ಋಗ್ವೇದ · ಸೂಕ್ತ 10.90
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.90.1
स॒हस्र॑शीर्षा॒ पुरु॑षः सहस्रा॒क्षः स॒हस्र॑पात् ।
स भूमिं॑ वि॒श्वतो॑ वृ॒त्वात्य॑तिष्ठद्दशाङ्गु॒लम् ॥
ಸಾವಿರ ತಲೆಗಳುಳ್ಳವನು, ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳವನು, ಸಾವಿರ ಪಾದಗಳುಳ್ಳವನು ಆ ಪುರುಷ. ಅವನು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯಿಂದ ಆವರಿಸಿ, ಹತ್ತು ಬೆರಳಗಲ ಮೀರಿ ನಿಂತನು.
10.90.2
पुरु॑ष ए॒वेदं सर्वं॒ यद्भू॒तं यच्च॒ भव्य॑म् ।
उ॒तामृ॑त॒त्वस्येशा॑नो॒ यदन्ने॑नाति॒रोह॑ति ॥
ಇದೆಲ್ಲವೂ ಪುರುಷನೇ; ಆದದ್ದೂ ಆಗುವುದೂ ಅವನೇ. ಅಮೃತತ್ವದ ಅಧಿಪತಿಯೂ ಅವನೇ; ಅನ್ನದ ಮೂಲಕ ಅವನು ಮೇಲೇರಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾನೆ.
10.90.3
ए॒तावा॑नस्य महि॒मातो॒ ज्यायां॑श्च॒ पूरु॑षः ।
पादो॑ऽस्य॒ विश्वा॑ भू॒तानि॑ त्रि॒पाद॑स्या॒मृतं॑ दि॒वि ॥
ಅವನ ಮಹಿಮೆ ಇಷ್ಟು; ಪುರುಷನು ಇದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನು. ಸಕಲ ಭೂತಗಳು ಅವನ ಒಂದು ಪಾದ; ಅವನ ಮೂರು ಪಾದಗಳು ದಿವಿಯಲ್ಲಿ ಅಮರವಾಗಿವೆ.
10.90.4
त्रि॒पादू॒र्ध्व उदै॒त्पुरु॑षः॒ पादो॑ऽस्ये॒हाभ॑व॒त्पुनः॑ ।
ततो॒ विष्व॒ङ्व्य॑क्रामत्साशनानश॒ने अ॒भि ॥
ತ್ರಿಪಾದ ಪುರುಷನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರಿದನು; ಅವನ ಒಂದು ಪಾದ ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಉದ್ಭವಿಸಿತು. ಅನಂತರ ಅವನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿ, ತಿನ್ನುವವುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ತಿನ್ನದವುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹರಡಿದನು.
10.90.5
तस्मा॑द्वि॒राळ॑जायत वि॒राजो॒ अधि॒ पूरु॑षः ।
स जा॒तो अत्य॑रिच्यत प॒श्चाद्भूमि॒मथो॑ पु॒रः ॥
ಅವನಿಂದ ವಿರಾಟ್ ಹುಟ್ಟಿದನು; ವಿರಾಟ್‌ನಿಂದ ಪುರುಷನು ಉದ್ಭವಿಸಿದನು. ಹುಟ್ಟಿದ ಅವನು ಹಿಂದಿನಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು, ನಂತರ ಮುಂದಿನಿಂದಲೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿದನು.
10.90.6
यत्पुरु॑षेण ह॒विषा॑ दे॒वा य॒ज्ञमत॑न्वत ।
व॒स॒न्तो अ॑स्यासी॒दाज्यं॑ ग्री॒ष्म इ॒ध्मः श॒रद्ध॒विः ॥
ದೇವತೆಗಳು ಪುರುಷನೆಂಬ ಹವಿಸ್ಸಿನಿಂದ ಯಜ್ಞವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದಾಗ, ವಸಂತವು ಅವನ ತುಪ್ಪವಾಯಿತು, ಗ್ರೀಷ್ಮವು ಸಮಿತ್ತು, ಶರತ್ತು ಹವಿಸ್ಸು.
10.90.7
तं य॒ज्ञं ब॒र्हिषि॒ प्रौक्ष॒न्पुरु॑षं जा॒तम॑ग्र॒तः ।
तेन॑ दे॒वा अ॑यजन्त सा॒ध्या ऋष॑यश्च॒ ये ॥
ಮುಂದೆ ಜನಿಸಿದ ಆ ಪುರುಷನನ್ನು ದರ್ಭೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರೋಕ್ಷಿಸಿದರು; ಅದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳು, ಸಾಧ್ಯರು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳು ಯಜ್ಞ ಮಾಡಿದರು.
10.90.8
तस्मा॑द्य॒ज्ञात्स॑र्व॒हुतः॒ सम्भृ॑तं पृषदा॒ज्यम् ।
प॒शून्तांश्च॑क्रे वाय॒व्या॑नार॒ण्यान्ग्रा॒म्याश्च॒ ये ॥
ಆ ಸರ್ವಾಹುತಿ ಯಜ್ಞದಿಂದ ಪೃಷದಾಜ್ಯ ಸಂಗ್ರಹವಾಯಿತು; ಅದರಿಂದ ಅವನು ವಾಯುದೇವನ, ಕಾಡಿನ ಮತ್ತು ಊರಿನ ಆ ಪಶುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
10.90.9
तस्मा॑द्य॒ज्ञात्स॑र्व॒हुतः॒ ऋचः॒ सामा॑नि जज्ञिरे ।
छन्दां॑सि जज्ञिरे॒ तस्मा॒द्यजु॒स्तस्मा॑दजायत ॥
ಆ ಸರ್ವಾಹುತಿ ಯಜ್ಞದಿಂದ ಋಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು; ಛಂದಸ್ಸುಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು, ಅದರಿಂದಲೇ ಯಜುಸ್ಸುಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು, ಅದರಿಂದಲೇ ಅದು ಹುಟ್ಟಿತು.
10.90.10
तस्मा॒दश्वा॑ अजायन्त॒ ये के चो॑भ॒याद॑तः ।
गावो॑ ह जज्ञिरे॒ तस्मा॒त्तस्मा॑ज्जा॒ता अ॑जा॒वयः॑ ॥
ಅದರಿಂದ ಕುದುರೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು, ಎರಡು ಸಾಲು ಹಲ್ಲುಗಳಿರುವ ಯಾವುವೋ ಅವು; ಅದರಿಂದಲೇ ಹಸುಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು, ಅದರಿಂದಲೇ ಮೇಕೆ ಮತ್ತು ಕುರಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು.
10.90.11
यत्पुरु॑षं॒ व्यद॑धुः कति॒धा व्य॑कल्पयन् ।
मुखं॒ किम॑स्य॒ कौ बा॒हू का ऊ॒रू पादा॑ उच्येते ॥
ಪುರುಷನನ್ನು ಅವರು ವಿಭಜಿಸಿದಾಗ, ಎಷ್ಟು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಅವನನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೊಳಿಸಿದರು? ಅವನ ಮುಖ ಏನಾಯಿತು? ಬಾಹುಗಳು ಯಾವುವು? ತೊಡೆಗಳು ಯಾವುವು? ಪಾದಗಳು ಯಾವುವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತವೆ?
10.90.12
ब्रा॒ह्म॒णो॑ऽस्य॒ मुख॑मासीद्बा॒हू रा॑ज॒न्यः॑ कृ॒तः ।
ऊ॒रू तद॑स्य॒ यद्वैश्यः॑ प॒द्भ्यां शू॒द्रो अ॑जायत ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಅವನ ಮುಖವಾದನು; ರಾಜನ್ಯನು (ಕ್ಷತ್ರಿಯ) ಅವನ ಬಾಹುಗಳಾಗಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟನು. ವೈಶ್ಯನು ಅವನ ತೊಡೆಗಳಾದನು; ಪಾದಗಳಿಂದ ಶೂದ್ರನು ಹುಟ್ಟಿದನು.
10.90.13
च॒न्द्रमा॒ मन॑सो जा॒तश्चक्षोः॒ सूर्यो॑ अजायत ।
मुखा॒दिन्द्र॑श्चा॒ग्निश्च॑ प्रा॒णाद्वा॒युर॑जायत ॥
ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಚಂದ್ರನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಸೂರ್ಯನು ಹುಟ್ಟಿದನು. ಬಾಯಿಯಿಂದ ಇಂದ್ರನೂ ಅಗ್ನಿಯೂ, ಪ್ರಾಣದಿಂದ ವಾಯು ಹುಟ್ಟಿದನು.
10.90.14
नाभ्या॑ आसीद॒न्तरि॑क्षं शी॒र्ष्णो द्यौः सम॑वर्तत ।
प॒द्भ्यां भूमि॒र्दिशः॒ श्रोत्रा॒त्तथा॑ लो॒काँ अ॑कल्पयन् ॥
ನಾಭಿಯಿಂದ ಅಂತರಿಕ್ಷವಾಯಿತು; ತಲೆಯಿಂದ ದ್ಯುಲೋಕವು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿತು. ಪಾದಗಳಿಂದ ಭೂಮಿ, ಕಿವಿಯಿಂದ ದಿಕ್ಕುಗಳು; ಹೀಗೆ ಅವರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು.
10.90.15
स॒प्तास्या॑सन्परि॒धय॒स्त्रिः स॒प्त स॒मिधः॑ कृ॒ताः ।
दे॒वा यद्य॒ज्ञं त॑न्वा॒ना अब॑ध्न॒न्पुरु॑षं प॒शुम् ॥
ಇದಕ್ಕೆ ಏಳು ಪರಿಧಿ-ಕೋಲುಗಳಿದ್ದವು; ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಏಳು ಸಮಿದ್ಧಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ದೇವತೆಗಳು ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾ ಪುರುಷನನ್ನು ಬಲಿಪಶುವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದಾಗ.
10.90.16
य॒ज्ञेन॑ य॒ज्ञम॑यजन्त दे॒वास्तानि॒ धर्मा॑णि प्रथ॒मान्या॑सन् ।
ते ह॒ नाकं॑ महि॒मानः॑ सचन्त॒ यत्र॒ पूर्वे॑ सा॒ध्याः सन्ति॑ दे॒वाः ॥
ಯಜ್ಞದಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಯಜ್ಞವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರು; ಅವುಗಳೇ ಮೊದಲ ಧರ್ಮಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಆ ಮಹಿಮಾವಂತರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಧಾಮವನ್ನು ಪಡೆದರು, ಅಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವದ ಸಾಧ್ಯ ದೇವತೆಗಳಿದ್ದಾರೆ.