Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 6.75

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

6.75.1

जी॒मूत॑स्येव भवति॒ प्रती॑कं॒ यद्व॒र्मी याति॑ स॒मदा॑मु॒पस्थे॑ ।
अना॑विद्धया त॒न्वा॑ जय॒ त्वं स त्वा॒ वर्म॑णो महि॒मा पि॑पर्तु ॥

ਜੰਗਾਂ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਬਖ਼ਤਰਬੰਦ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਬੱਦਲ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਂਗ ਉਹ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਬਿਨਾਂ ਵਿੰਨ੍ਹੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜਿੱਤ; ਬਖ਼ਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।

6.75.2

धन्व॑ना॒ गा धन्व॑ना॒जिं ज॑येम॒ धन्व॑ना ती॒व्राः स॒मदो॑ जयेम ।
धनुः॒ शत्रो॑रपका॒मं कृ॑णोति॒ धन्व॑ना॒ सर्वाः॑ प्र॒दिशो॑ जयेम ॥

ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਗਾਵਾਂ ਜਿੱਤੀਏ; ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਜੰਗ ਜਿੱਤੀਏ; ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਤਿੱਖੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿੱਤੀਏ। ਧਨੁਸ਼ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਹਟਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਜਿੱਤੀਏ।

6.75.3

व॒क्ष्यन्ती॒वेदा ग॑नीगन्ति॒ कर्णं॑ प्रि॒यं सखा॑यं परिषस्वजा॒ना ।
योषे॑व शिङ्क्ते॒ वित॒ताधि॒ धन्व॒ञ्ज्या इ॒यं सम॑ने पा॒रय॑न्ती ॥

ਬੋਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਇਸਤਰੀ ਵਾਂਗ ਉਹ ਕੰਨ ਤੱਕ ਆਉਂਦੀ ਹੈ; ਪਿਆਰੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਚੁਫੇਰਿਓਂ ਲਪੇਟਦੀ ਹੋਈ। ਇਸਤਰੀ ਵਾਂਗ ਲਿਪਟਦੀ, ਧਨੁਸ਼ ਉੱਤੇ ਤਣੀ ਇਹ ਤਾਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪਾਰ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਫੈਲਦੀ ਹੈ।

6.75.4

ते आ॒चर॑न्ती॒ सम॑नेव॒ योषा॑ मा॒तेव॑ पु॒त्रं बि॑भृतामु॒पस्थे॑ ।
अप॒ शत्रू॑न्विध्यतां संविदा॒ने आर्त्नी॑ इ॒मे वि॑ष्फु॒रन्ती॑ अ॒मित्रा॑न् ॥

ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਇਕ-ਮਨ ਇਸਤਰੀ ਵਾਂਗ, ਮਾਤਾ ਜਿਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਧਾਰਨ ਕਰਨ। ਇਕਮੱਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰੋਂ ਵਿੰਨ੍ਹਣ; ਕੰਬਦੀਆਂ ਇਹ ਦੋ ਬਾਹਾਂ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ.

6.75.5

ब॒ह्वी॒नां पि॒ता ब॒हुर॑स्य पु॒त्रश्चि॒श्चा कृ॑णोति॒ सम॑नाव॒गत्य॑ ।
इ॒षु॒धिः सङ्काः॒ पृत॑नाश्च॒ सर्वाः॑ पृ॒ष्ठे निन॑द्धो जयति॒ प्रसू॑तः ॥

ਬਹੁਤਿਆਂ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਇਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰ; ਛੇਤੀ ਜੰਗੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਾ ਕੇ। ਤਰਕਸ਼, ਸਾਰੇ ਤੀਰ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਜੰਗਾਂ, ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਅੱਗੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ।

6.75.6

रथे॒ तिष्ठ॑न्नयति वा॒जिनः॑ पु॒रो यत्र॑यत्र का॒मय॑ते सुषार॒थिः ।
अ॒भीशू॑नां महि॒मानं॑ पनायत॒ मनः॑ प॒श्चादनु॑ यच्छन्ति र॒श्मयः॑ ॥

ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ ਚੰਗਾ ਸਾਰਥੀ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਚਾਹੇ; ਲਗਾਮ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰੋ, ਮਨ ਪਿੱਛੇ ਲਗਾਮ ਵੱਲ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

6.75.7

ती॒व्रान्घोषा॑न्कृण्वते॒ वृष॑पाण॒योऽश्वा॒ रथे॑भिः स॒ह वा॒जय॑न्तः ।
अ॒व॒क्राम॑न्तः॒ प्रप॑दैर॒मित्रा॑न्क्षि॒णन्ति॒ शत्रूँ॒रन॑पव्ययन्तः ॥

ਉਹ ਤਿੱਖੀਆਂ ਗਰਜਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਬਖ਼ਤਰਬੰਦ ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ, ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ। ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹੋਏ, ਅੱਗੇ ਵੱਲ ਵਧਾਏ ਬਰਛਿਆਂ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਿੱਠ ਨਾ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ।

6.75.8

र॒थ॒वाह॑नं ह॒विर॑स्य॒ नाम॒ यत्रायु॑धं॒ निहि॑तमस्य॒ वर्म॑ ।
तत्रा॒ रथ॒मुप॑ श॒ग्मं स॑देम वि॒श्वाहा॑ व॒यं सु॑मन॒स्यमा॑नाः ॥

ਰਥ ਨੂੰ ਢੋਣ ਵਾਲੀ ਇਹ ਆਹੂਤੀ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਦਾ ਹਥਿਆਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਦਾ ਕਵਚ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਸ਼ੁਭ ਰਥ ਦੇ ਨੇੜੇ ਅਸੀਂ ਸਦਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਨਾਲ ਬੈਠੀਏ।

6.75.9

स्वा॒दु॒षं॒सदः॑ पि॒तरो॑ वयो॒धाः कृ॑च्छ्रे॒श्रितः॒ शक्ती॑वन्तो गभी॒राः ।
चि॒त्रसे॑ना॒ इषु॑बला॒ अमृ॑ध्राः स॒तोवी॑रा उ॒रवो॑ व्रातसा॒हाः ॥

ਮਿੱਠੇ ਆਸਨ ਤੇ ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ, ਬਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪਿਤਰ, ਕਸ਼ਟ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਡੂੰਘੇ; ਚਮਕਦੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੀਰ ਅਤੇ ਬਲ ਵਾਲੇ, ਅਖੰਡ, ਸੱਚੇ ਵੀਰ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਦਲਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ।

6.75.10

ब्राह्म॑णासः॒ पित॑रः॒ सोम्या॑सः शि॒वे नो॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॑ने॒हसा॑ ।
पू॒षा नः॑ पातु दुरि॒तादृ॑तावृधो॒ रक्षा॒ माकि॑र्नो अ॒घशं॑स ईशत ॥

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਹੇ ਸੋਮ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਿਤਰੋ, ਸਾਡੇ ਕਲਿਆਣ ਲਈ ਦਿਓ-ਧਰਤੀ ਦੋਵੇਂ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਰਹਿਣ। ਪੂਸ਼ਾ ਸਾਨੂੰ ਕਸ਼ਟ ਤੋਂ ਬਚਾਵੇ; ਹੇ ਰਿਤ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਿਓ, ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ; ਕੋਈ ਬੁਰਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਨਾ ਕਰੇ।

6.75.11

सु॒प॒र्णं व॑स्ते मृ॒गो अ॑स्या॒ दन्तो॒ गोभिः॒ संन॑द्धा पतति॒ प्रसू॑ता ।
यत्रा॒ नरः॒ सं च॒ वि च॒ द्रव॑न्ति॒ तत्रा॒स्मभ्य॒मिष॑वः॒ शर्म॑ यंसन् ॥

ਗਰੁੜ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲਾ ਇਸ ਦਾ ਤੀਰ ਹਿਰਨ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਵਰਗਾ ਹੈ; ਗਾਂ ਦੀ ਖੱਲ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਛੱਡਿਆ ਹੋਇਆ ਉੱਡਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਇਕੱਠੇ ਜਾਂ ਖਿੱਲਰ ਕੇ ਭੱਜਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਤੀਰ ਸ਼ਰਨ ਦੇਣ।

6.75.12

ऋजी॑ते॒ परि॑ वृङ्धि॒ नोऽश्मा॑ भवतु नस्त॒नूः ।
सोमो॒ अधि॑ ब्रवीतु॒ नोऽदि॑तिः॒ शर्म॑ यच्छतु ॥

ਹੇ ਰਿਜੀਤੀ, ਸਾਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਘੇਰ ਲਓ; ਪੱਥਰ ਸਾਡਾ ਸਰੀਰ ਬਣੇ। ਸੋਮ ਸਾਡੇ ਬਾਰੇ ਬੋਲੇ; ਅਦਿਤੀ ਸ਼ਰਨ ਦੇਵੇ।

6.75.13

आ ज॑ङ्घन्ति॒ सान्वे॑षां ज॒घनाँ॒ उप॑ जिघ्नते ।
अश्वा॑जनि॒ प्रचे॑त॒सोऽश्वा॑न्त्स॒मत्सु॑ चोदय ॥

ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪੱਟਾਂ ਉੱਤੇ ਝਪਟਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਘੋੜੇ ਹਾਂਕਣ ਵਾਲੀ, ਹੇ ਤੇਜ਼ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੀ, ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾ।

6.75.14

अहि॑रिव भो॒गैः पर्ये॑ति बा॒हुं ज्याया॑ हे॒तिं प॑रि॒बाध॑मानः ।
ह॒स्त॒घ्नो विश्वा॑ व॒युना॑नि वि॒द्वान्पुमा॒न्पुमां॑सं॒ परि॑ पातु वि॒श्वतः॑ ॥

ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਆਪਣੇ ਵਲਾਂ ਨਾਲ ਲਪੇਟਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਤਾਰ ਬਾਂਹ ਨੂੰ ਲਪੇਟ ਕੇ, ਚਲਾਏ ਹਥਿਆਰ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਧੱਕਦਾ ਹੋਇਆ ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ਹੱਥੋਂ ਵਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਹੁਨਰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਪੁਰਸ਼ ਪੁਰਸ਼ ਦੀ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।

6.75.15

आला॑क्ता॒ या रुरु॑शीर्ष्णी॒ अथो॒ यस्या॒ अयो॒ मुख॑म् ।
इ॒दं प॒र्जन्य॑रेतस॒ इष्वै॑ दे॒व्यै बृ॒हन्नमः॑ ॥

ਜਿਹੜਾ ਤੀਰ ਲੇਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਲਾਲ ਸਿਰੇ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸਦਾ ਮੂੰਹ ਲੋਹੇ ਦਾ ਹੈ—ਬੱਦਲ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਉਸ ਇਸ਼ੂ-ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।

6.75.16

अव॑सृष्टा॒ परा॑ पत॒ शर॑व्ये॒ ब्रह्म॑संशिते ।
गच्छा॒मित्रा॒न्प्र प॑द्यस्व॒ मामीषां॒ कं च॒नोच्छि॑षः ॥

ਛੱਡੀ ਹੋਈ ਤੂੰ ਦੂਰ ਉੱਡ ਜਾ, ਹੇ ਸ਼ਰਵਿਆ, ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਤਿੱਖੀ ਕੀਤੀ ਹੋਈ! ਵੈਰੀਆਂ ਵੱਲ ਜਾ, ਅੱਗੇ ਵਧ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿਉਂਦਾ ਨਾ ਛੱਡੀਂ।

6.75.17

यत्र॑ बा॒णाः स॒म्पत॑न्ति कुमा॒रा वि॑शि॒खा इ॑व॒ तत्रा॑ नो॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॑र् ।
अदि॑तिः॒ शर्म॑ यच्छतु वि॒श्वाहा॒ शर्म॑ यच्छतु ॥

ਜਿੱਥੇ ਤੀਰ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰਾਂ ਵਾਲੇ ਨੌਜਵਾਨ ਯੋਧਿਆਂ ਵਾਂਗ ਇਕੱਠੇ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਰਨ ਦੇਵੇ; ਅਦਿਤੀ ਸ਼ਰਨ ਦੇਵੇ, ਸਦਾ ਸ਼ਰਨ ਦੇਵੇ।

6.75.18

मर्मा॑णि ते॒ वर्म॑णा छादयामि॒ सोम॑स्त्वा॒ राजा॒मृते॒नानु॑ वस्ताम् ।
उ॒रोर्वरी॑यो॒ वरु॑णस्ते कृणोतु॒ जय॑न्तं॒ त्वानु॑ दे॒वा म॑दन्तु ॥

ਤੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਕਵਚ ਨਾਲ ਢਕਦਾ ਹਾਂ। ਰਾਜਾ ਸੋਮ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਢਕੇ; ਵਰੁਣ ਤੇਰੇ ਲਈ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੋਂ ਵੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਥਾਂ ਬਣਾਵੇ। ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਦੇਵਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਣ।

6.75.19

यो नः॒ स्वो अर॑णो॒ यश्च॒ निष्ट्यो॒ जिघां॑सति ।
दे॒वास्तं सर्वे॑ धूर्वन्तु॒ ब्रह्म॒ वर्म॒ ममान्त॑रम् ॥

ਜੋ ਸਾਡਾ ਆਪਣਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬੇਗਾਨਾ, ਜੋ ਵੈਰੀ ਸਾਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੇ, ਉਸਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ; ਬ੍ਰਹਮ (ਮੰਤਰ) ਮੇਰਾ ਕਵਚ ਬਣੇ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।