ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು · Bṛhadāraṇyaka 1.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Bṛhadāraṇyaka 1.2.1
नैवेह किं चनाग्र आसीत् ।
मृत्युनैवेदमावृतमासीदशनायया ।
अशनाया हि मृत्युः ।
तन्मनोऽकुरुतात्मन्वी स्यामिति ।
सोऽर्चन्नचरत् ।
तस्यार्चत आपोऽजायन्त ।
अर्चते वै मे कमभूदिति ।
तदेवार्क्यस्यार्कत्वम् ।
कं ह वा अस्मै भवति य एवमेतदर्क्यस्यार्कत्वं वेद ॥ १.२.१ ॥
ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಏನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಇದೆಲ್ಲ ಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ, ಹಸಿವಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿತ್ತು; ಹಸಿವೇ ಮೃತ್ಯು. ಅವನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿದನು: 'ನಾನು ಆತ್ಮವಂತನಾಗಬೇಕು.' ಆರಾಧಿಸುತ್ತ ಅವನು ಸಂಚರಿಸಿದನು. ಅವನು ಆರಾಧಿಸಿದಾಗ ನೀರುಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು. 'ನನ್ನ ಆರಾಧನೆಯಿಂದ ನನಗೆ ಆನಂದವಾಯಿತು' — ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಅರ್ಕ್ಯನ ಅರ್ಕತ್ವ. ಈ ರೀತಿ ಅರ್ಕ್ಯನ ಈ ಅರ್ಕತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದವನಿಗೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆನಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
Bṛhadāraṇyaka 1.2.2
आपो वा अर्कः ।
तद्यदपां शर आसीत्तत्समहन्यत ।
सा पृथिव्यभवत् ।
तस्यामश्राम्यत् ।
तस्य श्रान्तस्य तप्तस्य तेजोरसो निरवर्तताग्निः ॥ १.२.२ ॥
ನೀರೇ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅರ್ಕ. ನೀರಿನ ಸಾರವಾಗಿದ್ದದ್ದು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಅದು ಭೂಮಿಯಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವನು ಶ್ರಮಿಸಿದನು. ಶ್ರಮಿಸಿದ, ತಪಿಸಿದ ಅವನ ತೇಜಸ್ಸಿನ ರಸ ಹೊರಬಂದಿತು — ಅಗ್ನಿ.
Bṛhadāraṇyaka 1.2.3
स त्रेधात्मानं व्यकुरुतादित्यं तृतीयं वायुं तृतीयम् ।
स एष प्राणस्त्रेधाविहितः ।
तस्य प्राची दिक्शिरोऽसौ चासौ चेर्मौ ।
अथास्य प्रतीची दिक्पुच्छमसौ चासौ च सक्थ्यौ ।
दक्षिणा चोदीची च पार्श्वे ।
द्यौः पृष्ठमन्तरिक्षमुदरमियमुरः ।
स एषोऽप्सु प्रतिष्ठितः ।
यत्र क्व चैति तदेव प्रतितिष्ठत्येवं विद्वान् ॥ १.२.३ ॥
ಅವನು ತನ್ನನ್ನು ಮೂರು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಭಾಗಿಸಿಕೊಂಡನು: ಆದಿತ್ಯನಾಗಿ ಒಂದು ಭಾಗ, ವಾಯುವಾಗಿ ಒಂದು ಭಾಗ. ಈ ಪ್ರಾಣವು ಮೂರು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ. ಅದರ ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕು ತಲೆ; ಇದು ಮತ್ತು ಅದು ಎರಡು ತೋಳುಗಳು. ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕು ಬಾಲ; ಇದು ಮತ್ತು ಅದು ಎರಡು ಕಾಲುಗಳು. ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಎರಡು ಪಾರ್ಶ್ವಗಳು. ಆಕಾಶವೇ ಬೆನ್ನು, ಅಂತರಿಕ್ಷ ಹೊಟ್ಟೆ, ಈ ಭೂಮಿ ಎದೆ. ಅವನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತನು. ಅವನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದರೂ ಅಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾನೆ—ಹೀಗೆ ತಿಳಿದ ಜ್ಞಾನಿ.
Bṛhadāraṇyaka 1.2.4
सोऽकामयत द्वितीयो म आत्मा जायेतेति ।
स मनसा वाचं मिथुनं समभवदशनाया मृत्युः ।
तद्यद्रेत आसीत्स संवत्सरोऽभवत् ।
न ह पुरा ततः संवत्सर आस ।
तमेतावन्तं कालमबिभर्यावान्त्संवत्सरः ।
तमेतावतः कालस्य परस्तादसृजत ।
तं जातमभिव्याददात् ।
स भाणकरोत् ।
सैव वागभवत् ॥ १.२.४ ॥
ಅವನು ಬಯಸಿದನು: 'ನನ್ನ ಎರಡನೆಯ ಆತ್ಮ ಹುಟ್ಟಲಿ.' ಅವನು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ವಾಕ್ಕಿನೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿದನು; ಹಸಿವೇ ಮೃತ್ಯುವಾಯಿತು. ಯಾವುದು ವೀರ್ಯವಾಗಿತ್ತೋ ಅದು ಸಂವತ್ಸರ (ವರ್ಷ) ಆಯಿತು. ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ವರ್ಷ ಇರಲಿಲ್ಲ. ವರ್ಷದಷ್ಟು ಕಾಲ ಅವನು ಅದನ್ನು ಧರಿಸಿದನು. ಇಷ್ಟು ಕಾಲದ ನಂತರ ಅವನು ಅದನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಹುಟ್ಟಿದದ್ದನ್ನು ಅವನು ತೆರೆದನು. ಅದು ಕೂಗಿತು. ಅದೇ ವಾಕ್ ಆಯಿತು.
Bṛhadāraṇyaka 1.2.5
स ऐक्षत यदि वा इममभिमंस्ये कनीयोऽन्नं करिष्य इति ।
स तया वाचा तेनात्मनेदं सर्वमसृजत यदिदं किञ्च ऋचो यजूंषि सामानि छन्दांसि यज्ञान् प्रजां पशून् ।
स यद्यदेवासृजत तत्तदत्तुमध्रियत ।
सर्वं वा अत्तीति तददितेरदितित्वम् ।
सर्वस्यात्ता भवति सर्वमस्यान्नं भवति य एवमेतददितेरदितित्वं वेद ॥ १.२.५ ॥
ಅವನು ಚಿಂತಿಸಿದನು: 'ಇದನ್ನು ನಾನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದರೆ, ಚಿಕ್ಕ ಅನ್ನವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತೇನೆ.' ಆ ವಾಕ್ಕಿನಿಂದ, ಆ ಆತ್ಮದಿಂದ, ಇಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು: ಋಕ್ಕುಗಳು, ಯಜುಸ್ಸುಗಳು, ಸಾಮಗಳು, ಛಂದಸ್ಸುಗಳು, ಯಜ್ಞಗಳು, ಪ್ರಜೆ, ಪಶುಗಳು. ಅವನು ಏನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನೋ ಅದನ್ನು ತಿನ್ನಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದನು. 'ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿನ್ನುತ್ತದೆ' ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಅದಿತಿ; ಇದೇ ಅದಿತಿಯ ಅದಿತಿತ್ವ. ಹೀಗೆ ಅದಿತಿಯ ಈ ಅದಿತಿತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದವನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿನ್ನುವವನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಎಲ್ಲವೂ ಅವನ ಆಹಾರವಾಗುತ್ತದೆ.
Bṛhadāraṇyaka 1.2.6
सोऽकामयत भूयसा यज्ञेन भूयो यजेयेति ।
सोऽश्राम्यत् ।
स तपोऽतप्यत ।
तस्य श्रान्तस्य तप्तस्य यशो वीर्यमुदक्रामत् ।
प्राणा वै यशो वीर्यम् ।
तत्प्राणेषूत्क्रान्तेषु शरीरं श्वयितुमध्रियत ।
तस्य शरीर एव मन आसीत् ॥ १.२.६ ॥
ಅವನು ಬಯಸಿದನು: 'ಹೆಚ್ಚಿನ ಯಜ್ಞದಿಂದ ನಾನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.' ಅವನು ದಣಿದನು. ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು. ದಣಿದ, ತಪಿಸಿದ ಅವನಿಂದ ಯಶಸ್ಸು, ವೀರ್ಯ ಹೊರಟುಹೋದವು. ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಾಣಗಳೇ ಯಶಸ್ಸು ಮತ್ತು ವೀರ್ಯ. ಆ ಪ್ರಾಣಗಳು ಪ್ರಾಣಗಳಿಂದ ಹೊರಟುಹೋದಾಗ ದೇಹ ಊದಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಅವನ ದೇಹದಲ್ಲೇ ಮನಸ್ಸು ಇತ್ತು.
Bṛhadāraṇyaka 1.2.7
सोऽकामयत मेध्यं म इदं स्यादात्मन्व्यनेन स्यामिति ।
ततोऽश्वः समभवत् ।
यदश्वत्तन्मेध्यमभूदिति तदेवाश्वमेधस्याश्वमेधत्वम् ।
एष ह वा अश्वमेधं वेद य एनमेवं वेद ।
तमनवरुध्यैवामन्यत ।
तं संवत्सरस्य परस्तादात्मन आलभत ।
पशून् देवताभ्यः प्रत्यौहत् ।
तस्मात्सर्वदेवत्यं प्रोक्षितं प्राजापत्यमालभन्ते ।
एष वा अश्वमेधो य एष तपति ।
तस्य संवत्सर आत्मा ।
अयमग्निरर्कः ।
तस्येमे लोका आत्मानः ।
तावेतावर्काश्वमेधौ ।
सो पुनरेकैव देवता भवति मृत्युरेव ।
अप पुनर्मृत्युं जयति ।
नैनं मृत्युराप्नोति ।
मृत्युरस्यात्मा भवति ।
सर्वमायुरेति ।
एतासां देवतानामेको भवति ॥ १.२.७ ॥
ಅವನು ಬಯಸಿದನು: ಇದು ನನಗೆ ಪವಿತ್ರವಾಗಲಿ, ನಾನು ಆತ್ಮವಂತನಾಗಲಿ. ಆಗ ಕುದುರೆ ಹುಟ್ಟಿತು. 'ಅಶ್ವತ್' (ವ್ಯಾಪಿಸಿದ್ದು) ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಪವಿತ್ರವಾಯಿತು; ಇದೇ ಅಶ್ವಮೇಧದ ಅಶ್ವಮೇಧತ್ವ. ಹೀಗೆ ತಿಳಿದವನು ಅಶ್ವಮೇಧವನ್ನು ತಿಳಿದವನು. ಅದನ್ನು ಪಡೆಯದೆ ಅವನು ಯೋಚಿಸಿದನು. ವರ್ಷದ ನಂತರ ತನ್ನನ್ನೇ ಬಲಿಯಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿದನು. ಪಶುಗಳನ್ನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವದೇವತ್ಯ, ಪ್ರೋಕ್ಷಿತ, ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ಪಶುವನ್ನು ಬಲಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸುಡುವ ಸೂರ್ಯನೇ ಅಶ್ವಮೇಧ. ಅದರ ಆತ್ಮ ವರ್ಷ. ಈ ಅಗ್ನಿ ಅರ್ಕ. ಈ ಲೋಕಗಳು ಅದರ ಆತ್ಮಗಳು. ಇವೆರಡೂ ಅರ್ಕ ಮತ್ತು ಅಶ್ವಮೇಧ. ಅವನು ಮತ್ತೆ ಒಂದೇ ದೇವತೆಯಾಗುತ್ತಾನೆ, ಅದು ಮೃತ್ಯುವೇ. ಮತ್ತೆ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಜಯಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮೃತ್ಯು ಅವನನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ; ಮೃತ್ಯುವೇ ಅವನ ಆತ್ಮವಾಗುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ಣಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಈ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾಗುತ್ತಾನೆ.