ఋగ్వేదం · సూక్తం 10.94
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.94.1
प्रैते व॑दन्तु॒ प्र व॒यं व॑दाम॒ ग्राव॑भ्यो॒ वाचं॑ वदता॒ वद॑द्भ्यः ।
यद॑द्रयः पर्वताः सा॒कमा॒शवः॒ श्लोकं॒ घोषं॒ भर॒थेन्द्रा॑य सो॒मिनः॑ ॥
వీరు మాట్లాడనివ్వండి; మనమూ రాళ్లకోసం మాట్లాడుదాం. ఓ రాళ్లారా, ఓ పర్వతాలారా, మీరు కలిసి వేగంగా వచ్చి సోమాన్ని పిండే వారలారా, ఇంద్రుని కోసం శ్లోకాన్ని, గర్జనను తెస్తారు.
10.94.2
ए॒ते व॑दन्ति श॒तव॑त्स॒हस्र॑वद॒भि क्र॑न्दन्ति॒ हरि॑तेभिरा॒सभिः॑ ।
वि॒ष्ट्वी ग्रावा॑णः सु॒कृतः॑ सुकृ॒त्यया॒ होतु॑श्चि॒त्पूर्वे॑ हवि॒रद्य॑माशत ॥
వీరు వందల రెట్లుగా, వేల రెట్లుగా మాట్లాడతారు; పసుపు-ఆకుపచ్చ రోకళ్లతో కేకలు వేస్తారు. ఓ బాగా చేయబడిన రాళ్లారా, నైపుణ్యమైన కర్మతో, హోత యొక్క కర్మతోనే పూర్వులు హవిస్ అన్నాన్ని చేరుకున్నారు.
10.94.3
ए॒ते व॑द॒न्त्यवि॑दन्न॒ना मधु॒ न्यू॑ङ्खयन्ते॒ अधि॑ प॒क्व आमि॑षि ।
वृ॒क्षस्य॒ शाखा॑मरु॒णस्य॒ बप्स॑त॒स्ते सूभ॑र्वा वृष॒भाः प्रेम॑राविषुः ॥
వీరు మాట్లాడుతారు; ఇక్కడ తీపిని పొందక పండిన సోమాన్ని పాత్రలో కిందకు కదిలిస్తారు. చెట్టు కొమ్మను, ఎర్రని రసాన్ని పట్టుకుంటూ ఆ మంచి మోసే ఎద్దులు వేగంగా పరుగెత్తాయి.
10.94.4
बृ॒हद्व॑दन्ति मदि॒रेण॑ म॒न्दिनेन्द्रं॒ क्रोश॑न्तोऽविदन्न॒ना मधु॑ ।
सं॒रभ्या॒ धीराः॒ स्वसृ॑भिरनर्तिषुराघो॒षय॑न्तः पृथि॒वीमु॑प॒ब्दिभिः॑ ॥
వీరు గొప్పగా మాట్లాడతారు; మత్తెక్కించే, ఉల్లాసమిచ్చే సోమంతో ఇంద్రుని కోసం కేకలు వేస్తూ, ఇక్కడ తీపిని కనుగొన్నారు. ధీరులు సోదరీమణులతో కలిసి నాట్యం చేశారు, రాళ్లతో భూమిని ప్రతిధ్వనింపజేస్తూ.
10.94.5
सु॒प॒र्णा वाच॑मक्र॒तोप॒ द्यवि॑ आख॒रे कृष्णा॑ इषि॒रा अ॑नर्तिषुः ।
न्य॑ङ्नि य॒न्त्युप॑रस्य निष्कृ॒तं पु॒रू रेतो॑ दधिरे सूर्य॒श्वितः॑ ॥
రెక్కలున్నవారు వాక్కును చేశారు; ఆకాశంలో, రోకలిలో, నల్లని వేగవంతులు నాట్యం చేశారు. క్రిందికి, నిటారుగా నిలిచిన శుద్ధి స్థానంలోకి దిగుతారు; ఎంతో బీజాన్ని ఉంచుతారు, సూర్యుని వెతికేవారు.
10.94.6
उ॒ग्रा इ॑व प्र॒वह॑न्तः स॒माय॑मुः सा॒कं यु॒क्ता वृष॑णो॒ बिभ्र॑तो॒ धुरः॑ ।
यच्छ्व॒सन्तो॑ जग्रसा॒ना अरा॑विषुः शृ॒ण्व ए॑षां प्रो॒थथो॒ अर्व॑तामिव ॥
ఉగ్రులు, వేగంగా ముందుకు దూకేవారిలా కలిసి ఆపారు; జతకట్టిన ఎద్దులు ఇరుసును మోస్తాయి. ఊపిరి పీల్చి మింగుతూ అవి పరుగెత్తినప్పుడు వీటి ధ్వని వినిపిస్తుంది—గుర్రాల ఇరుసు మోసేవారి ధ్వనిలా.
10.94.7
दशा॑वनिभ्यो॒ दश॑कक्ष्येभ्यो॒ दश॑योक्त्रेभ्यो॒ दश॑योजनेभ्यः ।
दशा॑भीशुभ्यो अर्चता॒जरे॑भ्यो॒ दश॒ धुरो॒ दश॑ यु॒क्ता वह॑द्भ्यः ॥
పది అవని కలవారికి, పది కక్ష్య కలవారికి, పది యోక్త్ర కలవారికి, పది యోజన కలవారికి, పది అభీశు కలవారికి స్తుతించండి; ముసలితనం లేనివారికి పది ఇరుసులను, మోసే వాహకులకు పది కట్టిన గుర్రాలను అర్పించండి.
10.94.8
ते अद्र॑यो॒ दश॑यन्त्रास आ॒शव॒स्तेषा॑मा॒धानं॒ पर्ये॑ति हर्य॒तम् ।
त ऊ॑ सु॒तस्य॑ सो॒म्यस्यान्ध॑सो अं॒शोः पी॒यूषं॑ प्रथ॒मस्य॑ भेजिरे ॥
ఆ రాళ్ళు పది కళ్లేలు కలవి, వేగమైనవి; వాటి స్థాపన చుట్టూ బంగారు (రసం) తిరుగుతుంది. అవి పిండిన సోమ రసపు, మధురమైన అన్ధస్ బిందువు యొక్క మొదటి పానాన్ని పొందాయి.
10.94.9
ते सो॒मादो॒ हरी॒ इन्द्र॑स्य निंसते अं॒शुं दु॒हन्तो॒ अध्या॑सते॒ गवि॑ ।
तेभि॑र्दु॒ग्धं प॑पि॒वान्त्सो॒म्यं मधु॒ इन्द्रो॑ वर्धते॒ प्रथ॑ते वृषा॒यते॑ ॥
సోమంతో మత్తులైన ఆ రెండు పసుపు (గుర్రాలు) ఇంద్రుని (రథాన్ని) లాగుతాయి; రసాన్ని పిండుతూ అవి ఆవుపై కూర్చుంటాయి. వాటిచే పిండిన సోమ-మధువును త్రాగి ఇంద్రుడు ఎదుగుతాడు, వ్యాపిస్తాడు, వృషభంలా ఉప్పొంగుతాడు.
10.94.10
वृषा॑ वो अं॒शुर्न किला॑ रिषाथ॒नेळा॑वन्तः॒ सद॒मित्स्थ॒नाशि॑ताः ।
रै॒व॒त्येव॒ मह॑सा॒ चार॑व स्थन॒ यस्य॑ ग्रावाणो॒ अजु॑षध्वमध्व॒रम् ॥
మీ వృషభ-రసం ఎప్పుడూ వృథా కాదు; ఇళా కలవారలారా, ఎల్లప్పుడూ స్థిరులారా, మీరు (రాళ్ళు) సరిగ్గానే ఉన్నారు. రైవత వలె మీ మహిమతో ప్రకాశిస్తూ నిలిచి ఉన్నారు. ఓ రాళ్ళారా, మీరు ఏ అధ్వరాన్ని ఆనందంగా స్వీకరించారో అది ధన్యమైనది.
10.94.11
तृ॒दि॒ला अतृ॑दिलासो॒ अद्र॑यो अश्रम॒णा अशृ॑थिता॒ अमृ॑त्यवः ।
अ॒ना॒तु॒रा अ॒जरा॒ स्थाम॑विष्णवः सुपी॒वसो॒ अतृ॑षिता॒ अतृ॑ष्णजः ॥
అలసిపోనివి, అలసిపోనివి, రాళ్ళు; విరగనివి, ఆగనివి, అమరులు. ముసలితనం లేనివి, కదలనివి, ఆగనివి, వృద్ధి లేనివి; బాగా తిన్నవి, దాహం లేనివి, దాహరహితులు.
10.94.12
ध्रु॒वा ए॒व वः॑ पि॒तरो॑ यु॒गेयु॑गे॒ क्षेम॑कामासः॒ सद॑सो॒ न यु॑ञ्जते ।
अ॒जु॒र्यासो॑ हरि॒षाचो॑ ह॒रिद्र॑व॒ आ द्यां रवे॑ण पृथि॒वीम॑शुश्रवुः ॥
స్థిరులారా, మీ పితరులు యుగయుగాలలో క్షేమాన్ని కోరుతారు; వారు తమ ఆసనం నుండి కట్టబడతారు. ముసలితనం లేనివారు, పసుపు-వాహకులు, పసుపు-గమనులు, ఆకాశాన్ని గర్జనతో పృథివిని కూడా వినిపించారు.
10.94.13
तदिद्व॑द॒न्त्यद्र॑यो वि॒मोच॑ने॒ याम॑न्नञ्ज॒स्पा इ॑व॒ घेदु॑प॒ब्दिभिः॑ ।
वप॑न्तो॒ बीज॑मिव धान्या॒कृतः॑ पृ॒ञ्चन्ति॒ सोमं॒ न मि॑नन्ति॒ बप्स॑तः ॥
నొక్కే రాళ్ళు ఇలాగే చెబుతాయి; విడుదల అయినప్పుడు అవి నీటి మార్గంలో నిర్మల హస్తులవలె ఉంటాయి. కింది రాళ్లతో విత్తనాలు చల్లే ధాన్య-కృషికుల వలె అవి సోమాన్ని కలుపుతాయి, దానిని చితక్కొట్టవు.
10.94.14
सु॒ते अ॑ध्व॒रे अधि॒ वाच॑मक्र॒ता क्री॒ळयो॒ न मा॒तरं॑ तु॒दन्तः॑ ।
वि षू मु॑ञ्चा सुषु॒वुषो॑ मनी॒षां वि व॑र्तन्ता॒मद्र॑य॒श्चाय॑मानाः ॥
సోమం పిండబడే యజ్ఞంలో అవి వాక్కును పుట్టిస్తాయి, ఆడుకునే పిల్లలు తల్లిని తోసినట్లు. (యజమానా), పిండినవాని మనీషను విడిపించు; కదులుతూ ఉన్న రాళ్ళు తిరుగుతూ వెళ్ళనీ.