्यु॒मागा॒न्मिहः॒ प्र त॒म्रा अ॑वप॒त्तमां॑सि ॥
ਰਿਤ ਤੋਂ ਆਨੰਦਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਸੰਤਾਨ ਲਈ, ਇੰਦਰ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਕਾਂ ਨਾਲ ਟੀਚਾ ਸਾਧਦਾ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੀ, ਨਿਸਚੇ ਹੀ, ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਉਹ ਦਸ੍ਯੂ ਕੋਲ ਆਇਆ, ਧੁੰਦ ਹਟਾਈ, ਲਾਲ ਹਨੇਰਿਆਂ ਨੂੰ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ।
10.73.6
सना॑माना चिद्ध्वसयो॒ न्य॑स्मै॒ अवा॑ह॒न्निन्द्र॑ उ॒षसो॒ यथानः॑ ।
ऋ॒ष्वैर॑गच्छः॒ सखि॑भि॒र्निका॑मैः सा॒कं प्र॑ति॒ष्ठा हृद्या॑ जघन्थ ॥
ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਨਾਵਾਂ ਵਾਲਿਆਂ (ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ) ਨੂੰ ਵੀ ਤੂੰ ਡੇਗਿਆ; ਹੇ ਇੰਦਰ, ਉਸ਼ਾ ਦੇ ਰਥ ਵਾਂਗ, ਵੀਰ (ਬਲਦਾਂ) ਅਤੇ ਇੱਛੁਕ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ, ਇਕੱਠਿਆਂ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ (ਵਾਰ ਕਰਕੇ ਜਿੱਤਿਆ)।
10.73.7
त्वं ज॑घन्थ॒ नमु॑चिं मख॒स्युं दासं॑ कृण्वा॒न ऋष॑ये॒ विमा॑यम् ।
त्वं च॑कर्थ॒ मन॑वे स्यो॒नान्प॒थो दे॑व॒त्राञ्ज॑सेव॒ याना॑न् ॥
ਯੱਗ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਦਾਸ ਨਮੁਚਿ ਤੁਸੀਂ ਮਾਰਿਆ; ਰਿਸ਼ੀ ਲਈ ਉਸ ਅਮਾਪ ਸ਼ਤਰੂ ਨੂੰ ਵੱਸ ਕਰਕੇ ਮਨੂ ਲਈ ਸੁਖਦਾਈ ਰਾਹ ਬਣਾਏ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸਿੱਧੇ ਰਾਹਾਂ ਵਾਂਗ।
10.73.8
त्वमे॒तानि॑ पप्रिषे॒ वि नामेशा॑न इन्द्र दधिषे॒ गभ॑स्तौ ।
अनु॑ त्वा दे॒वाः शव॑सा मदन्ति उ॒परि॑बुध्नान्व॒निन॑श्चकर्थ ॥
ਇੰਦਰ, ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਭਰਦੇ ਹੋ; ਆਪਣੇ ਨਾਵਾਂ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਸੁਆਮੀ ਹੋ; ਆਪਣੇ ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ (ਸ਼ਕਤੀ) ਧਾਰਦੇ ਹੋ। ਦੇਵਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਉੱਪਰ ਜੜ੍ਹਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਧਨਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
10.73.9
च॒क्रं यद॑स्या॒प्स्वा निष॑त्तमु॒तो तद॑स्मै॒ मध्विच्च॑च्छद्यात् ।
पृ॒थि॒व्यामति॑षितं॒ यदूधः॒ पयो॒ गोष्वद॑धा॒ ओष॑धीषु ॥
ਇਸਦਾ ਚੱਕਰ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਲਈ ਮਿਠਾਸ ਵੀ ਪਹੁੰਚੇ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਥਣ, ਗਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਬੂਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਸ ਤੁਸੀਂ ਰੱਖਿਆ।
10.73.10
अश्वा॑दिया॒येति॒ यद्वद॑न्ति॒ ओज॑सो जा॒तमु॒त म॑न्य एनम् ।
म॒न्योरि॑याय ह॒र्म्येषु॑ तस्थौ॒ यतः॑ प्रज॒ज्ञ इन्द्रो॑ अस्य वेद ॥
ਉਹ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਆਇਆ ਆਖਦੇ ਹਨ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਲ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਆਇਆ। ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਉਹ ਮਹਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ; ਇੰਦਰ ਕਿੱਥੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਇਹ ਭੇਤ ਇੰਦਰ ਹੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।
10.73.11
वयः॑ सुप॒र्णा उप॑ सेदु॒रिन्द्रं॑ प्रि॒यमे॑धा॒ ऋष॑यो॒ नाध॑मानाः ।
अप॑ ध्वा॒न्तमू॑र्णु॒हि पू॒र्धि चक्षु॑र्मुमु॒ग्ध्य॑स्मान्नि॒धये॑व ब॒द्धान् ॥
ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਂਗ, ਪਿਆਰੀ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀ ਇੰਦਰ ਕੋਲ ਬੈਠ ਕੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਹਨੇਰਾ ਹਟਾਓ, ਨਜ਼ਰ ਭਰੋ; ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਇਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਵਾਂਗ ਸਾਨੂੰ ਛੱਡੋ।