Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

ઋગ્વેદ · સૂક્ત 1.123

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

1.123.1

पृ॒थू रथो॒ दक्षि॑णाया अयोजि॒ ऐनं॑ दे॒वासो॑ अ॒मृता॑सो अस्थुः ।
कृ॒ष्णादुद॑स्थाद॒र्या॑ विहा॑या॒श्चिकि॑त्सन्ती॒ मानु॑षाय॒ क्षया॑य ॥

વિશાળ રથ દક્ષિણા માટે જોડાયો; તેની આસપાસ અમર દેવો ઊભા રહ્યા. અંધકારમાંથી શ્રેષ્ઠ, વિસ્તૃત ઉષા ઉદય પામી; મનુષ્યોના નિવાસ માટે તે સૌને જગાડે છે.

1.123.2

पूर्वा॒ विश्व॑स्मा॒द्भुव॑नादबोधि॒ जय॑न्ती॒ वाजं॑ बृह॒ती सनु॑त्री ।
उ॒च्चा व्य॑ख्यद्युव॒तिः पु॑न॒र्भूरोषा अ॑गन्प्रथ॒मा पू॒र्वहू॑तौ ॥

બધા લોકોથી પહેલાં તે જાગી—વિજયધન જીતતી, મહાન, દાન આપતી. ઊંચે તે ઝળહળી; ફરી યુવાન બનેલી કન્યા ઉષા પહેલા આહ્વાનમાં સૌથી પહેલાં આવી.

1.123.3

यद॒द्य भा॒गं वि॒भजा॑सि॒ नृभ्य॒ उषो॑ देवि मर्त्य॒त्रा सु॑जाते ।
दे॒वो नो॒ अत्र॑ सवि॒ता दमू॑ना॒ अना॑गसो वोचति॒ सूर्या॑य ॥

આજે જ્યારે તું મનુષ્યોમાં તારો ભાગ વહેંચે છે, હે દેવી ઉષા, મર્ત્યોમાં, હે સુજાતા! અહીં દાતા દેવ સવિતા નિષ્પાપો માટે સૂર્યને કહે.

1.123.4

गृ॒हंगृ॑हमह॒ना या॒त्यच्छा॑ दि॒वेदि॑वे॒ अधि॒ नामा॒ दधा॑ना ।
सिषा॑सन्ती द्योत॒ना शश्व॒दागा॒दग्र॑मग्र॒मिद्भ॑जते॒ वसू॑नाम् ॥

ઘરઘરમાં જાય છે, દિવસ દિવસ નજીક આવે છે, પોતાનું નામ ધારણ કરીને, પ્રકાશ મેળવવાની ઇચ્છાથી તે સદા આવે છે; દરેકમાં તે વસુઓના ધનનો ભાગ મેળવે છે.

1.123.5

भग॑स्य॒ स्वसा॒ वरु॑णस्य जा॒मिरुषः॑ सूनृते प्रथ॒मा ज॑रस्व ।
प॒श्चा स द॑घ्या॒ यो अ॒घस्य॑ धा॒ता जये॑म॒ तं दक्षि॑णया॒ रथे॑न ॥

ભગની બહેન, વરુણની સ્વજન ઉષા, હે સંતાનવતી! તું પહેલાં જાગ. પછી અનિષ્ટ કરનાર તે દુષ્ટ નાશ પામે; દક્ષિણા અને રથથી આપણે તેને જીતીએ.

1.123.6

उदी॑रतां सू॒नृता॒ उत्पुरं॑धी॒रुद॒ग्नयः॑ शुशुचा॒नासो॑ अस्थुः ।
स्पा॒र्हा वसू॑नि॒ तम॒साप॑गूळ्हा॒विष्कृ॑ण्वन्त्यु॒षसो॑ विभा॒तीः ॥

સત્યવાણી ધરાવનારા ઊઠે, મંત્ર રચનારા ઊઠે; તેજસ્વી અગ્નિઓ ઊઠ્યા છે. અંધકારથી છુપાયેલી ઇચ્છનીય સંપત્તિ પ્રકાશતી ઉષાઓ પ્રગટ કરે છે.

1.123.7

अपा॒न्यदेत्य॒भ्य॑न्यदे॑ति॒ विषु॑रूपे॒ अह॑नी॒ सं च॑रेते ।
प॒रि॒क्षितो॒स्तमो॑ अ॒न्या गुहा॑क॒रद्यौ॑दु॒षाः शोशु॑चता॒ रथे॑न ॥

એક દૂર જાય છે, બીજું તેની તરફ આવે છે; જુદા રૂપના બે દિવસો સાથે ચાલે છે. ઘેરાયેલા અંધકારને બીજીએ છુપાવ્યો; ઉષા તેજસ્વી રથે ઝળહળી ઊઠી.

1.123.8

स॒दृशी॑र॒द्य स॒दृशी॒रिदु॒ श्वो दी॒र्घं स॑चन्ते॒ वरु॑णस्य॒ धाम॑ ।
अ॒न॒व॒द्यास्त्रिं॒शतं॒ योज॑नानि॒ एकै॑का॒ क्रतुं॒ परि॑ यन्ति स॒द्यः ॥

આજે પણ એ જ, આવતીકાલે પણ એ જ; તેઓ વરુણના દીર્ઘ ધામને અનુસરે છે. નિર્દોષ ઉષાઓ ત્રીસ યોજન સુધી, એક પછી એક, પોતાના માર્ગની આસપાસ ઝડપથી ફરે છે.

1.123.9

जा॒न॒त्यह्नः॑ प्रथ॒मस्य॒ नाम॑ शु॒क्रा कृ॒ष्णाद॑जनिष्ट श्विती॒ची ।
ऋ॒तस्य॒ योषा॒ न मि॑नाति॒ धामाह॑रहर्निष्कृ॒तमा॒चर॑न्ती ॥

પ્રથમ દિવસનું નામ જાણતી તે જન્મી — અંધકારમાંથી તેજસ્વી, શ્વેત ઝળહળતી. ઋતની વધૂની જેમ તે પોતાના ધામને બગાડતી નથી; દિવસે દિવસે નિયત માર્ગે ચાલે છે.

1.123.10

क॒न्ये॑व त॒न्वा॑ शाश॑दानाँ देवि दे॒वमिय॑क्षमाणम् ।
सं॒स्मय॑माना युव॒तिः पु॒रस्ता॑दा॒विर्वक्षां॑सि कृणुषे विभा॒ती ॥

કન્યાની જેમ પોતાના દેહથી ઝળહળતી, હે દેવી, દેવની ઇચ્છા કરતી તું આવે છે. હસતી યુવતી, આગળથી પ્રગટ થઈ ઝળહળતી તું તારાં અંગો ખોલે છે.

1.123.11

सु॒सं॒का॒शा मा॒तृमृ॑ष्टेव॒ योषा॒विस्त॒न्वं॑ कृणुषे दृ॒शे कम् ।
भ॒द्रा त्वमु॑षो वित॒रं व्यु॑च्छ॒ न तत्ते॑ अ॒न्या उ॒षसो॑ नशन्त ॥

અત્યંત સુંદર, માતાએ શુદ્ધ કરેલી જેવી, સ્ત્રીની જેમ તું તારા દેહને પ્રગટ કરીને જોવા સુખ આપે છે. હે ઉષા, કલ્યાણકારી, વિસ્તૃત પ્રકાશ વેરો; તારી એ મહિમા તારી બીજી ઉષાઓ નષ્ટ ન કરી શકી.

1.123.12

अश्वा॑वती॒र्गोम॑तीर्वि॒श्ववा॑रा॒ यत॑माना र॒श्मिभिः॒ सूर्य॑स्य ।
परा॑ च॒ यन्ति॒ पुन॒रा च॑ यन्ति भ॒द्रा नाम॒ वह॑माना उ॒षासः॑ ॥

ઘોડાવાળી, ગાયોવાળી, સર્વ ધનવાળી ઉષાઓ સૂર્યની કિરણો સાથે પ્રયત્ન કરતી ચાલે છે. તેઓ દૂર જાય છે અને ફરી પાછી આવે છે; કલ્યાણકારી નામ ધારણ કરતી ઉષાઓ.

1.123.13

ऋ॒तस्य॑ र॒श्मिम॑नु॒यच्छ॑माना भ॒द्रम्भ॑द्रं॒ क्रतु॑म॒स्मासु॑ धेहि ।
उषो॑ नो अ॒द्य सु॒हवा॒ व्यु॑च्छा॒स्मासु॒ रायो॑ म॒घव॑त्सु च स्युः ॥

ઋતના કિરણને પકડી રાખીને, હે ઉષા, અમારામાં શ્રેષ્ઠમાં શ્રેષ્ઠ સંકલ્પ સ્થાપ. આજે સહેજે આહ્વાન કરી શકાય તેવી થઈને અમારા માટે પ્રકાશ; દાનશીલોની જેમ અમારી પાસે પણ ધન હો.