Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 1.55

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

1.55.1

दि॒वश्चि॑दस्य वरि॒मा वि प॑प्रथ॒ इन्द्रं॒ न म॒ह्ना पृ॑थि॒वी च॒न प्रति॑ ।
भी॒मस्तुवि॑ष्माञ्चर्ष॒णिभ्य॑ आत॒पः शिशी॑ते॒ वज्रं॒ तेज॑से॒ न वंस॑गः ॥

ਉਸਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ; ਇੰਦਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅੱਗੇ ਧਰਤੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਟਿਕਦੀ। ਭਿਆਨਕ, ਬਲਵਾਨ, ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਤਪਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਉਹ ਆਪਣੇ ਤੇਜ ਲਈ ਵਜ੍ਰ ਨੂੰ ਤਿੱਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਲਵਾਰ ਧਾਰੀ ਯੋਧੇ ਵਾਂਗ।

1.55.2

सो अ॑र्ण॒वो न न॒द्यः॑ समु॒द्रियः॒ प्रति॑ गृभ्णाति॒ विश्रि॑ता॒ वरी॑मभिः ।
इन्द्रः॒ सोम॑स्य पी॒तये॑ वृषायते स॒नात्स यु॒ध्म ओज॑सा पनस्यते ॥

ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗਾ ਮਹਾਸਾਗਰ ਹੈ; ਦਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਸੋਮ ਪੀਣ ਲਈ ਇੰਦਰ ਬਲ ਨਾਲ ਉਛਲਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਯੋਧਾ ਆਪਣੇ ਬਲ ਨਾਲ ਸਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

1.55.3

त्वं तमि॑न्द्र॒ पर्व॑तं॒ न भोज॑से म॒हो नृ॒म्णस्य॒ धर्म॑णामिरज्यसि ।
प्र वी॒र्ये॑ण दे॒वताति॑ चेकिते॒ विश्व॑स्मा उ॒ग्रः कर्म॑णे पु॒रोहि॑तः ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਉਸ ਪਰਬਤ ਵਰਗੇ ਮਹਾਨ ਨੂੰ ਭੋਗ ਲਈ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈਂ; ਆਪਣੇ ਮਹਾਨ ਪੌਰਖ ਅਤੇ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਤੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈਂ। ਆਪਣੇ ਵੀਰਜ ਨਾਲ ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ; ਸਭ ਲਈ ਉਗ੍ਰ ਹੋ ਕੇ ਕਰਮ ਲਈ ਤੂੰ ਪੁਰੋਹਿਤ ਹੈਂ।

1.55.4

स इद्वने॑ नम॒स्युभि॑र्वचस्यते॒ चारु॒ जने॑षु प्रब्रुवा॒ण इ॑न्द्रि॒यम् ।
वृषा॒ छन्दु॑र्भवति हर्य॒तो वृषा॒ क्षेमे॑ण॒ धेनां॑ म॒घवा॒ यदिन्व॑ति ॥

ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਪਾਸਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸਤਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ ਬੋਲ ਬੋਲਦਾ ਹੋਇਆ ਇੰਦਰੀ-ਬਲ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵੀਰਜਵਾਨ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਭੂਰੇ ਘੋੜੇ ਵਾਂਗ ਬਲਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਦਾਤਾ ਇੰਦਰ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

1.55.5

स इन्म॒हानि॑ समि॒थानि॑ म॒ज्मना॑ कृ॒णोति॑ यु॒ध्म ओज॑सा॒ जने॑भ्यः ।
अधा॑ च॒न श्रद्द॑धति॒ त्विषी॑मत॒ इन्द्रा॑य॒ वज्रं॑ नि॒घनि॑घ्नते व॒धम् ॥

ਉਹ ਹੀ ਵੀਰ ਆਪਣੇ ਬਲ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੱਡੇ ਜੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਤਦ ਸ਼ਰਧਾ ਵੀ ਤੇਜਸਵੀ ਨੂੰ ਅਰਪਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੰਦਰ ਲਈ ਵਜ੍ਰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਮੌਤ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।

1.55.6

स हि श्र॑व॒स्युः सद॑नानि कृ॒त्रिमा॑ क्ष्म॒या वृ॑धा॒न ओज॑सा विना॒शय॑न् ।
ज्योतीं॑षि कृ॒ण्वन्न॑वृ॒काणि॒ यज्य॒वेऽव॑ सु॒क्रतुः॒ सर्त॒वा अ॒पः सृ॑जत् ॥

ਉਹ ਯਸ਼ਸਵੀ ਆਪਣੇ ਬਲ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬਣੇ ਨਿਵਾਸਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਹਨੇਰਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਅਸਮਾਨ ਦੀਆਂ ਰੋਸ਼ਨੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬੇਰੋਕ ਰਸਤੇ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਯਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਪਾਣੀ ਵਹਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਚੰਗੀ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ ਹੈ।

1.55.7

दा॒नाय॒ मनः॑ सोमपावन्नस्तु ते अ॒र्वाञ्चा॒ हरी॑ वन्दनश्रु॒दा कृ॑धि ।
यमि॑ष्ठासः॒ सार॑थयो॒ य इ॑न्द्र ते॒ न त्वा॒ केता॒ आ द॑भ्नुवन्ति॒ भूर्ण॑यः ॥

ਹੇ ਸੋਮ ਪੀਣ ਵਾਲੇ, ਦਾਨ ਲਈ ਤੇਰਾ ਮਨ ਹੋਵੇ; ਹੇ ਸਤੁਤੀ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਦੋਹਾਂ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਵੱਲ ਮੋੜ। ਹੇ ਇੰਦਰ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਅਤਿ ਸੰਜਮੀ ਸਾਰਥੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਧੋਖਾ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੇ।

1.55.8

अप्र॑क्षितं॒ वसु॑ बिभर्षि॒ हस्त॑यो॒रषा॑ळ्हं॒ सह॑स्त॒न्वि॑ श्रु॒तो द॑धे ।
आवृ॑तासोऽव॒तासो॒ न क॒र्तृभि॑स्त॒नूषु॑ ते॒ क्रत॑व इन्द्र॒ भूर॑यः ॥

ਤੂੰ ਅਟੱਲ ਧਨ ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਧਾਰਦਾ ਹੈਂ; ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਤੂੰ ਅਜਿੱਤ ਬਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਧਾਰਿਆ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਤ ਕਰਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਕਰਮ ਬਹੁਤ ਹਨ।