सामवेद · विभाग 1.63
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.63.615
भ्रा꣡ज꣢न्त्यग्ने समिधान दीदिवो जि꣣ह्वा꣡ च꣢रत्य꣣न्त꣢रा꣣स꣡नि꣢ ।
स꣡ त्वं नो꣢꣯ अग्ने꣣ प꣡य꣢सा वसु꣣वि꣢द्र꣣यिं꣡ वर्चो꣢꣯ दृ꣣शे꣡ऽदाः꣢ ॥ ६१५ ॥
हे अग्नी, समिधांनी प्रज्वलित होऊन तेजस्वी होणारा; तुझी जिव्हा मुखाच्या आत हलते आणि चमकते. तो तू, हे अग्नी, पोषणासह धन शोधून देऊन आम्हाला दृष्टीसाठी तेज देतोस.
1.63.616
व꣣स꣡न्त इन्नु रन्त्यो꣢꣯ ग्री꣣ष्म꣡ इन्नु रन्त्यः꣢꣯ ।
व꣣र्षा꣡ण्यनु꣢꣯ श꣣र꣡दो꣢ हेम꣣न्तः꣡ शिशि꣢꣯र꣣ इन्नु꣡ रन्त्यः꣢꣯ ॥ ६१६ ॥
वसंत खरोखर आनंददायक आहे, ग्रीष्मही खरोखर आनंददायक आहे. वर्षांच्या नंतर शरद, हेमंत आणि शिशिर हेही खरोखर आनंददायक आहेत.
1.63.617
स꣣ह꣡स्र꣢शीर्षाः꣣ पु꣡रु꣢षः सहस्रा꣣क्षः꣢ स꣣ह꣡स्र꣢पात् ।
स꣣र्व꣡तो꣢ वृ꣣त्वा꣡त्य꣢तिष्ठद्द꣣शाङ्गुल꣢म् ॥ ६१७ ॥
हजार मस्तके, हजार डोळे, हजार पाय असलेला पुरुष तोच आहे. तो पृथ्वीला सर्व बाजूंनी व्यापून दहा बोटे अंतराने वर उभा राहिला.
1.63.618
त्रि꣣पा꣢दू꣣र्ध्व꣢꣫ उदै꣣त्पु꣡रु꣢षः꣣ पदो꣢ऽस्ये꣣हा꣡भ꣢व꣣त्पु꣡नः꣢ ।
त꣢था꣣ वि꣢ष्व꣣꣬ङ् व्य꣢꣯क्रामदशनानश꣣ने꣢ अ꣣भि꣢ ॥ ६१८ ॥
त्रिपाद पुरुष वर वर गेला; त्याचा एक पाद पुन्हा येथे प्रकट झाला. त्याचप्रमाणे तो सर्व दिशांना पसरला; खाणाऱ्यांवर आणि न खाणाऱ्यांवरही.
1.63.619
पु꣡रु꣢ष ए꣣वे꣢꣫दꣳ सर्वं꣣ य꣢द्भू꣣तं꣢꣫ यच्च꣣ भा꣡व्य꣢म् ।
पा꣡दो꣢ऽस्य꣣ स꣡र्वा꣢ भू꣣ता꣡नि꣢ त्रि꣣पा꣡द꣢स्या꣣मृ꣡तं꣢ दि꣣वि꣢ ॥ ६१९ ॥
हे सर्व खरोखर पुरुषच आहे, जे झाले आणि जे होणार आहे. सर्व प्राणी त्याचा एक पाद आहे; त्याचे तीन पाद द्युलोकातील अमृत आहेत.
1.63.620
ता꣡वा꣢नस्य महि꣣मा꣢꣫ ततो꣣ ज्या꣡या꣢ꣳश्च꣣ पू꣡रु꣢षः ।
उ꣣ता꣡मृ꣢त꣣त्व꣡स्येशा꣢꣯नो꣣ य꣡दन्ने꣢꣯नाति꣣रो꣡ह꣢ति ॥ ६२० ॥
त्याची महिमा इतकी आहे; पुरुष त्याहूनही महान आहे. तो अमृतत्वाचा स्वामीही आहे; कारण तो अन्नाच्या पलीकडे वाढतो.
1.63.621
त꣡तो꣢ वि꣣रा꣡ड꣢जायत वि꣣रा꣢जो꣣ अ꣢धि꣣ पू꣡रु꣢षः ।
स꣢ जा꣣तो꣡ अत्य꣢꣯रिच्यत प꣣श्चा꣢꣫द्भूमि꣣म꣡थो꣢ पु꣣रः꣢ ॥ ६२१ ॥
त्यातून विराट् जन्मला; विराटातून पुरुष प्रकट झाला. जन्मलेला तो अधिक ठरला — मागे भूमीला आणि मग पुढे.
1.63.622
म꣡न्ये꣢ वां द्यावापृथिवी सु꣣भो꣡ज꣢सौ꣣ ये꣡ अप्र꣢꣯थेथा꣣म꣡मि꣢तम꣣भि꣡ योज꣢꣯नम् ।
स्यो꣣ने꣡ ते नो꣢꣯ मुञ्चत꣣म꣡ꣳह꣢सः ॥ ६२२ ॥
मी तुम्हा दोघांना मानतो, हे द्यावापृथिवी, उत्तम पोषण देणाऱ्यांनो; अमाप योजनांपर्यंत पसरलेल्यांनो. हे द्यावापृथिवी, सुखदायी व्हा; आम्हांस संकटातून मुक्त करा.
1.63.623
ह꣡री꣢ त इन्द्र꣣ श्म꣡श्रू꣢ण्यु꣣तो꣡ ते꣢ ह꣣रि꣢तौ꣣ ह꣡री꣢ ।
तं꣡ त्वा꣢ स्तुवन्ति क꣣व꣡यः꣢ पु꣣रु꣡षा꣢सो व꣣न꣡र्ग꣢वः ॥ ६२३ ॥
हे इंद्रा, तुझे दोन हरी (घोडे) — त्यांचे केस आणि सोनेरी रंग. कवी तुझी स्तुती करतात; तीक्ष्ण स्वराचे अरण्यातील गायक.
1.63.624
यद्वर्चो हिरण्यस्य यद्वा वर्चो गवामुत ।
सत्यस्य ब्रह्मणो वर्चस्तेन मा सं सृजामसि ॥ ६२४ ॥
सोन्याचे जे तेज, गाईंचे जे तेज, सत्य आणि ब्रह्म (मंत्र) यांचे जे तेज — त्या तेजाने मला संयुक्त कर.
1.63.625
स꣢ह꣣स्त꣡न्न꣢ इन्द्र꣣ द꣣द्ध्यो꣢ज꣡ ई꣢शे꣣꣬ ह्यस्य म꣢ह꣣तो꣡ वि꣢रप्शिन् ।
स्थवि꣢꣯रं च꣣ वा꣡जं꣢ वृ꣡त्रे꣢षु꣣ श꣡त्रू꣢न्त्सु꣣ह꣡ना꣢ कृधी नः ॥ ६२५ ॥
हे इंद्रा, ते बल आम्हांस दे; हे महान विरप्शिन्, या महान शक्तीचा तूच स्वामी आहेस. दृढ संकल्प, पुरुषार्थ, स्थिर अन्न आणि विजय देऊन, युद्धांत आमच्या शत्रूंना सहज नष्ट करणारे आम्हांस कर.
1.63.626
स꣣ह꣡र्ष꣢भाः स꣣ह꣡व꣢त्सा उ꣣दे꣢त꣣ वि꣡श्वा꣢ रू꣣पा꣢णि꣣ बि꣡भ्र꣢तीर्द्व्यूद्नी ।
उ꣣रुः꣢ पृ꣣थु꣢र꣣यं꣡ वो꣢ अस्तु लो꣣क꣢ इ꣣मा꣡ आपः꣢꣯ सुप्रपा꣣णा꣢ इ꣣ह꣡ स्त꣢ ॥ ६२६ ॥
वळूंसह आणि वासरांसह उठा; सर्व रूपे धारण करून, दोन कासेच्या. तुमचा हा लोक विशाल आणि विस्तीर्ण होवो; ही पाणी येथे सुखाने पिण्यायोग्य असोत.