ઋગ્વેદ · સૂક્ત 4.50
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.50.1
यस्त॒स्तम्भ॒ सह॑सा॒ वि ज्मो अन्ता॒न्बृह॒स्पति॑स्त्रिषध॒स्थो रवे॑ण ।
तं प्र॒त्नास॒ ऋष॑यो॒ दीध्या॑नाः पु॒रो विप्रा॑ दधिरे म॒न्द्रजि॑ह्वम् ॥
પોતાના બળથી વિશ્વના બે છેડા અલગ રાખીને ધારણ કરનાર — ગર્જના સાથે ત્રણ આસનો પર બેઠેલા બૃહસ્પતિ. એ મધુરવાણી દેવને પ્રાચીન તેજસ્વી ઋષિઓ અને જ્ઞાની કવિઓએ પોતાની સામે સ્થાપિત કર્યા.
4.50.2
धु॒नेत॑यः सुप्रके॒तं मद॑न्तो॒ बृह॑स्पते अ॒भि ये न॑स्तत॒स्रे ।
पृष॑न्तं सृ॒प्रमद॑ब्धमू॒र्वं बृह॑स्पते॒ रक्ष॑तादस्य॒ योनि॑म् ॥
ચમકતાં, આનંદિત કિરણો આપણી તરફ વ્યાપ્યાં છે — હે બૃહસ્પતિ! છંટકાવ કરતા, વેગવાન, અક્ષત, વિશાળ જળનું રક્ષણ કર; તેના ઉદ્ગમસ્થાનનું પણ રક્ષણ કર.
4.50.3
बृह॑स्पते॒ या प॑र॒मा प॑रा॒वदत॒ आ त॑ ऋत॒स्पृशो॒ नि षे॑दुः ।
तुभ्यं॑ खा॒ता अ॑व॒ता अद्रि॑दुग्धा॒ मध्व॑ श्चोतन्त्य॒भितो॑ विर॒प्शम् ॥
હે બૃહસ્પતિ! દૂરના સર્વોચ્ચ સ્થાનથી અહીં સુધી, ઋતને સ્પર્શતાં જળ તારી પાસે બેઠાં છે. તારા માટે ખોદેલા, રક્ષણ આપતા, પથ્થરથી દોહેલા કૂવા મધુર જળને ચારેબાજુ વિશાળ પ્રવાહે વહાવે છે.
4.50.4
बृह॒स्पतिः॑ प्रथ॒मं जाय॑मानो म॒हो ज्योति॑षः पर॒मे व्यो॑मन् ।
स॒प्तास्य॑स्तुविजा॒तो रवे॑ण॒ वि स॒प्तर॑श्मिरधम॒त्तमां॑सि ॥
બૃહસ્પતિ પ્રથમ જન્મ્યા — મહાન પ્રકાશના પરમ આકાશમાં. સાત મુખવાળા, બહુજન્મા એ ગર્જના સાથે, સાત કિરણો સાથે, અંધકારોને હટાવ્યા.
4.50.5
स सु॒ष्टुभा॒ स ऋक्व॑ता ग॒णेन॑ व॒लं रु॑रोज फलि॒गं रवे॑ण ।
बृह॒स्पति॑रु॒स्रिया॑ हव्य॒सूदः॒ कनि॑क्रद॒द्वाव॑शती॒रुदा॑जत् ॥
તેણે સુષ્ટુભ છંદથી, ઋચાઓના સમૂહથી એ ગુફા તોડી; ગર્જના સાથે બૃહસ્પતિએ હવિ આપનારી ગાયોને બહાર કાઢી, અને રંભાતી ગાયોને હાંકી લીધી.
4.50.6
ए॒वा पि॒त्रे वि॒श्वदे॑वाय॒ वृष्णे॑ य॒ज्ञैर्वि॑धेम॒ नम॑सा ह॒विर्भिः॑ ।
बृह॑स्पते सुप्र॒जा वी॒रव॑न्तो व॒यं स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम् ॥
એ રીતે પિતા, વિશ્વદેવો અને વૃષભરૂપ દેવની યજ્ઞ, નમસ્કાર અને હવિઓથી આપણે પૂજા કરીએ. હે બૃહસ્પતિ! ઉત્તમ સંતાન અને વીર પુત્રોવાળા થઈને આપણે ધનના સ્વામી થઈએ.
4.50.7
स इद्राजा॒ प्रति॑जन्यानि॒ विश्वा॒ शुष्मे॑ण तस्थाव॒भि वी॒र्ये॑ण ।
बृह॒स्पतिं॒ यः सुभृ॑तं बि॒भर्ति॑ वल्गू॒यति॒ वन्द॑ते पूर्व॒भाज॑म् ॥
તે જ રાજા પોતાના બળ અને પરાક્રમથી સર્વ પ્રજાઓ પર સ્થિત છે. જે સુપોષિત બૃહસ્પતિને ધારણ કરે છે, તે પૂર્વભાગ મેળવનારની સ્તુતિ અને વંદના કરે છે.
4.50.8
स इत्क्षे॑ति॒ सुधि॑त॒ ओक॑सि॒ स्वे तस्मा॒ इळा॑ पिन्वते विश्व॒दानी॑म् ।
तस्मै॒ विशः॑ स्व॒यमे॒वा न॑मन्ते॒ यस्मि॑न्ब्र॒ह्मा राज॑नि॒ पूर्व॒ एति॑ ॥
તે જ સુસ્થાપિત થઈને પોતાના ઘરમાં વસે છે; તેના માટે ઇળા સદા સમૃદ્ધિ વધારે છે. જેના રાજામાં બ્રહ્મા પ્રથમ પહોંચે છે, તેને પ્રજાઓ પોતાની મેળે નમે છે.
4.50.9
अप्र॑तीतो जयति॒ सं धना॑नि॒ प्रति॑जन्यान्यु॒त या सज॑न्या ।
अ॒व॒स्यवे॒ यो वरि॑वः कृ॒णोति॑ ब्र॒ह्मणे॒ राजा॒ तम॑वन्ति दे॒वाः ॥
અવરોધ વિના તે પ્રજાઓનું ધન અને સગાંઓને જીતે છે; રક્ષણ માટે બ્રહ્માને ધન આપનાર રાજાનું દેવો રક્ષણ કરે છે.
4.50.10
इन्द्र॑श्च॒ सोमं॑ पिबतं बृहस्पते अ॒स्मिन्य॒ज्ञे म॑न्दसा॒ना वृ॑षण्वसू ।
आ वां॑ विश॒न्त्विन्द॑वः स्वा॒भुवो॑ अ॒स्मे र॒यिं सर्व॑वीरं॒ नि य॑च्छतम् ॥
ઇન્દ્ર અને સોમનું પાન કરો, હે બૃહસ્પતિ; આ યજ્ઞમાં આનંદિત થઈને, હે વૃષણ્વસુઓ. તમારા બંનેમાં સ્વયંભૂ સોમબિંદુઓ પ્રવેશે; અમને સર્વ વીરો સહિત ધન સ્થિર કરીને આપો.
4.50.11
बृह॑स्पत इन्द्र॒ वर्ध॑तं नः॒ सचा॒ सा वां॑ सुम॒तिर्भू॑त्व॒स्मे ।
अ॒वि॒ष्टं धियो॑ जिगृ॒तं पुरं॑धीर्जज॒स्तम॒र्यो व॒नुषा॒मरा॑तीः ॥
હે બૃહસ્પતિ, હે ઇન્દ્ર, અમને વધારો; તમારા બંનેની સુમતિ અમારી સાથે રહે. સૌથી રક્ષક વિચારોને જગાડો, જ્ઞાની બુદ્ધિઓને ઊંચી કરો; ઉપાસકોના શત્રુઓને ભગાડો.