ऋग्वेद · सूक्त 2.17
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.17.1
तद॑स्मै॒ नव्य॑मङ्गिर॒स्वद॑र्चत॒ शुष्मा॒ यद॑स्य प्र॒त्नथो॒दीर॑ते ।
विश्वा॒ यद्गो॒त्रा सह॑सा॒ परी॑वृता॒ मदे॒ सोम॑स्य दृंहि॒तान्यैर॑यत् ॥
त्याच्यासाठी अङ्गिरसांप्रमाणे नवे स्तोत्र गा, जेव्हा त्याची शक्ती प्राचीन कर्मांसह जागृत होते. सोमाच्या उल्हासात तो आपल्या बळाने वेढलेल्या सर्व गोठ्यांचे भक्कम किल्ले हलवून फोडतो.
2.17.2
स भू॑तु॒ यो ह॑ प्रथ॒माय॒ धाय॑स॒ ओजो॒ मिमा॑नो महि॒मान॒माति॑रत् ।
शूरो॒ यो यु॒त्सु त॒न्वं॑ परि॒व्यत॑ शी॒र्षणि॒ द्यां म॑हि॒ना प्रत्य॑मुञ्चत ॥
पहिल्या धारणेसाठी आपले बळ मोजत आपल्या महिमेलाही ओलांडणारा तोच असो. युद्धांमध्ये आपला विस्तीर्ण देह पसरवणारा आणि महिमेने मस्तकावर स्वर्ग धारण करणारा वीर.
2.17.3
अधा॑कृणोः प्रथ॒मं वी॒र्यं॑ म॒हद्यद॒स्याग्रे॒ ब्रह्म॑णा॒ शुष्म॒मैर॑यः ।
र॒थे॒ष्ठेन॒ हर्य॑श्वेन॒ विच्यु॑ताः॒ प्र जी॒रयः॑ सिस्रते स॒ध्र्य॑क्पृथ॑क् ॥
तेव्हा तू पहिले महान पराक्रम केलेस; आरंभीच मंत्राने त्याचे वीर्य जागवलेस. रथावर उभा राहणाऱ्या, पिवळ्या घोड्यांच्या स्वामीसह मुक्त होऊन वेगवान प्रवाह पुढे वाहतात, कधी एकत्र, कधी वेगळे.
2.17.4
अधा॒ यो विश्वा॒ भुव॑ना॒भि म॒ज्मने॑शान॒कृत्प्रव॑या अ॒भ्यव॑र्धत ।
आद्रोद॑सी॒ ज्योति॑षा॒ वह्नि॒रात॑नो॒त्सीव्य॒न्तमां॑सि॒ दुधि॑ता॒ सम॑व्ययत् ॥
तेव्हा आपल्या बळाने सर्व लोकांवर अधिराज्य करणारा, निर्माता तो वाढला. तेव्हा अग्निवाहकाने प्रकाशाने द्यावापृथिवी विस्तारले; विणणारी कन्या (उषा) अंधार एकत्र झाकून टाकली.
2.17.5
स प्रा॒चीना॒न्पर्व॑तान्दृंह॒दोज॑साधरा॒चीन॑मकृणोद॒पामपः॑ ।
अधा॑रयत्पृथि॒वीं वि॒श्वधा॑यस॒मस्त॑भ्नान्मा॒यया॒ द्याम॑व॒स्रसः॑ ॥
त्यानेच प्राचीन पर्वत बळाने दृढ केले; जलप्रवाहांना खालच्या दिशेने वाहवले. सर्वधारक पृथ्वीला त्याने धारण केले; आपल्या मायेने आधाराविना न पडणारे स्वर्ग स्थिर केले.
2.17.6
सास्मा॒ अरं॑ बा॒हुभ्यां॒ यं पि॒ताकृ॑णो॒द्विश्व॑स्मा॒दा ज॒नुषो॒ वेद॑स॒स्परि॑ ।
येना॑ पृथि॒व्यां नि क्रिविं॑ श॒यध्यै॒ वज्रे॑ण ह॒त्व्यवृ॑णक्तुवि॒ष्वणिः॑ ॥
त्याच्यासाठी पित्याने सर्वांपेक्षा, जन्मापासून ज्ञान्यांपेक्षाही उंच केलेला बलवान बाहूंचा वीर उत्पन्न झाला. त्यामुळे पृथ्वीवर वाकड्या क्रिवीला झोपवण्यासाठी वज्राने प्रहार करून गर्जणाऱ्याने (दारे) उघडली.
2.17.7
अ॒मा॒जूरि॑व पि॒त्रोः सचा॑ स॒ती स॑मा॒नादा सद॑स॒स्त्वामि॑ये॒ भग॑म् ।
कृ॒धि प्र॑के॒तमुप॑ मा॒स्या भ॑र द॒द्धि भा॒गं त॒न्वो॑ येन॑ मा॒महः॑ ॥
आई-वडिलांपासून स्वतंत्र असूनही त्याच आसनाशी जोडलेल्या स्त्रीप्रमाणे, मी तुझ्याकडे ऐश्वर्य मागतो. आम्हाला स्पष्ट ज्ञान दे, जवळ ये, धन आण; आमच्या शरीराला त्याचा वाटा दे, जेणेकरून तू आमच्यावर कृपा करशील.
2.17.8
भो॒जं त्वामि॑न्द्र व॒यं हु॑वेम द॒दिष्ट्वमि॒न्द्रापां॑सि॒ वाजा॑न् ।
अ॒वि॒ड्ढी॑न्द्र चि॒त्रया॑ न ऊ॒ती कृ॒धि वृ॑षन्निन्द्र॒ वस्य॑सो नः ॥
आनंद देणाऱ्या तुला आम्ही हाक मारतो. तू दाता आहेस, तू कर्मे आणि विजयाची बक्षिसे देतोस; हे इंद्रा, तेजस्वी साहाय्याने आमचे रक्षण कर. हे वृषभा, हे इंद्रा, धनाची इच्छा करणाऱ्या आमच्यावर कृपा कर.
2.17.9
नू॒नं सा ते॒ प्रति॒ वरं॑ जरि॒त्रे दु॑ही॒यदि॑न्द्र॒ दक्षि॑णा म॒घोनी॑ ।
शिक्षा॑ स्तो॒तृभ्यो॒ माति॑ ध॒ग्भगो॑ नो बृ॒हद्व॑देम वि॒दथे॑ सु॒वीराः॑ ॥
खरोखर तुझी ती दक्षिणा, स्तोत्र म्हणणाऱ्याला वर देऊन धनसंपन्न होवो, हे इंद्रा. स्तोत्र करणाऱ्यांना शिकव; भाग्य त्यांना जाळू नये. सभेत उत्तम वीरांसह आम्ही महान स्तुती गावो.