Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 2.75
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.75.1
दीर्घकालात्समुत्थाय सम्ज्ञाम् लब्ध्वा च वीर्यवान् ।
नेत्राभ्यामश्रुपूर्णाभ्याम् दीनामुद्वीक्ष्य मातरम् ॥ २.७५.१ ॥
Depois de muito tempo, o valente Bharata ergueu-se, recobrou os sentidos e, com os olhos cheios de lágrimas, olhou para sua mãe aflita.
2.75.2
सोऽमात्यमध्येभरतो जननीमभ्यकुत्सयत् ।
राज्यम् न कामये जातु मन्त्रये नापि मातरम् ॥ २.७५.२ ॥
No meio dos ministros, Bharata repreendeu sua mãe: "Nunca desejo o reino, nem me aconselho com minha mãe."
2.75.3
अभिषेकम् न जानामि योऽभूद्राज्ञा समीक्षितः ।
विप्रकृष्टे ह्यहम् देशे शत्रुघ्न सहितोऽवसम् ॥ २.७५.३ ॥
Não sabia da consagração que o rei havia decidido, pois eu residia numa terra distante com Śatrughna.
2.75.4
वनवासम् न जानामि रामस्यहम् महात्मनः ।
विवासनम् वा सौमित्रेः सीतायाश्च यथाभवत् ॥ २.७५.४ ॥
Não sei do exílio na floresta do magnânimo Rāma, nem do banimento de Saumitri (Lakṣmaṇa) e de Sītā, nem como aconteceu.
2.75.5
तथैव क्रोशतः तस्य भरतस्य महात्मनः ।
कौसल्या शब्दम् आज्ञाय सुमित्राम् इदम् अब्रवीत् ॥ २.७५.५ ॥
Enquanto o magnânimo Bharata lamentava assim, Kausalyā, reconhecendo-lhe a voz, disse estas palavras a Sumitrā.
2.75.6
आगतः क्रूर कार्यायाः कैकेय्या भरतः सुतः ।
तम् अहम् द्रष्टुम् इच्चामि भरतम् दीर्घ दर्शिनम् ॥ २.७५.६ ॥
Bharata, filho de Kaikeyī, de atos cruéis, chegou. Desejo ver aquele Bharata de visão longínqua.
2.75.7
एवम् उक्त्वा सुमित्राम् सा विवर्णा मलिन अम्बरा ।
प्रतस्थे भरतः यत्र वेपमाना विचेतना ॥ २.७५.७ ॥
Assim falando a Sumitrā, ela, pálida e de vestes sujas, trêmula e atordoada, partiu para onde estava Bharata.
2.75.8
स तु राम अनुजः च अपि शत्रुघ्न सहितः तदा ।
प्रतस्थे भरतः यत्र कौसल्याया निवेशनम् ॥ २.७५.८ ॥
Então Bharata, irmão mais novo de Rāma, junto com Śatrughna, partiu para a morada de Kausalyā.
2.75.9
ततः शत्रुघ्न भरतौ कौसल्याम् प्रेक्ष्य दुह्खितौ ।
पर्यष्वजेताम् दुह्ख आर्ताम् पतिताम् नष्ट चेतनाम् ॥ २.७५.९ ॥
Então Śatrughna e Bharata, aflitos, ao verem Kausalyā tomada de dor, caída e sem sentidos, a abraçaram.
2.75.10
रुदन्तौ रुदतीम् दुःखात्समेत्यार्याम् मनस्स्विनीम् ।
भरतम् प्रत्युवाच इदम् कौसल्या भृश दुह्खिता ॥ २.७५.१० ॥
Enquanto ambos choravam, encontrando a nobre e magnânima senhora que chorava de dor, Kausalyā, profundamente aflita, disse estas palavras a Bharata.
2.75.11
इदम् ते राज्य कामस्य राज्यम् प्राप्तम् अकण्टकम् ।
सम्प्राप्तम् बत कैकेय्या शीघ्रम् क्रूरेण कर्मणा ॥ २.७५.११ ॥
Este reino sem espinhos foi alcançado por ti, que desejavas a realeza. Ai! Kaikeyī o obteve rapidamente por um ato cruel.
2.75.12
प्रस्थाप्य चीर वसनम् पुत्रम् मे वन वासिनम् ।
कैकेयी कम् गुणम् तत्र पश्यति क्रूर दर्शिनी ॥ २.७५.१२ ॥
Tendo enviado meu filho, vestido com trajes de casca, para a floresta, que virtude vê nisso a cruel Kaikeyī?
2.75.13
क्षिप्रम् माम् अपि कैकेयी प्रस्थापयितुम् अर्हति ।
हिरण्य नाभो यत्र आस्ते सुतः मे सुमहा यशाः ॥ २.७५.१३ ॥
Kaikeyī deveria enviar-me depressa também para onde vive meu filho Hiraṇyanābha, de grande renome.
2.75.14
अथवा स्वयम् एव अहम् सुमित्र अनुचरा सुखम् ।
अग्नि होत्रम् पुरः कृत्य प्रस्थास्ये यत्र राघवः ॥ २.७५.१४ ॥
Ou então eu mesmo, com o filho de Sumitrā, partirei com alegria, levando o fogo sagrado à frente, para onde está Rāghava.
2.75.15
कामम् वा स्वयम् एव अद्य तत्र माम् नेतुम् अर्हसि ।
यत्र असौ पुरुष व्याघ्रः तप्यते मे तपः सुतः ॥ २.७५.१५ ॥
Ou então, tu mesma deverias levar-me hoje para lá, onde aquele melhor dos homens, meu filho, pratica austeridades.
2.75.16
इदम् हि तव विस्तीर्णम् धन धान्य समाचितम् ।
हस्ति अश्व रथ सम्पूर्णम् राज्यम् निर्यातितम् तया ॥ २.७५.१६ ॥
Este vasto reino teu, cheio de riquezas e grãos, repleto de elefantes, cavalos e carros, foi-te obtido por ela.
2.75.17
इत्यादिबहुभिर्वाक्यैः क्रूरैः सम्भर्स्तितोऽनघः ।
विव्यथे भरतस्तीव्रम् व्रणे तुद्येव सूचिना ॥ २.७५.१७ ॥
Assim, e com muitas outras palavras cruéis, o sem mácula Bharata foi repreendido, e ficou vivamente ferido, como se lhe picassem uma ferida com uma agulha.
2.75.18
पपात चरणौ तस्यास्तदा सम्भ्रान्तचेतनः ।
विलप्य बहुधाऽसम्ज्ञो लब्धसम्ज्ञ्स्ततः स्थितः ॥ २.७५.१८ ॥
Então Bharata, com a mente perturbada, caiu a seus pés; lamentando-se de muitas maneiras, desmaiou, e depois, recobrando os sentidos, ergueu-se.
2.75.19
एवम् विलपमानाम् ताम् भरतः प्रान्जलिस् तदा ।
कौसल्याम् प्रत्युवाच इदम् शोकैः बहुभिर् आवृताम् ॥ २.७५.१९ ॥
Assim lamentando-se, Bharata, de mãos postas, então dirigiu estas palavras a Kausalyā, envolta em muitas aflições.
2.75.20
आर्ये कस्मात् अजानन्तम् गर्हसे माम् अकिल्बिषम् ।
विपुलाम् च मम प्रीतिम् स्थिराम् जानासि राघवे ॥ २.७५.२० ॥
Nobre mãe, por que me culpas, eu que nada sei e sou inocente? Conheces meu grande e firme afeto por Rāghava.
2.75.21
कृता शास्त्र अनुगा बुद्धिर् मा भूत् तस्य कदाचन ।
सत्य सम्धः सताम् श्रेष्ठो यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.२१ ॥
Que seu intelecto nunca se afaste das escrituras — aquele que partiu com o consentimento do nobre; ele é fiel à sua palavra e o melhor dos bons.
2.75.22
प्रैष्यम् पापीयसाम् यातु सूर्यम् च प्रति मेहतु ।
हन्तु पादेन गाम् सुप्ताम् यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.२२ ॥
Aquele que partiu com o consentimento do nobre — que se torne servo dos perversos, cuspa em direção ao sol e golpeie com o pé uma vaca adormecida.
2.75.23
कारयित्वा महत् कर्म भर्ता भृत्यम् अनर्थकम् ।
अधर्मः यो अस्य सो अस्याः तु यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.२३ ॥
Aquele que partiu com o consentimento do nobre — que a injustiça de um senhor que faz seu servo realizar uma grande obra inútil recaia sobre ele, como recai sobre ela.
2.75.24
परिपालयमानस्य राज्ञो भूतानि पुत्रवत् ।
ततः तु द्रुह्यताम् पापम् यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.२४ ॥
O pecado daqueles que ofendem um rei que protege seus súditos como filhos — que recaia sobre aquele que partiu com o consentimento do nobre.
2.75.25
बलि षड् भागम् उद्धृत्य नृपस्य अरक्षतः प्रजाः ।
अधर्मः यो अस्य सो अस्य अस्तु यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.२५ ॥
Que a culpa que recai sobre o rei que toma a sexta parte como tributo sem proteger seus súditos caia sobre ele mesmo, aquele por cujo consentimento o nobre (Rāma) partiu.
2.75.26
सम्श्रुत्य च तपस्विभ्यः सत्रे वै यज्ञ दक्षिणाम् ।
ताम् विप्रलपताम् पापम् यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.२६ ॥
Que o pecado do engano recaia sobre aquele que prometeu aos ascetas a dakṣiṇā no sacrifício e depois os enganou, aquele por cujo consentimento o nobre (Rāma) partiu.
2.75.27
हस्ति अश्व रथ सम्बाधे युद्धे शस्त्र समाकुले ।
मा स्म कार्षीत् सताम् धर्मम् यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.२७ ॥
Numa batalha cheia de elefantes, cavalos e carros, repleta de armas, que quem não mantém o dharma dos justos incorra nesse pecado: aquele por cujo consentimento o nobre (Rāma) partiu.
2.75.28
उपदिष्टम् सुसूक्ष्म अर्थम् शास्त्रम् यत्नेन धीमता ।
स नाशयतु दुष्ट आत्मा यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.२८ ॥
Que aquele de mente perversa destrua o tratado cujo sentido sutilíssimo foi ensinado com esforço pelo sábio: aquele por cujo consentimento o nobre (Rāma) partiu.
2.75.29
मा च तम् प्यूढबाह्वम्सम् चन्द्रार्कसम्तेजनम् ।
द्राक्षीद्राज्यस्थमासीनम् यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.२९ ॥
E que ele nunca veja aquele de ombros largos e braços poderosos, resplandecente como a lua e o sol, sentado no trono real: aquele por cujo consentimento o nobre (Rāma) partiu.
2.75.30
पायसम् कृसरम् चागम् वृथा सो अश्नातु निर्घृणः ।
गुरूमः च अपि अवजानातु यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.३० ॥
Que aquele sem misericórdia coma em vão o pāyasa, o kṛsara e outros alimentos, e que também despreze os mais velhos: aquele por cujo consentimento o nobre (Rāma) partiu.
2.75.31
गाश्च स्पृशतु पादेन गुरून् परिवदेत्स्वयम् ।
मित्रे द्रुह्येत सोऽत्यन्तम् यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.३१ ॥
Que toque as vacas com o pé, que ele mesmo insulte os mais velhos e trai por completo um amigo; aquele para quem o nobre pai deu o seu consentimento.
2.75.32
विश्वासात्कथितम् किम्चित्परिवादम् मिथः क्वचित् ।
विवृणोतु स दुष्टात्मा यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.३२ ॥
Que aquele de mente perversa, para quem o nobre pai deu o seu consentimento, revele algum dia, por confiança, qualquer calúnia dita entre dois.
2.75.33
अकर्ता ह्यकृतज्ञश्च त्यक्तात्मा निरपत्रपः ।
लोके भवतु विद्वेष्यो यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.३३ ॥
Que aquele para quem o nobre pai deu o seu consentimento se torne alguém que não age, é ingrato, abandonou a própria dignidade e é desavergonhado, e assim seja odiado no mundo.
2.75.34
पुत्रैः दारैः च भृत्यैः च स्व गृहे परिवारितः ।
स एको मृष्टम् अश्नातु यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.३४ ॥
Que aquele para quem o nobre pai deu o seu consentimento coma sozinho alimentos deliciosos em sua própria casa, cercado de filhos, esposas e servos.
2.75.35
अप्राप्य सदृशान् दाराननपत्यः प्रमीयताम् ।
अनवाप्य क्रियाम् धर्म्याम् यश्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.३५ ॥
Que aquele para quem o nobre pai deu o seu consentimento morra sem ter obtido esposas adequadas, sem descendência e sem ter realizado nenhum rito legítimo.
2.75.36
मात्मनः सम्ततिम् द्राक्षीत्स्वेषु दारेषु दुःखितः ।
आयुः समग्रमप्राप्य यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.३६ ॥
Que aquele para quem o nobre pai deu o seu consentimento veja a própria descendência, aflito entre suas esposas, e não alcance a vida completa.
2.75.37
राज स्त्री बाल वृद्धानाम् वधे यत् पापम् उच्यते ।
भृत्य त्यागे च यत् पापम् तत् पापम् प्रतिपद्यताम् ॥ २.७५.३७ ॥
Que caia sobre ele o mesmo pecado declarado em matar um rei, uma mulher, uma criança ou um ancião, e em abandonar um servo.
2.75.38
लाक्षया मधुमाम्सेन लोहेन च विषेण च ।
सदैव बिभृयाद्भृत्यान् यस्यार्योऽसुमते गतः ॥ २.७५.३८ ॥
Que ele sempre sustente seus servos com laca, mel e carne, com ferro e com veneno, aquele cujo nobre senhor perdeu a vida.
2.75.39
सम्ग्रामे समुपोढे स शत्रुपक्ष्भयम्करे ।
पलायामानो वध्येत यस्यार्योऽनुमे गतः ॥ २.७५.३९ ॥
Quando a batalha que aterroriza o lado inimigo se aproximar, que ele seja morto enquanto foge, aquele cujo nobre senhor perdeu a vida.
2.75.40
कपालपाणिः पृथिवीमटताम् चीरसम्वृतः ।
भिक्समाणो यथोन्मत्तो यस्यार्योऽनुमते गतह् ॥ २.७५.४० ॥
Vagando pela terra com um crânio na mão, vestido de casca de árvore, mendigando como um louco, aquele cujo nobre senhor perdeu a vida.
2.75.41
पाने प्रसक्तो भवतु स्त्रीष्वक्षेषु च नित्यशः ।
काम्क्रोधाभिभूतस्तु यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.४१ ॥
Que esteja sempre entregue à bebida, às mulheres e aos dados, dominado pelo desejo e pela ira, aquele cujo nobre senhor perdeu a vida.
2.75.42
यस्य धर्मे मनो भूयादधर्मम् स निषेवताम् ।
अपात्रवर्षी भवतु यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.४२ ॥
Que sua mente não esteja no dharma, que siga o adharma, que derrame dádivas sobre os indignos, aquele cujo nobre senhor perdeu a vida.
2.75.43
सम्चितान्यस्य वित्तानि विविधानि सहस्रशः ।
दस्युभिर्विप्रलुप्यन्ताम् यश्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.४३ ॥
Que os bens acumulados daquele com cujo consentimento o nobre Rāma partiu, em milhares de formas, sejam saqueados por ladrões.
2.75.44
उभे सम्ध्ये शयानस्य यत् पापम् परिकल्प्यते ।
तच् च पापम् भवेत् तस्य यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.४४ ॥
Que recaia sobre aquele com cujo consentimento o nobre Rāma partiu o mesmo pecado que se atribui a quem dorme nos dois crepúsculos.
2.75.45
यद् अग्नि दायके पापम् यत् पापम् गुरु तल्पगे ।
मित्र द्रोहे च यत् पापम् तत् पापम् प्रतिपद्यताम् ॥ २.७५.४५ ॥
O pecado de quem ateia fogo, o grave pecado de quem deita com a esposa do mestre e o pecado de trair um amigo: que esse mesmo pecado lhe caiba.
2.75.46
देवतानाम् पितृऋणाम् च माता पित्रोस् तथैव च ।
मा स्म कार्षीत् स शुश्रूषाम् यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.४६ ॥
Que nunca preste serviço aos deuses, à dívida para com os antepassados, nem à mãe e ao pai — aquele com cujo consentimento o nobre Rāma partiu.
2.75.47
सताम् लोकात् सताम् कीर्त्याः सज् जुष्टात् कर्मणः तथा ।
भ्रश्यतु क्षिप्रम् अद्य एव यस्य आर्यो अनुमते गतः ॥ २.७५.४७ ॥
Que ele caia depressa, ainda hoje, do mundo dos bons, da fama dos bons e das ações praticadas pelos bons — aquele com cujo consentimento o nobre Rāma partiu.
2.75.48
अपास्य मातृशुश्रूषामनर्थे सोऽवतिष्ठताम् ।
दीर्घबाहुर्महावक्षा यस्यार्योऽसुमते गतः ॥ २.७५.४८ ॥
Tendo abandonado o serviço à mãe, que ele permaneça na desgraça — o de longos braços e largo peito, aquele com cujo consentimento o nobre Rāma partiu.
2.75.49
बहुपुत्रो दरिद्रश्च ज्वररोगसमन्वितः ।
स भूयात्सततक्लेशी यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.४९ ॥
Ainda que tenha muitos filhos, que seja pobre, afligido por febre e doença, e que sempre sofra aflição — aquele cujo consentimento permitiu que o nobre partisse.
2.75.50
आशामाशम् समानानाम् दीनानामूर्ध्वचक्षुषाम् ।
आर्थिनाम् वितथाम् कुर्याद्यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५० ॥
Que frustre cada esperança dos iguais, dos desvalidos e dos suplicantes que erguem os olhos — aquele cujo consentimento permitiu que o nobre partisse.
2.75.51
मायया रमताम् नित्यम् परुषः पिशुनोऽशुचिः ।
राज्ञो भीत स्त्वधर्मात्मा यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५१ ॥
Que sempre se deleite na falsidade, seja áspero, caluniador, impuro, temeroso do rei e de natureza iníqua — aquele cujo consentimento permitiu que o nobre partisse.
2.75.52
ऋतुस्नाताम् सतीम् भार्यामृतुकालानुरोधिनीम् ।
अतिवर्तेत दुष्टात्मा यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५२ ॥
Que aquele de mente perversa despreze sua esposa fiel, que se banhou após seu período e o deseja em seu tempo — aquele cujo consentimento permitiu que o nobre partisse.
2.75.53
धर्मदारान् परित्यज्य परदारान्नि षेवताम् ।
त्यक्तधर्मरतिर्मूढो यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५३ ॥
Que abandone suas esposas legítimas e frequente as de outros; que, tendo renunciado ao prazer do dharma, permaneça iludido — aquele cujo consentimento permitiu que o nobre partisse.
2.75.54
विप्रलु प्तप्रजातस्य दुष्कृतम् ब्राह्मणस्य यत् ।
तदेव प्रतिपद्येत यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५४ ॥
Que ele mesmo sofra aquele ato iníquo pelo qual a descendência de um brâmane é roubada — aquele cujo consentimento permitiu que o nobre partisse.
2.75.55
पानीयदूषके पापम् तथैव विषदायके ।
यत्तदेकः स लभताम् यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५५ ॥
O pecado de quem polui a água, e igualmente o de quem dá veneno — que o obtenha sozinho aquele que partiu com a aprovação do nobre (Ārya).
2.75.56
ब्राह्मणायोद्यताम् पूजाम् विहन्तु कलुषेन्द्रियः ।
बालवत्साम् च गाम् दोग्दु यस्यर्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५६ ॥
Se alguém de mente corrompida obstruir a veneração preparada para um brâmane, ou impedir de ordenhar a vaca com seu bezerro, que obtenha esse pecado aquele que partiu com a aprovação do nobre (Ārya).
2.75.57
तृष्णार्तम् सति पानीये विप्रलम्भेन योजयेत् ।
लभेत तस्य यत्पापम् यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५७ ॥
Quem, havendo água, desvia por engano um homem atormentado pela sede — que obtenha o pecado que lhe cabe aquele que partiu com a aprovação do nobre (Ārya).
2.75.58
भक्त्या विवदमानेषु मार्गमाश्रित्य पश्यतः ।
तस्य पापेन युज्येत यस्यार्योऽनुमते गतः ॥ २.७५.५८ ॥
Quem, entre os que disputam, por parcialidade toma partido e observa — que fique ligado a esse pecado aquele que partiu com a aprovação do nobre (Ārya).
2.75.59
विहीनाम् पति पुत्राभ्याम् कौसल्याम् पार्थिव आत्मजः ।
एवम् आश्वसयन्न् एव दुह्ख आर्तः निपपात ह ॥ २.७५.५९ ॥
Enquanto consolava assim Kausalyā, privada do esposo e do filho, o príncipe, afligido pela dor, caiu por terra.
2.75.60
तथा तु शपथैः कष्टैः शपमानम् अचेतनम् ।
भरतम् शोक सम्तप्तम् कौसल्या वाक्यम् अब्रवीत् ॥ २.७५.६० ॥
Então Kausalyā dirigiu estas palavras a Bharata, que jurava juramentos dolorosos, fora de si e atormentado pela dor.
2.75.61
मम दुह्खम् इदम् पुत्र भूयः समुपजायते ।
शपथैः शपमानो हि प्राणान् उपरुणत्सि मे ॥ २.७५.६१ ॥
Filho, esta minha dor surge uma e outra vez. Jurando juramento após juramento, estás sufocando o meu próprio sopro de vida.
2.75.62
दिष्ट्या न चलितः धर्मात् आत्मा ते सह लक्ष्मणः ।
वत्स सत्य प्रतिज्ञो मे सताम् लोकान् अवाप्स्यसि ॥ २.७५.६२ ॥
Felizmente, tu e Lakṣmaṇa não vos afastastes do dharma. Querido filho, fiel ao teu voto, alcançarás os mundos dos justos.
2.75.63
इत्युक्त्वा चाङ्कमानीय भरतम् भ्रातृवत्सलम् ।
परिष्वज्य महाबाहुम् रुरोद भृशदुःखिता ॥ २.७५.६३ ॥
Dito isto, puxou para o colo Bharata, afetuoso com os irmãos, abraçou o de braços poderosos e chorou, profundamente aflita.
2.75.64
एवम् विलपमानस्य दुह्ख आर्तस्य महात्मनः ।
मोहाच् च शोक सम्रोधात् बभूव लुलितम् मनः ॥ २.७५.६४ ॥
Enquanto o de grande alma assim se lamentava, afligido pela dor, sua mente se agitou pela confusão e pela contenção do sofrimento.
2.75.65
लालप्यमानस्य विचेतनस्य ।
प्रनष्ट बुद्धेः पतितस्य भूमौ ।
मुहुर् मुहुर् निह्श्वसतः च दीर्घम् ।
सा तस्य शोकेन जगाम रात्रिः ॥ २.७५.६५ ॥
Para ele, que se lamentava, inconsciente, com o juízo perdido, caído no chão, suspirando fundo vez após vez, aquela noite passou em sofrimento.