Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਉਪਨਿਸ਼ਦ · Chāndogya 3.13

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

Chāndogya 3.13.1

तस्य ह वा एतस्य हृदयस्य पञ्च देवसुषयः स योऽस्य प्राङ्सुषिः स प्राणस्तच्चक्षुः स आदित्यस्तदेतत्तेजोऽन्नाद्यमित्युपासीत तेजस्व्यन्नादो भवति य एवं वेद ॥ ३.१३.१ ॥

ਇਸ ਹਿਰਦੇ ਦੇ ਪੰਜ ਦੇਵ-ਛੇਦ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਦਾ ਛੇਦ ਹੈ ਉਹ ਪ੍ਰਾਣ ਹੈ; ਉਹੀ ਅੱਖ ਹੈ; ਉਹੀ ਆਦਿੱਤਯ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਤੇਜ ਅਤੇ ਅੰਨ-ਭੋਜਨ ਵਜੋਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਤੇਜਸਵੀ ਅਤੇ ਅੰਨ ਦਾ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Chāndogya 3.13.2

अथ योऽस्य दक्षिणः सुषिः स व्यानस्तच्छ्रोत्रꣳस चन्द्रमास्तदेतच्छ्रीश्च यशश्चेत्युपासीत श्रीमान्यशस्वी भवति य एवं वेद ॥ ३.१३.२ ॥

ਫਿਰ ਇਸਦਾ ਜੋ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਦਾ ਛੇਦ ਹੈ ਉਹ ਵਿਆਨ ਹੈ; ਉਹੀ ਸ਼੍ਰੋਤਰ ਹੈ; ਉਹੀ ਚੰਦਰਮਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਅਤੇ ਯਸ਼ ਵਜੋਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਅਤੇ ਯਸ਼ਸਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Chāndogya 3.13.3

अथ योऽस्य प्रत्यङ्सुषिः सोऽपानः सा वाक्सोऽग्निस्तदेतद्ब्रह्मवर्चसमन्नाद्यमित्युपासीत ब्रह्मवर्चस्यन्नादो भवति य एवं वेद ॥ ३.१३.३ ॥

ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਦਾ ਛਿਦਰ ਅਪਾਨ ਹੈ; ਉਹੀ ਵਾਕ ਹੈ; ਉਹੀ ਅਗਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ 'ਬ੍ਰਹਮਵਰਚਸ' ਅਤੇ 'ਅੰਨਾਦਯ' ਵਜੋਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਤੇਜ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅੰਨ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Chāndogya 3.13.4

अथ योऽस्योदङ्सुषिः स समानस्तन्मनः स पर्जन्यस्तदेतत्कीर्तिश्च व्युष्टिश्चेत्युपासीत कीर्तिमान्व्युष्टिमान्भवति य एवं वेद ॥ ३.१३.४ ॥

ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਦਾ ਛਿਦਰ ਸਮਾਨ ਹੈ; ਉਹੀ ਮਨ ਹੈ; ਉਹੀ ਪਰਜਨਯ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ 'ਕੀਰਤੀ' ਅਤੇ 'ਵਿਆਸ਼ਟੀ' ਵਜੋਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯਸ਼ਸਵੀ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Chāndogya 3.13.5

अथ योऽस्योर्ध्वः सुषिः स उदानः स वायुः स आकाशस्तदेतदोजश्च महश्चेत्युपासीतौजस्वी महस्वान्भवति य एवं वेद ॥ ३.१३.५ ॥

ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਉਪਰਲਾ ਛਿਦਰ ਉਦਾਨ ਹੈ; ਉਹੀ ਵਾਯੂ ਹੈ; ਉਹੀ ਆਕਾਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ 'ਓਜ' ਅਤੇ 'ਮਹਸ' ਵਜੋਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਓਜਸਵੀ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Chāndogya 3.13.6

ते वा एते पञ्च ब्रह्मपुरुषाः स्वर्गस्य लोकस्य द्वारपाः स य एतानेवं पञ्च ब्रह्मपुरुषान्स्वर्गस्य लोकस्य द्वारपान्वेदास्य कुले वीरो जायते प्रतिपद्यते स्वर्गं लोकं य एतानेवं पञ्च ब्रह्मपुरुषान्स्वर्गस्य लोकस्य द्वारपान्वेद ॥ ३.१३.६ ॥

ਇਹ ਪੰਜ ਬ੍ਰਹਮਪੁਰਖ ਹੀ ਸਵਰਗਲੋਕ ਦੇ ਦਰਬਾਨ ਹਨ। ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਪੰਜ ਬ੍ਰਹਮਪੁਰਖਾਂ ਨੂੰ, ਸਵਰਗਲੋਕ ਦੇ ਦਰਬਾਨਾਂ ਨੂੰ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਵੀਰ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਵਰਗਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਪੰਜ ਬ੍ਰਹਮਪੁਰਖਾਂ ਨੂੰ, ਸਵਰਗਲੋਕ ਦੇ ਦਰਬਾਨਾਂ ਨੂੰ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।

Chāndogya 3.13.7

अथ यदतः परो दिवो ज्योतिर्दीप्यते विश्वतः पृष्ठेषु सर्वतः पृष्ठेष्वनुत्तमेषूत्तमेषु लोकेष्विदं वाव तद्यदिदमस्मिन्नन्तः पुरुषो ज्योतिस्तस्यैषा ॥ ३.१३.७ ॥

ਹੁਣ, ਦਿਊਲੋਕ ਤੋਂ ਪਰੇ ਜੋ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਸੇ, ਸਾਰੇ ਉੱਚੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਪੁਰਖ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜੋ ਜੋਤ ਹੈ, ਉਹੀ ਉਹ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਸਥਿਤੀ ਇਹ ਹੈ।

Chāndogya 3.13.8

तस्यैषा दृष्टिर्यत्रितदस्मिञ्छरीरे सꣳस्पर्शेनोष्णिमानं विजानाति तस्यैषा श्रुतिर्यत्रैतत्कर्णावपिगृह्य निनदमिव नदथुरिवाग्नेरिव ज्वलत उपशृणोति तदेतद्दृष्टं च श्रुतं चेत्युपासीत चक्षुष्यः श्रुतो भवति य एवं वेद य एवं वेद ॥ ३.१३.८ ॥

ਉਸਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਇਹ ਹੈ: ਇਸ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਛੋਹ ਨਾਲ ਗਰਮੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਸ਼੍ਰਵਣ ਇਹ ਹੈ: ਕੰਨ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਗਰਜ ਵਾਂਗ, ਬਲਦੀ ਅੱਗ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਂਗ ਸੁਣਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਸੁਣਿਆ' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੇ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਸਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।