อุปนิษัท · Kaṭha 2.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Kaṭha 2.2.1
पुरमेकादशद्वारमजस्यावक्रचेतसः ।
अनुष्ठाय न शोचति विमुक्तश्च विमुच्यते ।
एतद्वै तत् ॥ २.२.१ ॥
นครที่มีสิบเอ็ดประตูเป็นของผู้ไม่เกิด ผู้มีจิตตรง ผู้ที่เพ่งพิจารณาถึงพระองค์ย่อมไม่โศกเศร้า และเมื่อหลุดพ้นแล้วก็ย่อมพ้นอย่างสิ้นเชิง นี่แหละคือสิ่งนั้น
Kaṭha 2.2.2
हँसः शुचिषद्वसुरान्तरिक्षसद्-
होता वेदिषदतिथिर्दुरोणसत् ।
नृषद्वरसदृतसद्व्योमसद्
अब्जा गोजा ऋतजा अद्रिजा ऋतं बृहत् ॥ २.२.२ ॥
หงส์ประทับอยู่ในความบริสุทธิ์ ดุจวสุประทับอยู่ในอากาศ เป็นโหตฤประทับบนแท่นบูชา เป็นอติถีผู้ประทับในเรือน ประทับในหมู่มนุษย์ ในหมู่ผู้ประเสริฐ ในสัจจะ ในท้องฟ้า เกิดจากน้ำ เกิดจากแผ่นดิน เกิดจากสัจจะ เกิดจากภูเขา คือสัจจะอันยิ่งใหญ่
Kaṭha 2.2.3
ऊर्ध्वं प्राणमुन्नयत्यपानं प्रत्यगस्यति ।
मध्ये वामनमासीनं विश्वे देवा उपासते ॥ २.२.३ ॥
พระองค์ยกปราณขึ้นไปข้างบน และส่งอปานลงไปข้างล่าง เหล่าเทพทั้งปวงย่อมบูชาวามนะผู้ประทับอยู่ตรงกลาง
Kaṭha 2.2.4
अस्य विस्रंसमानस्य शरीरस्थस्य देहिनः ।
देहाद्विमुच्यमानस्य किमत्र परिशिष्यते ।
एतद्वै तत् ॥ २.२.४ ॥
เมื่อผู้มีกายซึ่งประทับอยู่ในร่างนี้กำลังทรุดโทรมลงและหลุดพ้นจากร่าง อะไรเล่าที่ยังเหลืออยู่ที่นี่ นี่แหละคือสิ่งนั้น
Kaṭha 2.2.5
न प्राणेन नापानेन मर्त्यो जीवति कश्चन ।
इतरेण तु जीवन्ति यस्मिन्नेतावुपाश्रितौ ॥ २.२.५ ॥
มนุษย์ผู้ตายไม่มีผู้ใดดำรงชีวิตด้วยปราณหรืออปาน แต่ย่อมดำรงชีวิตด้วยสิ่งอื่น ซึ่งทั้งสองอาศัยอยู่
Kaṭha 2.2.6
हन्त त इदं प्रवक्ष्यामि गुह्यं ब्रह्म सनातनम् ।
यथा च मरणं प्राप्य आत्मा भवति गौतम ॥ २.२.६ ॥
เอาเถิด โคตมะ เราจะกล่าวความลับนี้แก่ท่าน คือพรหมันนิรันดร์ และเล่าว่าอาตมันเป็นอย่างไรเมื่อถึงความตาย
Kaṭha 2.2.7
योनिमन्ये प्रपद्यन्ते शरीरत्वाय देहिनः ।
स्थाणुमन्येऽनुसंयन्ति यथाकर्म यथाश्रुतम् ॥ २.२.७ ॥
บางพวกเข้าสู่ครรภ์เพื่อรับกายเป็นสังขาร ส่วนบางพวกเข้าสู่สิ่งที่ไม่เคลื่อนไหว ตามกรรมและความรู้ที่ได้ศึกษามา
Kaṭha 2.2.8
य एष सुप्तेषु जागर्ति कामं कामं पुरुषो निर्मिमाणः ।
तदेव शुक्रं तद्ब्रह्म तदेवामृतमुच्यते ।
तस्मिँल्लोकाः श्रिताः सर्वे तदु नात्येति कश्चन ।
एतद्वै तत् ॥ २.२.८ ॥
บุรุษผู้ที่ตื่นอยู่ในขณะที่คนอื่นหลับ และสร้างกามแล้วกามเล่า นั่นแหละคือสิ่งบริสุทธิ์ นั่นคือพรหมัน นั่นเท่านั้นเรียกว่าอมตะ โลกทั้งปวงอาศัยอยู่ในสิ่งนั้น ไม่มีผู้ใดล่วงพ้นไปได้ นี่แหละคือสิ่งนั้น
Kaṭha 2.2.9
अग्निर्यथैको भुवनं प्रविष्टो
रूपं रूपं प्रतिरूपो बभूव ।
एकस्तथा सर्वभूतान्तरात्मा
रूपं रूपं प्रतिरूपो बहिश्च ॥ २.२.९ ॥
เหมือนไฟหนึ่งเดียวที่เข้าไปในโลกแล้วปรากฏรูปตามรูปแต่ละรูป ฉันใด อาตมันภายในของสรรพสัตว์ซึ่งเป็นหนึ่งเดียวก็ปรากฏรูปตามรูปแต่ละรูป และดำรงอยู่ภายนอกด้วยฉันนั้น
Kaṭha 2.2.10
वायुर्यथैको भुवनं प्रविष्टो
रूपं रूपं प्रतिरूपो बभूव ।
एकस्तथा सर्वभूतान्तरात्मा
रूपं रूपं प्रतिरूपो बहिश्च ॥ २.२.१० ॥
เหมือนลมหนึ่งเดียวที่เข้าไปในโลกแล้วปรากฏรูปตามรูปแต่ละรูป ฉันใด อาตมันภายในของสรรพสัตว์ซึ่งเป็นหนึ่งเดียวก็ปรากฏรูปตามรูปแต่ละรูป และดำรงอยู่ภายนอกด้วยฉันนั้น
Kaṭha 2.2.11
सूर्यो यथा सर्वलोकस्य चक्षुः
न लिप्यते चाक्षुषैर्बाह्यदोषैः ।
एकस्तथा सर्वभूतान्तरात्मा
न लिप्यते लोकदुःखेन बाह्यः ॥ २.२.११ ॥
เหมือนดวงอาทิตย์ซึ่งเป็นดวงตาของโลกทั้งมวล ไม่ถูกมลทินจากโทษภายนอกที่ตาเห็นทำให้เปื้อน ฉันใด อาตมันภายในของสรรพสัตว์ซึ่งเป็นหนึ่งเดียวก็ไม่ถูกทุกข์ของโลกทำให้เปื้อน พระองค์ดำรงอยู่ต่างหากจากทุกข์นั้น
Kaṭha 2.2.12
एको वशी सर्वभूतान्तरात्मा
एकं रूपं बहुधा यः करोति ।
तमात्मस्थं येऽनुपश्यन्ति धीराः
तेषां सुखं शाश्वतं नेतरेषाम् ॥ २.२.१२ ॥
ผู้ควบคุมเพียงหนึ่งเดียว อาตมันภายในของสรรพสัตว์ ผู้ทำรูปเดียวให้เป็นหลายรูป ผู้มีปัญญาที่เพ่งเห็นพระองค์ประทับอยู่ในตน สำหรับเขาเหล่านั้นเท่านั้นคือความสุขนิรันดร์ ไม่ใช่สำหรับผู้อื่น
Kaṭha 2.2.13
नित्योऽनित्यानां चेतनश्चेतनानाम्
एको बहूनां यो विदधाति कामान् ।
तमात्मस्थं येऽनुपश्यन्ति धीराः
तेषां शान्तिः शाश्वती नेतरेषाम् ॥ २.२.१३ ॥
ผู้นิรันดร์ในหมู่สิ่งไม่เที่ยง ผู้มีจิตสำนึกในหมู่สิ่งมีจิตสำนึก ผู้เดียวที่ประทานความปรารถนาแก่หลายคน ผู้มีปัญญาที่เพ่งเห็นพระองค์ประทับอยู่ในตน สำหรับเขาเหล่านั้นเท่านั้นคือความสงบนิรันดร์ ไม่ใช่สำหรับผู้อื่น
Kaṭha 2.2.14
तदेतदिति मन्यन्तेऽनिर्देश्यं परमं सुखम् ।
कथं नु तद्विजानीयां किमु भाति विभाति वा ॥ २.२.१४ ॥
พวกเขาพิจารณาว่า นั่นคืออย่างนี้ คือ นั่น นี่ ความสุขสูงสุดที่ไม่อาจพรรณนาได้ ข้าพเจ้าจะรู้จักสิ่งนั้นได้อย่างไร สิ่งนั้นส่องแสงอยู่หรือปรากฏออกมาเอง
Kaṭha 2.2.15
न तत्र सूर्यो भाति न चन्द्रतारकं
नेमा विद्युतो भान्ति कुतोऽयमग्निः ।
तमेव भान्तमनुभाति सर्वं
तस्य भासा सर्वमिदं विभाति ॥ २.२.१५ ॥
ที่นั่นดวงอาทิตย์ไม่ส่องแสง ดวงจันทร์และดาวก็ไม่ส่องแสง แม้สายฟ้าเหล่านี้ก็ไม่ส่องแสง ไฟนี้จะส่องแสงได้อย่างไร เมื่อพระองค์ส่องแสง ทุกสิ่งย่อมส่องแสงตามพระองค์ ทั้งหมดนี้ย่อมสว่างไสวด้วยแสงของพระองค์