奥义书 · Taittirīya 2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Taittirīya 2.1
ॐ ब्रह्मविदाप्नोति परम् । तदेषाऽभ्युक्ता । सत्यं ज्ञानमनन्तं ब्रह्म । यो वेद निहितं गुहायां परमे व्योमन् ।
सोऽश्नुते सर्वान् कामान् सह ब्रह्मणा विपश्चितेति ॥ तस्माद्वा एतस्मादात्मन आकाशः संभूतः । आकाशाद्वायुः ।
वायोरग्निः । अग्नेरापः । अद्भ्यः पृथिवी । पृथिव्या ओषधयः । ओषधीभ्योऽन्नम् । अन्नाद्रेतः । रेतसः पुरुषः ।
स वा एष पुरुषोऽन्नरसमयः । तस्येदमेव शिरः । अयं दक्षिणः पक्षः । अयमुत्तरः पक्षः । अयमात्मा ।
इदं पुच्छं प्रतिष्ठा । तदप्येष श्लोको भवति ॥ २.१ ॥
唵。知梵者得至高。关于此说道：梵是真实、知识、无限。知其藏于心窟、至高虚空之中者，便与全知的梵共享一切欲望。从此我（阿特曼）生出虚空；从虚空生风，从风生火，从火生水，从水生地，从地生草木，从草木生食物，从食物生精，从精生人。此人由食物精华所成。这是他的头，这是右翼，这是左翼，这是躯干，这是尾巴和支撑。关于此也有这一偈颂。
Taittirīya 2.2
अन्नाद्वै प्रजाः प्रजायन्ते । याः काश्च पृथिवीँ श्रिताः । अथो अन्नेनैव जीवन्ति । अथैनदपि यन्त्यन्ततः ।
अन्नँ हि भूतानां ज्येष्ठम् । तस्मात् सर्वौषधमुच्यते । सर्वं वै तेऽन्नमाप्नुवन्ति । येऽन्नं ब्रह्मोपासते ।
अन्नँ हि भूतानां ज्येष्ठम् । तस्मात् सर्वौषधमुच्यते । अन्नाद् भूतानि जायन्ते । जातान्यन्नेन वर्धन्ते ।
अद्यतेऽत्ति च भूतानि । तस्मादन्नं तदुच्यत इति । तस्माद्वा एतस्मादन्नरसमयात् । अन्योऽन्तर आत्मा प्राणमयः ।
तेनैष पूर्णः । स वा एष पुरुषविध एव । तस्य पुरुषविधताम्। अन्वयं पुरुषविधः । तस्य प्राण एव शिरः ।
व्यानो दक्षिणः पक्षः । अपान उत्तरः पक्षः । आकाश आत्मा । पृथिवी पुच्छं प्रतिष्ठा । तदप्येष श्लोको भवति ॥ २.२ ॥
众生确实从食物而生，凡居于大地者皆然。依靠食物而活，最终又回归于食物。食物确实是众生中的长者，因此被称为一切良药。将食物视为梵而崇拜者，得一切食物。众生从食物而生，生后依食物而长。它被食用，也食用众生，所以称为食物。在这由食物精华所成的我之外，还有另一内在之我，由生气（prāṇa）所成。此我充满其中。它也具人形。依此，这个也具人形。它的生气是头；上行气（vyāna）是右翼；下行气（apāna）是左翼；虚空是躯干；大地是尾巴和支撑。关于此也有这一偈颂。
Taittirīya 2.3
प्राणं देवा अनु प्राणन्ति । मनुष्याः पशवश्च ये । प्राणो हि भूतानामायुः । तस्मात् सर्वायुषमुच्यते । सर्वमेव त आयुर्यन्ति ।
ये प्राणं ब्रह्मोपासते । प्राणो हि भूतानामायुः । तस्मात् सर्वायुषमुच्यत इति । तस्यैष एव शारीर आत्मा ।
यः पूर्वस्य तस्माद्वा एतस्मात् प्राणमयात् । अन्योऽन्तर आत्मा मनोमयः । तेनैष पूर्णः । स वा एष पुरुषविध एव ।
तस्य पुरुषविधताम् । अन्वयं पुरुषविधः । तस्य यजुरेव शिरः । ऋग्दक्षिणः पक्षः । सामोत्तरः पक्षः । आदेश आत्मा ।
अथर्वाङ्गिरसः पुच्छं प्रतिष्ठा । तदप्येष श्लोको भवति ॥ २.३ ॥
诸神依靠气息而生存，人与动物也是如此。气息是众生的寿命，因此被称为完整的寿命。他们都获得了自己的寿命。对于那些把气息当作梵来崇拜的人，气息是众生的寿命，因此被称为完整的寿命。这就是那者的身体之我。在前一个之外，从这由气息构成的我之中，还有由意构成的内在之我；由它，此我得以充满。他确实具有人的形态。与人的形态相应，他具有同样的人形。他的头是夜柔吠陀，右翼是梨俱吠陀，左翼是娑摩吠陀，他的命令是我。阿闼婆与安吉罗是他的尾巴与根基。关于此，还有这一首颂。
Taittirīya 2.4
यतो वाचो निवर्तन्ते । अप्राप्य मनसा सह । आनन्दं ब्रह्मणो विद्वान् । न बिभेति कदाचनेति । तस्यैष एव शारीर आत्मा ।
यः पूर्वस्य तस्माद्वा एतस्मान्मनोमयात् । अन्योऽन्तर आत्मा विज्ञानमयः । तेनैष पूर्णः । स वा एष पुरुषविध एव ।
तस्य पुरुषविधताम् । अन्वयं पुरुषविधः । तस्य श्रद्धैव शिरः । ऋतं दक्षिणः पक्षः । सत्यमुत्तरः पक्षः । योग आत्मा ।
महः पुच्छं प्रतिष्ठा । तदप्येष श्लोको भवति ॥ २.४ ॥
言语与意一起无法到达它而返回，知晓梵之喜乐的人永不畏惧。这就是那者的身体之我。在前一个之外，从这由意构成的我之中，还有由识构成的内在之我；由它，此我得以充满。他确实具有人的形态。与人的形态相应，他具有同样的人形。他的头是信（śraddhā），右翼是理（ṛta），左翼是真（satya），瑜伽即是我。摩诃斯是他的尾巴与根基。关于此，还有这一首颂。
Taittirīya 2.5
विज्ञानं यज्ञं तनुते । कर्माणि तनुतेऽपि च । विज्ञानं देवाः सर्वे । ब्रह्म ज्येष्ठमुपासते । विज्ञानं ब्रह्म चेद्वेद ।
तस्माच्चेन्न प्रमाद्यति शरीरे पाप्मनो हित्वा । सर्वान्कामान्समश्नुत इति । तस्यैष एव शारीर आत्मा । यः पूर्वस्य ।
तस्माद्वा एतस्माद्विज्ञानमयात् । अन्योऽन्तर आत्माऽऽनन्दमयः । तेनैष पूर्णः । स वा एष पुरुषविध एव ।
तस्य पुरुषविधताम् । अन्वयं पुरुषविधः । तस्य प्रियमेव शिरः । मोदो दक्षिणः पक्षः । प्रमोद उत्तरः पक्षः ।
आनन्द आत्मा । ब्रह्म पुच्छं प्रतिष्ठा । तदप्येष श्लोको भवति ॥ २.५ ॥
识延展祭祀，也延展诸业。诸神都把识当作最高的梵来崇拜。若有人知识即是梵，并且在身中不放逸，舍弃罪恶便得到一切所欲。这就是那者的身体之我，即前面所说的那一位。从这由识构成的我之中，还有由喜乐构成的内在之我；由它，此我得以充满。他确实具有人的形态。与人的形态相应，他具有同样的人形。他的头是所爱，右翼是欢喜（moda），左翼是大欢喜（pramoda）。喜乐即是我。梵是他的尾巴与根基。关于此，还有这一首颂。
Taittirīya 2.6
असन्नेव स भवति असद्ब्रह्मेति वेद चेत् । ब्रह्मेति चेद्वेद । सन्तमेनं ततो विदुरिति । तस्यैष एव शारीर आत्मा ।
यः पूर्वस्य अथातोऽनुप्रश्नाः । उताविद्वानमुं लोकं प्रेत्य । कश्चन गच्छी३ । आहो विद्वानमुं लोकं प्रेत्य कश्चित्समश्नुता ३ उ ।
सोऽकामयत । बहुभ्यां प्रजायेयेति । स तपोऽतप्यत । स तपस्तप्त्वा । इदँ सर्वमसृजत । यदिदं किञ्च । तत्सृष्ट्वा ।
तदेवानुप्राविशत् । तदनुप्रविश्य । सच्च त्यच्चाभवत् । निरुक्तं चानिरुक्तं च । निलयनं चानिलयनं च । विज्ञानं चाविज्ञानं च ।
सत्यं चानृतं च । सत्यमभवत् । यदिदं किञ्च । तत्सत्यमित्याचक्षते । तदप्येष श्लोको भवति ॥ २.६ ॥
若有人知道「梵是非有」，他便成为非有。若知道「梵是有」，人们便认他为有。这就是他的身中之我。关于前文，有以下后续之问：不知而离此世者，是否还有去处？知而离此世者，是否能完全获得？他愿望：「愿我成为众多，愿我生出。」他修苦行。修苦行后，他创造了这一切，凡此处所有之物。创造之后，他便进入其中。进入之后，他成为有显与无显，定与不定，依与不依，知与无知，真与假。他成为真。凡此处所有之物，人们称之为「真」。关于此，也有这一颂。
Taittirīya 2.7
असद्वा इदमग्र आसीत् । ततो वै सदजायत । तदात्मानँ स्वयमकुरुत । तस्मात्तत्सुकृतमुच्यत इति । यद्वै तत् सुकृतम् ।
रसो वै सः । रसँ ह्येवायं लब्ध्वाऽऽनन्दी भवति । को ह्येवान्यात्कः प्राण्यात् । यदेष आकाश आनन्दो न स्यात् ।
एष ह्येवानन्दयाति । यदा ह्येवैष एतस्मिन्नदृश्येऽनात्म्येऽनिरुक्तेऽनिलयनेऽभयं प्रतिष्ठां विन्दते । अथ सोऽभयं गतो भवति ।
यदा ह्येवैष एतस्मिन्नुदरमन्तरं कुरुते । अथ तस्य भयं भवति । तत्त्वेव भयं विदुषोऽमन्वानस्य । तदप्येष श्लोको भवति ॥ २.७ ॥
起初，此是非有。由此而生有。他自己成就了自己，因此称之为「善作」。善作者即是味。得此味，人便成为喜乐。若虚空中没有这喜乐，谁能生存，谁能呼吸？正是他给予喜乐。当人在这不可见、非我、不可言说、无所依托者之中找到坚定的立足，便得无畏。但若在其中稍有分别，便有恐惧。这恐惧是为那以为有分别的知者而设。关于此，也有这一颂。
Taittirīya 2.8
भीषाऽस्माद्वातः पवते । भीषोदेति सूर्यः । भीषाऽस्मादग्निश्चेन्द्रश्च । मृत्युर्धावति पञ्चम इति । सैषाऽऽनन्दस्य मीमाँसा भवति ।
युवा स्यात्साधुयुवाऽध्यायकः । आशिष्ठो द्रढिष्ठो बलिष्ठः । तस्येयं पृथिवी सर्वा वित्तस्य पूर्णा स्यात् । स एको मानुष आनन्दः ।
ते ये शतं मानुषा आनन्दाः । स एको मनुष्यगन्धर्वाणामानन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतं मनुष्यगन्धर्वाणामानन्दाः ।
स एको देवगन्धर्वाणामानन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतं देवगन्धर्वाणामानन्दाः । स एकः पितृणां चिरलोकलोकानामानन्दः ।
स एक आजानजानां देवानामानन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतमाजानजानां देवानामानन्दाः ।
स एकः कर्मदेवानां देवानामानन्दः । ये कर्मणा देवानपि यन्ति । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतं कर्मदेवानां देवानामानन्दाः ।
स एको देवानामानन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतं देवानामानन्दाः । स एक इन्द्रस्याऽऽनन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य ।
ते ये शतमिन्द्रस्याऽऽनन्दाः । स एको बृहस्पतेरानन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतं बृहस्पतेरानन्दाः । स एकः प्रजापतेरानन्दः ।
श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतं प्रजापतेरानन्दाः । स एको ब्रह्मण आनन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । स यश्चायं पुरुषे ।
यश्चासावादित्ये । स एकः । स य एवंवित् । अस्माल्लोकात्प्रेत्य । एतमन्नमयमात्मानमुपसङ्क्रामति । एतं प्राणमयमात्मानमुपसङ्क्रामति ।
एतं मनोमयमात्मानमुपसङ्क्रामति । एतं विज्ञानमयमात्मानमुपसङ्क्रामति । एतमानन्दमयमात्मानमुपसङ्क्रामति । तदप्येष श्लोको भवति ॥ २.८ ॥
因惧怕它，风才吹动；因惧怕它，太阳才升起；因惧怕它，火神、因陀罗，以及第五者死亡才奔走。这便是对喜乐的考察。设想一位青年，一位优秀的青年，诵习吠陀，极其强健、极其坚定、极其有力。让整个充满财富的大地都属于他。这是人的一份喜乐。人的百份喜乐，是人间乾闼婆的一份喜乐，属于欲望未受损害的博学者。人间乾闼婆的百份喜乐，是天界乾闼婆的一份喜乐，属于欲望未受损害的博学者。天界乾闼婆的百份喜乐，是居住于长久世界中的祖先的一份喜乐。祖先的百份喜乐，是阿阇那阇诸神的一份喜乐，属于欲望未受损害的博学者。阿阇那阇诸神的百份喜乐，是以业行成神、并以业行达到诸神的业神的一份喜乐，属于欲望未受损害的博学者。业神的百份喜乐，是诸神的一份喜乐。诸神的百份喜乐，是因陀罗的一份喜乐，属于欲望未受损害的博学者。因陀罗的百份喜乐，是布利哈斯帕提的一份喜乐，属于欲望未受损害的博学者。布利哈斯帕提的百份喜乐，是生主的一份喜乐，属于欲望未受损害的博学者。生主的百份喜乐，是梵的一份喜乐，属于欲望未受损害的博学者。在人之中的，与在太阳之中的那一位，是同一。如此知道的人，离开此世之后，便趋向由食物构成的自我，趋向由气息构成的自我，趋向由意构成的自我，趋向由识构成的自我，趋向由喜乐构成的自我。关于此，还有这一颂。
Taittirīya 2.9
यतो वाचो निवर्तन्ते अप्राप्य मनसा सह । आनन्दं ब्रह्मणो विद्वान् । न बिभेत कुतश्चनेति । एतँ ह वाव न तपति । किमहँ साधु नाकरवम् ।
किमहं पापमकरवमिति । स य एवं विद्वानेते आत्मानँ स्पृणुते । उभे ह्येवैष एते आत्मानँ स्पृणुते । य एवं वेद । इत्युपनिषत् ॥ २.९ ॥
言语与意念都无法达到它而返回，知晓梵之喜乐的人对任何事都无所畏惧。他不会因此而痛苦：“我为何没有行善？我为何做了恶？”如此知晓者，便保护自己的我（ātman）免于这两者。如此知晓者，确实保护自己的我免于这两者。此即奥义书。