ઋગ્વેદ · સૂક્ત 4.6
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.6.1
ऊ॒र्ध्व ऊ॒ षु णो॑ अध्वरस्य होत॒रग्ने॒ तिष्ठ॑ दे॒वता॑ता॒ यजी॑यान् ।
त्वं हि विश्व॑म॒भ्यसि॒ मन्म॒ प्र वे॒धस॑श्चित्तिरसि मनी॒षाम् ॥
હે હોતા અગ્નિ, યજ્ઞ માટે તું ઊંચો થઈ દેવોની સમક્ષ ઊભો રહે; તું પૂજાને સૌથી વધુ યોગ્ય છે. તું સર્વમાં વ્યાપ્ત છે; જ્ઞાની ઋષિઓની મતિને આગળ વધારે છે.
4.6.2
अमू॑रो॒ होता॒ न्य॑सादि वि॒क्षु अ॒ग्निर्म॒न्द्रो वि॒दथे॑षु॒ प्रचे॑ताः ।
ऊ॒र्ध्वं भा॒नुं स॑वि॒तेवा॑श्रे॒न्मेते॑व धू॒मं स्त॑भाय॒दुप॒ द्याम् ॥
અથાક હોતા અગ્નિ લોકો વચ્ચે સ્થાપિત થયો; તે આનંદદાયક અગ્નિ યજ્ઞોમાં સજાગ અને દૂરદર્શી છે. સવિતાની જેમ તે પ્રકાશને ઊંચે ઉઠાવે છે; માપનાર સ્તંભ ઊભો કરે તેમ ધુમાડાને આકાશ સુધી ઉભો કરે છે.
4.6.3
य॒ता सु॑जू॒र्णी रा॒तिनी॑ घृ॒ताची॑ प्रदक्षि॒णिद्दे॒वता॑तिमुरा॒णः ।
उदु॒ स्वरु॑र्नव॒जा नाक्रः प॒श्वो अ॑नक्ति॒ सुधि॑तः सु॒मेकः॑ ॥
સુંદર તંતુઓથી વણાયેલી, દાનશીલ, ઘીથી વહેતી, જમણી તરફ વળતી, દેવોના યજ્ઞ તરફ આકર્ષિત જ્વાળા પોતાનું તેજ ઊંચે ઉઠાવે તેમ; નવજાત સુવર્ણ ઉષાની જેમ સુસિદ્ધ પશુનું રૂપ શણગારે છે.
4.6.4
स्ती॒र्णे ब॒र्हिषि॑ समिधा॒ने अ॒ग्नौ ऊ॒र्ध्वो अ॑ध्व॒र्युर्जु॑जुषा॒णो अ॑स्थात् ।
पर्य॒ग्निः प॑शु॒पा न होता॑ त्रिवि॒ष्ट्ये॑ति प्र॒दिव॑ उरा॒णः ॥
દર્ભ પર પાથરેલા, સમિધોથી પ્રજ્વલિત અગ્નિમાં, ઊંચો થઈને અધ્વર્યુ પ્રસન્નતાથી ઊભો રહ્યો; પશુરક્ષક અગ્નિની જેમ હોતા ત્રિરૂપ જ્વાળા સાથે ચારે તરફ ફરે છે, તેજસ્વી થઈને.
4.6.5
परि॒ त्मना॑ मि॒तद्रु॑रेति॒ होता॒ग्निर्म॒न्द्रो मधु॑वचा ऋ॒तावा॑ ।
द्रव॑न्त्यस्य वा॒जिनो॒ न शोका॒ भय॑न्ते॒ विश्वा॒ भुव॑ना॒ यदभ्रा॑ट् ॥
મિત્રનો મિત્ર અગ્નિ પોતાની જ શક્તિથી ચારે બાજુ જાય છે; તે હોતા, આનંદદાયક, મધુરવાણી અને ઋતનો રક્ષક છે. તેની જ્વાળાઓ વેગવાન ઘોડાઓની જેમ દોડે છે; તે પ્રકાશે ત્યારે સર્વ ભુવનો ભયથી કંપે છે.
4.6.6
भ॒द्रा ते॑ अग्ने स्वनीक सं॒दृग्घो॒रस्य॑ स॒तो विषु॑णस्य॒ चारुः॑ ।
न यत्ते॑ शो॒चिस्तम॑सा॒ वर॑न्त॒ न ध्व॒स्मान॑स्त॒न्वी॑ रेप॒ आ धुः॑ ॥
સારી જ્વાળાવાળા અગ્નિ, તારું દર્શન કલ્યાણકારી છે; તું ભયંકર અને સર્વવ્યાપીનું તેજોમય રૂપ છે. જ્યારે તારી જ્વાળાને અંધકાર ઘેરતો નથી, ત્યારે ધુમાડાના મેઘ તારા દેહ પાસે ટકતા નથી.
4.6.7
न यस्य॒ सातु॒र्जनि॑तो॒रवा॑रि॒ न मा॒तरा॑पि॒तरा॒ नू चि॑दि॒ष्टौ ।
अधा॑ मि॒त्रो न सुधि॑तः पाव॒कोऽग्निर्दी॑दाय॒ मानु॑षीषु वि॒क्षु ॥
આપનાર અને જનકને કોઈ રોકી શકતું નથી; યજ્ઞમાં માતા-પિતા પણ નહીં. ત્યારે સારા મિત્રની જેમ સુંદર પ્રજ્વલિત પાવક અગ્નિ મનુષ્યો અને પ્રજાઓમાં ચમકે છે.
4.6.8
द्विर्यं पञ्च॒ जीज॑नन्त्सं॒वसा॑नाः॒ स्वसा॑रो अ॒ग्निं मानु॑षीषु वि॒क्षु ।
उ॒ष॒र्बुध॑मथ॒र्यो॑ न दन्तं॑ शु॒क्रं स्वासं॑ पर॒शुं न ति॒ग्मम् ॥
એકઠી થયેલી પાંચ બહેનોએ બે વાર મનુષ્યો અને પ્રજાઓમાં અગ્નિને ઉત્પન્ન કર્યો; ઉષર્બુધ, અથર્વના દાંત જેવો ઉજ્જવળ, કુહાડી જેવો તીક્ષ્ણ અગ્નિ.
4.6.9
तव॒ त्ये अ॑ग्ने ह॒रितो॑ घृत॒स्ना रोहि॑तास ऋ॒ज्वञ्चः॒ स्वञ्चः॑ ।
अ॒रु॒षासो॒ वृष॑ण ऋजुमु॒ष्का आ दे॒वता॑तिमह्वन्त द॒स्माः ॥
હે અગ્નિ, તારા તે લીલા, ઘી ભીંજાયેલા, લાલ, સીધા, સાથે ચાલતા ઘોડા; તેજસ્વી, વરસાદ વરસાવતા બળદ જેવા — દેવયજ્ઞ માટે બોલાવાયા.
4.6.10
ये ह॒ त्ये ते॒ सह॑माना अ॒यास॑स्त्वे॒षासो॑ अग्ने अ॒र्चय॒श्चर॑न्ति ।
श्ये॒नासो॒ न दु॑वस॒नासो॒ अर्थं॑ तुविष्व॒णसो॒ मारु॑तं॒ न शर्धः॑ ॥
જે તારા સહનશીલ, અથાક, તેજસ્વી છે — હે અગ્નિ, તે જ્વાળાઓ ચાલે છે; બાજ જેવી, હેતુ લાવનારી, મરુતોના બળ જેવી ગર્જતી.
4.6.11
अका॑रि॒ ब्रह्म॑ समिधान॒ तुभ्यं॒ शंसा॑त्यु॒क्थं यज॑ते॒ व्यू॑ धाः ।
होता॑रम॒ग्निं मनु॑षो॒ नि षे॑दुर्नम॒स्यन्त॑ उ॒शिजः॒ शंस॑मा॒योः ॥
હે સમિદ્ધ, તારા માટે પ્રાર્થના રચાઈ; ઉક્થ પઢનાર યજમાન યજ્ઞ કરનાર માટે તને સ્થાપે છે. મનુષ્યોએ હોતા અગ્નિને સ્થાપ્યો; નમસ્કાર કરતા ઉશિજો આયુની સ્તુતિ કરે છે.