ऋग्वेद · सूक्त 1.28

1.28.1

यत्र॒ ग्रावा॑ पृ॒थुबु॑ध्न ऊ॒र्ध्वो भव॑ति॒ सोत॑वे ।
उ॒लूख॑लसुताना॒मवेद्वि॑न्द्र जल्गुलः ॥

जिथे रुंद पायाचा दगड सोम पिळण्यासाठी उंच उभा राहतो, तिथे, हे इंद्रा, उखळात कुटलेला सोम तू अवश्य ग्रहण कर.

यत्र॒ द्वावि॑व ज॒घना॑धिषव॒ण्या॑ कृ॒ता ।
उ॒लूख॑लसुताना॒मवेद्वि॑न्द्र जल्गुलः ॥

जिथे दोन मांड्यांप्रमाणे दोन फळ्या सोम पिळण्यासाठी ठेवलेल्या असतात, तिथे, हे इंद्रा, उखळात कुटलेला सोम तू अवश्य ग्रहण कर.

यत्र॒ नार्य॑पच्य॒वमु॑पच्य॒वं च॒ शिक्ष॑ते ।
उ॒लूख॑लसुताना॒मवेद्वि॑न्द्र जल्गुलः ॥

जिथे स्त्री खाली पडलेले लहान आणि मोठे (दगड) शिकून अनुसरते, तिथे, हे इंद्रा, उखळात कुटलेला सोम तू अवश्य ग्रहण कर.

यत्र॒ मन्थां॑ विब॒ध्नते॑ र॒श्मीन्यमि॑त॒वा इ॑व ।
उ॒लूख॑लसुताना॒मवेद्वि॑न्द्र जल्गुलः ॥

जिथे रवी घोड्याच्या लगामाप्रमाणे बांधली जाते, तिथे, हे इंद्रा, उखळात कुटलेला सोम तू अवश्य ग्रहण कर.

यच्चि॒द्धि त्वं गृ॒हेगृ॑ह॒ उलू॑खलक यु॒ज्यसे॑ ।
इ॒ह द्यु॒मत्त॑मं वद॒ जय॑तामिव दुन्दु॒भिः ॥

प्रत्येक घरात तू जुंपलेला असतोस; हे उखळा, येथे सर्वात तेजस्वी स्वरात बोल, विजेत्यांसाठी दुंदुभी वाजावी तसे.

उ॒त स्म॑ ते वनस्पते॒ वातो॒ वि वा॒त्यग्र॒मित् ।
अथो॒ इन्द्रा॑य॒ पात॑वे सु॒नु सोम॑मुलूखल ॥

आणि, हे वनस्पती, तू वाऱ्याने टोक हलवतोस; मग, हे उखळा, इंद्राच्या पानासाठी सोम पिळ.

आ॒य॒जी वा॑ज॒सात॑मा॒ ता ह्यु॑च्चा वि॑जर्भृ॒तः ।
हरी॑ इ॒वान्धां॑सि॒ बप्स॑ता ॥

यज्ञ करणारे हे दोघे अन्नबल सर्वाधिक देणारे आहेत; उंच आणि पोषण करणारे. दोन तपकिरी घोडे जसे अन्न खातात, तसे ते भक्षण करतात.

ता नो॑ अ॒द्य व॑नस्पती ऋ॒ष्वावृ॒ष्वेभिः॑ सो॒तृभिः॑ ।
इन्द्रा॑य॒ मधु॑मत्सुतम् ॥

हे वनस्पतींनो, ते दोघे आज आमच्यासाठी, श्रेष्ठ सोम पिळणाऱ्यांसह, इंद्रासाठी मधुर सोम पिळा.

उच्छि॒ष्टं च॒म्वो॑र्भर॒ सोमं॑ प॒वित्र॒ आ सृ॑ज ।
नि धे॑हि॒ गोरधि॑ त्व॒चि ॥

दोन पात्रांतून शुद्ध सोम वर आण; पवित्र गाळणीत सोम सोड; गाईच्या कातडीवर ठेव.