ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 10.107
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.107.1
आ॒विर॑भू॒न्महि॒ माघो॑नमेषां॒ विश्वं॑ जी॒वं तम॑सो॒ निर॑मोचि ।
महि॒ ज्योतिः॑ पि॒तृभि॑र्द॒त्तमागा॑दु॒रुः पन्था॒ दक्षि॑णाया अदर्शि ॥
ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਇਹ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਉਦਾਰ ਦਾਤੇ ਕਾਰਨ ਜੀਵਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਏ। ਪਿਤਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਆਇਆ; ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮਾਰਗ ਦਿੱਸਿਆ।
10.107.2
उ॒च्चा दि॒वि दक्षि॑णावन्तो अस्थु॒र्ये अ॑श्व॒दाः स॒ह ते सूर्ये॑ण ।
हि॒र॒ण्य॒दा अ॑मृत॒त्वं भ॑जन्ते वासो॒दाः सो॑म॒ प्र ति॑रन्त॒ आयुः॑ ॥
ਉੱਚੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਥਿਰ ਹੋਏ; ਘੋੜੇ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਹਨ। ਹੇ ਸੋਮ, ਸੋਨਾ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਮਰਤਾ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਵਸਤਰ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਯੂ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।
10.107.3
दैवी॑ पू॒र्तिर्दक्षि॑णा देवय॒ज्या न क॑वा॒रिभ्यो॑ न॒हि ते पृ॒णन्ति॑ ।
अथा॒ नरः॒ प्रय॑तदक्षिणासो अवद्यभि॒या ब॒हवः॑ पृणन्ति ॥
ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦਿਵ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵ-ਯਗ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ; ਉਹ ਕਵੀਆਂ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਪਰ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਵਿਪਤਾ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
10.107.4
श॒तधा॑रं वा॒युम॒र्कं स्व॒र्विदं॑ नृ॒चक्ष॑स॒स्ते अ॒भि च॑क्षते ह॒विः ।
ये पृ॒णन्ति॒ प्र च॒ यच्छ॑न्ति संग॒मे ते दक्षि॑णां दुहते स॒प्तमा॑तरम् ॥
ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਸੌ ਧਾਰਾਂ ਵਾਲੀ ਵਾਯੂ, ਸਤੂਤੀ, ਸਵਰਗ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਹਵਿਸ ਵੱਲ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੱਤ ਮਾਵਾਂ ਵਾਲੀ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਨੂੰ ਦੋਹਦੇ ਹਨ।
10.107.5
दक्षि॑णावान्प्रथ॒मो हू॒त ए॑ति॒ दक्षि॑णावान्ग्राम॒णीरग्र॑मेति ।
तमे॒व म॑न्ये नृ॒पतिं॒ जना॑नां॒ यः प्र॑थ॒मो दक्षि॑णामावि॒वाय॑ ॥
ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਵਾਲਾ, ਪਹਿਲਾਂ ਸੱਦਿਆ ਗਿਆ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ; ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਵਾਲਾ ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਜਿਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਉਸੇ ਨੂੰ ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ।
10.107.6
तमे॒व ऋषिं॒ तमु॑ ब्र॒ह्माण॑माहुर्यज्ञ॒न्यं॑ साम॒गामु॑क्थ॒शास॑म् ।
स शु॒क्रस्य॑ त॒न्वो॑ वेद ति॒स्रो यः प्र॑थ॒मो दक्षि॑णया र॒राध॑ ॥
ਉਸੇ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਸੇ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ — ਯਗ ਦੇ ਯੋਗ, ਸਾਮਗਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਉਕਥ-ਪਾਠ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਉਹ ਸ਼ੁਕਰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪ ਜਾਣਦਾ ਹੈ; ਜਿਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਪਾਈ।
10.107.7
दक्षि॒णाश्वं॒ दक्षि॑णा॒ गां द॑दाति॒ दक्षि॑णा च॒न्द्रमु॒त यद्धिर॑ण्यम् ।
दक्षि॒णान्नं॑ वनुते॒ यो न॑ आ॒त्मा दक्षि॑णां॒ वर्म॑ कृणुते विजा॒नन् ॥
ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਘੋੜਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਗਾਂ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਚੰਦਰਮਾ ਵਰਗਾ ਗਹਿਣਾ ਅਤੇ ਜੋ ਸੋਨਾ ਹੈ ਉਹ ਵੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਸਾਡੇ ਲਈ ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਅਰਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਰਾਹੀਂ ਅੰਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜਾਣ ਕੇ ਉਹ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਨੂੰ ਕਵਚ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
10.107.8
न भो॒जा म॑म्रु॒र्न न्य॒र्थमी॑यु॒र्न रि॑ष्यन्ति॒ न व्य॑थन्ते ह भो॒जाः ।
इ॒दं यद्विश्वं॒ भुव॑नं॒ स्व॑श्चै॒तत्सर्वं॒ दक्षि॑णैभ्यो ददाति ॥
ਭੋਗਣ ਵਾਲੇ ਮਰਦੇ ਨਹੀਂ, ਹੇਠਲੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ; ਭੋਗਣ ਵਾਲੇ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਦੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਇਹ ਜੋ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
10.107.9
भो॒जा जि॑ग्युः सुर॒भिं योनि॒मग्रे॑ भो॒जा जि॑ग्युर्व॒ध्वं॑ या सु॒वासाः॑ ।
भो॒जा जि॑ग्युरन्तः॒पेयं॒ सुरा॑या भो॒जा जि॑ग्यु॒र्ये अहू॑ताः प्र॒यन्ति॑ ॥
ਭੋਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸੁਗੰਧਿਤ ਕੁੱਖ ਜਿੱਤੀ; ਭੋਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਵਸਤਰਾਂ ਵਾਲੀ ਵਧੂ ਜਿੱਤੀ। ਭੋਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਸੋਮ-ਰਸ ਦਾ ਅੰਤਰ-ਪਾਨ ਜਿੱਤਿਆ; ਭੋਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਬੁਲਾਏ ਅੱਗੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
10.107.10
भो॒जायाश्वं॒ सं मृ॑जन्त्या॒शुं भो॒जाया॑स्ते क॒न्या॑ शुम्भ॑माना ।
भो॒जस्ये॒दं पु॑ष्क॒रिणी॑व॒ वेश्म॒ परि॑ष्कृतं देवमा॒नेव॑ चि॒त्रम् ॥
ਭੋਗਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਉਹ ਤੇਜ਼ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਸਜਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਭੋਗਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਉਹ ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਕਰਕੇ ਖੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਭੋਗਣ ਵਾਲੇ ਦਾ ਇਹ ਘਰ ਕਮਲਾਂ ਦੇ ਤਲਾਬ ਵਾਂਗ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਾਂਗ ਸੁੰਦਰ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
10.107.11
भो॒जमश्वाः॑ सुष्ठु॒वाहो॑ वहन्ति सु॒वृद्रथो॑ वर्तते॒ दक्षि॑णायाः ।
भो॒जं दे॑वासोऽवता॒ भरे॑षु भो॒जः शत्रू॑न्त्समनी॒केषु॒ जेता॑ ॥
ਭੋਗਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜੇ ਘੋੜੇ ਉਸਨੂੰ ਚੁੱਕਦੇ ਹਨ; ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਰਥ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਲਈ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਓ, ਲੜਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਭੋਗਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ; ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।