ऋग्वेद · सूक्त 1.33
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.33.1
एताया॒मोप॑ ग॒व्यन्त॒ इन्द्र॑म॒स्माकं॒ सु प्रम॑तिं वावृधाति ।
अ॒ना॒मृ॒णः कु॒विदाद॒स्य रा॒यो गवां॒ केतं॒ पर॑मा॒वर्ज॑ते नः ॥
गायींची इच्छा करणारे आपण इंद्राजवळ जाऊ; तो आमची उत्तम प्रार्थना वाढवो. अक्षत असलेला तो गोधनाचा परम प्रकाश आमच्यासाठी उघडो.
1.33.2
उपेद॒हं ध॑न॒दामप्र॑तीतं॒ जुष्टां॒ न श्ये॒नो व॑स॒तिं प॑तामि ।
इन्द्रं॑ नम॒स्यन्नु॑प॒मेभि॑र॒र्कैर्य स्तो॒तृभ्यो॒ हव्यो॒ अस्ति॒ याम॑न् ॥
धनदाता, अगम्य अशा इंद्राकडे मी उडतो, प्रिय घरट्याकडे बाज उडतो तसा. प्राचीन स्तोत्रांनी इंद्राला नमस्कार करत, गायकांनी आवाहिलेल्या त्याच्या मार्गाने मी चालतो.
1.33.3
नि सर्व॑सेन इषु॒धीँर॑सक्त॒ सम॒र्यो गा अ॑जति॒ यस्य॒ वष्टि॑ ।
चो॒ष्कू॒यमा॑ण इन्द्र॒ भूरि॑ वा॒मं मा प॒णिर्भू॑र॒स्मदधि॑ प्रवृद्ध ॥
सर्वसेनाने भाते बांधले; शत्रूने गायी हाकून नेल्या तेथे तो त्या शोधतो. हे इंद्रा, हे महावर्धिता, विपुल धनासाठी तू आमच्यापासून पणीसारखा दूर होऊ नकोस.
1.33.4
वधी॒र्हि दस्युं॑ ध॒निनं॑ घ॒नेनँ॒ एक॒श्चर॑न्नुपशा॒केभि॑रिन्द्र ।
धनो॒रधि॑ विषु॒णक्ते व्या॑य॒न्नय॑ज्वानः सन॒काः प्रेति॑मीयुः ॥
तू दस्यूला, धनवान शत्रूला, गदेने ठार केलेस; एकटा संचार करीत, हे इंद्रा, तुझ्या सहायकांसह. धनापासून विखुरलेले ते यज्ञहीन जुने शत्रू आपल्या मार्गाने निघून गेले.
1.33.5
परा॑ चिच्छी॒र्षा व॑वृजु॒स्त इ॒न्द्राय॑ज्वानो॒ यज्व॑भि॒ स्पर्ध॑मानाः ।
प्र यद्दि॒वो ह॑रिव स्थातरुग्र॒ निर॑व्र॒ताँ अ॑धमो॒ रोद॑स्योः ॥
यज्ञ न करणाऱ्यांची डोकीही तोडली गेली; यज्ञ करणाऱ्यांशी स्पर्धा करणारे. हे हरिवान, हे स्थिरा, हे उग्रा, तू द्युलोकातून खाली आलास तेव्हा दोन्ही लोकांतील नियमहीनांना पूर्णपणे खाली पाडलेस.
1.33.6
अयु॑युत्सन्ननव॒द्यस्य॒ सेना॒मया॑तयन्त क्षि॒तयो॒ नव॑ग्वाः ।
वृ॒षा॒युधो॒ न वध्र॑यो॒ निर॑ष्टाः प्र॒वद्भि॒रिन्द्रा॑च्चि॒तय॑न्त आयन् ॥
निर्दोषाच्या सेनेशी लढण्याच्या इच्छेने ते पुढे सरसावले; पृथ्वीवरील रहिवासी, रथहीन, वृषभबाहू, वृषायुध, कुऱ्हाडींसारखे हाकलले गेलेले. बाणांसह इंद्राच्या भीतीने थरथरत ते निघून गेले.
1.33.7
त्वमे॒तान्रु॑द॒तो जक्ष॑त॒श्चायो॑धयो॒ रज॑स इन्द्र पा॒रे ।
अवा॑दहो दि॒व आ दस्यु॑मु॒च्चा प्र सु॑न्व॒त स्तु॑व॒तः शंस॑मावः ॥
हे इंद्रा, रडणाऱ्यांशी आणि हसणाऱ्यांशी तू लढलास; आकाशाच्या पलीकडून उंचावरून तू दस्यूला पाडलेस; सोम पिळणाऱ्याची आणि स्तुती करणाऱ्याची स्तुती तू राखलीस.
1.33.8
च॒क्रा॒णासः॑ परी॒णहं॑ पृथि॒व्या हिर॑ण्येन म॒णिना॒ शुम्भ॑मानाः ।
न हि॑न्वा॒नास॑स्तितिरु॒स्त इन्द्रं॒ परि॒ स्पशो॑ अदधा॒त्सूर्ये॑ण ॥
पृथ्वीभोवती वेढा घालून, सोने आणि मण्यांनी चमकत — त्यांना इंद्राला हलवता आले नाही; त्याने सूर्यासह सर्व दृष्टी आपल्याभोवती ठेवल्या.
1.33.9
परि॒ यदि॑न्द्र॒ रोद॑सी उ॒भे अबु॑भोजीर्महि॒ना वि॒श्वतः॑ सीम् ।
अम॑न्यमानाँ अ॒भि मन्य॑मानै॒र्निर्ब्र॒ह्मभि॑रधमो॒ दस्यु॑मिन्द्र ॥
हे इंद्रा, तू आपल्या महिम्याने दोन्ही लोक सर्वत्र भरलेस तेव्हा, विचार न करणाऱ्यांना विचार करणाऱ्यांविरुद्ध, मंत्रांनी खाली पाडलेस; हे इंद्रा, दस्यूला पाडलेस.
1.33.10
न ये दि॒वः पृ॑थि॒व्या अन्त॑मा॒पुर्न मा॒याभि॑र्धन॒दां प॒र्यभू॑वन् ।
युजं॒ वज्रं॑ वृष॒भश्च॑क्र॒ इन्द्रो॒ निर्ज्योति॑षा॒ तम॑सो॒ गा अ॑दुक्षत् ॥
आकाश आणि पृथ्वीच्या शेवटापर्यंत कोणी पोहोचले नाही; मायांनी धनदात्याला वेढता आले नाही — वृषभ इंद्राने जोडणारे वज्र घडवले; प्रकाशाने अंधारातून गायी दुधाळल्या.
1.33.11
अनु॑ स्व॒धाम॑क्षर॒न्नापो॑ अ॒स्याव॑र्धत॒ मध्य॒ आ ना॒व्या॑नाम् ।
स॒ध्री॒चीने॑न॒ मन॑सा॒ तमिन्द्र॒ ओजि॑ष्ठेन॒ हन्म॑नाहन्न॒भि द्यून् ॥
आपल्या शक्तीनुसार पाणी वाहिले; याच्या पाण्यात नावांमध्ये पाणी वाढले; ते पाणी इंद्राने, त्याकडे वळलेल्या मनाने, सर्वात प्रबळ प्रहाराने दिवसेंदिवस मारले.
1.33.12
न्या॑विध्यदिली॒बिश॑स्य दृ॒ळ्हा वि शृ॒ङ्गिण॑मभिन॒च्छुष्ण॒मिन्द्रः॑ ।
याव॒त्तरो॑ मघव॒न्याव॒दोजो॒ वज्रे॑ण॒ शत्रु॑मवधीः पृत॒न्युम् ॥
इंद्राने इलीबिशाच्या दृढ किल्ल्यांवर खाली प्रहार केला; शिंगे असलेल्या शुष्णाला त्याने फोडले. हे दानशूर इंद्रा, तुझी जितकी शक्ती, जितके बल, तितक्याच वज्राने तू शत्रू आक्रमकाला मारलेस.
1.33.13
अ॒भि सि॒ध्मो अ॑जिगादस्य॒ शत्रू॒न्वि ति॒ग्मेन॑ वृष॒भेणा॒ पुरो॑ऽभेत् ।
सं वज्रे॑णासृजद्वृ॒त्रमिन्द्रः॒ प्र स्वां म॒तिम॑तिर॒च्छाश॑दानः ॥
सिद्माप्रमाणे तो आपल्या शत्रूंवर चालून गेला; पराक्रमी वृषभासह त्याने किल्ले फोडले. इंद्राने वज्राने वृत्राला खाली पाडले; स्तुती करणाऱ्याने आपली स्वतःची मती तीक्ष्ण केली.
1.33.14
आवः॒ कुत्स॑मिन्द्र॒ यस्मि॑ञ्चा॒कन्प्रावो॒ युध्य॑न्तं वृष॒भं दश॑द्युम् ।
श॒फच्यु॑तो रे॒णुर्न॑क्षत॒ द्यामुच्छ्वै॑त्रे॒यो नृ॒षाह्या॑य तस्थौ ॥
हे इंद्रा, तू कुत्साला साहाय्य केलेस, त्याच्यात तू आनंदलास; लढणाऱ्या वृषभ दशद्यूचेही रक्षण केलेस. बाणातून उडालेली धूळ आकाशाला पोहोचली; श्वैत्रेय नृषाह्यासाठी उभा राहिला.
1.33.15
आवः॒ शमं॑ वृष॒भं तुग्र्या॑सु क्षेत्रजे॒षे म॑घव॒ञ्च्छ्वित्र्यं॒ गाम् ।
ज्योक्चि॒दत्र॑ तस्थि॒वांसो॑ अक्रञ्शत्रूय॒तामध॑रा॒ वेद॑नाकः ॥
तुर्यांमध्ये शेते जिंकणाऱ्या युद्धात शांती देणाऱ्या वृषभाला तू साहाय्य केलेस; हे दानशूर इंद्रा, पांढऱ्या ठिपक्यांच्या गाईलाही. येथे उभे राहून त्यांनी शत्रुत्व करणाऱ्यांना लवकर खाली पाडले आणि त्यांच्यावर वेदना लादल्या.