ウパニシャッド · Kaṭha 1.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Kaṭha 1.2.1
अन्यच्छ्रेयोऽन्यदुतैव प्रेय-
स्ते उभे नानार्थे पुरुषँ सिनीतः ।
तयोः श्रेय आददानस्य साधु
भवति हीयतेऽर्थाद्य उ प्रेयो वृणीते ॥ १.२.१ ॥
善（シュレーヤス）は別であり、快（プレーヤス）は別である。この二つは異なる目的を持ち、人を縛る。そのうち善を取る者には善いことがあり、快を選ぶ者は目的から落ちる。
Kaṭha 1.2.2
श्रेयश्च प्रेयश्च मनुष्यमेतः
तौ सम्परीत्य विविनक्ति धीरः ।
श्रेयो हि धीरोऽभि प्रेयसो वृणीते
प्रेयो मन्दो योगक्षेमाद्वृणीते ॥ १.२.२ ॥
善と快は、どちらも人に近づく。賢者は両者をよく考察して区別する。賢者は快よりも善を選び、愚かな者は獲得と安全のために快を選ぶ。
Kaṭha 1.2.3
स त्वं प्रियान्प्रियरूपांश्च कामान्
अभिध्यायन्नचिकेतोऽत्यस्राक्षीः ।
नैतां सृङ्कां वित्तमयीमवाप्तो
यस्यां मज्जन्ति बहवो मनुष्याः ॥ १.२.३ ॥
ナチケータよ、お前は愛しいものや見た目の魅力ある欲望を思いながらも、それらを捨て去った。多くの人々が沈むこの富からなる鎖を、お前は得なかった。
Kaṭha 1.2.4
दूरमेते विपरीते विषूची
अविद्या या च विद्येति ज्ञाता ।
विद्याभीप्सिनं नचिकेतसं मन्ये
न त्वा कामा बहवोऽलोलुपन्त ॥ १.२.४ ॥
無知（avidyā）と知識（vidyā）というこの二つは遠く隔たり、本性が相反し、異なる方向へ導く。ナチケータよ、私はお前が知識を求める者だと思う。多くの欲望もお前を誘惑しなかった。
Kaṭha 1.2.5
अविद्यायामन्तरे वर्तमानाः
स्वयं धीराः पण्डितंमन्यमानाः ।
दन्द्रम्यमाणाः परियन्ति मूढा
अन्धेनैव नीयमाना यथान्धाः ॥ १.२.५ ॥
無知（avidyā）の内にありながら、自ら賢者・学者だと思い込む愚かな者たちは、つまずきながら堂々巡りをする。盲人に導かれる盲人のように。
Kaṭha 1.2.6
न साम्परायः प्रतिभाति बालं
प्रमाद्यन्तं वित्तमोहेन मूढम् ।
अयं लोको नास्ति पर इति मानी
पुनः पुनर्वशमापद्यते मे ॥ १.२.६ ॥
幼稚で怠慢な、富への執着に迷った愚か者には、来世は現れない。「この世だけがあり、他の世界はない」と思う高慢な者は、何度も何度も私の支配に落ちる。
Kaṭha 1.2.7
श्रवणायापि बहुभिर्यो न लभ्यः
शृण्वन्तोऽपि बहवो यं न विद्युः ।
आश्चर्यो वक्ता कुशलोऽस्य लब्धा
आश्चर्यो ज्ञाता कुशलानुशिष्टः ॥ १.२.७ ॥
多くの人が聞くことさえできず、聞いてもなお多くの人が知らないもの——それを語る者は不思議で巧みである。それを得る者も不思議である。巧みな師に教えられて知る者も不思議である。
Kaṭha 1.2.8
न नरेणावरेण प्रोक्त एष
सुविज्ञेयो बहुधा चिन्त्यमानः ।
अनन्यप्रोक्ते गतिरत्र नास्ति
अणीयान् ह्यतर्क्यमणुप्रमाणात् ॥ १.२.८ ॥
凡庸な人が語るなら、これ（ātman）は容易には知られない。どれほど多様に思索しても同じである。他者（すぐれた師）が教えなければ、ここに至る道はない。それは微小より微小で、推論を超えているからである。
Kaṭha 1.2.9
नैषा तर्केण मतिरापनेया
प्रोक्तान्येनैव सुज्ञानाय प्रेष्ठ ।
यां त्वमापः सत्यधृतिर्बतासि
त्वादृङ्नो भूयान्नचिकेतः प्रष्टा ॥ १.२.९ ॥
愛する者よ、この知は推論によって得られるものではない。他者によって教えられてこそ正しく知られる。おまえは真理に堅固である。おまえのような問う者が常に我らにあらんことを、ナチケータよ。
Kaṭha 1.2.10
जानाम्यहं शेवधिरित्यनित्यं
न ह्यध्रुवैः प्राप्यते हि ध्रुवं तत् ।
ततो मया नाचिकेतश्चितोऽग्निः
अनित्यैर्द्रव्यैः प्राप्तवानस्मि नित्यम् ॥ १.२.१० ॥
この宝は無常であると私は知っている。不動のものは無常のものによっては得られないからである。ゆえに私はナチケータの火を築き、無常な材料によって常住を得たのである。
Kaṭha 1.2.11
कामस्याप्तिं जगतः प्रतिष्ठां
क्रतोरानन्त्यमभयस्य पारम् ।
स्तोममहदुरुगायं प्रतिष्ठां दृष्ट्वा
धृत्या धीरो नचिकेतोऽत्यस्राक्षीः ॥ १.२.११ ॥
欲望の成就、世界の基盤、祭祀の無限、無畏の彼岸。偉大な讃歌、広く歌われる賛歌、そして拠り所を見て、堅固なナチケータよ、おまえは忍耐によってそれらを捨てたのである。
Kaṭha 1.2.12
तं दुर्दर्शं गूढमनुप्रविष्टं
गुहाहितं गह्वरेष्ठं पुराणम् ।
अध्यात्मयोगाधिगमेन देवं
मत्वा धीरो हर्षशोकौ जहाति ॥ १.२.१२ ॥
見がたく、隠れて、心の洞窟に入り、深みに住まう、古き神——賢者は内なる自己の瑜伽によってそれを知り、喜びと悲しみの両方を捨て去る。
Kaṭha 1.2.13
एतच्छ्रुत्वा सम्परिगृह्य मर्त्यः
प्रवृह्य धर्म्यमणुमेतमाप्य ।
स मोदते मोदनीयँ हि लब्ध्वा
विवृतँ सद्म नचिकेतसं मन्ये ॥ १.२.१३ ॥
これを聞き、よく受けとめて、死すべき人は法にかなった微妙な真理を見分けて、それを得る。喜ぶべきものを得て彼は喜ぶ。私は、ナチケータスのために、この住まいが開かれたと思う。
Kaṭha 1.2.14
अन्यत्र धर्मादन्यत्राधर्मा-
दन्यत्रास्मात्कृताकृतात् ।
अन्यत्र भूताच्च भव्याच्च
यत्तत्पश्यसि तद्वद ॥ १.२.१४ ॥
法とは別のもの、非法とは別のもの、この為されたものと為されないものとは別のもの、過去と未来とも別のもの——あなたが見るもの、それを語れ。
Kaṭha 1.2.15
सर्वे वेदा यत्पदमामनन्ति
तपाँसि सर्वाणि च यद्वदन्ति ।
यदिच्छन्तो ब्रह्मचर्यं चरन्ति
तत्ते पदँ संग्रहेण ब्रवीम्योमित्येतत् ॥ १.२.१५ ॥
すべてのヴェーダが宣言し、すべての苦行が語り、それを望んで人々が梵行を行う、その境地——その境地を私は要約してあなたに告げよう。それはオーム（Om）である。
Kaṭha 1.2.16
एतद्ध्येवाक्षरं ब्रह्म एतद्ध्येवाक्षरं परम् ।
एतद्ध्येवाक्षरं ज्ञात्वा यो यदिच्छति तस्य तत् ॥ १.२.१६ ॥
この音節こそがブラフマンであり、この音節こそが至高である。この音節を知る者は、望むものを何でも得る。
Kaṭha 1.2.17
एतदालम्बनँ श्रेष्ठमेतदालम्बनं परम् ।
एतदालम्बनं ज्ञात्वा ब्रह्मलोके महीयते ॥ १.२.१७ ॥
これこそ最善の拠り所であり、至高の拠り所である。この拠り所を知る者は、ブラフマンの世界で称えられる。
Kaṭha 1.2.18
न जायते म्रियते वा विपश्चिन्
नायं कुतश्चिन्न बभूव कश्चित् ।
अजो नित्यः शाश्वतोऽयं पुराणो
न हन्यते हन्यमाने शरीरे ॥ १.२.१८ ॥
この賢者（ātman）は生まれず、死ぬこともない。どこからも来たのではなく、何かになったのでもない。不生・常住・永遠・太古のものであり、身体が殺されても殺されることはない。
Kaṭha 1.2.19
हन्ता चेन्मन्यते हन्तुँ हतश्चेन्मन्यते हतम् ।
उभौ तौ न विजानीतो नायँ हन्ति न हन्यते ॥ १.२.१९ ॥
殺す者が「私は殺す」と思い、殺される者が「私は殺された」と思うならば、二人とも知らないのである。これ（ātman）は殺すこともなく、殺されることもない。
Kaṭha 1.2.20
अणोरणीयान्महतो महीया-
नात्माऽस्य जन्तोर्निहितो गुहायाम् ।
तमक्रतुः पश्यति वीतशोको
धातुप्रसादान्महिमानमात्मनः ॥ १.२.२० ॥
ātman（自己）は最小のものより小さく、最大のものより大きく、この生き物の心の洞窟に置かれている。欲望がなく、憂いのない者だけが、創造主（dhātu）の恩寵によってその偉大さを見る。
Kaṭha 1.2.21
आसीनो दूरं व्रजति शयानो याति सर्वतः ।
कस्तं मदामदं देवं मदन्यो ज्ञातुमर्हति ॥ १.२.२१ ॥
座っていても遠くへ行き、横たわっていても至る所へ行く。喜びと非喜びを超えたその神を、私以外に誰が知ることができようか。
Kaṭha 1.2.22
अशरीरँ शरीरेष्वनवस्थेष्ववस्थितम् ।
महान्तं विभुमात्मानं मत्वा धीरो न शोचति ॥ १.२.२२ ॥
賢者は、身体のなかにありながら無身であり、無常のなかにありながら不動であり、偉大で遍在する自己（ātman）を知って、嘆くことがない。
Kaṭha 1.2.23
नायमात्मा प्रवचनेन लभ्यो
न मेधया न बहुना श्रुतेन ।
यमेवैष वृणुते तेन लभ्यः
तस्यैष आत्मा विवृणुते तनूँ स्वाम् ॥ १.२.२३ ॥
この自己（ātman）は、教えによっても、知性によっても、多くを聞くことによっても得られない。それが自ら選んだ者によってのみ得られる。その者に対して、自己はその本来の姿を現す。
Kaṭha 1.2.24
नाविरतो दुश्चरितान्नाशान्तो नासमाहितः ।
नाशान्तमानसो वाऽपि प्रज्ञानेनैनमाप्नुयात् ॥ १.२.२४ ॥
悪行から離れず、心が静まらず、集中せず、心が落ち着かない者は、智慧によってこれ（ātman）に到達することはできない。
Kaṭha 1.2.25
यस्य ब्रह्म च क्षत्रं च उभे भवत ओदनः ।
मृत्युर्यस्योपसेचनं क इत्था वेद यत्र सः ॥ १.२.२५ ॥
婆羅門（brahman、祭司の力）と刹帝利（kṣatra、王権）の両方を食べ物（odana）とし、死をその味付け（upasecana）とする者、その者がどこにいるかを、本当に知る者は誰か。