ऋग्वेद · सूक्त 8.48
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.48.1
स्वा॒दोर॑भक्षि॒ वय॑सः सुमे॒धाः स्वा॒ध्यो॑ वरिवो॒वित्त॑रस्य ।
विश्वे॒ यं दे॒वा उ॒त मर्त्या॑सो॒ मधु॑ ब्रु॒वन्तो॑ अ॒भि सं॒चर॑न्ति ॥
बलदायक, मधुर सोमाचे मी पान केले; तो बुद्धिमंतांचा, गोड आणि भरपूर धन देणारा आहे. सर्व देव आणि मर्त्य मधुर बोलत त्याला वेढून फिरतात.
8.48.2
अ॒न्तश्च॒ प्रागा॒ अदि॑तिर्भवासि अवया॒ता हर॑सो॒ दैव्य॑स्य ।
इन्द॒विन्द्र॑स्य स॒ख्यं जु॑षा॒णः श्रौष्टी॑व॒ धुर॒मनु॑ रा॒य ऋ॑ध्याः ॥
तू आत आणि बाहेर जा, अदिती हो; दैवी क्रोधातून खाली उतरणारा हो. हे सोमबिंदो, इंद्राच्या मैत्रीचा उपभोग घेत, रथाच्या धुरेप्रमाणे धनासाठी वाढ.
8.48.3
अपा॑म॒ सोम॑म॒मृता॑ अभू॒माग॑न्म॒ ज्योति॒रवि॑दाम दे॒वान् ।
किं नू॒नम॒स्मान्कृ॑णव॒दरा॑तिः॒ किमु॑ धू॒र्तिर॑मृत॒ मर्त्य॑स्य ॥
आम्ही सोम प्यालो, अमर झालो; प्रकाशाला पोहोचलो, देवांना प्राप्त केले. आता वैर आमचे काय करील? हे अमरा, मर्त्याची कुटिलता काय करील?
8.48.4
शं नो॑ भव हृ॒द आ पी॒त इ॑न्दो पि॒तेव॑ सोम सू॒नवे॑ सु॒शेवः॑ ।
सखे॑व॒ सख्य॑ उरुशंस॒ धीरः॒ प्र ण॒ आयु॑र्जी॒वसे॑ सोम तारीः ॥
आम्हांस शांती देणारा हो, हृदयाजवळ प्यालेला हे इंदो; जसा पिता पुत्रासाठी, तसा हे सोमा, कल्याणकारी हो. जसा मित्र मैत्रीसाठी, हे बहुप्रशंसित, ज्ञानी होऊन आमचे आयुष्य जगण्यासाठी पुढे ने, हे सोमा.
8.48.5
इ॒मे मा॑ पी॒ता य॒शस॑ उरु॒ष्यवो॒ रथं॒ न गावः॒ सम॑नाह॒ पर्व॑सु ।
ते मा॑ रक्षन्तु वि॒स्रस॑श्च॒रित्रा॑दु॒त मा॒ स्रामा॑द्यवय॒न्त्विन्द॑वः ॥
प्यालेले हे यशस्वी, विस्तृत गती असलेले सोमबिंदू रथाला जोडणाऱ्या गायींप्रमाणे सांध्यांमध्ये मला घट्ट बांधोत. त्यांनी मला अपराधापासून रक्षावे आणि अडखळण्यापासून दूर ठेवावे.
8.48.6
अ॒ग्निं न मा॑ मथि॒तं सं दि॑दीपः॒ प्र च॑क्षय कृणु॒हि वस्य॑सो नः ।
अथा॒ हि ते॒ मद॒ आ सो॑म॒ मन्ये॑ रे॒वाँ इ॑व॒ प्र च॑रा पु॒ष्टिमच्छ॑ ॥
मंथन केलेल्या अग्नीप्रमाणे मला चांगले पेटव, प्रकाशित कर; धनाची इच्छा करणाऱ्या आम्हांस धनवान कर. मग, हे सोमा, तुझ्या उल्हासात मी मानतो: धनवानाप्रमाणे तू पोषणाकडे पुढे जा.
8.48.7
इ॒षि॒रेण॑ ते॒ मन॑सा सु॒तस्य॑ भक्षी॒महि॒ पित्र्य॑स्येव रा॒यः ।
सोम॑ राज॒न्प्र ण॒ आयूं॑षि तारी॒रहा॑नीव॒ सूर्यो॑ वास॒राणि॑ ॥
हे राजा सोमा, तुझ्या बलाने आणि मनाने पिळलेल्या (सोमाचा) आम्ही पितरांच्या धनाप्रमाणे उपभोग घेतो; सूर्य दिवस वाढवतो तसे आमचे आयुष्य वाढव.
8.48.8
सोम॑ राजन्मृ॒ळया॑ नः स्व॒स्ति तव॑ स्मसि व्र॒त्या॑स्तस्य॑ विद्धि ।
अल॑र्ति॒ दक्ष॑ उ॒त म॒न्युरि॑न्दो॒ मा नो॑ अ॒र्यो अ॑नुका॒मं परा॑ दाः ॥
हे राजा सोमा, आमच्यावर कृपा करून कल्याण दे; आम्ही तुझ्या व्रतांचे पालक आहोत, हे जाण. हे इंदो, तुझे बल आणि क्रोध आम्हाला हानी करू नयेत; शत्रूची इच्छा आमच्यापासून दूर कर.
8.48.9
त्वं हि न॑स्त॒न्वः॑ सोम गो॒पा गात्रे॑गात्रे निष॒सत्था॑ नृ॒चक्षाः॑ ।
यत्ते॑ व॒यं प्र॑मि॒नाम॑ व्र॒तानि॒ स नो॑ मृळ सुष॒खा दे॑व॒ वस्यः॑ ॥
तू आमच्या शरीरांचा रक्षक आहेस, हे सोमा; प्रत्येक अवयवात बसून मनुष्यांकडे पाहतोस. आम्ही तुझ्या व्रतांचे उल्लंघन केले तरीही आम्हाला वाचव; हे देवा, उत्तम मित्रा, इच्छित असलेल्या, आम्हावर कृपा कर.
8.48.10
ऋ॒दू॒दरे॑ण॒ सख्या॑ सचेय॒ यो मा॒ न रिष्ये॑द्धर्यश्व पी॒तः ।
अ॒यं यः सोमो॒ न्यधा॑य्य॒स्मे तस्मा॒ इन्द्रं॑ प्र॒तिर॑मे॒म्यायुः॑ ॥
लाल शरीराच्या मित्रत्वाने आम्ही सुखी होऊ; मला कोणीही हानी करू नये; हर्यश्वा, प्यायलेल्या. आमच्यासाठी ठेवलेला हा सोम ज्याचा आहे, त्या इंद्रासाठी मी आयुष्य ओलांडून जातो.
8.48.11
अप॒ त्या अ॑स्थु॒रनि॑रा॒ अमी॑वा॒ निर॑त्रस॒न्तमि॑षीची॒रभै॑षुः ।
आ सोमो॑ अ॒स्माँ अ॑रुह॒द्विहा॑या॒ अग॑न्म॒ यत्र॑ प्रति॒रन्त॒ आयुः॑ ॥
ती (राक्षसी) किरणांशिवाय, रोगाशिवाय दूर गेल्या; काळ्या रंगाच्या त्या थरथरल्या आणि घाबरल्या. दूरदर्शी सोम आमच्यावर चढला; आयुष्य ओलांडणारे जिथे जातात तिथे आम्ही गेलो.
8.48.12
यो न॒ इन्दुः॑ पितरो हृ॒त्सु पी॒तो अम॑र्त्यो॒ मर्त्याँ॑ आवि॒वेश॑ ।
तस्मै॒ सोमा॑य ह॒विषा॑ विधेम मृळी॒के अ॑स्य सुम॒तौ स्या॑म ॥
आमचा सोम, हे पितरांनो, हृदयांत प्यायला जाऊन, अमर होऊन मर्त्य मानवांत शिरला; त्या सोमाची हविर्द्रव्याने पूजा करू, आम्ही त्याच्या कृपेत आणि सुमतीत असू.
8.48.13
त्वं सो॑म पि॒तृभिः॑ संविदा॒नो अनु॒ द्यावा॑पृथि॒वी आ त॑तन्थ ।
तस्मै॑ त इन्दो ह॒विषा॑ विधेम व॒यं स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम् ॥
हे सोमा, तू पितरांसह एकत्र येऊन द्यावापृथिवीला सर्वत्र विस्तारून स्थिर केलेस. हे इंदू, त्या तुझ्यासाठी आम्ही हविर्द्रव्याने पूजा करू; आम्ही धनांचे स्वामी होऊ.
8.48.14
त्राता॑रो देवा॒ अधि॑ वोचता नो॒ मा नो॑ नि॒द्रा ई॑शत॒ मोत जल्पिः॑ ।
व॒यं सोम॑स्य वि॒श्वह॑ प्रि॒यासः॑ सु॒वीरा॑सो वि॒दथ॒मा व॑देम ॥
हे रक्षक देवांनो, आमच्याविषयी सांगा. निद्रा आमच्यावर सत्ता गाजवू नये, व्यर्थ बडबडही नको. सोमाला प्रिय आणि उत्तम वीरांनी युक्त होऊन आम्ही स्तुतिवचन बोलू.
8.48.15
त्वं नः॑ सोम वि॒श्वतो॑ वयो॒धास्त्वं स्व॒र्विदा वि॑शा नृ॒चक्षाः॑ ।
त्वं न॑ इन्द ऊ॒तिभिः॑ स॒जोषाः॑ पा॒हि प॒श्चाता॑दु॒त वा॑ पु॒रस्ता॑त् ॥
तू आम्हाला सर्व बाजूंनी बळ देणारा सोमा आहेस; स्वर्गप्रकाश मिळवून, मानवांना पाहणारा होऊन तू आमच्यात प्रवेश कर. हे इंदू, तुझ्या साहाय्यकांसह जोडला जाऊन मागून व पुढून आमचे रक्षण कर.