उपनिषद् · Chāndogya 8.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Chāndogya 8.10.1
य एष स्वप्ने महीयमानश्चरत्येष आत्मेति होवाचैतदमृतमभयमेतद्ब्रह्मेति स ह शान्तहृदयः प्रवव्राज स हाप्राप्यैव देवानेतद्भयं ददर्श तद्यद्यपीदꣳ शरीरमन्धं भवत्यनन्धः स भवति यदि स्राममस्रामो नैवैषोऽस्य दोषेण दुष्यति ॥ ८.१०.१ ॥
'जो यह स्वप्न में महिमायुक्त होकर विचरता है, यही आत्मा है।' उसने कहा, 'यही अमृत है, यही अभय है, यही ब्रह्म है।' वह शांत हृदय से चला गया। पर देवताओं तक पहुँचे बिना ही उसने इस भय को देखा: यदि यह शरीर अंधा होता है तो वह (आत्मा) अंधा नहीं होता, यदि लंगड़ा होता है तो वह लंगड़ा नहीं होता; यह उसके दोष से दूषित नहीं होता।
Chāndogya 8.10.2
न वधेनास्य हन्यते नास्य स्राम्येण स्रामो घ्नन्ति त्वेवैनं विच्छादयन्तीवाप्रियवेत्तेव भवत्यपि रोदितीव नाहमत्र भोग्यं पश्यामीति ॥ ८.१०.२ ॥
इस (आत्मा) का वध करने से यह नहीं मारा जाता, और न शारीरिक (आघात) से इसका शरीर मारा जाता है। लोग इसे ढक देते हैं, मानो यह अप्रिय को जानने वाला हो गया हो; यह भी मानो रोने लगता है कि 'यहाँ मैं भोगने योग्य कुछ नहीं देखता।'
Chāndogya 8.10.3
स समित्पाणिः पुनरेयाय तꣳ ह प्रजापतिरुवाच मघवन्यच्छान्तहृदयः प्राव्राजीः किमिच्छन्पुनरागम इति स होवाच तद्यद्यपीदं भगवः शरीरमन्धं भवत्यनन्धः स भवति यदि स्राममस्रामो नैवैषोऽस्य दोषेण दुष्यति ॥ ८.१०.३ ॥
वह समिधा हाथ में लेकर फिर आया। प्रजापति ने उससे कहा, 'हे मघवान्, तुम शांत हृदय से गए थे; अब क्या चाहकर फिर आए?' उसने कहा, 'हे भगवन्, यदि यह शरीर अंधा हो जाए तो भी वह (आत्मा) अंधा नहीं होता; यदि शरीर अशरीरी हो जाए तो भी यह (आत्मा) उसके दोष से दूषित नहीं होता।'
Chāndogya 8.10.4
न वधेनास्य हन्यते नास्य स्राम्येण स्रामो घ्नन्ति त्वेवैनं विच्छादयन्तीवाप्रियवेत्तेव भवत्यपि रोदितीव नाहमत्र भोग्यं पश्यामीत्येवमेवैष मघवन्निति होवाचैतं त्वेव ते भूयोऽनुव्याख्यास्यामि वसापराणि द्वात्रिꣳशतं वर्षाणीति स हापराणि द्वात्रिꣳशतं वर्षाण्युवास तस्मै होवाच ॥ ८.१०.४ ॥
इस (आत्मा) का वध करने से यह नहीं मारा जाता, और न शारीरिक (आघात) से इसका शरीर मारा जाता है। लोग इसे ढक देते हैं, मानो यह अप्रिय को जानने वाला हो गया हो; यह भी मानो रोने लगता है कि 'यहाँ मैं भोगने योग्य कुछ नहीं देखता।' हे मघवान्, यह इसी प्रकार है, ऐसा उसने कहा। परन्तु मैं तुम्हें इसे फिर से विस्तार से समझाऊँगा; बत्तीस वर्ष और रहो।' वह बत्तीस वर्ष और रहा, फिर उसने उससे कहा।