Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 5.83

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

5.83.1

अच्छा॑ वद त॒वसं॑ गी॒र्भिरा॒भिः स्तु॒हि प॒र्जन्यं॒ नम॒सा वि॑वास ।
कनि॑क्रदद्वृष॒भो जी॒रदा॑नुः॒ रेतो॑ दधा॒त्योष॑धीषु॒ गर्भ॑म् ॥

ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਬਲਵਾਨ ਪਰਜਨਯ ਦੀ ਉਸਤਤ ਕਰੋ, ਨਮਸਕਾਰ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਬੁਲਾਓ। ਗਰਜਦਾ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਰੂਪ ਉਹ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਬੀਜ ਰੱਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ।

5.83.2

वि वृ॒क्षान्ह॑न्त्यु॒त ह॑न्ति र॒क्षसो॒ विश्वं॑ बिभाय॒ भुव॑नं म॒हाव॑धात् ।
उ॒ताना॑गा ईषते॒ वृष्ण्या॑वतो॒ यत्प॒र्जन्य॑ स्त॒नय॒न्हन्ति॑ दु॒ष्कृतः॑ ॥

ਉਹ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪਾੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ; ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਵੱਡੇ ਨਾਸ਼ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹੈ। ਨਿਰਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਵਾਨ ਦੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਗਰਜਦਾ ਪਰਜਨਯ ਦੁਸ਼ਟ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ।

5.83.3

र॒थीव॒ कश॒याश्वाँ॑ अभिक्षि॒पन्ना॒विर्दू॒तान्कृ॑णुते व॒र्ष्याँ॑ अह॑ ।
दू॒रात्सिं॒हस्य॑ स्त॒नथा॒ उदी॑रते॒ यत्प॒र्जन्यः॑ कृणु॒ते व॒र्ष्यं॑ नभः॑ ॥

ਜਿਵੇਂ ਰਥੀ ਚਾਬੁਕ ਨਾਲ ਘੋੜੇ ਹੱਕਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਉਹ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਕੇ ਮੀਂਹ ਦੇ ਦੂਤ ਭੇਜਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਗਰਜ ਵਾਂਗ ਦੂਰੋਂ ਉਹ ਉੱਠਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਪਰਜਨਯ ਮੀਂਹ ਭਰਿਆ ਆਕਾਸ਼ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

5.83.4

प्र वाता॒ वान्ति॑ प॒तय॑न्ति वि॒द्युत॒ उदोष॑धी॒र्जिह॑ते॒ पिन्व॑ते॒ स्वः॑ ।
इरा॒ विश्व॑स्मै॒ भुव॑नाय जायते॒ यत्प॒र्जन्यः॑ पृथि॒वीं रेत॒साव॑ति ॥

ਹਵਾਵਾਂ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਬਿਜਲੀਆਂ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ; ਉਹ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਰਜਨਯ ਬੀਜ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸਿੰਜਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸਭ ਲਈ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਪੋਸ਼ਣ ਜਨਮਦਾ ਹੈ।

5.83.5

यस्य॑ व्र॒ते पृ॑थि॒वी नन्न॑मीति॒ यस्य॑ व्र॒ते श॒फव॒ज्जर्भु॑रीति ।
यस्य॑ व्र॒त ओष॑धीर्वि॒श्वरू॑पाः॒ स नः॑ पर्जन्य॒ महि॒ शर्म॑ यच्छ ॥

ਜਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਭਿੱਜਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਸੂਰ ਵਾਂਗ ਉਹ ਗਰਜਦੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਦੀਆਂ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਉੱਗਦੀਆਂ ਹਨ — ਹੇ ਪਰਜਨਯ, ਸਾਨੂੰ ਵੱਡੀ ਸ਼ਰਨ ਬਖ਼ਸ਼।

5.83.6

दि॒वो नो॑ वृ॒ष्टिं म॑रुतो ररीध्वं॒ प्र पि॑न्वत॒ वृष्णो॒ अश्व॑स्य॒ धाराः॑ ।
अ॒र्वाङे॒तेन॑ स्तनयि॒त्नुनेहि॑ अ॒पो नि॑षि॒ञ्चन्नसु॑रः पि॒ता नः॑ ॥

ਹੇ ਮਰੁਤੋ, ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਮੀਂਹ ਬਖ਼ਸ਼ੋ; ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਤੇ ਅਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਵਹਾਓ। ਇਸ ਗਰਜਣ ਵਾਲੇ ਨਾਲ ਏਥੇ ਆਓ; ਪਾਣੀ ਵਰ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲਾ ਉਹ ਅਸੁਰ ਸਾਡਾ ਪਿਤਾ ਹੈ।

5.83.7

अ॒भि क्र॑न्द स्त॒नय॒ गर्भ॒मा धा॑ उद॒न्वता॒ परि॑ दीया॒ रथे॑न ।
दृतिं॒ सु क॑र्ष॒ विषि॑तं॒ न्य॑ञ्चं स॒मा भ॑वन्तू॒द्वतो॑ निपा॒दाः ॥

ਹੇ ਪਰਜਨਯ, ਗਰਜ, ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਕਰਵਾ; ਰਥ ਨਾਲ ਚੁਫੇਰੇ ਘੁੰਮ। ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਬੱਦਲ ਨਾਲ ਰਾਹ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਾ, ਉਸਨੂੰ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਮੋੜ; ਉੱਪਰ ਉੱਠਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣ।

5.83.8

म॒हान्तं॒ कोश॒मुद॑चा॒ नि षि॑ञ्च॒ स्यन्द॑न्तां कु॒ल्या विषि॑ताः पु॒रस्ता॑त् ।
घृ॒तेन॒ द्यावा॑पृथि॒वी व्यु॑न्धि सुप्रपा॒णं भ॑वत्व॒घ्न्याभ्यः॑ ॥

ਵੱਡੇ ਭਾਂਡੇ ਨੂੰ ਉੱਪਰੋਂ ਉਲੀਕ ਅਤੇ ਹੇਠਾਂ ਵਹਾ; ਅੱਗਿਓਂ ਛੱਡੀਆਂ ਨਹਰਾਂ ਵਗਣ। ਘਿਓ ਵਰਗੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਦਿਆਵਾਪ੍ਰਿਥਵੀ ਨੂੰ ਗਿੱਲਾ ਕਰ; ਚੰਗੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਸੋਹਣੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਵੇ।

5.83.9

यत्प॑र्जन्य॒ कनि॑क्रदत्स्त॒नय॒न्हंसि॑ दु॒ष्कृतः॑ ।
प्रती॒दं विश्वं॑ मोदते॒ यत्किं च॑ पृथि॒व्यामधि॑ ॥

ਹੇ ਪਰਜਨਯ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਗਰਜ ਕੇ ਦੁਸ਼ਟ ਕਰਮੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਵਿਸ਼ਵ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਹੈ ਉਹ ਵੀ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

5.83.10

अव॑र्षीर्व॒र्षमुदु॒ षू गृ॑भा॒याक॒र्धन्वा॒न्यत्ये॑त॒वा उ॑ ।
अजी॑जन॒ ओष॑धी॒र्भोज॑नाय॒ कमु॒त प्र॒जाभ्यो॑ऽविदो मनी॒षाम् ॥

ਤੂੰ ਮੀਂਹ ਵਰਸਾਇਆ; ਉਸਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ। ਮਾਰੂਥਲਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ। ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਸੁਖ ਲਈ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ; ਪਰਜਾ ਲਈ ਵੀ ਤੂੰ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਜਾਣਿਆ ਹੈ।