ഉപനിഷത്തുകൾ · Bṛhadāraṇyaka 6.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Bṛhadāraṇyaka 6.1.1
यो ह वै ज्येष्ठं च श्रेष्ठं च वेद ज्येष्ठश्च श्रेष्ठश्च स्वानां भवति ।
प्राणो वै ज्येष्ठश्च श्रेष्ठश्च ।
ज्येष्ठश्च श्रेष्ठश्च स्वानां भवति ।
अपि च येषां बुभूषति ।
य एवं वेद ॥ ६.१.१ ॥
ആരെങ്കിലും ജ്യേഷ്ഠത്തെയും ശ്രേഷ്ഠത്തെയും അറിയുന്നുവോ, അവൻ സ്വന്തക്കാരിൽ ജ്യേഷ്ഠനും ശ്രേഷ്ഠനും ആകുന്നു. പ്രാണനാണ് ജ്യേഷ്ഠവും ശ്രേഷ്ഠവും. ജ്യേഷ്ഠനും ശ്രേഷ്ഠനും ആകുന്നു, സ്വന്തക്കാരിൽ. മാത്രവുമല്ല, ആരുടെയെങ്കിലും ആകാൻ അവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരിലും. ഇപ്രകാരം അറിയുന്നവൻ.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.2
यो ह वै वसिष्ठां वेद वसिष्ठः स्वानां भवति ।
वाग्वै वसिष्ठा ।
वसिष्ठः स्वानां भवति ।
अपि च येषां बुभूषति ।
य एवं वेद ॥ ६.१.२ ॥
ആരെങ്കിലും വസിഷ്ഠയെ അറിയുന്നുവോ, അവൻ സ്വന്തക്കാരിൽ വസിഷ്ഠനാകുന്നു. വാക്കാണ് വസിഷ്ഠ. അവൻ സ്വന്തക്കാരിൽ വസിഷ്ഠനാകുന്നു. മാത്രവുമല്ല, ആരുടെയെങ്കിലും ആകാൻ അവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരിലും. ഇപ്രകാരം അറിയുന്നവൻ.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.3
यो ह वै प्रतिष्ठां वेद प्रतितिष्ठति समे ।
प्रतितिष्ठति दुर्गे ।
चक्षुर्वै प्रतिष्ठा ।
चक्षुषा हि समे च दुर्गे च प्रतितिष्ठति ।
प्रतितिष्ठति समे प्रतितिष्ठति दुर्गे ।
य एवं वेद ॥ ६.१.३ ॥
ആരെങ്കിലും പ്രതിഷ്ഠയെ അറിയുന്നുവോ, അവൻ സമതലത്തിൽ ഉറച്ചു നിൽക്കുന്നു, ദുർഘടമായ സ്ഥലത്തും ഉറച്ചു നിൽക്കുന്നു. കണ്ണാണ് പ്രതിഷ്ഠ. കണ്ണിനാൽ അവൻ സമതലത്തിലും ദുർഘടത്തിലും ഉറച്ചു നിൽക്കുന്നു. സമതലത്തിൽ ഉറച്ചു നിൽക്കുന്നു, ദുർഘടത്തിൽ ഉറച്ചു നിൽക്കുന്നു. ഇപ്രകാരം അറിയുന്നവൻ.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.4
यो ह वै संपदं वेद सं हास्मै पद्यते यं कामं कामयते ।
श्रोत्रं वै संपत् ।
श्रोत्रे हीमे सर्वे वेदा अभिसंपन्नाः ।
सं हास्मै पद्यते यं कामं कामयते ।
य एवं वेद ॥ ६.१.४ ॥
ഈ സമ്പത്തിനെ ആരറിയുന്നുവോ, അവനു അത് ലഭിക്കുന്നു; അവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന കാമം അവനു സിദ്ധിക്കുന്നു. ശ്രോത്രമാണ് ആ സമ്പത്ത്. ഈ വേദങ്ങളെല്ലാം ശ്രോത്രത്തിൽ പൂർണ്ണമായി ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവനു താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന കാമം സിദ്ധിക്കുന്നു.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.5
यो ह वा आयतनं वेदायतनं स्वानां भवत्यायतनं जनानाम् ।
मनो वा आयतनम् ।
आयतनं स्वानां भवत्यायतनं जनानाम् ।
य एवं वेद ॥ ६.१.५ ॥
ആയതനത്തെ ആരറിയുന്നുവോ, അവൻ തന്റെ ബന്ധുക്കൾക്ക് ആശ്രയമാകുന്നു, ജനങ്ങൾക്കും ആശ്രയമാകുന്നു. മനസ്സാണ് ആ ആയതനം. ആയതനം ബന്ധുക്കൾക്ക് ആശ്രയമാകുന്നു, ജനങ്ങൾക്കും ആശ്രയമാകുന്നു. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.6
यो ह वै प्रजातिं वेद प्रजायते ह प्रजया पशुभिः ।
रेतो वै प्रजातिः ।
प्रजायते ह प्रजया पशुभिः ।
य एवं वेद ॥ ६.१.६ ॥
പ്രജാതിയെ ആരറിയുന്നുവോ, അവൻ സന്തതികളാലും പശുക്കളാലും വർദ്ധിക്കുന്നു. രേതസ്സാണ് ആ പ്രജാതി. അവൻ സന്തതികളാലും പശുക്കളാലും വർദ്ധിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.7
ते हेमे प्राणा अहंश्रेयसे विवदमाना ब्रह्म जग्मुः ।
तद्धोचुः को नो वसिष्ठ इति ।
तद्धोवाच यस्मिन् व उत्क्रान्त इदं शरीरं पापियो मन्यते स वो वसिष्ठ इति ॥ ६.१.७ ॥
ആ പ്രാണന്മാർ തങ്ങളുടെ ശ്രേഷ്ഠതയെക്കുറിച്ച് തർക്കിച്ചുകൊണ്ട് ബ്രഹ്മത്തിന്റെ അടുത്തേക്ക് പോയി. അവർ ചോദിച്ചു: ഞങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ ആരാണ്? അപ്പോൾ അവൻ പറഞ്ഞു: ആരുടെ പുറപ്പാടിൽ ഈ ശരീരം തന്നെ അധമനായി കരുതുന്നുവോ, അവനാണ് നിങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.8
वाग्घोच्चक्राम ।
सा संवत्सरं प्रोष्यागत्योवाच कथमशकत मदृते जीवितुमिति ।
ते होचुः यथाकला अवदन्तो वाचा प्राणन्तः प्राणेन पश्यन्तश्चक्षुषा शृण्वन्तः श्रोत्रेण विद्वांसो मनसा प्रजायमाना रेतसैवमजीविष्मेति ।
प्रविवेश ह वाक् ॥ ६.१.८ ॥
വാക് പുറത്തുപോയി. ഒരു വർഷം പുറത്തുനിന്ന് തിരികെ വന്ന് അവൾ ചോദിച്ചു: "ഞാനില്ലാതെ നിങ്ങൾ എങ്ങനെ ജീവിച്ചു?" അവർ പറഞ്ഞു: "ഊമകൾ വാക്കുകൊണ്ട് സംസാരിക്കാതെ, പ്രാണൻകൊണ്ട് ശ്വസിച്ച്, കണ്ണുകൊണ്ട് കണ്ട്, ചെവികൊണ്ട് കേട്ട്, മനസ്സുകൊണ്ട് അറിഞ്ഞ്, രേതസ്സുകൊണ്ട് സന്തതിയെ ജനിപ്പിച്ച് ജീവിക്കുന്നതുപോലെ ഞങ്ങൾ ജീവിച്ചു." പിന്നെ വാക് ഉള്ളിൽ പ്രവേശിച്ചു.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.9
चक्षुर्होच्चक्राम ।
तत्संवत्सरं प्रोष्यागत्योवाच कथमशकत मदृते जीवितुमिति ।
ते होचुः यथान्धा अपश्यन्तश्चक्षुषा प्राणन्तः प्राणेन वदन्तो वाचा शृण्वन्तः श्रोत्रेण विद्वांसो मनसा प्रजायमाना रेतसैवमजीविष्मेति ।
प्रविवेश ह चक्षुः ॥ ६.१.९ ॥
കണ്ണ് പുറത്തുപോയി. ഒരു വർഷം പുറത്തുനിന്ന് തിരികെ വന്ന് അത് പറഞ്ഞു: "ഞാനില്ലാതെ നിങ്ങൾ എങ്ങനെ ജീവിച്ചു?" അവർ പറഞ്ഞു: "അന്ധർ കണ്ണുകൊണ്ട് കാണാതെ, പ്രാണൻകൊണ്ട് ശ്വസിച്ച്, വാക്കുകൊണ്ട് സംസാരിച്ച്, ചെവികൊണ്ട് കേട്ട്, മനസ്സുകൊണ്ട് അറിഞ്ഞ്, രേതസ്സുകൊണ്ട് സന്തതിയെ ജനിപ്പിച്ച് ജീവിക്കുന്നതുപോലെ ഞങ്ങൾ ജീവിച്ചു." പിന്നെ കണ്ണ് ഉള്ളിൽ പ്രവേശിച്ചു.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.10
श्रोत्रं होच्चक्राम ।
तत्संवत्सरं प्रोष्यागत्योवाच कथमशकत मदृते जीवितुमिति ।
ते होचुः यथा बधिरा अशृण्वन्तः श्रोत्रेण प्राणन्तः प्राणेन वदन्तो वाचा पश्यन्तश्चक्षुषा विद्वांसो मनसा प्रजायमाना रेतसैवमजीविष्मेति ।
प्रविवेश ह श्रोत्रम् ॥ ६.१.१० ॥
ചെവി പുറത്തുപോയി. ഒരു വർഷം പുറത്തുനിന്ന് തിരികെ വന്ന് അത് പറഞ്ഞു: "ഞാനില്ലാതെ നിങ്ങൾ എങ്ങനെ ജീവിച്ചു?" അവർ പറഞ്ഞു: "ബധിരർ ചെവികൊണ്ട് കേൾക്കാതെ, പ്രാണൻകൊണ്ട് ശ്വസിച്ച്, വാക്കുകൊണ്ട് സംസാരിച്ച്, കണ്ണുകൊണ്ട് കണ്ട്, മനസ്സുകൊണ്ട് അറിഞ്ഞ്, രേതസ്സുകൊണ്ട് സന്തതിയെ ജനിപ്പിച്ച് ജീവിക്കുന്നതുപോലെ ഞങ്ങൾ ജീവിച്ചു." പിന്നെ ചെവി ഉള്ളിൽ പ്രവേശിച്ചു.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.11
मनो होच्चक्राम ।
तत्संवत्सरं प्रोष्यागत्योवाच कथमशकत मदृते जीवितुमिति ।
ते होचुः यथा मुग्धा अविद्वांसो मनसा प्राणन्तः प्राणेन वदन्तो वाचा पश्यन्तश्चक्षुषा शृण्वन्तः श्रोत्रेण प्रजायमाना रेतसैवमजीविष्मेति ।
प्रविवेश ह मनः ॥ ६.१.११ ॥
മനസ്സ് പുറത്തുപോയി. ഒരു വർഷം പുറത്തുനിന്ന് തിരികെ വന്ന് അത് പറഞ്ഞു: "ഞാനില്ലാതെ നിങ്ങൾ എങ്ങനെ ജീവിച്ചു?" അവർ പറഞ്ഞു: "മനസ്സുകൊണ്ട് അറിയാത്ത മൂഢർ പ്രാണൻകൊണ്ട് ശ്വസിച്ച്, വാക്കുകൊണ്ട് സംസാരിച്ച്, കണ്ണുകൊണ്ട് കണ്ട്, ചെവികൊണ്ട് കേട്ട്, രേതസ്സുകൊണ്ട് സന്തതിയെ ജനിപ്പിച്ച് ജീവിക്കുന്നതുപോലെ ഞങ്ങൾ ജീവിച്ചു." പിന്നെ മനസ്സ് ഉള്ളിൽ പ്രവേശിച്ചു.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.12
रेतो होच्चक्राम ।
तत्संवत्सरं प्रोष्यागत्योवाच कथमशकत मदृते जीवितुमिति ।
ते होचुः यथा क्लीबा अप्रजायमाना रेतासा प्राणन्तः प्राणेन वदन्तो वाचा पश्यन्तश्चक्षुषा शृण्वन्तः श्रोत्रेण विद्वांसो मनसैवमजीविष्मेति ।
प्रविवेश ह रेतः ॥ ६.१.१२ ॥
രേതസ് തീർച്ചയായും പുറത്തേക്ക് പോയി. ഒരു വർഷത്തിനു ശേഷം തിരിച്ചുവന്ന് ചോദിച്ചു: "ഞാനില്ലാതെ അവർ എങ്ങനെ ജീവിച്ചു?" അവർ പറഞ്ഞു: "സന്തതിയുണ്ടാക്കാത്ത ഷണ്ഡന്മാർ രേതസ്സിനാൽ ശ്വസിച്ച്, പ്രാണനാൽ, വാക്കിനാൽ സംസാരിച്ച്, കണ്ണിനാൽ കണ്ട്, കാതിനാൽ കേട്ട്, മനസ്സിനാൽ അറിഞ്ഞ് ജീവിക്കുന്നതുപോലെ ഞങ്ങളും ജീവിച്ചു." അപ്പോൾ രേതസ് അകത്തു പ്രവേശിച്ചു.
Bṛhadāraṇyaka 6.1.13
अथ ह प्राण उत्क्रमिष्यन् यथा महासुहयः सैन्धवः पड्वीशशङ्खून्त्संवृहेदेवं हैवेमान् प्राणान्त्संववर्ह ।
ते होचुः मा भगव उत्क्रमीः ।
न वै शक्ष्यामस्त्वदृते जीवितुमिति ।
तस्यो मे बलिं कुरुतेति ।
तथेति ॥ ६.१.१३ ॥
അപ്പോൾ പ്രാണൻ, വലിയ സൈന്ധവ കുതിര കാലിലെ കുറ്റികൾ പറിച്ചെടുക്കുന്നതുപോലെ ഈ പ്രാണങ്ങളെ പറിച്ചെടുക്കാൻ ഒരുങ്ങി. അവർ പറഞ്ഞു: "ഭഗവാനേ, പോകരുതേ. നിന്നില്ലാതെ ഞങ്ങൾക്കു ജീവിക്കാനാവില്ല. ഞങ്ങൾക്കു ബലി നൽകൂ." അവൻ പറഞ്ഞു: "ശരി."
Bṛhadāraṇyaka 6.1.14
सा ह वागुवाच यद्वा अहं वसिष्ठास्मि त्वं तद्वसिष्ठोऽसीति ।
यद्वा अहं प्रतिष्ठास्मि त्वं तत्प्रतिष्ठोऽसीति चक्षुः ।
यद्वा अहं संपदस्मि त्वं तत्संपदसीति श्रोत्रम् ।
यद्वा अहमायतनमस्मि त्वं तदायतनमसीति मनः ।
यद्वा अहं प्रजातिरस्मि त्वं तत्प्रजातिरसीति रेतः ।
तस्यो मे किमन्नं किं वास इति ।
यदिदं किञ्चा श्वभ्य आ कृमिभ्य आ कीटपतङ्गेभ्यस्तत्तेऽन्नम् ।
आपो वास इति ।
न ह वा अस्यानन्नं जग्धं भवति नानन्नं प्रतिगृहीतं य एवमेतदनस्यान्नं वेद ।
तद्विद्वांसः श्रोत्रिया अशिष्यन्त आचामन्त्यशित्वाचामन्ति ।
एतमेव तदन्नमनग्नं कुर्वन्तो मन्यन्ते ॥ ६.१.१४ ॥
ആ വാക്ക് പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ആരോ, അതു തന്നെയാണ് നീ വസിഷ്ഠൻ." "ഞാൻ ആരോ പ്രതിഷ്ഠ, അതു തന്നെയാണ് നീ പ്രതിഷ്ഠ" എന്ന് കണ്ണ് പറഞ്ഞു. "ഞാൻ ആരോ സമ്പത്ത്, അതു തന്നെയാണ് നീ സമ്പത്ത്" എന്ന് കാത് പറഞ്ഞു. "ഞാൻ ആരോ ആയതനം, അതു തന്നെയാണ് നീ ആയതനം" എന്ന് മനസ്സ് പറഞ്ഞു. "ഞാൻ ആരോ പ്രജാതി, അതു തന്നെയാണ് നീ പ്രജാതി" എന്ന് രേതസ് പറഞ്ഞു. "എനിക്ക് അന്നം ഏത്, വസ്ത്രം ഏത്?" എന്ന് ചോദിച്ചപ്പോൾ മറുപടി: "ഈ ലോകത്ത് നായ്ക്കൾ മുതൽ പുഴുക്കളും കീടങ്ങളും പറവകളും വരെ തിന്നുന്നതെല്ലാം നിനക്ക് അന്നം. വെള്ളം തന്നെ വസ്ത്രം." ഈ അന്നത്തിന്റെ അന്നത്തെ ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവന് തിന്നാത്തതും സ്വീകരിക്കാത്തതും ഇല്ല. അറിവുള്ള ശ്രോത്രിയർ തിന്ന് ആചമനം ചെയ്യുന്നു; തിന്നശേഷം ആചമനം ചെയ്യുന്നു. ഈ അന്നത്തെ അവർ നഗ്നമാക്കാതെ കരുതുന്നു.