ઋગ્વેદ · સૂક્ત 1.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.113.1
इ॒दं श्रेष्ठं॒ ज्योति॑षां॒ ज्योति॒रागा॑च्चि॒त्रः प्र॑के॒तो अ॑जनिष्ट॒ विभ्वा॑ ।
यथा॒ प्रसू॑ता सवि॒तुः स॒वायँ॑ ए॒वा रात्र्यु॒षसे॒ योनि॑मारैक् ॥
પ્રકાશોમાં શ્રેષ્ઠ એવો આ પ્રકાશ આવ્યો છે; વિચિત્ર ધ્વજરૂપે તે વ્યાપીને પ્રગટ થયો છે. સવિતાની પ્રેરણાથી રાત્રિ ઉષા માટે સ્થાન તૈયાર કરે તેમ.
1.113.2
रुश॑द्वत्सा॒ रुश॑ती श्वे॒त्यागा॒दारै॑गु कृ॒ष्णा सद॑नान्यस्याः ।
स॒मा॒नब॑न्धू अ॒मृते॑ अनू॒ची द्यावा॒ वर्णं॑ चरत आमिना॒ने ॥
લાલ વાછરડાંવાળી, ચમકતી, શ્વેત ઉષા આવી છે; અને તેણે કાળાં નિવાસસ્થાનો પણ તૈયાર કર્યાં છે. એક જ બંધનવાળાં, અમર, એકબીજાને અનુસરતાં દ્યાવાપૃથ્વી રંગ ધારણ કરીને વિચરે છે.
1.113.3
स॒मा॒नो अध्वा॒ स्वस्रो॑रन॒न्तस्तम॒न्यान्या॑ चरतो दे॒वशि॑ष्टे ।
न मे॑थेते॒ न त॑स्थतुः सु॒मेके॒ नक्तो॒षासा॒ सम॑नसा॒ विरू॑पे ॥
બે બહેનોનો એક જ અનંત માર્ગ છે; તેના પર તેઓ એક પછી એક ચાલે છે. દેવોના તેજથી પ્રકાશિત એ બંને ન ડગમગે, ન અટકે. સુંદર નિવાસવાળી, એક મનની, ભિન્ન રૂપવાળી રાત્રિ અને ઉષા.
1.113.4
भास्व॑ती ने॒त्री सू॒नृता॑नां॒ अचे॑ति चि॒त्रा वि दुरो॑ न आवः ।
प्रार्प्या॒ जग॒द्व्यु॑ नो रा॒यो अ॑ख्यदु॒षा अ॑जीग॒र्भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ॥
તેજસ્વી, સત્યવાદીઓને માર્ગદર્શન આપનારી ઉષા પ્રગટ થાય છે; અદ્ભુત રીતે તે દરવાજા ખોલે છે, જાણે બારીઓ ખોલતી હોય. ચાલતા જગતને જગાડીને તે આપણા માટે ધન પ્રગટ કરે છે; ઉષાએ સર્વ પ્રાણીઓને જાગૃત કર્યા છે.
1.113.5
जि॒ह्म॒श्ये॑ चरि॑तवे म॒घोनी॑ आभो॒गय॑ इ॒ष्टये॑ रा॒य उ॑ त्वम् ।
द॒भ्रं पश्य॑द्भ्य उर्वि॒या वि॒चक्ष॑ उ॒षा अ॑जीग॒र्भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ॥
વાંકા માર્ગે ચાલનારાઓ માટે, ગતિ માટે, ભોગ માટે, યજ્ઞ માટે, ધન માટે તું જ દાત્રી છે. જોનારાઓ માટે તું વિશાળ ઝાંખો પ્રકાશ ફેલાવે છે; ઉષાએ સર્વ પ્રાણીઓને જાગૃત કર્યા છે.
1.113.6
क्ष॒त्राय॑ त्वं॒ श्रव॑से त्वं मही॒यै इ॒ष्टये॑ त्व॒मर्थ॑मिव त्वमि॒त्यै ।
विस॑दृशा जीवि॒ताभि॑प्र॒चक्ष॑ उ॒षा अ॑जीग॒र्भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ॥
બળ માટે તું, કીર્તિ માટે તું, મહાનતા માટે તું, યજ્ઞ માટે તું; તું જ જાણે હેતુ છે, તું જ ગતિ છે. ભિન્ન ભિન્ન જીવનો બતાવવા તું પ્રગટ થાય છે; ઉષાએ સર્વ પ્રાણીઓને જાગૃત કર્યા છે.
1.113.7
ए॒षा दि॒वो दु॑हि॒ता प्रत्य॑दर्शि व्यु॒च्छन्ती॑ युव॒तिः शु॒क्रवा॑साः ।
विश्व॒स्येशा॑ना॒ पार्थि॑वस्य॒ वस्व॒ उषो॑ अ॒द्येह सु॑भगे॒ व्यु॑च्छ ॥
જુઓ, આકાશની પુત્રી ઉષા પ્રગટ થઈ છે, પ્રકાશ ફેલાવતી યુવતી, શ્વેત વસ્ત્રધારી. પૃથ્વીના સર્વ ધનની સ્વામિની; હે ઉષા, હે શુભે, હમણાં અહીં પ્રકાશ આપ.
1.113.8
प॒रा॒य॒ती॒नामन्वे॑ति॒ पाथ॑ आयती॒नां प्र॑थ॒मा शश्व॑तीनाम् ।
व्यु॒च्छन्ती॑ जी॒वमु॑दी॒रय॑न्ति उ॒षा मृ॒तं कं च॒न बो॒धय॑न्ती ॥
જેઓ ચાલ્યા જાય છે તેમના માર્ગે તે ચાલે છે; જેઓ આવે છે તે સર્વમાં તે પ્રથમ છે, શાશ્વત કાળની. પ્રકાશ ફેલાવતી ઉષા જીવને જગાડે છે, અને કોઈ પણ મૃતને પણ જગાડે છે.
1.113.9
उषो॒ यद॒ग्निं स॒मिधे॑ च॒कर्थ॒ वि यदाव॒श्चक्ष॑सा॒ सूर्य॑स्य ।
यन्मानु॑षान्य॒क्ष्यमा॑णाँ॒ अजी॑ग॒स्तद्दे॒वेषु॑ चकृषे भ॒द्रमप्नः॑ ॥
હે ઉષા, જ્યારે તેં અગ્નિને પ્રજ્વલિત કરવા તેને જગાડ્યો, અને સૂર્યના દર્શનથી તું પ્રકાશી, જ્યારે યજ્ઞ કરનારા મનુષ્યોને તેં પ્રેરિત કર્યા, ત્યારે દેવોમાં તેં કલ્યાણ સ્થાપ્યું.
1.113.10
किया॒त्या यत्स॒मया॒ भवा॑ति॒ या व्यू॒षुर्याश्च॑ नू॒नं व्यु॒च्छान् ।
अनु॒ पूर्वाः॑ कृपते वावशा॒ना प्र॒दीध्या॑ना॒ जोष॑म॒न्याभि॑रेति ॥
સમય મુજબ આવનારી જેટલી ઉષાઓ હોય, જે પ્રકાશી ચૂકી છે અને જે પ્રકાશશે, તેમની પાછળ તે આવે છે; પૂર્વની ઉષાઓ માટે તે કાંપે છે, ચમકતી, આનંદ પ્રગટાવતી, અન્યો સાથે ચાલે છે.
1.113.11
ई॒युष्टे ये पूर्व॑तरा॒मप॑श्यन्व्यु॒च्छन्ती॑मु॒षसं॒ मर्त्या॑सः ।
अ॒स्माभि॑रू॒ नु प्र॑ति॒चक्ष्या॑भू॒दो ते य॑न्ति॒ ये अ॑प॒रीषु॒ पश्या॑न् ॥
જે મનુષ્યો પહેલાં ચાલ્યા ગયા, જેમણે પૂર્વની પ્રકાશતી ઉષાને જોઈ, તેઓ ચાલ્યા ગયા. હવે અમારા દ્વારા પણ તે જોવાઈ છે; પછીની ઉષાઓમાં જે જોશે તેઓ પણ તે જ માર્ગે જાય છે.
1.113.12
या॒व॒यद्द्वे॑षा ऋत॒पा ऋ॑ते॒जाः सु॑म्ना॒वरी॑ सू॒नृता॑ ई॒रय॑न्ती ।
सु॒म॒ङ्ग॒लीर्बिभ्र॑ती दे॒ववी॑तिमि॒हाद्योषः॒ श्रेष्ठ॑तमा॒ व्यु॑च्छ ॥
દ્વેષ દૂર રાખનારી, ઋતની રક્ષિકા, ઋતથી તેજસ્વી, ધનવાન, ઉત્તમ સંતાન આપનારી, પ્રેરણા આપનારી, સુમંગલા, દેવકૃપા ધારણ કરનારી — હે ઉષા, હે શ્રેષ્ઠતમા, આજ અહીં પ્રકાશ આપ.
1.113.13
शश्व॑त्पु॒रोषा व्यु॑वास दे॒वी अथो॑ अ॒द्येदं व्या॑वो म॒घोनी॑ ।
अथो॒ व्यु॑च्छा॒दुत्त॑राँ॒ अनु॒ द्यून॒जरा॒मृता॑ चरति स्व॒धाभिः॑ ॥
શાશ્વત કાળથી દેવી ઉષા પ્રકાશી રહી છે; આજે પણ એ ધનદાયિની આ અંધકાર ખોલી છે. પછી આવનારા દિવસોની પાછળ તે પ્રકાશે; એ અજર, અમર દેવી પોતાની શક્તિઓથી વિચરે છે.
1.113.14
व्य॑ञ्जिभि॑र्दि॒व आता॑स्वद्यौ॒दप॑ कृ॒ष्णां नि॒र्णिजं॑ दे॒व्या॑वः ।
प्र॒बो॒धय॑न्त्यरु॒णेभि॒रश्वै॒रोषा या॑ति सु॒युजा॒ रथे॑न ॥
આકાશના કિરણોથી તે વિસ્તરીને ઝળહળી ઊઠી; દેવીએ કાળો અંધકાર દૂર કરી ખોલી નાખ્યો. જગાડતી, લાલ ઘોડાઓ અને સારી રીતે જોડાયેલા રથ સાથે ઉષા આવે છે.
1.113.15
आ॒वह॑न्ती॒ पोष्या॒ वार्या॑णि चि॒त्रं के॒तुं कृ॑णुते॒ चेकि॑ताना ।
ई॒युषी॑णामुप॒मा शश्व॑तीनां विभाती॒नां प्र॑थ॒मोषा व्य॑श्वैत् ॥
પોષક ધન અને મૂલ્યવાન વસ્તુઓ લાવીને, તે તેજસ્વી ધ્વજ બતાવે છે, જગાડતી. પહેલાં આવેલી, શાશ્વત, ઝળહળતી અનેક ઉષાઓમાં પહેલી ઉષા પ્રગટ થઈ છે.
1.113.16
उदी॑र्ध्वं जी॒वो असु॑र्न॒ आगा॒दप॒ प्रागा॒त्तम॒ आ ज्योति॑रेति ।
आरै॒क्पन्थां॒ यात॑वे॒ सूर्या॒याग॑न्म॒ यत्र॑ प्रति॒रन्त॒ आयुः॑ ॥
પ્રાણની જેમ ઉષા ઉપર આવી છે; અંધકાર દૂર થયો, પ્રકાશ આવી રહ્યો છે. સૂર્યના ગમન માટે તેણે માર્ગ તૈયાર કર્યો; જ્યાં લોકો આયુષ્ય પાર કરે છે ત્યાં અમે પહોંચ્યા.
1.113.17
स्यूम॑ना वा॒च उदि॑यर्ति॒ वह्निः॒ स्तवा॑नो रे॒भ उ॒षसो॑ विभा॒तीः ।
अ॒द्या तदु॑च्छ गृण॒ते म॑घोनि अ॒स्मे आयु॒र्नि दि॑दीहि प्र॒जाव॑त् ॥
સુંદર વાણીથી વાહક અગ્નિ સ્તુતિ કરતો ઊંચે ઉઠાવે છે; તે રેભ છે, ચમકતી ઉષાઓની સ્તુતિ કરે છે. આજે, હે દાતા, સ્તોતા માટે પ્રકાશ કર; અમારા માટે સંતાન સહિત આયુષ્ય પ્રજ્વલિત કર.
1.113.18
या गोम॑तीरु॒षसः॒ सर्व॑वीरा व्यु॒च्छन्ति॑ दा॒शुषे॒ मर्त्या॑य ।
वा॒योरि॑व सू॒नृता॑नामुद॒र्के ता अ॑श्व॒दा अ॑श्नवत्सोम॒सुत्वा॑ ॥
ગાયો સાથે, બધા વીરો સહિત ચમકતી ઉષાઓ દાતા મનુષ્ય માટે પ્રગટ થાય છે; વાયુની સારી સંતતિના આનંદમાં જેમ. અશ્વોથી સમૃદ્ધ એ ઉષાઓને સોમ નિચોવનાર પ્રાપ્ત કરો.
1.113.19
मा॒ता दे॒वाना॒मदि॑ते॒रनी॑कं य॒ज्ञस्य॑ के॒तुर्बृ॑ह॒ती वि भा॑हि ।
प्र॒श॒स्ति॒कृद्ब्रह्म॑णे नो॒ व्यु॑च्छा नो॒ जने॑ जनय विश्ववारे ॥
હે દેવોની માતા, અદિતિનું તેજસ્વી રૂપ, યજ્ઞની ધ્વજા, તું વિસ્તરીને પ્રકાશ. પ્રશંસા આપનારી થઈને અમારા સ્તોત્ર માટે ઉષાને અમારા માટે ખોલ; હે સર્વધનસંપન્ને, અમારા લોકોમાં કલ્યાણ ઉત્પન્ન કર.
1.113.20
यच्चि॒त्रमप्न॑ उ॒षसो॒ वह॑न्तीजा॒नाय॑ शशमा॒नाय॑ भ॒द्रम् ।
तन्नो॑ मि॒त्रो वरु॑णो मामहन्ता॒मदि॑तिः॒ सिन्धुः॑ पृथि॒वी उ॒त द्यौः ॥
ઉષાઓ જે અદ્ભુત ધન લાવે છે, યજ્ઞ કરનાર અને સ્તુતિ કરનાર માટે જે કલ્યાણ છે — તે મિત્ર અને વરુણ અમને આપો; અદિતિ, સિંધુ, પૃથ્વી અને દ્યુલોક પણ તેમ જ આપો.