ఋగ్వేదం · సూక్తం 10.88
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.88.1
ह॒विष्पान्त॑म॒जरं॑ स्व॒र्विदि॑ दिवि॒स्पृश्याहु॑तं॒ जुष्ट॑म॒ग्नौ ।
तस्य॒ भर्म॑णे॒ भुव॑नाय दे॒वा धर्म॑णे॒ कं स्व॒धया॑ पप्रथन्त ॥
దేవతలు ప్రపంచాన్ని ధరించడానికి, ధర్మానికి, తమ స్వధతో సుఖాన్ని వ్యాపింపజేశారు; అగ్నిలో అర్పించిన, రక్షింపబడిన, అజరమైన, స్వర్గాన్ని వెతికే, ఆకాశాన్ని తాకే ప్రియమైన ఆహుతి అది.
10.88.2
गी॒र्णं भुव॑नं॒ तम॒साप॑गूळ्हमा॒विः स्व॑रभवज्जा॒ते अ॒ग्नौ ।
तस्य॑ दे॒वाः पृ॑थि॒वी द्यौरु॒तापोऽर॑णय॒न्नोष॑धीः स॒ख्ये अ॑स्य ॥
చీకటితో దాగి మింగబడిన లోకం పుట్టుకలో అగ్నిలో వెలుగులోకి వచ్చి స్వః (కాంతి) అయింది; ఆయన స్నేహంలో దేవతలు, భూమి, ద్యులోకం, జలాలు ఓషధులను ఆనందింపజేశారు.
10.88.3
दे॒वेभि॒र्न्वि॑षि॒तो य॒ज्ञिये॑भिर॒ग्निं स्तो॑षाण्य॒जरं॑ बृ॒हन्त॑म् ।
यो भा॒नुना॑ पृथि॒वीं द्यामु॒तेमामा॑त॒तान॒ रोद॑सी अ॒न्तरि॑क्षम् ॥
దేవుల చేత ప్రేరితుడనై, ఇప్పుడు యజ్ఞార్హులైన దేవతలతో కలిసి అజరుడూ మహానుభావుడూ అయిన అగ్నిని స్తుతిస్తాను; తన కాంతితో భూమిని, ఈ ద్యులోకాన్ని, అంతరిక్షాన్ని విస్తరింపజేసినవాడు ఆయనే.
10.88.4
यो होतासी॑त्प्रथ॒मो दे॒वजु॑ष्टो॒ यं स॒माञ्ज॒न्नाज्ये॑ना वृणा॒नाः ।
स प॑त॒त्री॑त्व॒रं स्था जग॒द्यच्श्वा॒त्रम॒ग्निर॑कृणोज्जा॒तवे॑दाः ॥
మొదటి హోతగా ఉన్నవాడు, దేవతలకు ప్రియుడు; అతనిని వరించి వారు నేతితో అభిషేకించారు. అతడు పక్షిలా వేగమైన స్థానాన్ని, ఈ జగత్తును, బలాన్ని సృష్టించాడు — జాతవేదుడు అగ్ని.
10.88.5
यज्जा॑तवेदो॒ भुव॑नस्य मू॒र्धन्नति॑ष्ठो अग्ने स॒ह रो॑च॒नेन॑ ।
तं त्वा॑हेम म॒तिभि॑र्गी॒र्भिरु॒क्थैः स य॒ज्ञियो॑ अभवो रोदसि॒प्राः ॥
జాతవేదుడా అగ్నీ! నీవు లోక శిఖరంపై నీ ప్రకాశంతో నిలిచినప్పుడు, ఆలోచనాత్మక బుద్ధితో, పాటలతో, స్తోత్రాలతో మేము నిన్ను సమీపించాము; నీవు యజ్ఞార్హుడవై ద్యావాపృథివులకు రక్షకుడవయ్యావు.
10.88.6
मू॒र्धा भु॒वो भ॑वति॒ नक्त॑म॒ग्निस्ततः॒ सूर्यो॑ जायते प्रा॒तरु॒द्यन् ।
मा॒यामू॒ तु य॒ज्ञिया॑नामे॒तामपो॒ यत्तूर्णि॒श्चर॑ति प्रजा॒नन् ॥
లోకానికి శిరస్సు అయిన అగ్ని రాత్రివేళ ఉంటాడు; తరువాత ఉదయం ఉదయిస్తూ సూర్యుడు జన్మిస్తాడు. యజ్ఞార్హుల ఈ మాయను, ఈ జలాలను వేగవంతుడు తెలిసినవాడై సంచరిస్తాడు.
10.88.7
दृ॒शेन्यो॒ यो म॑हि॒ना समि॒द्धोऽरो॑चत दि॒वियो॑निर्वि॒भावा॑ ।
तस्मि॑न्न॒ग्नौ सू॑क्तवा॒केन॑ दे॒वा ह॒विर्विश्व॒ आजु॑हवुस्तनू॒पाः ॥
తన మహిమతో ప్రజ్వలించి కనిపించే, దివిలో జన్మించిన, ప్రకాశించే ఆ అగ్నిలో, సూక్త-వాక్కుతో, శరీరాన్ని రక్షించే దేవతలు సమస్త హవిస్సును అర్పించారు.
10.88.8
सू॒क्त॒वा॒कं प्र॑थ॒ममादिद॒ग्निमादिद्ध॒विर॑जनयन्त दे॒वाः ।
स ए॑षां य॒ज्ञो अ॑भवत्तनू॒पास्तं द्यौर्वे॑द॒ तं पृ॑थि॒वी तमापः॑ ॥
సూక్త-వాక్కుతో ముందుగా అగ్నిని సృష్టించారు; తరువాతే దేవతలు హవిస్సును ఉత్పన్నం చేశారు. అతడే వారి యజ్ఞమయ్యాడు, దేహరక్షకుడయ్యాడు; అతన్ని ద్యులోకం ఎరుగును, భూమి ఎరుగును, జలాలు ఎరుగును.
10.88.9
यं दे॒वासोऽज॑नयन्ता॒ग्निं यस्मि॒न्नाजु॑हवु॒र्भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ।
सो अ॒र्चिषा॑ पृथि॒वीं द्यामु॒तेमामृ॑जू॒यमा॑नो अतपन्महि॒त्वा ॥
ఏ అగ్నిని దేవతలు ఉత్పన్నం చేశారో, దేనిలో సమస్త లోకాలను ఆహుతి చేశారో, అతడే తన జ్వాలతో భూమిని, ఈ ద్యులోకాన్ని, ఋతాన్ని అనుసరించి సరళంగా సాగుతూ, తన మహిమతో తపింపజేస్తాడు.
10.88.10
स्तोमे॑न॒ हि दि॒वि दे॒वासो॑ अ॒ग्निमजी॑जन॒ञ्च्छक्ति॑भी रोदसि॒प्राम् ।
तमू॑ अकृण्वन्त्रे॒धा भु॒वे कं स ओष॑धीः पचति वि॒श्वरू॑पाः ॥
స్తోత్రంతోనే దేవతలు దివిలో అగ్నిని ప్రజ్వలింపజేశారు; శక్తులతో ద్యావాపృథివిని నింపే ఆ అగ్నిని. అతడినే మూడు విధాలుగా నిలిపారు; సుఖం కోసం, అతడే వివిధ రూపాల ఓషధులను పక్వం చేస్తాడు.
10.88.11
य॒देदे॑न॒मद॑धुर्य॒ज्ञिया॑सो दि॒वि दे॒वाः सूर्य॑मादिते॒यम् ।
य॒दा च॑रि॒ष्णू मि॑थु॒नावभू॑ता॒मादित्प्राप॑श्य॒न्भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ॥
యజ్ఞార్హులైన దేవతలు అతన్ని, ఆదిత్యుని కుమారుడైన సూర్యుని, దివిలో నిలిపినప్పుడు, రెండు చరించే జంటలు ఏర్పడినప్పుడు, అప్పుడే వారు సమస్త లోకాలను చూశారు.
10.88.12
विश्व॑स्मा अ॒ग्निं भुव॑नाय दे॒वा वै॑श्वान॒रं के॒तुमह्ना॑मकृण्वन् ।
आ यस्त॒तानो॒षसो॑ विभा॒तीरपो॑ ऊर्णोति॒ तमो॑ अ॒र्चिषा॒ यन् ॥
అందరికీ, సమస్త ప్రాణులకు, దేవతలు వైశ్వానర అగ్నిని రోజుల ధ్వజంగా చేశారు. ఉషస్సులను విస్తరింపజేసినవాడు, ప్రకాశించేవాడు, అతడే నీటి నుండి చీకటిని వెలుగుతో తరిమివేస్తాడు, సంచరించేవాడు.
10.88.13
वै॒श्वा॒न॒रं क॒वयो॑ य॒ज्ञिया॑सो अ॒ग्निं दे॒वा अ॑जनयन्नजु॒र्यम् ।
नक्ष॑त्रं प्र॒त्नममि॑नच्चरि॒ष्णु य॒क्षस्याध्य॑क्षं तवि॒षं बृ॒हन्त॑म् ॥
కవులు, యజ్ఞార్హులైన దేవతలు వైశ్వానరుడైన, జరాహీనుడైన అగ్నిని సృష్టించారు. ఆయన పురాతనమైన, సంచరించే నక్షత్రాన్ని కొలిచాడు; యక్షుని బలవంతుడైన, మహాన్ అధిపతిని ప్రకటించాడు.
10.88.14
वै॒श्वा॒न॒रं वि॒श्वहा॑ दीदि॒वांसं॒ मन्त्रै॑र॒ग्निं क॒विमच्छा॑ वदामः ।
यो म॑हि॒म्ना प॑रिब॒भूवो॒र्वी उ॒तावस्ता॑दु॒त दे॒वः प॒रस्ता॑त् ॥
ఎల్లప్పుడూ ప్రకాశించే వైశ్వానరుడైన, కవియైన అగ్నిని మంత్రాలతో మేము స్తుతిస్తాము; తన మహిమతో కింద మరియు పైన ఉన్న విశాలమైన రెండు లోకాలను చుట్టుముట్టిన దేవుడు ఆయనే.
10.88.15
द्वे स्रु॒ती अ॑शृणवं पितॄ॒णाम॒हं दे॒वाना॑मु॒त मर्त्या॑नाम् ।
ताभ्या॑मि॒दं विश्व॒मेज॒त्समे॑ति॒ यद॑न्त॒रा पि॒तरं॑ मा॒तरं॑ च ॥
పితృదేవతల, దేవతల, మర్త్యుల రెండు మార్గాలను నేను విన్నాను. ఈ రెండింటి ద్వారా ఈ సమస్తం కదిలి కలుస్తుంది; తండ్రికి తల్లికి మధ్య ఉన్నది.
10.88.16
द्वे स॑मी॒ची बि॑भृत॒श्चर॑न्तं शीर्ष॒तो जा॒तं मन॑सा॒ विमृ॑ष्टम् ।
स प्र॒त्यङ्विश्वा॒ भुव॑नानि तस्था॒वप्र॑युच्छन्त॒रणि॒र्भ्राज॑मानः ॥
రెండూ సమరసంగా కదిలేదాన్ని మోస్తాయి, తలనుండి జన్మించి మనస్సుతో శుద్ధి చేయబడినది. ఆయన అన్ని లోకాల వైపు ముఖం తిప్పి నిలిచాడు, దేన్నీ ఆపకుండా, మార్గదర్శకుడుగా, ప్రకాశించేవాడుగా.
10.88.17
यत्रा॒ वदे॑ते॒ अव॑रः॒ पर॑श्च यज्ञ॒न्योः॑ कत॒रो नौ॒ वि वे॑द ।
आ शे॑कु॒रित्स॑ध॒मादं॒ सखा॑यो॒ नक्ष॑न्त य॒ज्ञं क इ॒दं वि वो॑चत् ॥
కింది వాడు, పైవాడు మాట్లాడే చోట, యజ్ఞకర్తలైన మన ఇద్దరిలో ఎవడు తేడాను తెలుసుకుంటాడు? విందు స్నేహితులు యజ్ఞాన్ని చేరారు; దీన్ని ఎవరు స్పష్టంగా చెప్పారు?
10.88.18
कत्य॒ग्नयः॒ कति॒ सूर्या॑सः॒ कत्यु॒षासः॒ कत्यु॑ स्वि॒दापः॑ ।
नोप॒स्पिजं॑ वः पितरो वदामि पृ॒च्छामि॑ वः कवयो वि॒द्मने॒ कम् ॥
ఎన్ని అగ్నులు, ఎన్ని సూర్యులు, ఎన్ని ఉషస్సులు, ఎన్ని జలాలు? పితరులారా, నేను మీకు తడిపే జలాల గురించి చెప్పడం లేదు; కవులారా, ఎంత తెలుసుకోవాలో మీ నుండి అడుగుతున్నాను.
10.88.19
या॒व॒न्मा॒त्रमु॒षसो॒ न प्रती॑कं सुप॒र्ण्यो॑ वस॑ते मातरिश्वः ।
ताव॑द्दधा॒त्युप॑ य॒ज्ञमा॒यन्ब्रा॑ह्म॒णो होतु॒रव॑रो नि॒षीद॑न् ॥
ఉషస్సు ముఖం ఎంత మేరకో, అంతగా రెక్కల పక్షి మాతరిశ్వనులో నివసిస్తుంది. అంతే అది యజ్ఞానికి వచ్చి స్థాపిస్తుంది; హోతకు దిగువన కూర్చున్న బ్రాహ్మణుడు కూడా (అలాగే చేస్తాడు).