उपनिषदे · Chāndogya 5.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Chāndogya 5.2.1
स होवाच किं मेऽन्नं भविष्यतीति यत्किञ्चिदिदमा श्वभ्य आ शकुनिभ्य इति होचुस्तद्वा एतदनस्यान्नमनो ह वै नाम प्रत्यक्षं न ह वा एवंविदि किञ्चनानन्नं भवतीति ॥ ५.२.१ ॥
तो म्हणाला: 'माझे अन्न काय होईल?' 'कुत्र्यांपासून पक्ष्यांपर्यंत जे काही इथे आहे ते' असे उत्तर दिले गेले. हेच अन्नाचे अन्न; 'अनः' (प्राण) हे नाव प्रत्यक्ष आहे. असे जाणणाऱ्यासाठी काहीच अन्न्य नसते.
Chāndogya 5.2.2
स होवाच किं मे वासो भविष्यतीत्याप इति होचुस्तस्माद्वा एतदशिष्यन्तः पुरस्ताच्चोपरिष्टाच्चाद्भिः परिदधति लम्भुको ह वासो भवत्यनग्नो ह भवति ॥ ५.२.२ ॥
तो म्हणाला, 'माझे वस्त्र काय होईल?' ते म्हणाले, 'पाणी.' म्हणून भोजन करू इच्छिणारे पुढे व मागे पाण्याने वेढून घेतात. असे जाणणाऱ्याला वस्त्र मिळते आणि तो नग्न राहत नाही.
Chāndogya 5.2.3
तद्धैतत्सत्यकामो जाबालो गोश्रुतये वैयाघ्रपद्यायोक्त्वोवाच यद्यप्येनच्छुष्काय स्थाणवे ब्रूयाज्जायेरन्नेवास्मिञ्छाखाः प्ररोहेयुः पलाशानीति ॥ ५.२.३ ॥
हे सत्यकाम जाबाल वैयाघ्रपद्य गोश्रुतीला सांगून म्हणाला: 'हे कोरड्या खांबालाही सांगितले तरी त्याला फांद्या फुटतील आणि पाने येतील.'
Chāndogya 5.2.4
अथ यदि महज्जिगमिषेदमावास्यायां दीक्षित्वा पौर्णमास्याँ रात्रौ सर्वौषधस्य मन्थं दधिमधुनोरुपमथ्य ज्येष्ठा श्रेष्ठाय स्वाहेत्यग्नावाज्यस्य हुत्वा मन्थे सम्पातमवनयेत् ॥ ५.२.४ ॥
आता जो महान मिळवू इच्छितो त्याने अमावास्येला दीक्षा घेऊन पौर्णिमेच्या रात्री सर्व औषधींचे मंथ दही आणि मध मिसळून घुसळावे; 'ज्येष्ठाय श्रेष्ठाय स्वाहा' म्हणत अग्नीत तुपाची आहुती देऊन मंथात सम्पात सोडावा.
Chāndogya 5.2.5
वसिष्ठाय स्वाहेत्यग्नावाज्यस्य हुत्वा मन्थे सम्पातमवनयेत्प्रतिष्ठायै स्वाहेत्यग्नावाज्यस्य हुत्वा मन्थे सम्पातमवनयेत्सम्पदे स्वाहेत्यग्नावाज्यस्य हुत्वा मन्थे सम्पातमवनयेदायतनाय स्वाहेत्यग्नावाज्यस्य हुत्वा मन्थे सम्पातमवनयेत् ॥ ५.२.५ ॥
'वसिष्ठाय स्वाहा' म्हणत अग्नीत तुपाची आहुती देऊन मंथात सम्पात सोडावा; 'प्रतिष्ठायै स्वाहा' म्हणत आहुती देऊन सम्पात सोडावा; 'सम्पदे स्वाहा' म्हणत आहुती देऊन सम्पात सोडावा; 'आयतनाय स्वाहा' म्हणत आहुती देऊन सम्पात सोडावा.
Chāndogya 5.2.6
अथ प्रतिसृप्याञ्जलौ मन्थमाधाय जपत्यमो नामास्यमा हि ते सर्वमिदँ स हि ज्येष्ठः श्रेष्ठो राजाधिपतिः स मा ज्यैष्ठ्यँ श्रैष्ठ्यँ राज्यमाधिपत्यं गमयत्वहमेवेदँ सर्वमसानीति ॥ ५.२.६ ॥
नंतर तो (मंथ) ओंजळीत ठेवून हळूच जप करतो: 'हे अम, तुझे नाव अम आहे; हे सर्व तुझ्यातच आहे. तो ज्येष्ठ, श्रेष्ठ, राजा आणि अधिपती आहे; त्याने मला ज्येष्ठत्व, श्रेष्ठत्व, राज्य आणि आधिपत्य प्राप्त करून द्यावे, मीच हे सर्व व्हावे.' असे.
Chāndogya 5.2.7
अथ खल्वेतयर्चा पच्छ आचामति तत्सवितुर्वृणीम इत्याचामति वयं देवस्य भोजनमित्याचामति श्रेष्ठँ सर्वधातममित्याचामति तुरं भगस्य धीमहीति सर्वं पिबति ॥ ५.२.७ ॥
नंतर या ऋचेने तो (पात्रातील उरलेल्यातून) आचमन करतो: 'तत्सवितुर्वृणीमहे' म्हणून आचमन; 'वयं देवस्य भोजनम्' म्हणून आचमन; 'श्रेष्ठं सर्वधातमम्' म्हणून आचमन; 'तुरं भगस्य धीमहि' म्हणून आचमन; आणि मग सर्व पितो.
Chāndogya 5.2.8
निर्णिज्य कँसं चमसं वा पश्चादग्नेः संविशति चर्मणि वा स्थण्डिले वा वाचंयमोऽप्रसाहः स यदि स्त्रियं पश्येत्समृद्धं कर्मेति विद्यात् ॥ ५.२.८ ॥
पात्र किंवा चमस धुवून, अग्नीच्या मागे, चामड्यावर किंवा उघड्या जमिनीवर, वाणी संयमित ठेवून मौन राहून तो झोपतो. त्याने स्त्री पाहिली, तर कर्म यशस्वी होईल असे जाणावे.
Chāndogya 5.2.9
तदेष श्लोको यदा कर्मसु काम्येषु स्त्रियँ स्वप्नेषु पश्यन्ति समृद्धिं तत्र जानीयात्तस्मिन्स्वप्ननिदर्शने तस्मिन्स्वप्ननिदर्शने ॥ ५.२.९ ॥
हा तो श्लोक आहे: काम्य कर्मांमध्ये स्वप्नात स्त्री पाहतात तेव्हा तेथे समृद्धी जाणावी; त्या स्वप्न-संकेतात, त्या स्वप्न-संकेतात.