ઋગ્વેદ · સૂક્ત 3.31
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.31.1
शास॒द्वह्नि॑र्दुहि॒तुर्न॒प्त्यं॑ गाद्वि॒द्वाँ ऋ॒तस्य॒ दीधि॑तिं सप॒र्यन् ।
पि॒ता यत्र॑ दुहि॒तुः सेक॑मृ॒ञ्जन्त्सं श॒ग्म्ये॑न॒ मन॑सा दध॒न्वे ॥
અગ્નિ, હોતા, ઋતની દીપ્તિને જાણી તેનું સન્માન કરતાં, પુત્રીની સંતતિને શિક્ષણ આપતાં આવ્યા; જ્યાં પિતા પુત્રીના બીજને સિંચતાં પ્રસન્ન મનથી જોડાયા.
3.31.2
न जा॒मये॒ तान्वो॑ रि॒क्थमा॑रैक्च॒कार॒ गर्भं॑ सनि॒तुर्नि॒धान॑म् ।
यदी॑ मा॒तरो॑ ज॒नय॑न्त॒ वह्नि॑म॒न्यः क॒र्ता सु॒कृतो॑र॒न्य ऋ॒न्धन् ॥
પોતાના સગાને તેણે વારસો લીધો નહીં; જનકના વિશ્રામસ્થાન ગર્ભને તેણે બનાવ્યો. માતાઓએ અગ્નિ-હોતાને જન્મ આપ્યો ત્યારે, એક કરનાર છે અને બીજો સુકર્મીને વધારનાર છે.
3.31.3
अ॒ग्निर्ज॑ज्ञे जु॒ह्वा॑ रेज॑मानो म॒हस्पु॒त्राँ अ॑रु॒षस्य॑ प्र॒यक्षे॑ ।
म॒हान्गर्भो॒ मह्या जा॒तमे॑षां म॒ही प्र॒वृद्धर्य॑श्वस्य य॒ज्ञैः ॥
અગ્નિ જુહૂ સાથે કંપતાં જન્મ્યા; અરુણા (ઉષા) ના મહાન પુત્રોના આગળના યજ્ઞમાં. તેમનામાં મહાન ગર્ભ અને જન્મેલી મહાવર્ષા; હર્યશ્વના યજ્ઞોથી.
3.31.4
अ॒भि जैत्री॑रसचन्त स्पृधा॒नं महि॒ ज्योति॒स्तम॑सो॒ निर॑जानन् ।
तं जा॑न॒तीः प्रत्युदा॑यन्नु॒षासः॒ पति॒र्गवा॑मभव॒देक॒ इन्द्रः॑ ॥
વિજયીઓ સંઘર્ષમાં વળગ્યા; મહાન પ્રકાશને તેમણે અંધકારમાંથી ઓળખ્યો. તેને જાણીને ઉષાઓ સામે ઊગી; ગાયોનો સ્વામી એકલો ઇન્દ્ર બન્યો.
3.31.5
वी॒ळौ स॒तीर॒भि धीरा॑ अतृन्दन्प्रा॒चाहि॑न्व॒न्मन॑सा स॒प्त विप्राः॑ ।
विश्वा॑मविन्दन्प॒थ्या॑मृ॒तस्य॑ प्रजा॒नन्नित्ता नम॒सा वि॑वेश ॥
ગુફામાંની (ગાયો) તરફ ધીરો ધસી ગયા; સાત વિપ્રોએ મનથી આગળ પ્રેરણા આપી. તેમણે ઋતના સર્વ માર્ગો શોધ્યા; તેને જાણી નમસ્કાર સાથે તેમાં પ્રવેશ્યા.
3.31.6
वि॒दद्यदी॑ स॒रमा॑ रु॒ग्णमद्रे॒र्महि॒ पाथः॑ पू॒र्व्यं स॒ध्र्य॑क्कः ।
अग्रं॑ नयत्सु॒पद्यक्ष॑राणा॒मच्छा॒ रवं॑ प्रथ॒मा जा॑न॒ती गा॑त् ॥
સરમાએ પથ્થરની તૂટેલી ગુફા શોધી ત્યારે, તેણે પ્રાચીન મહાન માર્ગને સાથી બનાવ્યો; પ્રથમ જાણનારી તે અક્ષરોના સુપાદ નાદ તરફ ગઈ.
3.31.7
अग॑च्छदु॒ विप्र॑तमः सखी॒यन्नसू॑दयत्सु॒कृते॒ गर्भ॒मद्रिः॑ ।
स॒सान॒ मर्यो॒ युव॑भिर्मख॒स्यन्नथा॑भव॒दङ्गि॑राः स॒द्यो अर्च॑न् ॥
અત્યંત જ્ઞાની ઇન્દ્ર મિત્રભાવે આવ્યા; શુભ કર્મ કરનાર માટે પથ્થર (વજ્ર) ગર્ભને બહાર કાઢ્યો. માણસે યુવાનો સાથે શોધ કરી; યજ્ઞ ઇચ્છતો અંગિરસ તરત સ્તુતિ કરનાર બન્યો.
3.31.8
स॒तःस॑तः प्रति॒मानं॑ पुरो॒भूर्विश्वा॑ वेद॒ जनि॑मा॒ हन्ति॒ शुष्ण॑म् ।
प्र णो॑ दि॒वः प॑द॒वीर्ग॒व्युरर्च॒न्त्सखा॒ सखीँ॑रमुञ्च॒न्निर॑व॒द्यात् ॥
જે છે તેનું પ્રતિરૂપ, આગળ ચાલનાર તે બધા જન્મો જાણે છે; શુષ્ણને હણે છે. અમારા માટે સ્વર્ગનો માર્ગદર્શક, ગાયોનો શોધક, સ્તુતિ ગાતો મિત્ર મિત્રોને સંકટથી મુક્ત કરે છે.
3.31.9
नि ग॑व्य॒ता मन॑सा सेदुर॒र्कैः कृ॑ण्वा॒नासो॑ अमृत॒त्वाय॑ गा॒तुम् ।
इ॒दं चि॒न्नु सद॑नं॒ भूर्ये॑षां॒ येन॒ मासाँ॒ असि॑षासन्नृ॒तेन॑ ॥
ગાયોને ઇચ્છતા મનથી તેઓ સ્તોત્રો સાથે બેઠા; અમરત્વ માટે માર્ગ બનાવતા. આજે પણ તેમનું વિશાળ આસન છે; જેનાથી તેઓ ઋતથી મહિનાઓ જીતવા ઇચ્છતા હતા.
3.31.10
स॒म्पश्य॑माना अमदन्न॒भि स्वं पयः॑ प्र॒त्नस्य॒ रेत॑सो॒ दुघा॑नाः ।
वि रोद॑सी अतप॒द्घोष॑ एषां जा॒ते नि॒ष्ठामद॑धु॒र्गोषु॑ वी॒रान् ॥
પોતાનું દૂધ જોઈને તેઓ આનંદિત થયા; પ્રાચીન બીજ દોહતા. તેમના ઘોષે દ્યાવાપૃથિવીને તપાવ્યા; જન્મતાં જ તેમણે ગાયોમાં વીરો માટે સ્થાન આપ્યું.
3.31.11
स जा॒तेभि॑र्वृत्र॒हा सेदु॑ ह॒व्यैरुदु॒स्रिया॑ असृज॒दिन्द्रो॑ अ॒र्कैः ।
उ॒रू॒च्य॑स्मै घृ॒तव॒द्भर॑न्ती॒ मधु॒ स्वाद्म॑ दुदुहे॒ जेन्या॒ गौः ॥
જન્મેલાઓ સાથે વૃત્રહંતા તે જ છે; તે જ આહુતિઓથી ઉષાઓને મુક્ત કરે છે; ઇન્દ્ર સ્તોત્રોથી. વિશાળ પ્રકાશવાળી તે, તેના માટે ઘી લાવીને, જન્મથી મળેલું મધુર મધ દોહી.
3.31.12
पि॒त्रे चि॑च्चक्रुः॒ सद॑नं॒ सम॑स्मै॒ महि॒ त्विषी॑मत्सु॒कृतो॒ वि हि ख्यन् ।
वि॒ष्क॒भ्नन्त॒ स्कम्भ॑नेना॒ जनि॑त्री॒ आसी॑ना ऊ॒र्ध्वं र॑भ॒सं वि मि॑न्वन् ॥
પિતા માટે પણ તેમણે આસન બનાવ્યું; તેના માટે પણ મહાન અને તેજસ્વી. સુકર્મીઓએ પણ તેને અલગ જોયો; સ્તંભના આધારે બે માતાઓ (દ્યાવાપૃથિવી)ને અલગ પકડી; તેઓ બેઠી હતી, ઉપર તરફ ઝડપથી માપાઈ.
3.31.13
म॒ही यदि॑ धि॒षणा॑ शि॒श्नथे॒ धात्स॑द्यो॒वृधं॑ वि॒भ्वं॑ रोद॑स्योः ।
गिरो॒ यस्मि॑न्ननव॒द्याः स॑मी॒चीर्विश्वा॒ इन्द्रा॑य॒ तवि॑षी॒रनु॑त्ताः ॥
મહાન દ્યાવાપૃથિવીએ તેના માટે સ્થિતિ સ્થાપી ત્યારે, સદા વધતા, સર્વવ્યાપી ઇન્દ્ર માટે, જેમાં નિર્દોષ અને સુસંગત સ્તુતિઓ છે, બધી અખંડ શક્તિઓ ઉત્પન્ન થઈ.
3.31.14
मह्या ते॑ स॒ख्यं व॑श्मि श॒क्तीरा वृ॑त्र॒घ्ने नि॒युतो॑ यन्ति पू॒र्वीः ।
महि॑ स्तो॒त्रमव॒ आग॑न्म सू॒रेर॒स्माकं॒ सु म॑घवन्बोधि गो॒पाः ॥
મહાન ઇન્દ્ર, હું તારી મિત્રતા ઇચ્છું છું. વૃત્રહંતા માટે અનેક શક્તિઓ આવે છે. અમે તારી મહાન સ્તુતિ અને સહાય સુધી પહોંચીએ; હે દાતા, અમારા માટે સારા રક્ષક બન.
3.31.15
महि॒ क्षेत्रं॑ पु॒रु श्च॒न्द्रं वि॑वि॒द्वानादित्सखि॑भ्यश्च॒रथं॒ समै॑रत् ।
इन्द्रो॒ नृभि॑रजन॒द्दीद्या॑नः सा॒कं सूर्य॑मु॒षसं॑ गा॒तुम॒ग्निम् ॥
મહાન ક્ષેત્ર અને અપાર તેજ જાણીને, પછી તેણે મિત્રો માટે રથ સારી રીતે ચલાવ્યો. ઇન્દ્રે નરો સાથે ચમકતા સૂર્ય, ઉષા, માર્ગ અને અગ્નિને સાથે ઉત્પન્ન કર્યા.
3.31.16
अ॒पश्चि॑दे॒ष वि॒भ्वो॑ दमू॑नाः॒ प्र स॒ध्रीची॑रसृजद्वि॒श्वश्च॑न्द्राः ।
मध्वः॑ पुना॒नाः क॒विभिः॑ प॒वित्रै॒र्द्युभि॑र्हिन्वन्त्य॒क्तुभि॒र्धनु॑त्रीः ॥
આ સર્વવ્યાપી ઇન્દ્રે જળોને વશ કરીને સાથે વહેવડાવ્યા; તે બધાને પ્રકાશિત કરે છે. મધુર સોમને કવિઓ પવિત્ર ગાળણીઓથી શુદ્ધ કરે છે; દિવસો અને રાતો સાથે તેને ઝડપથી વહેવડાવે છે.
3.31.17
अनु॑ कृ॒ष्णे वसु॑धिती जिहाते उ॒भे सूर्य॑स्य मं॒हना॒ यज॑त्रे ।
परि॒ यत्ते॑ महि॒मानं॑ वृ॒जध्यै॒ सखा॑य इन्द्र॒ काम्या॑ ऋजि॒प्याः ॥
કાળા અને ધન ધારણ કરનારા તે બંને સૂર્યની મહિમાથી પૂજનીય છે. તારી મહિમા શક્તિ માટે ચારેતરફ ફેલાય છે ત્યારે, હે ઇન્દ્ર, પ્રિય અને સીધા ચાલનારા મિત્રો (તારી પાસે આવે છે).
3.31.18
पति॑र्भव वृत्रहन्त्सू॒नृता॑नां गि॒रां वि॒श्वायु॑र्वृष॒भो व॑यो॒धाः ।
आ नो॑ गहि स॒ख्येभिः॑ शि॒वेभि॑र्म॒हान्म॒हीभि॑रू॒तिभिः॑ सर॒ण्यन् ॥
વૃત્રહંતા, સત્ય સ્તુતિઓના સ્વામી થા; જીવનભર આપનાર, વીર, દીર્ઘાયુ આપનાર થા. શુભ મિત્રતાઓ સાથે અમારી પાસે આવ; મહાન ઇન્દ્ર, મોટી સહાયો સાથે પહોંચ.
3.31.19
तम॑ङ्गिर॒स्वन्नम॑सा सप॒र्यन्नव्यं॑ कृणोमि॒ सन्य॑से पुरा॒जाम् ।
द्रुहो॒ वि या॑हि बहु॒ला अदे॑वीः॒ स्व॑श्च नो मघवन्त्सा॒तये॑ धाः ॥
અંગિરસોની જેમ નમસ્કારથી સેવા કરતાં, પ્રાચીન ઇન્દ્ર માટે હું નવું સ્તોત્ર રચું છું. હે દાનશીલ, દ્રોહીઓ અને અનેક અદેવોને દૂર કર; અમારા કલ્યાણ માટે અમને સ્વર્ગનો પ્રકાશ આપ.
3.31.20
मिहः॑ पाव॒काः प्रत॑ता अभूवन्त्स्व॒स्ति नः॑ पिपृहि पा॒रमा॑साम् ।
इन्द्र॒ त्वं र॑थि॒रः पा॑हि नो रि॒षो म॒क्षूम॑क्षू कृणुहि गो॒जितो॑ नः ॥
દ્રોહીઓ શુદ્ધ કરનારા અને ફેલાયેલા થયા છે; અમને કલ્યાણ આપ અને એમની પેલે પારના કિનારે પહોંચાડ. હે ઇન્દ્ર, તું રથી છે, અમને હાનિથી બચાવ; ઝડપથી અમને ગાયો જીતનારા બનાવ.
3.31.21
अदे॑दिष्ट वृत्र॒हा गोप॑ति॒र्गा अ॒न्तः कृ॒ष्णाँ अ॑रु॒षैर्धाम॑भिर्गात् ।
प्र सू॒नृता॑ दि॒शमा॑न ऋ॒तेन॒ दुर॑श्च॒ विश्वा॑ अवृणो॒दप॒ स्वाः ॥
વૃત્રહંતા, ગાયોના સ્વામી ઇન્દ્રની સ્તુતિ થઈ; લાલ નિવાસો સાથે તે કાળી ગાયોમાં ગયો. ઋતના નિયમ પ્રમાણે સુજાતોને બતાવતાં, તેણે બધા દરવાજા ખોલ્યા.
3.31.22
शु॒नं हु॑वेम म॒घवा॑न॒मिन्द्र॑म॒स्मिन्भरे॒ नृत॑मं॒ वाज॑सातौ ।
शृ॒ण्वन्त॑मु॒ग्रमू॒तये॑ स॒मत्सु॒ घ्नन्तं॑ वृ॒त्राणि॑ सं॒जितं॒ धना॑नाम् ॥
આ ધનના સંઘર્ષમાં, કલ્યાણકારી અને અતિ ધર્મનિષ્ઠ દાનશીલ ઇન્દ્રને આપણે બોલાવીએ; જે સાંભળનાર, ઉગ્ર, યુદ્ધોમાં રક્ષક, અવરોધોને હણનાર અને ધનો જીતનાર છે.