Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

ઋગ્વેદ · સૂક્ત 3.30

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

3.30.1

इ॒च्छन्ति॑ त्वा सो॒म्यासः॒ सखा॑यः सु॒न्वन्ति॒ सोमं॒ दध॑ति॒ प्रयां॑सि ।
तिति॑क्षन्ते अ॒भिश॑स्तिं॒ जना॑ना॒मिन्द्र॒ त्वदा कश्च॒न हि प्र॑के॒तः ॥

સોમ નિચોવનારા મિત્રો તને ઇચ્છે છે; તેઓ સોમ નિચોવે છે અને અર્પણો મૂકે છે. લોકોની નિંદા તેઓ સહન કરે છે, કારણ કે હે ઇન્દ્ર, તારા કરતાં જ્ઞાની કોઈ નથી.

3.30.2

न ते॑ दू॒रे प॑र॒मा चि॒द्रजां॑सि॒ आ तु प्र या॑हि हरिवो॒ हरि॑भ्याम् ।
स्थि॒राय॒ वृष्णे॒ सव॑ना कृ॒तेमा यु॒क्ता ग्रावा॑णः समिधा॒ने अ॒ग्नौ ॥

તારાથી દૂર ઉચ્ચતમ લોકો પણ નથી. હે હરિ-અશ્વોના સ્વામી, તારા બે હરિ-અશ્વો સાથે અહીં આવ. સ્થિર વૃષભ માટે આ સોમ-નિચોવણીઓ થઈ છે; પ્રજ્વલિત અગ્નિમાં નિચોવવાના પથ્થરો જોડાયેલા છે.

3.30.3

इन्द्रः॑ सु॒शिप्रो॑ म॒घवा॒ तरु॑त्रो म॒हाव्रा॑तस्तुविकू॒र्मिर्ऋघा॑वान् ।
यदु॒ग्रो धा बा॑धि॒तो मर्त्ये॑षु॒ क्व॑ त्या ते॑ वृषभ वी॒र्या॑णि ॥

ઇન્દ્ર સુકર્મા, ધનવાન, ઝડપી સહાયક, મહાકર્મા, બહુકર્મા અને બળવાન છે. તું ઉગ્ર થઈને મનુષ્યોમાં (શત્રુઓને) દબાવે છે ત્યારે, હે વૃષભ, તારાં તે વીરકર્મ ક્યાં છે?

3.30.4

त्वं हि ष्मा॑ च्या॒वय॒न्नच्यु॑तानि॒ एको॑ वृ॒त्रा चर॑सि॒ जिघ्न॑मानः ।
तव॒ द्यावा॑पृथि॒वी पर्व॑ता॒सोऽनु॑ व्र॒ताय॒ निमि॑तेव तस्थुः ॥

અચળને પણ તું જ હલાવે છે; એકલો વૃત્રોને મારતો તું વિચરે છે. તારા નિયમ પ્રમાણે દ્યુલોક અને પૃથ્વી, પર્વતો સ્થિર ઊભા રહ્યા.

3.30.5

उ॒ताभ॑ये पुरुहूत॒ श्रवो॑भि॒रेको॑ दृ॒ळ्हम॑वदो वृत्र॒हा सन् ।
इ॒मे चि॑दिन्द्र॒ रोद॑सी अपा॒रे यत्सं॑गृ॒भ्णा म॑घवन्का॒शिरित्ते॑ ॥

હે બહુ-આહૂત ઇન્દ્ર, તારી કીર્તિથી તું એકલો દૃઢ છે; વૃત્રહંતા થઈને તેં (સૌને) ભયરહિત જાહેર કર્યા. આ બંને લોક, અપાર, જ્યારે તું તેમને ધારણ કરે છે, હે ધનવાન, ત્યારે તેજસ્વી એ તારાં જ છે.

3.30.6

प्र सू त॑ इन्द्र प्र॒वता॒ हरि॑भ्यां॒ प्र ते॒ वज्रः॑ प्रमृ॒णन्ने॑तु॒ शत्रू॑न् ।
ज॒हि प्र॑ती॒चो अ॑नू॒चः परा॑चो॒ विश्वं॑ स॒त्यं कृ॑णुहि वि॒ष्टम॑स्तु ॥

હે ઇન્દ્ર, તારા પવનના વેગ સાથે તારા બે હરિ-અશ્વો આગળ વધો; તારું વજ્ર શત્રુઓને ચૂરો કરતું આગળ જાય. સામે આવનારાઓને, પાછા ફરનારાઓને, દૂરના શત્રુઓને હણ; સર્વને સત્ય બનાવ, તે સ્થિર થાય.

3.30.7

यस्मै॒ धायु॒रद॑धा॒ मर्त्या॒याभ॑क्तं चिद्भजते गे॒ह्यं॑ सः ।
भ॒द्रा त॑ इन्द्र सुम॒तिर्घृ॒ताची॑ स॒हस्र॑दाना पुरुहूत रा॒तिः ॥

હે ઇન્દ્ર, જે મરણશીલ મનુષ્યને તેં ધન આપ્યું, તે અવિભાજ્ય ઘરનો ભાગ પણ પામે છે. હે ઘણા દ્વારા આહ્વાન પામેલા, તારી સદ્બુદ્ધિ કલ્યાણકારી, ઘીથી ભીંજાયેલી છે; તારું દાન હજારગણું છે.

3.30.8

स॒हदा॑नुं पुरुहूत क्षि॒यन्त॑मह॒स्तमि॑न्द्र॒ सं पि॑ण॒क्कुणा॑रुम् ।
अ॒भि वृ॒त्रं वर्ध॑मानं॒ पिया॑रुम॒पाद॑मिन्द्र त॒वसा॑ जघन्थ ॥

હે ઘણા દ્વારા આહ્વાન પામેલા ઇન્દ્ર, હજાર આપનારને, ક્ષીણ થતાને, હાથવિહોણાને, વાંકાને ચૂરી નાખ. હે ઇન્દ્ર, વધતા વૃત્રને, જાડાને, પગવિહોણાને તેં તારા બળથી હણ્યો.

3.30.9

नि सा॑म॒नामि॑षि॒रामि॑न्द्र॒ भूमिं॑ म॒हीम॑पा॒रां सद॑ने ससत्थ ।
अस्त॑भ्ना॒द्द्यां वृ॑ष॒भो अ॒न्तरि॑क्ष॒मर्ष॒न्त्वाप॒स्त्वये॒ह प्रसू॑ताः ॥

હે ઇન્દ્ર, ગીત વહન કરનારી, ગતિ આપનારી, વિશાળ અને અપાર પૃથ્વીને તેં પોતાના આસન પર દૃઢ કરી. વૃષભની જેમ તેં દ્યુલોકને અને અંતરિક્ષને ટેકવ્યા; તારા દ્વારા પ્રેરિત જળ અહીં વહો.

3.30.10

अ॒ला॒तृ॒णो व॒ल इ॑न्द्र व्र॒जो गोः पु॒रा हन्तो॒र्भय॑मानो॒ व्या॑र ।
सु॒गान्प॒थो अ॑कृणोन्नि॒रजे॒ गाः प्राव॒न्वाणीः॑ पुरुहू॒तं धम॑न्तीः ॥

હે ઇન્દ્ર, ઘાસ વિનાનો બળવાન વાડો, ગાયોનો વાડો, વધ પહેલાં ડરીને ખૂલી ગયો. સુગમ માર્ગો તેં બનાવ્યા, ગુફામાંથી ગાયોને બહાર કાઢી; બોલતી વાણીઓ ઘણા દ્વારા આહ્વાન પામેલા માટે ગૂંજી.

3.30.11

एको॒ द्वे वसु॑मती समी॒ची इन्द्र॒ आ प॑प्रौ पृथि॒वीमु॒त द्याम् ।
उ॒तान्तरि॑क्षाद॒भि नः॑ समी॒क इ॒षो र॒थीः स॒युजः॑ शूर॒ वाजा॑न् ॥

એકલો ઇન્દ્ર ધનસંપન્ન અને એકસાથે જોડાયેલા બંનેને—પૃથ્વી અને દ્યુલોકને—ભરી દે છે. અંતરિક્ષમાંથી યુદ્ધમાં અમારી તરફ, હે વીર, રથી સાથે જોડાયેલા અન્ન અને બળ લાવ.

3.30.12

दिशः॒ सूर्यो॒ न मि॑नाति॒ प्रदि॑ष्टा दि॒वेदि॑वे॒ हर्य॑श्वप्रसूताः ।
सं यदान॒ळध्व॑न॒ आदिदश्वै॑र्वि॒मोच॑नं कृणुते॒ तत्त्व॑स्य ॥

સૂર્ય નિયુક્ત દિશાઓને દરરોજ નાશ કરતો નથી; ભૂરા ઘોડાઓથી પ્રેરિત થઈને તે માર્ગો પર ચાલે ત્યારે. ત્યારે તે ઘોડાઓ સાથે છોડવાનું કામ કરે છે—તે જ તેનું કર્મ.

3.30.13

दिदृ॑क्षन्त उ॒षसो॒ याम॑न्न॒क्तोर्वि॒वस्व॑त्या॒ महि॑ चि॒त्रमनी॑कम् ।
विश्वे॑ जानन्ति महि॒ना यदागा॒दिन्द्र॑स्य॒ कर्म॒ सुकृ॑ता पु॒रूणि॑ ॥

વિવસ્વાનની પુત્રી ઉષા રાત્રિના માર્ગે મહાન અને તેજસ્વી રૂપે દેખાય છે. ઇન્દ્રના મહિમાથી સૌ જાણે છે કે તેમનાં અનેક સુકર્મો પ્રગટ થયાં છે.

3.30.14

महि॒ ज्योति॒र्निहि॑तं व॒क्षणा॑सु आ॒मा प॒क्वं च॑रति॒ बिभ्र॑ती॒ गौः ।
विश्वं॒ स्वाद्म॒ सम्भृ॑तमु॒स्रिया॑यां॒ यत्सी॒मिन्द्रो॒ अद॑धा॒द्भोज॑नाय ॥

ગાયનાં અંગોમાં મૂકાયેલું મહાન તેજ કાચું અને રાંધેલું ધારણ કરીને વિચરે છે. ઇન્દ્રે જ્યારે તેને ભોજન માટે મૂક્યું, ત્યારે ગાયના દૂધના સ્રોતમાં બધું મધુર ભોજન એકઠું થયું.

3.30.15

इन्द्र॒ दृह्य॑ यामको॒शा अ॑भूवन्य॒ज्ञाय॑ शिक्ष गृण॒ते सखि॑भ्यः ।
दु॒र्मा॒यवो॑ दु॒रेवा॒ मर्त्या॑सो निष॒ङ्गिणो॑ रि॒पवो॒ हन्त्वा॑सः ॥

હે ઇન્દ્ર, દૃઢ થા. યજ્ઞ માટે, સ્તુતિ કરનારાઓ અને મિત્રોને શિક્ષણ આપ. દુષ્ટ બુદ્ધિવાળા, દુષ્કર્મી મર્ત્યો, ભાથું ધારણ કરનારા શત્રુઓ, હણનારાઓનો નાશ કર.

3.30.16

सं घोषः॑ शृण्वेऽव॒मैर॒मित्रै॑र्ज॒ही न्ये॑ष्व॒शनिं॒ तपि॑ष्ठाम् ।
वृ॒श्चेम॒धस्ता॒द्वि रु॑जा॒ सह॑स्व ज॒हि रक्षो॑ मघवन्र॒न्धय॑स्व ॥

એકસાથે અવાજ સંભળાય છે. નીચાઓ અને શત્રુઓને ઘા કર; તેમના પર તપતું વજ્ર ફેંક. કાપ, નીચેથી તોડ, જીત; રાક્ષસને હણ, હે દાતા ઇન્દ્ર, તેને નમાવ.

3.30.17

उद्वृ॑ह॒ रक्षः॑ स॒हमू॑लमिन्द्र वृ॒श्चा मध्यं॒ प्रत्यग्रं॑ शृणीहि ।
आ कीव॑तः सल॒लूकं॑ चकर्थ ब्रह्म॒द्विषे॒ तपु॑षिं हे॒तिम॑स्य ॥

હે ઇન્દ્ર, રાક્ષસને મૂળ સહિત ઉખેડી નાખ; તેનો મધ્યભાગ કાપ, અગ્રભાગ કચડ. કીવત અને સલાલુકને તેં જ નષ્ટ કર્યા; બ્રહ્મવચનનો દ્વેષ કરનાર પર તેનું તપતું શસ્ત્ર ચલાવ.

3.30.18

स्व॒स्तये॑ वा॒जिभि॑श्च प्रणेतः॒ सं यन्म॒हीरिष॑ आ॒सत्सि॑ पू॒र्वीः ।
रा॒यो व॒न्तारो॑ बृह॒तः स्या॑मा॒स्मे अ॑स्तु॒ भग॑ इन्द्र प्र॒जावा॑न् ॥

કલ્યાણ માટે, હે નેતા, વિજયી વીરો સાથે આવ; તું મહાન અને પુષ્કળ આહાર-પાન પર બેસે ત્યારે અમે ધનદાતા થઈએ. અમારા માટે, હે ઇન્દ્ર, સૌભાગ્ય થાય, સંતાનોથી સમૃદ્ધ થઈએ.

3.30.19

आ नो॑ भर॒ भग॑मिन्द्र द्यु॒मन्तं॒ नि ते॑ दे॒ष्णस्य॑ धीमहि प्ररे॒के ।
ऊ॒र्व इ॑व पप्रथे॒ कामो॑ अ॒स्मे तमा पृ॑ण वसुपते॒ वसू॑नाम् ॥

હે ઇન્દ્ર, અમારા માટે તેજસ્વી ભાગ લાવ; દૂરના સ્થાને અમે તારું દાન ધારણ કરીએ. વિશાળ વિસ્તાર ફેલાય તેમ તારી કામના અમારામાં ફેલાય; હે ધનોના સ્વામી, તેને પૂર્ણ કર.

3.30.20

इ॒मं कामं॑ मन्दया॒ गोभि॒रश्वै॑श्च॒न्द्रव॑ता॒ राध॑सा प॒प्रथ॑श्च ।
स्व॒र्यवो॑ म॒तिभि॒स्तुभ्यं॒ विप्रा॒ इन्द्रा॑य॒ वाहः॑ कुशि॒कासो॑ अक्रन् ॥

આ કામનાને ગાયો અને ઘોડાઓથી, તેજસ્વી ધનથી પ્રસન્ન કર અને તેનો વિસ્તાર કર. સૂર્યપ્રકાશના શોધક પ્રેરિત વિપ્રો અને કુશિકોએ તારા માટે, ઇન્દ્ર માટે મનથી સ્તોત્ર રચ્યું.

3.30.21

आ नो॑ गो॒त्रा द॑र्दृहि गोपते॒ गाः सम॒स्मभ्यं॑ स॒नयो॑ यन्तु॒ वाजाः॑ ।
दि॒वक्षा॑ असि वृषभ स॒त्यशु॑ष्मो अ॒स्मभ्यं॒ सु म॑घवन्बोधि गो॒दाः ॥

અમારા વંશોને અહીં દૃઢ કર, હે ગોપતિ; ગાયો અને લાભ અમારી પાસે એકસાથે આવે. તું દૂરદર્શી છે, હે વૃષભ, સત્યબળવાળો; અમારા માટે સારો થા, હે મઘવન, ગોદાતા.

3.30.22

शु॒नं हु॑वेम म॒घवा॑न॒मिन्द्र॑म॒स्मिन्भरे॒ नृत॑मं॒ वाज॑सातौ ।
शृ॒ण्वन्त॑मु॒ग्रमू॒तये॑ स॒मत्सु॒ घ्नन्तं॑ वृ॒त्राणि॑ सं॒जितं॒ धना॑नाम् ॥

સુખ માટે દાનશીલ ઇન્દ્રને બોલાવીએ; આ સંઘર્ષમાં, પુરસ્કારની સ્પર્ધામાં તે સૌથી પુરુષાર્થી છે. યુદ્ધોમાં રક્ષણ માટે સાંભળનાર, ઉગ્ર, ધનોને જીતનાર, વૃત્રોનો સંહાર કરનાર તેને.