ऋग्वेद · सूक्त 5.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.2.1
कु॒मा॒रं मा॒ता यु॑व॒तिः समु॑ब्धं॒ गुहा॑ बिभर्ति॒ न द॑दाति पि॒त्रे ।
अनी॑कमस्य॒ न मि॒नज्जना॑सः पु॒रः प॑श्यन्ति॒ निहि॑तमर॒तौ ॥
तरुण माता या कुमाराला आत नीट धारण करते, पित्याला देत नाही; त्याची ज्वाला लोक मोडत नाहीत; अजर स्थानी ठेवलेल्याला ते समोर पाहतात.
5.2.2
कमे॒तं त्वं यु॑वते कुमा॒रं पेषी॑ बिभर्षि॒ महि॑षी जजान ।
पू॒र्वीर्हि गर्भः॑ श॒रदो॑ व॒वर्धाप॑श्यं जा॒तं यदसू॑त मा॒ता ॥
हे तरुणी, तू या कुमाराला कसे धारण करतेस? दळणारी महाराणी याला जन्मली. गर्भ अनेक शरद ऋतूंपर्यंत वाढला; माता जन्मलेल्याला जन्म देत असताना मी पाहिले.
5.2.3
हिर॑ण्यदन्तं॒ शुचि॑वर्णमा॒रात्क्षेत्रा॑दपश्य॒मायु॑धा॒ मिमा॑नम् ।
द॒दा॒नो अ॑स्मा अ॒मृतं॑ वि॒पृक्व॒त्किं माम॑नि॒न्द्राः कृ॑णवन्ननु॒क्थाः ॥
सोन्याचे दात असलेल्या, तेजस्वी वर्णाच्या त्याला दुरून, शेतातून मी पाहिले; तो शस्त्रे घडवत होता. त्याला अमर, चांगले शिजलेले दान देत होता. इंद्र न मानणारे व स्तोत्र नसलेले माझे काय करतील?
5.2.4
क्षेत्रा॑दपश्यं सनु॒तश्चर॑न्तं सु॒मद्यू॒थं न पु॒रु शोभ॑मानम् ।
न ता अ॑गृभ्र॒न्नज॑निष्ट॒ हि षः पलि॑क्नी॒रिद्यु॑व॒तयो॑ भवन्ति ॥
शेतातून तो फिरताना मी पाहिले; आनंदी कळपासारखा, फार तेजस्वी. त्यांनी त्याला धरले नाही; तो जन्मला होता. खरोखर पिकलेले केसवाले तरुणी होतात.
5.2.5
के मे॑ मर्य॒कं वि य॑वन्त॒ गोभि॒र्न येषां॑ गो॒पा अर॑णश्चि॒दास॑ ।
य ईं॑ जगृ॒भुरव॒ ते सृ॑जन्तु॒ आजा॑ति प॒श्व उप॑ नश्चिकि॒त्वान् ॥
माझ्या मरयकाला गायींसह सोडावे; ज्यांचा गोपाल अनिर्बंध होता त्यांच्यासारखे. ज्यांनी त्याला धरले त्यांनी सोडावे; पशूंचा जाणता आमच्याकडे यावा.
5.2.6
व॒सां राजा॑नं वस॒तिं जना॑ना॒मरा॑तयो॒ नि द॑धु॒र्मर्त्ये॑षु ।
ब्रह्मा॒ण्यत्रे॒रव॒ तं सृ॑जन्तु निन्दि॒तारो॒ निन्द्या॑सो भवन्तु ॥
वसूंचा राजा, वस्त्यांचा स्वामी अशा त्याला शत्रूंनी मर्त्यांमध्ये खाली ठेवले. अत्रीच्या प्रार्थना त्याला मुक्त करोत; निंदित शत्रू निंद्य होवोत.
5.2.7
शुन॑श्चि॒च्छेपं॒ निदि॑तं स॒हस्रा॒द्यूपा॑दमुञ्चो॒ अश॑मिष्ट॒ हि षः ।
ए॒वास्मद॑ग्ने॒ वि मु॑मुग्धि॒ पाशा॒न्होत॑श्चिकित्व इ॒ह तू नि॒षद्य॑ ॥
हजार यूपांना बांधलेल्या शुनःशेपाला तू सोडवलेस; तसेच हे अग्नी, हे होत्या, हे ज्ञानी, आमच्यापासून पाश सोडव; येथे येऊन बस.
5.2.8
हृ॒णी॒यमा॑नो॒ अप॒ हि मदैयेः॒ प्र मे॑ दे॒वानां॑ व्रत॒पा उ॑वाच ।
इन्द्रो॑ वि॒द्वाँ अनु॒ हि त्वा॑ च॒चक्ष॒ तेना॒हम॑ग्ने॒ अनु॑शिष्ट॒ आगा॑म् ॥
हे अग्नी, माझ्यापासून दूर गेलास तरी स्तुत्य असलेला, देवांच्या व्रतांचा रक्षक मला म्हणाला; इंद्र ज्ञानी होऊन तुला पाहतो; त्याच्याकडून उपदेश घेऊन मी येथे आलो आहे.
5.2.9
वि ज्योति॑षा बृह॒ता भा॑त्य॒ग्निरा॒विर्विश्वा॑नि कृणुते महि॒त्वा ।
प्रादे॑वीर्मा॒याः स॑हते दु॒रेवाः॒ शिशी॑ते॒ शृङ्गे॒ रक्ष॑से वि॒निक्षे॑ ॥
अग्नी आपल्या महान तेजाने प्रकाशतो; आपल्या महिमेने सर्वकाही प्रकट करतो; अदेवांच्या मायांना जिंकतो; राक्षसाच्या नाशासाठी आपली दोन शिंगे धारदार करतो.
5.2.10
उ॒त स्वा॒नासो॑ दि॒वि ष॑न्त्व॒ग्नेस्ति॒ग्मायु॑धा॒ रक्ष॑से॒ हन्त॒वा उ॑ ।
मदे॑ चिदस्य॒ प्र रु॑जन्ति॒ भामा॒ न व॑रन्ते परि॒बाधो॒ अदे॑वीः ॥
त्याचे गर्जन स्वर्गात घुमो; अग्नीची तीक्ष्ण शस्त्रे राक्षसाला मारोत; त्याच्याच आनंदात ती प्रहार करतात; ज्वाळा वाकत नाहीत; अदेव अडथळा आणणारे मागे फिरतात.
5.2.11
ए॒तं ते॒ स्तोमं॑ तुविजात॒ विप्रो॒ रथं॒ न धीरः॒ स्वपा॑ अतक्षम् ।
यदीद॑ग्ने॒ प्रति॒ त्वं दे॑व॒ हर्याः॒ स्व॑र्वतीर॒प ए॑ना जयेम ॥
हे बहुजन्मा अग्नी, हे स्तोत्र तुझ्यासाठी; ज्ञानी कवी, कुशल कर्मी म्हणून, रथाप्रमाणे मी हे घडवले; हे देवा अग्नी, तू हरित घोडे जोडलेस, तर याने प्रकाशमय जल जिंकू.
5.2.12
तु॒वि॒ग्रीवो॑ वृष॒भो वा॑वृधा॒नोऽश॒त्र्व॑र्यः सम॑जाति॒ वेदः॒ इती॒मम॒ग्निम॒मृता॑ अवोचन् ।
ब॒र्हिष्म॑ते॒ मन॑वे॒ शर्म॑ यंसद्ह॒विष्म॑ते॒ मन॑वे॒ शर्म॑ यंसत् ॥
बलदंड मानेचा, वृषभ, वाढणारा, शत्रुरहित आर्यासह तो ज्ञान मिळवो; याप्रमाणे अमरांनी या अग्नीची स्तुती केली; दर्भासनाच्या मनूला तो आश्रय देवो; हविष्य असलेल्या मनूला तो आश्रय देवो.