ऋग्वेद · सूक्त 1.68

1.68.1

श्री॒णन्नुप॑ स्था॒द्दिवं॑ भुर॒ण्युः ।
स्था॒तुश्च॒रथ॑म॒क्तून्व्यू॑र्णोत् ॥

तेजस्वी अग्नी आकाशाकडे उठला; स्थिर सूर्याचा रथ रात्रींपासून वेगळा करून उघडला.

परि॒ यदे॑षा॒मेको॒ विश्वे॑षाम् ।
भुव॑द्दे॒वो दे॒वानां॑ महि॒त्वा ॥

यांच्यामध्ये एकटा देव आपल्या महिम्याने देवांमध्ये देव झाला.

आदित्ते॒ विश्वे॒ क्रतुं॑ जुषन्त ।
शुष्का॒द्यद्दे॑व जी॒वो जनि॑ष्ठाः ॥

तेव्हा सर्व देवांनी तुझा संकल्प मान्य केला; हे देवा, कोरड्या लाकडातून तू जिवंत होऊन प्रथम जन्मलास तेव्हा.

भज॑न्त॒ विश्वे॑ देव॒त्वं नाम॑ ।
ऋ॒तं सप॑न्तो अ॒मृत॒मेवैः॑ ॥

सर्व देवांनी देवत्व आणि नाम मिळवले; ऋताचे पालन करून, या कर्मांनी अमरत्व मिळवले.

ऋ॒तस्य॒ प्रेषा॑ ऋ॒तस्य॑ धी॒तिर् ।
वि॒श्वायु॒र्विश्वे॒ अपां॑सि चक्रुः ॥

ऋताचे दूत; ऋताची भक्ती; पूर्ण आयुष्य जगणाऱ्या सर्व देवांनी कर्मे केली.

यस्तुभ्यं॒ दाशा॒द्यो वा॑ ते॒ शिक्षा॑त् ।
तस्मै॑ चिकि॒त्वान्र॒यिं द॑यस्व ॥

जो तुला दान देतो, किंवा जो तुला शिकवतो, हे जाणत्या, त्याला संपत्ती दे.

होता॒ निष॑त्तो॒ मनो॒रप॑त्ये ।
स चि॒न्न्वा॑सां॒ पती॑ रयी॒णाम् ॥

मनूच्या संततीत बसलेला होता, तोच आता यांच्या धनांचा खरा स्वामी आहे.

इ॒च्छन्त॒ रेतो॑ मि॒थस्त॒नूषु॑ ।
सं जा॑नत॒ स्वैर्दक्षै॒रमू॑राः ॥

ते परस्परांत बीज इच्छितात; आपल्याच कौशल्यांनी अमर एकमेकांना ओळखतात.

पि॒तुर्न पु॒त्राः क्रतुं॑ जुषन्त ।
श्रोष॒न्ये अ॑स्य॒ शासं॑ तु॒रासः॑ ॥

वडिलांचा संकल्प जसा पुत्र स्वीकारतात, तसे याचा उपदेश ऐकणारे चपळ लोक आनंदाने तो स्वीकारोत.

वि राय॑ और्णो॒द्दुरः॑ पुरु॒क्षुः ।
पि॒पेश॒ नाकं॒ स्तृभि॒र्दमू॑नाः ॥

अनेक रूपांनी संचार करणारा अग्नी संपत्तीची द्वारे उघडतो; ताऱ्यांनी त्याने स्वर्गाचे आकाश सजवले, तोच घराचा स्वामी आहे.