ఉపనిషత్తులు · Muṇḍaka 1.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Muṇḍaka 1.2.1
तदेतत् सत्यं मन्त्रेषु कर्माणि कवयो
यान्यपश्यंस्तानि त्रेतायां बहुधा संततानि ।
तान्याचरथ नियतं सत्यकामा एष वः
पन्थाः सुकृतस्य लोके ॥ १.२.१ ॥
ఇది సత్యం: మంత్రాలలో ఋషులు చూచిన కర్మలు త్రేతలో (వేదాలలో) అనేక విధాలుగా విస్తరించి ఉన్నాయి. సత్యకాములారా, వాటిని నియమంగా ఆచరించండి; ఇదే ఈ లోకంలో మీ పుణ్యకర్మ మార్గం.
Muṇḍaka 1.2.2
यदा लेलायते ह्यर्चिः समिद्धे हव्यवाहने ।
तदाऽऽज्यभागावन्तरेणाऽऽहुतीः प्रतिपादयेत् ॥ १.२.२ ॥
హవ్యవాహనమైన అగ్ని బాగా మండి జ్వాల కంపించినప్పుడు, రెండు ఆజ్యభాగాల మధ్య ఆహుతులను సమర్పించాలి.
Muṇḍaka 1.2.3
यस्याग्निहोत्रमदर्शमपौर्णमास-
मचातुर्मास्यमनाग्रयणमतिथिवर्जितं च ।
अहुतमवैश्वदेवमविधिना हुत-
मासप्तमांस्तस्य लोकान् हिनस्ति ॥ १.२.३ ॥
దర్శం, పౌర్ణమాసం, చాతుర్మాస్యం, ఆగ్రయణం, అతిథి సత్కారం లేకుండా అగ్నిహోత్రం చేసేవాడు, ఆహుతి లేకుండా, వైశ్వదేవం లేకుండా, విధి లేకుండా హోమం చేసేవాడు, అతని ఏడు లోకాలను నాశనం చేస్తాడు.
Muṇḍaka 1.2.4
काली कराली च मनोजवा च
सुलोहिता या च सुधूम्रवर्णा ।
स्फुलिङ्गिनी विश्वरुची च देवी
लेलायमाना इति सप्त जिह्वाः ॥ १.२.४ ॥
కాళి, కరాళి, మనోజవ, సులోహిత, సుధూమ్రవర్ణ, స్ఫులింగిణి, విశ్వరుచి, లేలాయమాన అనే ఈ ఏడు దేవి నాలుకలు.
Muṇḍaka 1.2.5
एतेषु यश्चरते भ्राजमानेषु यथाकालं
चाहुतयो ह्याददायन् ।
तं नयन्त्येताः सूर्यस्य रश्मयो यत्र
देवानां पतिरेकोऽधिवासः ॥ १.२.५ ॥
ఈ ప్రకాశించే జ్వాలల మధ్య యథాకాలంగా సంచరించి ఆహుతులను స్వీకరించే యజమానుని, దేవతల ఏకైక ప్రభువు నివసించే స్థానానికి సూర్యకిరణాలు తీసుకువెళ్తాయి.
Muṇḍaka 1.2.6
एह्येहीति तमाहुतयः सुवर्चसः
सूर्यस्य रश्मिभिर्यजमानं वहन्ति ।
प्रियां वाचमभिवदन्त्योऽर्चयन्त्य
एष वः पुण्यः सुकृतो ब्रह्मलोकः ॥ १.२.६ ॥
"రండి, రండి" అని పిలుస్తూ, తేజోవంతమైన ఆహుతులు సూర్యకిరణాలతో యజమానుని మోసుకువెళ్తాయి; ప్రియమైన వాక్కులతో పలుకుతూ, సత్కరిస్తూ అవి అంటాయి—ఇదే మీ పుణ్యమైన, సత్కర్మ ఫలమైన బ్రహ్మలోకం.
Muṇḍaka 1.2.7
प्लवा ह्येते अदृढा यज्ञरूपा
अष्टादशोक्तमवरं येषु कर्म ।
एतच्छ्रेयो येऽभिनन्दन्ति मूढा
जरामृत्युं ते पुनरेवापि यन्ति ॥ १.२.७ ॥
యజ్ఞరూపమైన ఈ తెప్పలు నిశ్చయంగా బలహీనమైనవి; పద్దెనిమిది అంగాలతో కూడిన హీనమైన కర్మ వాటిలో చెప్పబడింది. ఇదే శ్రేయస్సు అని సంతోషించే మూఢులు మళ్లీ మళ్లీ ముసలితనాన్ని, మృత్యువును పొందుతారు.
Muṇḍaka 1.2.8
अविद्यायामन्तरे वर्तमानाः
स्वयं धीराः पण्डितं मन्यमानाः ।
जङ्घन्यमानाः परियन्ति मूढा
अन्धेनैव नीयमाना यथान्धाः ॥ १.२.८ ॥
అవిద్య మధ్యలో ఉంటూ, తామే ధీరులమని, పండితులమని భావించుకునే మూఢులు, గుడ్డివాడిచే నడిపించబడే గుడ్డివారిలా తడబడుతూ తిరుగుతారు.
Muṇḍaka 1.2.9
अविद्यायां बहुधा वर्तमाना वयं
कृतार्था इत्यभिमन्यन्ति बालाः ।
यत् कर्मिणो न प्रवेदयन्ति रागात्
तेनातुराः क्षीणलोकाश्च्यवन्ते ॥ १.२.९ ॥
అనేక విధాలుగా అవిద్యలో ఉంటూ, 'మేము కృతార్థులమయ్యాము' అని బాలురు అభిమానిస్తారు. కర్మ చేసేవారు ఆసక్తి వల్ల (సత్యాన్ని) తెలుసుకోరు కాబట్టి, బాధితులై, క్షీణించిన లోకాల నుండి పతనమవుతారు.
Muṇḍaka 1.2.10
इष्टापूर्तं मन्यमाना वरिष्ठं
नान्यच्छ्रेयो वेदयन्ते प्रमूढाः ।
नाकस्य पृष्ठे ते सुकृतेऽनुभूत्वेमं
लोकं हीनतरं वा विशन्ति ॥ १.२.१० ॥
ఇష్టాపూర్తాన్ని (యజ్ఞం, పరోపకారం) అత్యుత్తమమని భావించే అతి మూఢులు, దాని కంటే వేరే శ్రేయస్సు తెలియరు. స్వర్గ శిఖరంపై సుకృత ఫలాన్ని అనుభవించి, వారు ఈ లోకంలోకి లేదా అంతకంటే హీనమైన లోకంలోకి ప్రవేశిస్తారు.
Muṇḍaka 1.2.11
तपःश्रद्धे ये ह्युपवसन्त्यरण्ये
शान्ता विद्वांसो भैक्ष्यचर्यां चरन्तः ।
सूर्यद्वारेण ते विरजाः प्रयान्ति
यत्रामृतः स पुरुषो ह्यव्ययात्मा ॥ १.२.११ ॥
తపస్సు, శ్రద్ధ కలిగి అరణ్యంలో నివసించేవారు, శాంతులు, విద్వాంసులు, భిక్షాచర్య చేసేవారు, సూర్య ద్వారం గుండా నిర్మలులై ప్రయాణిస్తారు; అక్కడ అమృతుడు, నాశనం లేని ఆత్మ కలిగిన ఆ పురుషుడు ఉన్నాడు.
Muṇḍaka 1.2.12
परीक्ष्य लोकान् कर्मचितान् ब्राह्मणो
निर्वेदमायान्नास्त्यकृतः कृतेन ।
तद्विज्ञानार्थं स गुरुमेवाभिगच्छेत्
समित्पाणिः श्रोत्रियं ब्रह्मनिष्ठम् ॥ १.२.१२ ॥
కర్మచే సంపాదించిన లోకాలను పరిశీలించిన బ్రాహ్మణుడు వైరాగ్యం పొందుతాడు; కృతమైన కర్మ ద్వారా అకృతం (శాశ్వతం) లభించదు. ఆ జ్ఞానం కోసం అతడు చేతిలో సమిధలు పట్టుకొని, వేదజ్ఞుడు, బ్రహ్మనిష్ఠుడు అయిన గురువునే సమీపించాలి.
Muṇḍaka 1.2.13
तस्मै स विद्वानुपसन्नाय सम्यक्
प्रशान्तचित्ताय शमान्विताय ।
येनाक्षरं पुरुषं वेद सत्यं प्रोवाच
तां तत्वतो ब्रह्मविद्याम् ॥ १.२.१३ ॥
సమీపించిన, చక్కగా ప్రశాంతమైన చిత్తం గల, శమగుణం కలిగిన ఆ శిష్యునికి ఆ జ్ఞాని, అక్షరుడును సత్యమైన పురుషుడును తెలియజేసే ఆ బ్రహ్మవిద్యను యథార్థంగా బోధించాడు.