ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 10.95
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.95.1
ह॒ये जाये॒ मन॑सा॒ तिष्ठ॑ घोरे॒ वचां॑सि मि॒श्रा कृ॑णवावहै॒ नु ।
न नौ॒ मन्त्रा॒ अनु॑दितास ए॒ते मय॑स्कर॒न्पर॑तरे च॒नाह॑न् ॥
ਅਰੇ ਪਤਨੀ, ਮਨ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੀ ਰਹਿ, ਹੇ ਭਿਆਨਕ! ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਕੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰੀਏ। ਸਾਡੇ ਇਹ ਅਣਕਹੇ ਸ਼ਬਦ ਦੂਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੁਖ ਦੇਣ।
10.95.2
किमे॒ता वा॒चा कृ॑णवा॒ तवा॒हं प्राक्र॑मिषमु॒षसा॑मग्रि॒येव॑ ।
पुरू॑रवः॒ पुन॒रस्तं॒ परे॑हि दुराप॒ना वात॑ इवा॒हम॑स्मि ॥
ਤੇਰੇ ਇਹਨਾਂ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਊਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਵਾਂਗ ਮੈਂ ਅੱਗੇ ਨਿਕਲ ਗਈ। ਹੇ ਪੁਰੂਰਵਾ, ਫਿਰ ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾ। ਮੈਂ ਉਸ ਹਵਾ ਵਰਗੀ ਹਾਂ ਜੋ ਫੜੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ।
10.95.3
इषु॒र्न श्रि॒य इ॑षु॒धेर॑स॒ना गो॒षाः श॑त॒सा न रंहिः॑ ।
अ॒वीरे॒ क्रतौ॒ वि द॑विद्युत॒न्नोरा॒ न मा॒युं चि॑तयन्त॒ धुन॑यः ॥
ਤੀਰ ਸ਼ੋਭਾ ਲਈ ਤਰਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੌ ਧਨ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ। ਅਣਸਿਆਣੇ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਵੱਖਰੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ; ਗਾਂ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ; ਨਦੀਆਂ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦੀਆਂ ਹਨ।
10.95.4
सा वसु॒ दध॑ती॒ श्वशु॑राय॒ वय॒ उषो॒ यदि॒ वष्ट्यन्ति॑गृहात् ।
अस्तं॑ ननक्षे॒ यस्मि॑ञ्चा॒कन्दिवा॒ नक्तं॑ श्नथि॒ता वै॑त॒सेन॑ ॥
ਉਹ ਧਨ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਸਹੁਰੇ ਲਈ ਧਨ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਊਸ਼ਾ, ਜੇ ਉਹ ਅੰਦਰਲੇ ਘਰੋਂ ਧਨ ਲਿਆਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਦਿਨ ਰਾਤ ਘੁੰਡ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੀ ਵੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
10.95.5
त्रिः स्म॒ माह्नः॑ श्नथयो वैत॒सेनो॒त स्म॒ मेऽव्य॑त्यै पृणासि ।
पुरू॑र॒वोऽनु॑ ते॒ केत॑मायं॒ राजा॑ मे वीर त॒न्व॑स्तदा॑सीः ॥
ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਤੂੰ ਦਿਨੇ ਘੁੰਡ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦਿੱਤਾ; ਦੁਰਭਾਗਣ ਮੈਨੂੰ ਤੂੰ ਹੀ ਭਰਿਆ। ਹੇ ਪੁਰੂਰਵਾ, ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਤੇਰੇ ਰਾਹ ਤੇ ਮੈਂ ਆਈ; ਹੇ ਰਾਜਾ, ਹੇ ਵੀਰ, ਮੇਰਾ ਜੋ ਸਰੀਰ ਸੀ ਉਹ ਤੂੰ ਹੀ ਸੀ।
10.95.6
या सु॑जू॒र्णिः श्रेणिः॑ सु॒म्नआ॑पिर्ह्र॒देच॑क्षु॒र्न ग्र॒न्थिनी॑ चर॒ण्युः ।
ता अ॒ञ्जयो॑ऽरु॒णयो॒ न स॑स्रुः श्रि॒ये गावो॒ न धे॒नवो॑ऽनवन्त ॥
ਸੋਹਣੀ ਵੇਣੀ ਵਾਲੀ, ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਹਾਰੇ ਵਾਲੀ, ਝੀਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਗੰਢਾਂ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀ ਉਹ; ਸੁਰਮੇ ਲੱਗੀਆਂ, ਲਾਲ-ਲਾਲ ਊਸ਼ਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਗਈਆਂ; ਗਾਵਾਂ ਵਾਂਗ ਜੋ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਚਮਕੀਆਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਜਾਇਆ।
10.95.7
सम॑स्मि॒ञ्जाय॑मान आसत॒ ग्ना उ॒तेम॑वर्धन्न॒द्यः॑ स्वगू॑र्ताः ।
म॒हे यत्त्वा॑ पुरूरवो॒ रणा॒याव॑र्धयन्दस्यु॒हत्या॑य दे॒वाः ॥
ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋਈਆਂ; ਆਪਣੇ ਮਾਰਗ ਤੇ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਵਧਾਇਆ। ਹੇ ਪੁਰੂਰਵਾ, ਮਹਾਨ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਦਸਯੂਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਲਈ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਬਲਵਾਨ ਬਣਾਇਆ।
10.95.8
सचा॒ यदा॑सु॒ जह॑ती॒ष्वत्क॒ममा॑नुषीषु॒ मानु॑षो नि॒षेवे॑ ।
अप॑ स्म॒ मत्त॒रस॑न्ती॒ न भु॒ज्युस्ता अ॑त्रसन्रथ॒स्पृशो॒ नाश्वाः॑ ॥
ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਮਾਨੁਸ਼ੀ ਇਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸੰਗ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਮਨੁੱਖ ਵਜੋਂ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ ਕੰਬਦੀਆਂ ਉਹ ਭੁਜ੍ਯੂ ਵਾਂਗ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈਆਂ; ਰਥ ਛੂਹਣ ਵਾਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਡਰ ਗਈਆਂ।
10.95.9
यदा॑सु॒ मर्तो॑ अ॒मृता॑सु नि॒स्पृक्सं क्षो॒णीभिः॒ क्रतु॑भि॒र्न पृ॒ङ्क्ते ।
ता आ॒तयो॒ न त॒न्वः॑ शुम्भत॒ स्वा अश्वा॑सो॒ न क्री॒ळयो॒ दन्द॑शानाः ॥
ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਮਰ ਇਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਰਤ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ, ਦਿਊ-ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਰਥ ਦੀਆਂ ਰੱਸੀਆਂ ਵਾਂਗ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਸਜਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਖੇਡਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਲਗਾਮ ਚਬਾਉਂਦੀਆਂ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ।
10.95.10
वि॒द्युन्न या पत॑न्ती॒ दवि॑द्यो॒द्भर॑न्ती मे॒ अप्या॒ काम्या॑नि ।
जनि॑ष्टो अ॒पो नर्यः॒ सुजा॑तः॒ प्रोर्वशी॑ तिरत दी॒र्घमायुः॑ ॥
ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਉੱਡ ਕੇ ਚਮਕਣ ਵਾਲੀ, ਮੇਰੇ ਨੇੜੇ ਮੇਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀ, ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਵੀਰ ਅਤੇ ਸੁਜਾਤ ਪੁਰਖ ਤੂੰ ਹੈਂ; ਹੇ ਉਰਵਸ਼ੀ, ਮੇਰੀ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਪਾਰ ਕਰਵਾ।
10.95.11
ज॒ज्ञि॒ष इ॒त्था गो॒पीथ्या॑य॒ हि द॒धाथ॒ तत्पु॑रूरवो म॒ ओजः॑ ।
अशा॑सं त्वा वि॒दुषी॒ सस्मि॒न्नह॒न्न म॒ आशृ॑णोः॒ किम॒भुग्व॑दासि ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੂੰ ਗੋਪਾਲਾਂ ਲਈ ਜਨਮਿਆ; ਹੇ ਪੁਰੂਰਵਾ, ਮੇਰਾ ਉਹ ਬਲ ਤੂੰ ਧਾਰਿਆ। ਜਾਣਦੀ ਹੋਈ ਮੈਂ ਉਸ ਦਿਨ ਤੈਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਨਾ ਸੁਣੀ; ਹੁਣ ਅੰਨ੍ਹੇ ਵਾਂਗ ਕੀ ਬੋਲਦਾ ਹੈਂ?
10.95.12
क॒दा सू॒नुः पि॒तरं॑ जा॒त इ॑च्छाच्च॒क्रन्नाश्रु॑ वर्तयद्विजा॒नन् ।
को दम्प॑ती॒ सम॑नसा॒ वि यू॑यो॒दध॒ यद॒ग्निः श्वशु॑रेषु॒ दीद॑यत् ॥
ਪੁੱਤਰ ਜੰਮ ਕੇ ਪਿਓ ਨੂੰ ਲੱਭੇ ਤਾਂ ਚੱਕਰ ਵਾਂਗ ਅੱਥਰੂ ਵਹਾਏ ਬਿਨਾਂ ਮੁੜ ਆਵੇਗਾ; ਇਕ-ਮਨ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਕੌਣ ਜਾਣ ਕੇ ਵੱਖ ਕਰੇਗਾ? ਤਦ ਅਗਨੀ ਸਹੁਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕੇ।
10.95.13
प्रति॑ ब्रवाणि व॒र्तय॑ते॒ अश्रु॑ च॒क्रन्न क्र॑न्ददा॒ध्ये॑ शि॒वायै॑ ।
प्र तत्ते॑ हिनवा॒ यत्ते॑ अ॒स्मे परे॒ह्यस्तं॑ न॒हि मू॑र॒ मापः॑ ॥
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਹਾਂਗੀ; ਉਹ ਅੱਥਰੂ ਵਹਾ ਕੇ ਰੋਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਭਲਾਈ ਲਈ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇ। ਜੋ ਤੇਰਾ ਹੈ ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਦੀ ਹਾਂ: ਸਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਦੂਰ ਜਾ, ਘਰ ਮੁੜ ਜਾ। ਹੇ ਮੂਰਖ ਪੁਰੂਰਵਾ, ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਪਹੁੰਚ।
10.95.14
सु॒दे॒वो अ॒द्य प्र॒पते॒दना॑वृत्परा॒वतं॑ पर॒मां गन्त॒वा उ॑ ।
अधा॒ शयी॑त॒ निरृ॑तेरु॒पस्थेऽधै॑नं॒ वृका॑ रभ॒सासो॑ अ॒द्युः ॥
ਸ਼ੁਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਲਾ ਉਹ ਅੱਜ ਡਿੱਗ ਪਵੇ, ਮੁੜ ਨਾ ਆਵੇ; ਦੂਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਦੂਰ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਵੇ। ਫਿਰ ਉਹ ਨਿਰਰਿਤੀ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਲੇਟੇ; ਫਿਰ ਤੇਜ਼ ਬਘਿਆੜ ਉਸਨੂੰ ਫੜ ਲੈਣ।
10.95.15
पुरू॑रवो॒ मा मृ॑था॒ मा प्र प॑प्तो॒ मा त्वा॒ वृका॑सो॒ अशि॑वास उ क्षन् ।
न वै स्त्रैणा॑नि स॒ख्यानि॑ सन्ति सालावृ॒काणां॒ हृद॑यान्ये॒ता ॥
ਹੇ ਪੁਰੂਰਵਾ, ਤੂੰ ਨਾ ਮਰ, ਅੱਗੇ ਨਾ ਡਿੱਗ; ਅਸ਼ੁਭ ਬਘਿਆੜ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਫੜਨ। ਸੱਚਮੁੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ; ਇਹ ਸਾਲਾਵ੍ਰਿਕ ਬਘਿਆੜਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਹਨ।
10.95.16
यद्विरू॒पाच॑रं॒ मर्त्ये॑षु॒ अव॑सं॒ रात्रीः॑ श॒रद॒श्चत॑स्रः ।
घृ॒तस्य॑ स्तो॒कं स॒कृदह्न॑ आश्नां॒ तादे॒वेदं ता॑तृपा॒णा च॑रामि ॥
ਮੈਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੋਖੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰੀ, ਚਾਰ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤਾਂ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ ਵੱਸੀ, ਇੱਕ ਦਿਨ ਘਿਓ ਦਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹਿੱਸਾ ਇੱਕ ਵਾਰ ਖਾਧਾ; ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਵਿਚਰਦੀ ਹਾਂ।
10.95.17
अ॒न्त॒रि॒क्ष॒प्रां रज॑सो वि॒मानी॒मुप॑ शिक्षाम्यु॒र्वशीं॒ वसि॑ष्ठः ।
उप॑ त्वा रा॒तिः सु॑कृ॒तस्य॒ तिष्ठा॒न्नि व॑र्तस्व॒ हृद॑यं तप्यते मे ॥
ਮੈਂ ਵਸ਼ਿਸ਼ਟ, ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੀ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰਚਣ ਵਾਲੀ ਉਰਵਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਦਾ ਦਾਨ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਠਹਿਰੇ; ਮੁੜ ਆ, ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਤਪ ਰਿਹਾ ਹੈ।
10.95.18
इति॑ त्वा दे॒वा इ॒म आ॑हुरैळ॒ यथे॑मे॒तद्भव॑सि मृ॒त्युब॑न्धुः ।
प्र॒जा ते॑ दे॒वान्ह॒विषा॑ यजाति स्व॒र्ग उ॒ त्वमपि॑ मादयासे ॥
ਦੇਵਤੇ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਐਲ (ਇਲਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ), ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮੌਤ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈਂ। ਤੇਰੀ ਸੰਤਾਨ ਹਵਿ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਯਜ ਕਰੇ; ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਵੀ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ।