Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

ઋગ્વેદ · સૂક્ત 1.166

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

1.166.1

तन्नु वो॑चाम रभ॒साय॒ जन्म॑ने॒ पूर्वं॑ महि॒त्वं वृ॑ष॒भस्य॑ के॒तवे॑ ।
ऐ॒धेव॒ याम॑न्मरुतस्तुविष्वणो यु॒धेव॑ शक्रास्तवि॒षाणि॑ कर्तन ॥

હવે તે પ્રાચીન મહિમાનું વર્ણન કરીએ; વેગવાન જન્મ માટે અને વૃષભના જ્ઞાન માટે. હે ગર્જતા મરુતો, અગ્નિ (ઐધા) સાથે, યુદ્ધની જેમ, હે શક્તિશાળીઓ, તમારું બળ પ્રગટ કરો.

1.166.2

नित्यं॒ न सू॒नुं मधु॒ बिभ्र॑त॒ उप॒ क्रीळ॑न्ति क्री॒ळा वि॒दथे॑षु॒ घृष्व॑यः ।
नक्ष॑न्ति रु॒द्रा अव॑सा नम॒स्विनं॒ न म॑र्धन्ति॒ स्वत॑वसो हवि॒ष्कृत॑म् ॥

હંમેશા પુત્રની જેમ, મધ ધારણ કરીને, તેઓ સ્પર્ધાઓમાં વીરતાથી રમે છે. રુદ્રો પોતાની સહાયથી નમસ્કાર કરનારા સુધી પહોંચે છે; આહુતિ આપનારને પોતાના બળથી આનંદ આપે છે.

1.166.3

यस्मा॒ ऊमा॑सो अ॒मृता॒ अरा॑सत रा॒यस्पोषं॑ च ह॒विषा॑ ददा॒शुषे॑ ।
उ॒क्षन्त्य॑स्मै म॒रुतो॑ हि॒ता इ॑व पु॒रू रजां॑सि॒ पय॑सा मयो॒भुवः॑ ॥

અમર તેજસ્વી મરુતો જેના માટે સંપત્તિ અને પોષણ લાવે છે, તેમ આહુતિ આપનારને દાન આપે છે. હિતકારી મરુતો તેના માટે અનેક લોકોને દૂધથી (પાણીથી) સિંચે છે; તેઓ કલ્યાણકારી છે.

1.166.4

आ ये रजां॑सि॒ तवि॑षीभि॒रव्य॑त॒ प्र व॒ एवा॑सः॒ स्वय॑तासो अध्रजन् ।
भय॑न्ते॒ विश्वा॒ भुव॑नानि ह॒र्म्या चि॒त्रो वो॒ यामः॒ प्रय॑तास्वृ॒ष्टिषु॑ ॥

પોતાના બળથી લોકોને ભરનારા મરુતો, સ્વયંચાલિત યુવાનોની જેમ દોડે છે. તમારા બધા લોકો અને ઘરો ભય પામે છે; હે મરુતો, તમારી તેજસ્વી યાત્રા પ્રયત્નમાં અને વીજળીના પ્રહારોમાં થાય છે.

1.166.5

यत्त्वे॒षया॑मा न॒दय॑न्त॒ पर्व॑तान्दि॒वो वा॑ पृ॒ष्ठं नर्या॒ अचु॑च्यवुः ।
विश्वो॑ वो॒ अज्म॑न्भयते॒ वन॒स्पतिः॑ रथी॒यन्ती॑व॒ प्र जि॑हीत॒ ओष॑धिः ॥

તેજસ્વી મરુતો પર્વતોને ગર્જનાથી હલાવે છે, અથવા આકાશની પીઠને, હે વીરો, તમારી ગતિથી દરેક વનસ્પતિ કાંપે છે; સારથિની જેમ, ઔષધિઓ આગળ છોડાય છે.

1.166.6

यू॒यं न॑ उग्रा मरुतः सुचे॒तुनारि॑ष्टग्रामाः सुम॒तिं पि॑पर्तन ।
यत्रा॑ वो दि॒द्युद्रद॑ति॒ क्रिवि॑र्दती रि॒णाति॑ प॒श्वः सुधि॑तेव ब॒र्हणा॑ ॥

હે ઉગ્ર મરુતો, સારી બુદ્ધિ અને સુરક્ષિત સૈન્યથી અમને સુમતિ આપો. જ્યાં તમારી વીજળી ચમકે છે ત્યાં તે ગાયોને અને સારી રીતે ખાંડેલા અનાજને જુદા પાડે છે.

1.166.7

प्र स्क॒म्भदे॑ष्णा अनव॒भ्ररा॑धसो अलातृ॒णासो॑ वि॒दथे॑षु॒ सुष्टु॑ताः ।
अर्च॑न्त्य॒र्कं म॑दि॒रस्य॑ पी॒तये॑ वि॒दुर्वी॒रस्य॑ प्रथ॒मानि॒ पौंस्या॑ ॥

સ્થિર પગવાળા, ન ખૂટતા ધનવાળા, અવરોધ વિનાના, યજ્ઞ-સ્પર્ધાઓમાં સારી રીતે સ્તુત મરુતો આગળ વધે છે. મદિરા પીવા માટે તેઓ સ્તોત્ર ગાય છે; વીરના પ્રથમ પૌરુષ-કર્મો તેઓ જાણે છે.

1.166.8

श॒तभु॑जिभि॒स्तम॒भिह्रु॑तेर॒घात्पू॒र्भी र॑क्षता मरुतो॒ यमाव॑त ।
जनं॒ यमु॑ग्रास्तवसो विरप्शिनः पा॒थना॒ शंसा॒त्तन॑यस्य पु॒ष्टिषु॑ ॥

સો ભુજાવાળા કિલ્લાઓ સહિત, હે મરુતો, તમે જેનું રક્ષણ કર્યું તે મનુષ્યને આક્રમણ અને પાપથી બચાવો. હે ઉગ્ર, બળવાન, તેજસ્વી મરુતો, જે મનુષ્યનું તમે રક્ષણ કરો છો તેને સંતાનની સમૃદ્ધિમાં રક્ષો.

1.166.9

विश्वा॑नि भ॒द्रा म॑रुतो॒ रथे॑षु वो मिथ॒स्पृध्ये॑व तवि॒षाण्याहि॑ता ।
अंसे॒ष्वा वः॒ प्रप॑थेषु खा॒दयोऽक्षो॑ वश्च॒क्रा स॒मया॒ वि वा॑वृते ॥

હે મરુતો, તમારા રથોમાં બધી કલ્યાણકારી ઐશ્વર્યો છે; પરસ્પર સ્પર્ધા કરતા બળોની જેમ તે સ્થાપિત છે. ખભા પર અને તમારા માર્ગો પર તમારા ધરીના ચક્રો સમાનપણે ફર્યાં છે.

1.166.10

भूरी॑णि भ॒द्रा नर्ये॑षु बा॒हुषु॒ वक्ष॑स्सु रु॒क्मा र॑भ॒सासो॑ अ॒ञ्जयः॑ ।
अंसे॒ष्वेताः॑ प॒विषु॑ क्षु॒रा अधि॒ वयो॒ न प॒क्षान्व्यनु॒ श्रियो॑ धिरे ॥

હે મરુતો, મનુષ્યો વચ્ચે હાથ પર અને છાતી પર અનેક કલ્યાણકારી સોનાના અલંકારો છે, વેગથી ચમકતા. ખભા પર આ અસ્ત્રાની ધારો છે; પક્ષીઓ પાંખો ફેલાવે તેમ તેઓ પોતાની પ્રભા ફેલાવે છે.

1.166.11

म॒हान्तो॑ म॒ह्ना वि॒भ्वो॑ विभू॑तयो दूरे॒दृशो॒ ये दि॒व्या इ॑व॒ स्तृभिः॑ ।
म॒न्द्राः सु॑जि॒ह्वाः स्वरि॑तार आ॒सभिः॒ सम्मि॑श्ला॒ इन्द्रे॑ म॒रुतः॑ परि॒ष्टुभः॑ ॥

મહાન, પોતાની મહિમાથી, વ્યાપક, અનેક શક્તિઓવાળા, દૂર જોનારા, જે દિવ્ય જેવા છે, આધારો સહિત; કોમળ, સુંદર જીભવાળા, પોતાની જ પ્રશંસા કરનારા, પોતાના ઘોડાઓ સહિત ઇન્દ્રમાં સારી રીતે ભળેલા, હે મરુતો, વીંટળાનારા.

1.166.12

तद्वः॑ सुजाता मरुतो महित्व॒नं दी॒र्घं वो॑ दा॒त्रमदि॑तेरिव व्र॒तम् ।
इन्द्र॑श्च॒न त्यज॑सा॒ वि ह्रु॑णाति॒ तज्जना॑य॒ यस्मै॑ सु॒कृते॒ अरा॑ध्वम् ॥

હે સુજાત મરુતો, તમારી તે મહિમા અને તમારું દીર્ઘ દાન અદિતિના વ્રત જેવું છે. ઇન્દ્ર પણ પોતાના બળથી તેનો નાશ કરતો નથી; જે મનુષ્યે સત્કર્મથી તમારી આરાધના કરી તેના માટે.

1.166.13

तद्वो॑ जामि॒त्वं म॑रुतः॒ परे॑ यु॒गे पु॒रू यच्छंस॑ममृतास॒ आव॑त ।
अ॒या धि॒या मन॑वे श्रु॒ष्टिमाव्या॑ सा॒कं नरो॑ दं॒सनै॒रा चि॑कित्रिरे ॥

હે મરુતો, પૂર્વ યુગમાં તમારી સાથેનો એ સંબંધ મહાન છે; હે અમર્ત્યો, તમે સ્તુતિ સાંભળી. આ બુદ્ધિથી મનુ માટે દાનનું રક્ષણ કર્યું; વીર મરુતો પોતાના કર્મો સહિત અહીં પ્રગટ થયા.

1.166.14

येन॑ दी॒र्घं म॑रुतः शू॒शवा॑म यु॒ष्माके॑न॒ परी॑णसा तुरासः ।
आ यत्त॒तन॑न्वृ॒जने॒ जना॑स ए॒भिर्य॒ज्ञेभि॒स्तद॒भीष्टि॑मश्याम् ॥

હે મરુતો, તમારી જે સહાયથી અમે લાંબા સમય સુધી વૃદ્ધિ પામીએ; હે વેગવંતો, તમારી એ સહાયથી, હે લોકો, તેઓ યુદ્ધમાં વિસ્તરે ત્યારે, આ યજ્ઞો દ્વારા અમે એ અભીષ્ટ પ્રાપ્ત કરીએ.

1.166.15

ए॒ष व॒ स्तोमो॑ मरुत इ॒यं गीर्मा॑न्दा॒र्यस्य॑ मा॒न्यस्य॑ का॒रोः ।
एषा या॑सीष्ट त॒न्वे॑ व॒यां वि॒द्यामे॒षं वृ॒जनं॑ जी॒रदा॑नुम् ॥

હે મરુતો, આ સ્તોત્ર તમારા માટે છે; આ માંદાર્ય અને માન્ય કવિની વાણી છે. આ અન્ન સહિત અમારા શરીર સુધી પહોંચે; અમે બળ અને એ વધતું ધન પ્રાપ્ત કરીએ.