Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

ऋग्वेद · सूक्त 1.120

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

1.120.1

का रा॑ध॒द्धोत्रा॑श्विना वां॒ को वां॒ जोष॑ उ॒भयोः॑ ।
क॒था वि॑धा॒त्यप्र॑चेताः ॥

हे अश्विनौ, कोण यज्ञाने तुम्हा दोघांना संतुष्ट करील? तुम्हा दोघांचा आनंद कोण सिद्ध करील? अज्ञानी माणूस ते कसे करील?

1.120.2

वि॒द्वांसा॒विद्दुरः॑ पृच्छे॒दवि॑द्वानि॒त्थाप॑रो अचे॒ताः ।
नू चि॒न्नु मर्ते॒ अक्रौ॑ ॥

जाणकारांनीच द्वारांविषयी विचारावे; अज्ञानी, असा दुसरा अचेतन, अजूनही माणसांमध्ये आणि आंधळ्यांमध्ये आहे.

1.120.3

ता वि॒द्वांसा॑ हवामहे वां॒ ता नो॑ वि॒द्वांसा॒ मन्म॑ वोचेतम॒द्य ।
प्रार्च॒द्दय॑मानो यु॒वाकुः॑ ॥

त्या दोघा जाणकारांना आम्ही आवाहन करतो; ते दोघे जाणकार आज आमच्यासाठी स्तोत्र बोलोत. दान देणारा युवाकु पुढे गायला.

1.120.4

वि पृ॑च्छामि पा॒क्या॑ न दे॒वान्वष॑ट्कृतस्याद्भु॒तस्य॑ दस्रा ।
पा॒तं च॒ सह्य॑सो यु॒वं च॒ रभ्य॑सो नः ॥

देवांविषयी मी वेगवेगळे विचारतो; वषट्काराने अर्पिलेल्या अद्भुताविषयी. हे दस्रांनो, तुम्ही दोघे बलवानापासून आणि हानी करणाऱ्यापासून आमचे रक्षण करा.

1.120.5

प्र या घोषे॒ भृग॑वाणे॒ न शोभे॒ यया॑ वा॒चा यज॑ति पज्रि॒यो वा॑म् ।
प्रैष॒युर्न वि॒द्वान् ॥

भृगूंच्या गायनाच्या ध्वनीसारखी पुढे तेजस्वी अशा त्या वाणीने पज्रिय तुम्हा दोघांसाठी यज्ञ करतो; प्रेरक जाणकाराप्रमाणे तो पुढे जातो.

1.120.6

श्रु॒तं गा॑य॒त्रं तक॑वानस्या॒हं चि॒द्धि रि॒रेभा॑श्विना वाम् ।
आक्षी शु॑भस्पती॒ दन् ॥

हे अश्विनौ, तकवानाचे गाणे ऐका; मीही तुम्हांस संतुष्ट केले आहे. तुमच्या तेजस्वी डोळ्यांकडे, हे स्वामींनो, दात्यासाठी.

1.120.7

यु॒वं ह्यास्तं॑ म॒हो रन्यु॒वं वा॒ यन्नि॒रत॑तंसतम् ।
ता नो॑ वसू सुगो॒पा स्या॑तं पा॒तं नो॒ वृका॑दघा॒योः ॥

तुम्ही दोघे महान संग्रामात होता; तुम्ही दोघांनी (रथ) पुढे नेला. ते तुम्ही दोघे आमचे धनदाते आणि उत्तम रक्षक व्हा; लांडग्यापासून आणि दुष्ट द्वेष्ट्यापासून आमचे रक्षण करा.

1.120.8

मा कस्मै॑ धातम॒भ्य॑मि॒त्रिणे॑ नो॒ माकुत्रा॑ नो गृ॒हेभ्यो॑ धे॒नवो॑ गुः ।
स्त॒ना॒भुजो॒ अशि॑श्वीः ॥

आम्हाला कोणाच्याही हाती देऊ नका; शत्रूसमोर आम्हाला टाकू नका. आमच्या घरांतून दुभत्या गायी कुठेही जाऊ नयेत; त्यांची कासे दुधाने भरलेली असोत, आटलेली नसोत.

1.120.9

दु॒ही॒यन्मि॒त्रधि॑तये यु॒वाकु॑ रा॒ये च॑ नो मिमी॒तं वाज॑वत्यै ।
इ॒षे च॑ नो मिमीतं धेनु॒मत्यै॑ ॥

मित्राची इच्छा करणाऱ्यासाठी दूध दोहले जावे; तुम्ही दोघे आम्हाला धनासाठी आणि घोड्यांनी युक्त अन्नासाठी मोजमाप करा. आम्हाला अन्नासाठी आणि गोधनयुक्त अन्नासाठी मोजमाप करा.

1.120.10

अ॒श्विनो॑रसनं॒ रथ॑मन॒श्वं वा॒जिनी॑वतोः ।
तेना॒हं भूरि॑ चाकन ॥

वाजिनीवान अश्विनांचा रथ—जो अश्वरहित नाही—त्याच्याद्वारेच मी पुष्कळ मिळवले आहे.

1.120.11

अ॒यं स॑मह मा तनू॒ह्याते॒ जनाँ॒ अनु॑ ।
सो॒म॒पेयं॑ सु॒खो रथः॑ ॥

हा रथ मला एकत्र चालवो; तो मला लोकांकडे विस्तारून नेवो. सोमपानासाठी हा रथ सुखकारक आहे.

1.120.12

अध॒ स्वप्न॑स्य॒ निर्वि॒देऽभु॑ञ्जतश्च रे॒वतः॑ ।
उ॒भा ता बस्रि॑ नश्यतः ॥

तेव्हा स्वप्नाचे (दुःख) दूर झाले; उपभोग न घेणाऱ्याचे आणि धनवानाचेही (दोष) दूर झाले. ते दोघे अंधारात नष्ट होवोत.