Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 4.24

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

4.24.1

का सु॑ष्टु॒तिः शव॑सः सू॒नुमिन्द्र॑मर्वाची॒नं राध॑स॒ आ व॑वर्तत् ।
द॒दिर्हि वी॒रो गृ॑ण॒ते वसू॑नि॒ स गोप॑तिर्नि॒ष्षिधां॑ नो जनासः ॥

ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਇੰਦਰ ਨੂੰ, ਧਨ ਲਈ ਸਾਡੇ ਵੱਲ ਮੋੜਨ ਵਾਲੀ ਕਿਹੜੀ ਸੁੰਦਰ ਉਸਤਤ ਹੈ? ਵੀਰ ਉਹ ਉਸਤਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਧਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਉਹੀ ਗਊਆਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਹੈ। ਹੇ ਲੋਕੋ, ਉਹ ਸਾਡੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਭਜਾਵੇ।

4.24.2

स वृ॑त्र॒हत्ये॒ हव्यः॒ स ईड्यः॒ स सुष्टु॑त॒ इन्द्रः॑ स॒त्यरा॑धाः ।
स याम॒न्ना म॒घवा॒ मर्त्या॑य ब्रह्मण्य॒ते सुष्व॑ये॒ वरि॑वो धात् ॥

ਵ੍ਰਿਤਰ ਦੇ ਵਧ ਦੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਬੁਲਾਉਣ ਯੋਗ ਹੈ, ਉਹੀ ਉਸਤਤ ਯੋਗ ਹੈ; ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸਤਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇੰਦਰ ਉਹੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਦਾਨ ਸੱਚੇ ਹਨ। ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸੋਮ ਕੱਢਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉਹ ਮਘਵਾ ਧਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

4.24.3

तमिन्नरो॒ वि ह्व॑यन्ते समी॒के रि॑रि॒क्वांस॑स्त॒न्वः॑ कृण्वत॒ त्राम् ।
मि॒थो यत्त्या॒गमु॒भया॑सो॒ अग्म॒न्नर॑स्तो॒कस्य॒ तन॑यस्य सा॒तौ ॥

ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੀਰ ਉਸੇ ਨੂੰ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਜਿੱਤ ਕੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਟਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਜਿੱਤ ਲਈ ਉਹ ਉਸੇ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।

4.24.4

क्र॒तू॒यन्ति॑ क्षि॒तयो॒ योग॑ उग्राशुषा॒णासो॑ मि॒थो अर्ण॑सातौ ।
सं यद्विशोऽव॑वृत्रन्त यु॒ध्मा आदिन्नेम॑ इन्द्रयन्ते अ॒भीके॑ ॥

ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਲੋਕ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੋ ਕੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗਮ ਤੇ ਆਗੂ ਇੰਦਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਦੀ ਟੱਕਰ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਉਗਰ, ਉਹ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ।

4.24.5

आदिद्ध॒ नेम॑ इन्द्रि॒यं य॑जन्त॒ आदित्प॒क्तिः पु॑रो॒ळाशं॑ रिरिच्यात् ।
आदित्सोमो॒ वि प॑पृच्या॒दसु॑ष्वी॒नादिज्जु॑जोष वृष॒भं यज॑ध्यै ॥

ਤਦੋਂ ਹੀ ਇਹ ਆਗੂ ਇੰਦਰ ਦੇ ਬਲ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਤਦੋਂ ਹੀ ਯੱਗ-ਕਤਾਰ ਪੁਰੋਡਾਸ਼ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਵੇ। ਤਦੋਂ ਹੀ ਸੋਮ ਉਸ ਤੋਂ ਖਿੰਡਾ ਦੇਵੇ ਜੋ ਸੋਮ ਨਹੀਂ ਕੱਢਦਾ; ਤਦੋਂ ਹੀ ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਯੱਗ ਲਈ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

4.24.6

कृ॒णोत्य॑स्मै॒ वरि॑वो॒ य इ॒त्थेन्द्रा॑य॒ सोम॑मुश॒ते सु॒नोति॑ ।
स॒ध्री॒चीने॑न॒ मन॒सावि॑वेन॒न्तमित्सखा॑यं कृणुते स॒मत्सु॑ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੰਦਰ ਲਈ ਸੋਮ ਕੱਢ ਕੇ ਸਤੁਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਉਹ ਧਨ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਕਾਗਰ ਮਨ ਨਾਲ ਉਹ ਉਸੇ ਨੂੰ ਮਿੱਤਰ ਬਣਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਹਾਇਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

4.24.7

य इन्द्रा॑य सु॒नव॒त्सोम॑म॒द्य पचा॑त्प॒क्तीरु॒त भृ॒ज्जाति॑ धा॒नाः ।
प्रति॑ मना॒योरु॒चथा॑नि॒ हर्य॒न्तस्मि॑न्दध॒द्वृष॑णं॒ शुष्म॒मिन्द्रः॑ ॥

ਅੱਜ ਜੋ ਇੰਦਰ ਲਈ ਸੋਮ ਨਿਚੋੜੇ, ਪਕਾਏ ਹੋਏ ਪਕਵਾਨ ਪਕਾਏ ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਭੁੰਨੇ — ਮਨਾਯੂ ਦੀਆਂ ਉਸਤਤਾਂ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਵੀਰਜ ਅਤੇ ਬਲ ਰੱਖੇ।

4.24.8

य॒दा स॑म॒र्यं व्यचे॒दृघा॑वा दी॒र्घं यदा॒जिम॒भ्यख्य॑द॒र्यः ।
अचि॑क्रद॒द्वृष॑णं॒ पत्न्यच्छा॑ दुरो॒ण आ निशि॑तं सोम॒सुद्भिः॑ ॥

ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦੂਰੋਂ ਦੇਖਿਆ, ਹੇ ਵੈਰੀ-ਨਾਸ਼ਕ — ਲੰਮੇ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਵੈਰੀ ਵੱਲ ਨਜ਼ਰ ਕੀਤੀ, ਤਦ ਉਹ ਪਤਨੀ ਵੱਲ ਵੀਰ ਗਰਜਨਾ ਕਰਨ ਲੱਗਾ — ਸੋਮ ਨਿਚੋੜਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਤਿੱਖੇ ਕੀਤੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ।

4.24.9

भूय॑सा व॒स्नम॑चर॒त्कनी॒योऽवि॑क्रीतो अकानिषं॒ पुन॒र्यन् ।
स भूय॑सा॒ कनी॑यो॒ नारि॑रेचीद्दी॒ना दक्षा॒ वि दु॑हन्ति॒ प्र वा॒णम् ॥

ਵੱਧ ਧਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤੁਰਿਆ; ਛੋਟਾ ਵਿਕਿਆ ਨਾ ਗਿਆ — ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਨਾ ਵਿਕਿਆ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਜਾਂਦਿਆਂ। ਉਹ ਵੱਧ ਧਨ ਨਾਲ ਛੋਟੇ ਨੂੰ ਪਾਰ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ; ਦੀਨ ਅਤੇ ਨਿਪੁੰਨ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਧਾਰਾ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਵਾਂਗ ਦੋਂਹਦੇ ਹਨ।

4.24.10

क इ॒मं द॒शभि॒र्ममेन्द्रं॑ क्रीणाति धे॒नुभिः॑ ।
य॒दा वृ॒त्राणि॒ जङ्घ॑न॒दथै॑नं मे॒ पुन॑र्ददत् ॥

ਕੌਣ ਇਸਨੂੰ ਮੇਰੀਆਂ ਦਸ ਗਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਖਰੀਦਦਾ ਹੈ? ਜਦੋਂ ਉਹ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਗਿਰਾਵੇ, ਤਦ ਉਸਨੂੰ ਮੈਨੂੰ ਮੁੜ ਦੇਵੇ।

4.24.11

नू ष्टु॒त इ॑न्द्र॒ नू गृ॑णा॒न इषं॑ जरि॒त्रे न॒द्यो॑ न पी॑पेः ।
अका॑रि ते हरिवो॒ ब्रह्म॒ नव्यं॑ धि॒या स्या॑म र॒थ्यः॑ सदा॒साः ॥

ਹੁਣ ਉਸਤਤ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਹੁਣ ਸਲਾਹੁੰਦਿਆਂ, ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਅੰਨ ਦੇ — ਜਿਵੇਂ ਨਦੀਆਂ ਭਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਤੂੰ ਭਰਦਾ ਹੈਂ। ਤੇਰੇ ਲਈ, ਹੇ ਹਰਿਵਾਨ, ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਰਚੀ ਗਈ ਹੈ; ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਸਦਾ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਰਥੀ ਹੋਈਏ।