Upaniṣads · Bṛhadāraṇyaka 5.14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Bṛhadāraṇyaka 5.14.1
(गायत्रब्रह्मोपासनाब्राह्मणम् )
भूमिरन्तरिक्षं द्यौरित्यष्टावक्षराणि ।
अष्टाक्षरं ह वा एकं गायत्र्यै पदम् ।
एतदु हैवास्या एतत् ।
स यावदेषु त्रिषु लोकेषु तावद्ध जयति योऽस्या एतदेवं पदं वेद ॥ ५.१४.१ ॥
Tierra, atmósfera y cielo: estas son ocho sílabas. Un pie de la Gāyatrī tiene ocho sílabas. Esta es, en efecto, su forma. Quien conoce así este pie de la Gāyatrī conquista tanto como existe en estos tres mundos.
Bṛhadāraṇyaka 5.14.2
ऋचो यजूषि सामानीत्यष्टावक्षराणि ।
अष्टाक्षरं ह वा एकं गायत्र्यै पदम् ।
एतदु हैवास्या एतत् ।
स यावतीयं त्रयी विद्या तावद्ध जयति योऽस्या एतदेवं पदं वेद ॥ ५.१४.२ ॥
Versos, fórmulas sacrificiales y cantos: estas son ocho sílabas. Un pie de la Gāyatrī tiene ocho sílabas. Esta es, en efecto, su forma. Quien conoce así este pie de la Gāyatrī conquista tanto como abarca esta triple ciencia (trayī vidyā).
Bṛhadāraṇyaka 5.14.3
प्राणोऽपानो व्यान इत्यष्टावक्षराणि ।
अष्टाक्षरं ह वा एकं गायत्र्यै पदम् ।
एतदु हैवास्या एतत् ।
स यावदिदं प्राणि तावद्ध जयति योऽस्या एतदेवं पदं वेद ।
अथास्या एतदेव तुरीयं दर्शतं पदं परोरजा य एष तपति ।
यद्वै चतुर्थं तत्तुरीयम् ।
दर्शतं पदमिति ददृश इव ह्येषः ।
परोरजा इति सर्वमु ह्येवैष रज उपर्युपरि तपति ।
एवं हैव श्रिया यशसा तपति योऽस्या एतदेवं पदं वेद ॥ ५.१४.३ ॥
Prāṇa, apāna y vyāna: estas son ocho sílabas. Un pie de la Gāyatrī tiene ocho sílabas. Esta es, en efecto, su forma. Quien conoce así este pie de la Gāyatrī conquista todos estos seres vivos. Luego está su cuarto pie, visible, que está más allá del polvo (paro-rajā) y que resplandece. El cuarto es, en efecto, el turīya. «Pie visible» significa que parece verse. «Más allá del polvo» significa que resplandece por encima de todos los polvos. Quien conoce así este pie de la Gāyatrī resplandece con gloria y fama.
Bṛhadāraṇyaka 5.14.4
सैषा गायत्र्येतस्मिंस्तुरीये दर्शते पदे परोरजसि प्रतिष्ठिता ।
तद्वै तत्सत्ये प्रतिष्ठितम् ।
चक्षुर्वै सत्यम् ।
चक्षुर्हि वै सत्यम् ।
तस्माद्यदिदानीं द्वौ विवदमानावेयातमहमदर्शमहमश्रौषमिति ।
य एवं ब्रूयादहमदर्शमिति ।
तस्मा एव श्रद्दध्याम ।
तद्वै तत्सत्यं बले प्रतिष्ठितम् ।
प्राणो वै बलम् ।
तत्प्राणे प्रतिष्ठितम् ।
तस्मादाहुर्बलं सत्यादोगीय इति ।
एवं वेषा गायत्र्यध्यात्मं प्रतिष्ठिता ।
सा हैषा गयांस्तत्रे ।
प्राणा वै गयाः ।
तत्प्राणास्तत्रे ।
तद्यद्गयांस्तत्रे तस्माद्गायत्री नाम ।
स यामेवामूं सावित्रीमन्वाहैषैव सा ।
स यस्मा अन्वाह तस्य प्राणांस्त्रायते ॥ ५.१४.४ ॥
Esta Gāyatrī está establecida en este cuarto pie, visible, que está más allá del polvo (paro-rajas). Está establecida en la verdad. El ojo es la verdad, pues el ojo es en verdad la verdad. Por eso, cuando dos vienen disputando, diciendo «yo vi» y «yo oí», confiamos en quien dice «yo vi». Está establecida en la fuerza. El aliento es la fuerza, y está establecido en el aliento. Por eso la gente dice que la fuerza es mayor que la verdad. Así esta Gāyatrī está establecida en el yo (adhyātman). Protege a los gayas, es decir, los alientos, pues los alientos son los gayas y son protegidos por ella. Como protege a los gayas se la llama Gāyatrī. La Sāvitrī que uno recita es precisamente esta misma. Para quien uno la recita, ella protege los alientos de esa persona.
Bṛhadāraṇyaka 5.14.5
तां हैतामेके सावित्रीमनुष्टुभमन्वाहुः ।
वागनुष्टुप् ।
एतद्वाचमनुब्रूम इति ।
न तथा कुर्यात् ।
गायत्रीमेव सावित्रीमानुब्रूयात् ।
यदि ह वा अप्येवंविद्बह्विव प्रतिगृह्णाति न हैव तद्गायत्र्या एकं चन पदं प्रति ॥ ५.१४.५ ॥
Algunos recitan esta Sāvitrī en el metro anuṣṭubh, diciendo: «La palabra es el anuṣṭubh; recitamos esta palabra». No debe hacerse así. Se debe recitar la Sāvitrī como la Gāyatrī misma. Aun si quien sabe así recibe mucho, no equivale ni a un solo pie de la Gāyatrī.
Bṛhadāraṇyaka 5.14.6
स य इमांस्त्रींल्लोकान् पूर्णान् प्रतिगृह्णीयात्सोऽस्या एतत्प्रथमं पदमाप्नुयात् ।
अथ यावतीयं त्रयी विद्या यस्तावत्प्रतिगृह्णीयात्सोऽस्या एतद्द्वितीयं पदमाप्नुयात् ।
अथ यावदिदं प्राणि यस्तावत्प्रतिगृह्णीयात्सोऽस्या एतत्तृतीयं पदमाप्नुयात् ।
अथास्या एतदेव तुरीयं दर्शतं पदं परोरजा य एष तपति ।
नैव केन चनाप्यम् ।
कुत उ एतावत्प्रतिगृह्णीयात् ॥ ५.१४.६ ॥
Quien recibiera estos tres mundos completos obtendría el primer pie de esto (la Gāyatrī). Luego, quien recibiera tanto como este conocimiento triple obtendría su segundo pie. Luego, quien recibiera tanto como estos seres vivos obtendría su tercer pie. Luego, este mismo cuarto pie visible de ella es el que brilla más allá del paroraja. Nunca es alcanzable por nadie. ¿Cómo podría alguien recibir incluso tanto?
Bṛhadāraṇyaka 5.14.7
तस्या उपस्थानम् ।
गायत्र्यस्येकपदी द्विपदी त्रिपदी चतुष्पदि ।
अपदसि ।
न हि पद्यसे ।
नमस्ते तुरीयाय दर्शताय पदाय परोरजसे ।
असावदो मा प्रापदिति ।
यं द्विष्यादसावस्मै कामो मा समर्धीति वा ।
न हैवास्मै स कामः समृध्यते यस्मा एवमुपतिष्ठते ।
अहमदः प्रापमिति वा ॥ ५.१४.७ ॥
Su acercamiento (veneración) es este: «Oh Gāyatrī, tú eres de un pie, de dos pies, de tres pies, de cuatro pies; eres sin pie, no eres alcanzada. Homenaje a tu cuarto pie visible, más allá del paroraja. Que aquel lejano me alcance.» O bien: «Que ese deseo alcance a quien odio, o que mi deseo se cumpla.» Para quien así venera, ese deseo no se cumple solo con esto. O bien: «Que yo alcance aquel lejano.»
Bṛhadāraṇyaka 5.14.8
एतद्ध वै तज्जनको वैदेहो बुडिलमाश्वतराश्विमुवाच यन्नु हो तद्गायत्रीविदब्रूथाः ।
अथ कथं हस्तीभूतो वहसीति ।
मुखं ह्यस्याः सम्राण्न विदां चकरेति होवाच ।
तस्या अग्निरेव मुखम् ।
यदि ह वा अपि बह्विवाग्नावभ्यादधति सर्वमेव तत्संदहति ।
एवं हैवैवंविद्यद्यपि बह्विव पापं कुरुते सर्वमेव तत्संप्साय शुद्धः पूतोऽजरोऽमृतः संभवति ॥ ५.१४.८ ॥
Así le dijo Janaka, rey de Videha, a Buḍila Āśvatarāśvi: «Lo que sepas de la Gāyatrī, dilo. Entonces, convertido en elefante, ¿cómo la llevas?» Él dijo: «Soberano, no conocemos su boca.» Dijo: «Su boca es el fuego. Así como, si se pone mucha leña en el fuego, lo quema todo, así quien sabe así, aunque cometa mucho mal, lo quema todo y se vuelve puro, purificado, sin vejez e inmortal.»